background image

Czynniki biologiczne:

Li

st

kont

r

ol

na 

dl

zakł

adów 

f

ar

maceut

ycznych 

or

az 

bi

ot

echnol

ogi

cznych

Nazwa 

zakł

adu: _________________________________________________________________________

Adres: ________________________________________________________________________________

Kontrola wykonana przez: _________________________________________________________________

Uczest

ni

czący 

kont

r

ol

i

 

(

zakł

ad/lekarz medycyny pracy itd.): _____________________________________

______________________________________________________________________________________

Not

at

ki

 

odnośni

zakł

adu: _________________________________________________________________

______________________________________________________________________________________

______________________________________________________________________________________

______________________________________________________________________________________

______________________________________________________________________________________

Jedno

st

ki

 

/

 

części

 

zakł

adu

Pr

zykł

ady:

1

Badania naukowe i rozwojowe:

-

Laboratorium

-

Laboratorium biotechnologiczne


2

Produkcja

-

..........................................(np. szczepionki)

-

..........................................(np. produkcja enzymów)

-

..........................................(np. preparaty krwiopochodne)

-

.............................................................

-

.............................................................

-

.............................................................




3

Kontrola produktu (np.

st

er

yl

ność, czyst

ość 

i

t

d.)

-

pobór prób

-

badanie prób (laboratorium)


4

Stacja krwiodawstwa

-

pobieranie krwi

-

diagnostyka (laboratorium)


background image

5

Zwi

er

zęt

ar

ni

a

-

Pomieszczenia hodowlane

-

Część 

f

unkcyj

na(blok operacyjny, histologia, itd...)

-

Czyszczenie klatek

-

Magazyn




6

Pakowanie

-

Napeł

ni

ani

e,pakowanie

-

Magazyn


7

Inne

-

................................

-

................................

-

................................

-

................................




Produkty

Metody /

czynności

1

Szczepionki

-

...........................

-

...........................

-

...........................

-

...........................

np.

-

system ekspresyjny (fermentory)

-

hodowla atenuowanych czynników biologicznych

-

namnażani

wi

r

usów/ hodowle komórkowe

-

.....................................

2

Produkty
krwiopochodne

-

...........................

-

...........................

-

...........................

-

...........................

np.

-

metody chromatograficzne

-

......................................

-

......................................

-

......................................

3

Enzymy

-

...........................

-

...........................

-

...........................

-

...........................

np.

-

system ekspresyjny (fermentory)

-

metody chromatograficzne

-

.........................................

-

.........................................

4

Inne

-

...........................

-

...........................

-

...........................

-

...........................

-

...........................

-

...........................

np.

-

system ekspresyjny (fermentory)

-

metody chromatograficzne

-

............................................

-

............................................

-

............................................

-

............................................

background image

Laboratoria / Pomieszczenia pomocnicze

Zami

er

zone 

czynności

 

czynni

kami

 

bi

ol

ogi

cznymi

 

muszą 

być 

wykonywane 

war

unkach 

st

opni

her

met

yczności

 

odpowi

adaj

ącego 

gr

upi

r

yzyka 

danego 

czynni

ka 

bi

ol

ogi

cznego,tzn. czynności

 

czynnikami biologicznymi grupy ryzyka 1 w labora

t

or

i

ach 

st

opni

her

met

yczności1 czy 

t

czynności

 

czynni

kami

 

bi

ol

ogi

cznymi

 

gr

upy 

r

yzyka 

2

l

abor

at

or

i

ach 

st

opni

her

met

yczności

 

2.

Laboratoria,

kt

ór

ych 

wykonywane 

są 

t

yl

ko 

kont

r

ol

st

er

yl

ności

 

bądź 

oznaczeni

maj

ące 

na 

cel

mikrobiologiczne zapewni

ani

j

akości

,

 

mogą 

być 

pr

zypor

ządkowane 

do 

st

opni

her

met

yczności1,

j

eżel

i

 

ni

sąwykonywane t

aki

czynności

 

j

ak 

namnażani

i

 

dal

sza 

i

dent

yf

i

kacj

czynni

ków 

biologicznych.
Śr

odki

 

st

opni

her

met

yczności1 obowi

ązuj

ą 

r

ówni

eż 

dl

st

opni

her

met

yczności2.

W pr

zypadku czynni

ków bi

ol

ogi

cznych o wł

aści

wości

ach al

er

gi

zuj

ących lub toksycznych

nal

eży 

ust

al

i

ć 

dal

sze 

śr

odkizapobiegawcze w ramach wykonywanej oceny ryzyka.

Prace z czynnikami biologicznymi

Śr

odki

 

her

met

yczności

Grupa ryzyka 1

St

opi

eń 

hermetyczno

ści1

Grupa ryzyka 2

St

opi

eń 

her

met

yczności

2

tak

nie

oddzi

el

one 

odpowi

edni

duże 

pomieszczenia

tak

tak

ł

at

we do czyszczeni

a powi

er

zchni

e

(

powi

er

zchni

r

obocze,

 

podł

ogi

)

nieprzepuszczalne i
odporne na stosowane
subst

ancj

i

 

śr

odki

 

czyszczące

odporne na stosowane
śr

odki

 

dezynf

ekuj

ące

znak 

bezpi

eczeńst

wa 

bi

ol

ogi

cznego

----

tak

ogr

ani

czeni

dost

ępu

----

tak

zlew

(

w  mi

ar

ę  możl

i

wości

  z 

dozowni

ki

em 

śr

odka 

do 

myci

r

ąk 

or

az 

j

ednor

azowych 

r

ęczni

ków 

papi

er

owych)

tak

dodatkowo z dozownikiem
śr

odka dezynf

ekuj

ącego i

 

ur

ządzeni

em 

bezdotykowym

stosowanie

podstawowych

zasad

dobrej

techniki

mikrobiologicznej

(GMT)

tak

tak

otwarty

kontakt

z

czynnikami

biologicznymi

----

Mikrobiologiczna komora
laminarna (klasy 1, 2) w
przypadku czynników biol.
grupy ryzyka 2

bezpieczne przechowywanie czynników
biologicznych

tak

tak

specj

al

ne 

post

ępowani

odpadami

dowolne

dezaktywacja przed
ut

yl

i

zacj

ą

specjalne metody dezynfekcji

dowolne

stosowanie skutecznych
metod fizycznych lub
chemicznych

background image

autoklaw

dowolne

tak, w budynku (ew. z
dezakt

ywacj

ą 

powi

et

r

za 

wyl

ot

owego,

 

j

eżel

i

 

w

trakcie procesu
autoklawowania

może 

powst

ać 

skażone 

powietrze)

t

r

anspor

t

 

wewnąt

r

zzakł

adowy

zabezpieczenie przed

wylaniem

szczel

ni

zamkni

ęt

ych,

pojemnikach
umożl

i

wi

aj

ących 

dezynf

ekcj

ę 

i

zabezpieczonych przed
pękni

ęci

em

odzi

eż 

ochr

onna

fartuch laboratoryjny

r

ękawi

ce(ew. maska)

zakaz

jedzenia,

picia

i

palenia

w

laboratorium

i

pomieszczeniach

funkcyjnych

tak

tak

i

nst

r

ukt

tak

tak

plan higieny

tak

tak

instrukcje stanowiskowe

tak

tak

Pomi

eszczeni

zwi

er

zęt

ar

ni& pomieszczenia pomocnicze

Prace z czynnikami biologicznymi

Śr

odki

 

her

met

yczności

St

opi

eń 

her

met

yczności1

St

opi

eń 

her

met

yczności

2

tak

nie

oddzi

el

one 

odpowi

edni

duże 

pomieszczenia (

zabezpi

eczaj

ące 

pr

zed 

wydo

st

ani

em  si

ę  zwi

er

ząt

)

z

odpowi

edni

ą 

went

yl

acj

ą

tak

tak

ł

at

we do czyszczeni

a powi

er

zchni

(

powi

er

zchni

r

obocze,

 

podł

ogi

)

nieprzepuszczalne i
odporne na stosowane
subst

ancj

i

 

śr

odki

 

czyszczące

odporne na stosowane
śr

odki

 

dezynf

ekuj

ące

znak 

bezpi

eczeńst

wa 

bi

ol

ogi

cznego

----

tak

ogr

ani

czeni

dost

ępu

dowolne

tak

zapobieganie

dostaniu

 

si

ę 

mi

kr

oor

gani

zmów 

zewnąt

r

z

tak

tak

r

ówni

eż 

pot

encj

al

nych 

wektorów (stawonogi)

stosowanie

podstawowych

zasad

dobrej

techniki

mikrobiologicznej

i

dobrej

techniki

wykonywania

eksper

yment

ów 

na 

zwi

er

zęt

ach

tak

tak

background image

zl

ew  (

w  mi

ar

ę  możl

i

wości

  z 

dozowni

ki

em 

śr

odka 

do 

myci

r

ąk 

or

az 

j

ednor

azowych 

r

ęczni

ków 

papi

er

owych)

tak,

części

 

zwi

er

zęt

ar

ni

w mi

ar

ę możl

i

wości

 w 

pomieszczeniu

ze

zwi

er

zęt

ami

, dodatkowo z

dozowni

ki

em 

śr

odka 

dezynf

ekuj

ącego 

i

 

ur

ządzeni

em 

bezdotykowym

odzi

eż 

r

obocza 

i

 

ochr

onna

odzi

eż 

r

obocza,ew.

środki ochrony

indywidualnej (fartuch,

skór

zane 

r

ękawi

ce)

i

ndywi

dual

na 

odzi

eż 

ochronna

i

robocza

zgodni

dr

ogą 

przenoszenia czynnika (w
przypadku

kontaminacji

bezpieczne

zebranie,

odkażeni

i

 

czyszczeni

e)

ur

ządzeni

do 

uni

er

uchami

ani

zwi

er

ząt

dowolne

tak

wprowadzanie

mikroorganizmów

do

ci

zwi

er

ząt

dowolne

w komorze laminarnej przy
stosowaniu czynników
biologicznych grupy ryzyka
2 (

nast

ępni

t

r

zymani

warunkach odizolowania w
zal

eżności

 

od 

dr

ogi

 

przenoszenia)

zai

nf

ekowane zwi

er

zęt

a muszą być 

ł

at

we 

do 

zi

dent

yf

i

kowani

odni

esi

eni

do prowadzonych eksperymentów

tak

tak

wewnąt

r

zzakł

adowy 

t

r

anspor

t

 

mat

er

i

zwi

er

zęcego 

or

az 

kl

at

ek 

zwi

er

zęcych

mi

ar

ę 

możl

i

wości

 

ni

zani

eczyszczaj

ąc 

otoczenia

bezpieczny, tak aby nie

powst

zagr

ożeni

chor

obą 

zakaźną 

dl

zatrudnionych

unikanie

powstawania

bioaerozoli

szczegól

ni

e pr

zy usuwani

u ści

ół

ki

 i

 

podczas czyszczenia klatek

tak

tak

bezpieczne

zbieranie

i

utylizacja

or

ganów  zwi

er

zęcych  or

az  zwł

ok 

zwi

er

zęcych

tak

tak

zakaz

jedzenia,

picia

i

palenia

w

pomi

eszczeni

ach  zwi

er

zęt

ar

ni

  oraz

pomieszczeniach funkcyjnych

tak

tak

specyf

i

czne 

post

ępowani

odpadami

dowolne

dezaktywacja przed
ut

yl

i

zacj

ą,gdy odpady

zawi

er

aj

ą 

czynni

ki

 

biologiczne

specyficzne metody dezynfekcji

dowolne

stosowanie skutecznych
metod fizycznych lub
chemicznych

prace naprawcze

---

najpierw dezynfekcja
ur

ządzeń 

i

nst

r

ukt

tak

tak

background image

plan higieny

tak

tak

instrukcje stanowiskowe

tak

tak

Produkcja

Dzi

ani

pr

owadzone 

pr

ocesi

pr

odukcj

i

 

maj

ące 

na 

cel

ochr

onę 

pr

odukt

zazwyczaj

 

obej

muj

ą 

w dużym st

opni

u aspekt

y z zakr

esu bezpi

eczeńst

wa i

 hi

gi

eny pr

acy. W ramach oceny ryzyka

nal

eży spr

awdzi

ć,

 czy w konkr

et

nym pr

zypadku ni

e i

st

ni

ej

e koni

eczność zast

osowani

a i

nnych 

śr

odków 

ni

ż 

t

e,

 

kt

ór

są 

opi

sane 

poni

żej

.

W pr

zypadku czynni

ków bi

ol

ogi

cznych o wł

aści

wości

ach al

er

gi

zuj

ących l

ub t

oksycznych nal

eży 

ust

al

i

ć 

dal

sze 

dzi

ani

zapobi

egawcze 

r

amach 

wykonywanej oceny ryzyka.

Prace z czynnikami biologicznymi

Śr

odki

 

her

met

yczności

Grupa ryzyka 1

St

opi

eń 

her

met

yczności1

Grupa ryzyka 2

St

opi

eń 

her

met

yczności2

tak

nie

p

r

ace  z  żywymi

  mi

kr

oor

gani

zmami

 

powi

nny być pr

owadzone w zamkni

ęt

ym 

systemie odseparowanym od otoczenia

zalecane

tak

p

owi

et

r

ze  wyl

ot

owe  z  zamkni

ęt

ego 

syt

emu powi

nno być t

ak wypr

owadzane,

 

aby

zmi

ni

mal

i

zować 

uwal

ni

ani

si

ę 

czynników

pobór prób,

pr

zenoszeni

pożywki

 

i

t

d. do

zamkni

ęt

ego syst

emu i

 pr

zenoszenie

żywych or

gani

zmów do i

nnego syst

emu 

zamkni

ęt

ego 

powi

nny 

być 

t

ak 

prowadzone, aby

zmi

ni

mal

i

zować 

uwal

ni

ani

si

ę

czynników

zamkni

ęci

naczyń 

hodowl

ami

 

powi

nno 

być 

t

aki

e,

 

aby

uni

kani

t

wor

zeni

si

ę 

aerozoli

umożl

i

wi

ć 

zmninimalizowanie
uwal

ni

ani

si

ę 

czynnika

ni

e nal

eży pobi

er

ać pł

ynów z hodowl

i

 z 

zamkni

ęt

ego  syst

emu,

  j

eżel

i

  żywe 

organizmy nie

dowolne

zost

zdezaktywowane przy
pomocy
sprawdzonych
śr

odków

(

wyj

ąt

ek 

próby

do

dalszych

badań: pobór prób i
transport

w

zabezpieczonych
warunkach)

zamkni

ęte systemy powinny znaj

dować 

si

ęw obszarze kontrolowanym

dowolne

tak

znak 

bezpi

eczeńst

wa 

bi

ol

ogi

cznego

----

tak

background image

ogr

ani

czeni

dost

ępu

dowolne

tak

odzi

eż 

ochr

onna

fartuch laboratoryjny

tak

specjalne metody dezynfekcji

dowolne

tak

dezakt

ywacj

a  ści

eków  pr

zed  i

ch 

w

ypuszczeni

em 

na 

zewnąt

r

z

dowolne

dezaktywacja

przy

pomocy
sprawdzonych
śr

odków

i

nst

r

ukt

tak

tak

plan higieny

tak

tak

instrukcje stanowiskowe

tak

tak

Inne uchybienia / Uwagi

Zal

ecane 

śr

odki

Wpr

owadzi

ć 

do:

background image

Zal

ecane 

śr

odki

Wpr

owadzi

ć 

do:

____________________________________

Data, Podpis,

Pi

eczęć