Nic nie wskazuje na to, by lądowali
Nasz Dziennik, 2011-03-05
Rozmowa Marcina Austyna z doświadczonym
pilotem wojskowym w służbie czynnej w stopniu
majora
Jak skonfigurowany jest samolot zajmujący
wysokość decyzji?
- Na ścieżce schodzenia wykonywane są wszystkie
czynności związane z przygotowaniem samolotu do
lądowania i maszyna na wysokości decyzji jest gotowa
do lądowania. Ma wypuszczone podwozie, "pełne klapy" i trzymana jest prędkość
przewidziana dla tej konfiguracji. To takie lotnicze abecadło. Nie ma tak, że na podejściu nie
wypuszcza się podwozia albo ustawia się klapy na niższy kąt. W przypadku lądowania po
przejściu wysokości decyzji nie ma już czasu na konfigurowanie samolotu. Gdyby dopiero w
tym momencie wypuszczać podwozie, to należałoby "nadrabiać" prędkość i stabilizować lot,
bo opór samolotu nagle by się zwiększył. Dlatego trzeba wcześniej być przygotowanym na
lądowanie, bez względu na to, czy ono nastąpi, czy też nie. Nawet robiąc loty szkolne z
planowanym wcześniej przejściem na drugi krąg, samolot jest w pełnej konfiguracji do
lądowania, dochodzi się do wysokości decyzji i odchodzi.
Może Pan opisać proces podejścia samolotu do lądowania?
- W zależności od lotniska i klasy samolotu wyprowadza się statek powietrzny np. na 8., 10.
czy 12. milę na wysokość 500, 600 metrów. Samolot ustawia się tak, by będąc już na ścieżce
schodzenia, miał cały czas jednakowy gradient zniżania (ok. 3-5 m/s). Wiadomo, że większy
samolot potrzebuje więcej czasu, by się ustabilizować, wytracić prędkość itd. Mniejsze
maszyny podprowadza się krócej. Samolot, wychodząc na tę prostą, wypuszcza podwozie,
klapy. Na tym etapie kontroluje się prędkość samolotu, by nie przekraczała 260-300 km/h (w
zależności od samolotu). W ten sposób samolot dochodzi do wysokości decyzji. Ta wysokość
jest punktem dla pilota, o którego zbliżaniu załoga powinna być powiadomiona przez
kontrolera. Zajmując tę wysokość, pilot może podjąć decyzję o kontynuowaniu zniżania lub
odejściu. Jeżeli warunki pogodowe są bardzo dobre, a widoczność sięga 10 km i więcej, to
pilot może zajść z tzw. widzialnością. W tym momencie kontroler podaje tylko odległość
samolotu do lotniska i nakazuje zgłoszenie się na krótkiej prostej, tj. w granicach 2-3 km
przed lądowaniem. Taki manewr można wykonać, jeśli nie koliduje on z ruchem innych
samolotów. W ten sposób można wylądować szybciej, a także spalić mniej paliwa. Tak robi
się na całym świecie.
Wypuszczone podwozie oznacza, że samolot wyląduje?
- Wypuszczenie podwozia o niczym jeszcze nie świadczy. Przy każdym podejściu do
lądowania wypuszcza się podwozie, klapy, przestawia się statecznik, tak jak jest to w Tu-
154M. Wykonuje się wszystkie czynności tak jak do lądowania, ale to nie musi zakończyć się
lądowaniem. Wypuszczenie podwozia na pewno nie jest dowodem na to, że załoga już
zdecydowała się na lądowanie. To są tylko czynności przygotowawcze i jeśli coś zaczyna się
dziać, załoga w każdym momencie może odejść. 10 kwietnia 2010 r. na 100 m padła
komenda "odchodzimy", została ona potwierdzona przez drugiego pilota. To są dla mnie jako
pilota dwie komendy bardzo oczywiste. W tym momencie piloci zaczęli robić wszystko, by
odejść. Nie było mowy o lądowaniu. Pozostaje pytanie, co się stało, że manewr zakończył się
katastrofą. Dlatego ten moment - od wydania pierwszej komendy na odejście - powinien być z
