Bogdan Poręba: Zydowski Związek Wojskowy był od 1939 roku częścią Polski Podziemnej
Wystapienie Bohdana Poręby wygłoszone 19 kwietnia o godzinie 11-ej pod pomnikiem Bohaterów Getta
Warszawskiego
w
Warszawie.
Zostało wygłoszone po przemówieniu Przewodniczącego Gminy Starozakonnych RP Bolesława Szenicera
Bohdan Poręba
Foto: Stefan Kosiewski
Stoimy pod Pomnikiem Bohaterów Getta Warszawskiego. Patrzymy w marsowe twarze wykute dłutem
Xawerego Dunikowskiego, z dymu i ognia. Twarze tych kilkuset,
którzy wybrali walkę i śmierć bez nadziei na zwycięstwo by uratować człowieczeństwo, godność i honor .
Którzy słabo uzbrojeni stanęli przeciw czołgom, działom ciężkiej broni maszynowej
miotaczom płomieni, nieraz tylko z butelką benzyny a nawet z gołymi rękami. Walczyli na ulicach, w gruzach,
piwnicach i kanałach. Mężczyźni i kobiety.Chłopcy i dziewczęta. Niemieccy łotewscy i ukraińscy ludobójcy
nazywali ich w swych raportach „podludźmi” a wspomagających ich Polaków bandytami.
Zebraliśmy się, by złożyć hołd i odprawić modły za wszystkich walczących i poległych.
Z Żydowskiej Organizacji Bojowej, Żydowskiego Związku Wojskowego, młodzieżowej organizacji „Betar”
także tych z „Frontu Antyfaszystowskiego”.
Nie dzielimy krwi przelanej według względów ideologicznych.
Ale tylko Żydowska Organizacja Bojowa jest znana w całym świecie .Poświęcono jej ogromną literaturę,
realizowano o niej filmy. Jej bohaterowie mają w Warszawie ulice i place swego imienia. A walka
Żydowskiego Związku Wojskowego niemal do dzisiaj jest przemilczana.
Niektórzy bojowcy ŻOB którzy przeżyli wojnę, kwestionują jego istnienie a nawet potrafią nazywać ich
faszystami. Ale my pamiętamy, że stalinowcy nazywali tak również Akowców.
ŻOB powstał w grudniu 42 roku w getcie. Żydowski Zw.Wojsk . powstał w listopadzie 1939 roku. Dwa lata
wczesniej.Utworzyli go oficerowie i podoficerowie Wojska Polskiego, którzy jeszcze nie dawno bronili
Warszawy. Którzy po triumfalnej defiladzie wojsk niemieckich w Warszawie w obecności Hitlera i po
niemieckim wezwaniu do rejestracji nie ujawnili się, pozostali w konspiracji. W grudniu 39 pierwszych 39
złożyło przysięgę na ręce rabina i otrzymało od Polaków 29 pistoletów. W powstaniu stanowili już wraz z
prawicową organizacją młodzieży „Betar” ponad połowę walczących w getcie.
Byli od początku oficjalną częścią Polski Podziemnej.
Działali w ramach powstałej 9 września Organizacji Bojowej Korpus Bezpieczeństwa podległej generałowi
Władysławowi Sikorskiemu. Działały w niej żona i córka Sikorskiego. To one przewiozły raporty i
dokumentację o hekatombie zbrodni dokonywanej przez Niemców na polskich Żydach i dzięki temu, gen.
Sikorski już jako premier i wódz naczelny mógł przedstawić je prezydentowi USA Rooseveltowi i żądać
szantażowych nalotów na centralne miasta niemieckie w obronie ginących Żydów polskich. Niestety
bezskutecznie.
Jeśli mówimy o tym, że Żydowski Związek Wojskowy powstał o dwa lata wcześniej niż ŻOB
to czynimy to nie dla licytacji. Tylko dlatego, że ci zawodowcy wojskowi bardzo wcześnie
rozpoczęli systematyczne przygotowania do walki. W porozumieniu i współdziałaniu z przewodniczącym
Judenratu Adamem Czerniakówem Z pomocą i współdziałaniem Polaków z Korpusu Bezpieczeństwa w
którym działało Kierownictwo Akcji Pomocy Żydom pod dowództwem pułk.”Tarnawy” Petrykowskiego a po
inkorporacji OWKB do Armii Krajowej z chwilą jej powstania, w ramach AK ,gdzie działał
pełnomocnik
Armii Krajowej d.s. getta
kapitan później major Tadeusz Bednarczyk
, PS. „Bednarz”, któremu
jako pracownikowi magistratu podlegały batalion Straży Pożarnej PS.”Skała” dowodzony
przez ppł.Michała Pogorzelskiego i batalion AK Śmieciarzy pod dowództwem Teodora
Niewiadomskiego, które stanowiły jako służby tolerowane przez Niemców główne kanały
przerzutu ludzi, broni i żywności. Tadeusz Bednarczyk posiadał stałą przepustkę i
komunikaty do getta, w którym przebywał codziennie dozbrajając szkoląc i przekazując
informacje żydowskim towarzyszom broni.
Od początku Ż. Zw. Wojsk. organizował wojskowe struktury. Operacyjno szkoleniową ze specjalnym
naciskiem na walki uliczne. Dział informacyjno wywiadowczy pod dowództwem oficera polskiej „dwójki”
Kupermana vel Kuperskiego, i zastępców: Zelwańskiego i Makowera. Dział techniczny zajmujący się: budową
tuneli, umocnień, bunkrów, tuneli „Kominów” i zapadni. Dział ewakuacyjny, zgodny z zarządzeniem Delegata
Rządu na kraj ratowania z getta ludzi nauki i twórczej inteligencji. Kwatermistrzostwo (magazyny broni,i
