background image

Materiały edukacyjne dla drużynowych: 

 

SEGREGACJA ODPADÓW 

Istnieją dwa podstawowe modele segregacji odpadów:  

1.  selektywna zbiórka odpadów (odpady zbierane do oddzielnych, specjalnie do tego celu przeznaczonych 

pojemników, worków, przyjmowane do punktów skupu itp.);  

2.  sortowanie odpadów (odpady zbierane są tradycyjnie, do wspólnego pojemnika, a później sortowane w 

sortowni odpadów na papier, szkło, metal itp.).  

Obydwa modele były stosowane w różnych krajach. Okazało się jednak, że ten pierwszy (selektywna zbiórka) 
przynosi znacznie lepsze efekty. Odzwierciedla się to przede wszystkim w jakości odzyskiwanych surowców. 
Dlatego też jest on stosowany w większości krajów, także w Polsce.  

Selektywna Zbiórka 

Produkujemy coraz więcej odpadów. Jest to cywilizacyjny uboczny aspekt naszego życia. Musimy mądrze i 
rozsądnie z tym problemem sobie poradzić, aby nie powodować degradacji naszego środowiska. Odpady, które 
wszyscy wytwarzamy, ich selekcja, zbiórka stały się problemem globalnym, naszym wspólnym, który wymaga 
poparcia społecznego. Stąd właśnie to wspólne działanie jest celem ochrony środowiska, w którym żyjemy. są 
konieczne dla naszego własnego dobra i bezpieczeństwa.  
Niestety często okazuje się, iż nie każdy zdaje sobie sprawę z tego problemu, nie każdy też wie jak postępować 
aby włączyć się i uczestniczyć w systemie selektywnej zbiórki odpadów oraz jak stosować się do zasad jej 
funkcjonowania.  
Nie jest to rzecz trudna, ale wymaga minimalnego zaangażowania i wyrobienia pewnego nawyku 
wprowadzonego w codzienne życie. Najlepszym rozwiązaniem jest rozpoczęcie segregacji odpadów już w 
naszych domach i mieszkaniach.  
Selektywna zbiórka odpadów umożliwia ograniczenie ilości śmieci jakie trafiają na składowiska oraz 
umożliwia odzyskanie surowców wtórnych.  
Korzyści jakie płyną ze zbiórki odpadów to czyste miejsca, w których obracamy się i żyjemy, lepszy wizerunek 
oraz estetyka naszej okolicy oraz ograniczona eksploatacji zasobów naturalnych jak również uzyskanie 
oszczędności finansowych zbierającego odpady i organizatora zbiórki.  
Aby selektywna zbiórka przyniosła wymierne efekty konieczne jest poważne potraktowanie tematu. 
Przedsięwzięcie to, obok nieocenionych korzyści ekologicznych, niesie ze sobą znaczne oszczędności 
ekonomiczne.  

Zmniejszenie ilości odpadów trafiających na składowisko komunalne  

W wyniku dobrze funkcjonującej selektywnej zbiórki odpadów komunalnych żywotność składowiska wydłuża 
się nawet o 50 - 60%. Jest to wskaźnik bardzo znaczący, biorąc pod uwagę, że koszty budowy nowych 
składowisk są bardzo wysokie i ciągle rosną.  

Zmniejszenie szkodliwości odpadów trafiających na składowisko komunalne 

Selektywna zbiórka powinna obejmować również odpady tzw. niebezpieczne. Powoduje to m.in. znaczne 
zmniejszenie toksyczności odpadów komunalnych trafiających na składowisko. Obniża koszty jego 
eksploatacji oraz zmniejsza negatywny wpływ na środowisko. Posegregowane odpady niebezpieczne muszą 
jednak mieć zapewniony odbiór i być poddane unieszkodliwianiu (np. akumulatory, oleje, rtęciówki).  

Pozyskanie surowców wtórnych 

Korzyści wynikających z pozyskania i przetwarzania surowców wtórnych nie trzeba chyba uzasadniać. Warto 
jednak zwrócić uwagę na parę ważnych elementów.  

background image

 

Selektywna zbiórka jest źródłem surowców, których 
ponowne przetworzenie wymaga najczęściej dużo 
mniejszych nakładów (energii, surowców itd.) niż w 
przypadku produkcji wykorzystującej surowce 
pierwotne. W szczególności ogromną rolę mają tu 
odpady opakowaniowe. 
 

 

Dzięki wykorzystaniu surowców wtórnych 
zmniejsza się zanieczyszczenie środowiska. 
Dobrym przykładem może tu być makulatura. Przy 
jej zastosowaniu do produkcji papieru, zużycie 
energii zmniejsza się średnio 2,5-krotnie, zużycie wody w procesie produkcyjnym o około 60%, 
zanieczyszczenia powietrza o około 75%, toksycznych ścieków papierniczych o około 35%. 
Ograniczona zostaje także wycinka drzew.  

 

Dzięki wykorzystaniu surowców wtórnych zmniejsza się udział surowców pierwotnych w produkcji, co 
stanowi ich oszczędność i nie wpływa na degradację krajobrazu.  

Selektywna zbiórka odpadów opiera się głównie na:  

1.  Zbiórce surowców wtórnych do przeznaczonych specjalnie na ten cel pojemników, worków, paczek 

itp.  

2.  Zbiórce odpadów "niebezpiecznych", w zależności od rodzaju, do specjalnych pojemników, 

wyznaczonych punktów w gminie, punktów utylizacji itp.  

3.  Sortowaniu i przeładunku zebranych surowców wtórnych.  
4.  Transportu surowców wtórnych i odpadów "niebezpiecznych" do odbiorcy (producenta) lub miejsca 

utylizacji.  

Najczęściej występującym przy selektywnej zbiórce problemem jest zanieczyszczenie surowców wtórnych 
innego rodzaju odpadami. Mieszkańcy często z niedoinformowania, niezrozumienia lub po prostu lenistwa, 
wrzucają swoje odpady do nieodpowiednich pojemników. Dlatego niezbędne jest prowadzenie odpowiedniej 
edukacji i informacji o celach i metodach zbiórki. Mimo wszystko, konieczne jest w większości przypadków 
sortowanie wyselekcjonowanych i zebranych surowców w specjalnie do tego celu przeznaczonej sortowni.  
 
Obecne technologie nie pozwalają na odzysk lub przetworzenie wszystkich rodzajów odpadów. Dlatego ważne 
jest by w pojemnikach i workach do segregacji znalazły się odpady, które można poddać recyklingowi.  
Oto kilka uwag dotyczących segregacji odpadów:  

Papier 

co wrzucać: 

czego nie wrzucać: 

gazety  

papierowych wkładów wodoodpornych  

książki  

tapet, kalek i papierów przebitkowych  

zeszyty  

zatłuszczonych papierów, np. po maśle  

opakowania papierowe  

 

tektura  

 

kartony  

 

co uzyskujemy:  

 

odzyskując papier z makulatury chronimy lasy  

 

ograniczenie zużycia energii, wody i zanieczyszczenia powietrza 

 

zmniejszenie ilości odpadów na składowiskach 

wyprodukowanie 1 tony papieru powoduje ścięcie 17 drzew 

Z 100 ton makulatury można wytworzyć 90 ton papieru 

Szkło 

background image

 

 

 

 

co uzyskujemy: 

 

odzyskując szkło tylko z 1 butelki można zaoszczędzić  

                                                                                     tyle energii ile zużyłaby 100W żarówka świecąca bez   
                                                                                     przerwy przez 4 godziny 

                              szkło nie ulega rozkładowi, możne natomiast                                                                                                                     

być przetwarzane nieograniczoną ilość razy! 

Aluminium 

co wrzucać: 

czego nie wrzucać: 

puszki po napojach   opakowań aluminiowych połączonych z papierem lub z innymi metalami czy plastikiem  

co uzyskujemy:  

odzyskując aluminium ze złomu oszczędzamy 95% 
energii potrzebnej do wyprodukowania aluminium z 
rudy boksytu 

recykling aluminium to 95% mniej zanieczyszczeń 
doprowadzanych do powietrza i 97% do wody 

w Szwecji 91% puszek poddawanych jest recyklingowi  
 
produkcja aluminium pobiera bardzo dużo energii: na 
wyprodukowanie 1kg aluminium potrzeba tyle samo 
energii ile na wyprodukowanie 20kg chleba 

Tworzywa sztuczne 

co wrzucać: 

czego nie wrzucać: 

butelki po napojach (PET, PE)  

butelek po olejach silnikowych i spożywczych  

opakowania z tworzyw sztucznych (PET, 
PE, PP)  

tworzy piankowych  

 

skrzynek po napojach  

 

artykułów wykonanych z połączenia tworzywa sztucznego z innymi 
materiałami  

opakowań po farbach, substancjach 
żrących  

 

co uzyskujemy:  

poddając tworzywa sztuczne powtórnemu przerobowi oszczędzamy węgiel, ropę naftową 

ograniczenie zużycia energii elektrycznej 

                                                                          butelka plastikowa rozkłada się 500lat! 

co wrzucać: 

czego nie wrzucać: 

butelki  

zakrętek, przykrywek, kapsli i korków  

słoiki  

ceramiki, porcelany  

szklanki  

naczyń żaroodpornych  

stłuczka szklana bez metalu i tworzyw sztucznych  

luster, żarówek, szkła okiennego  

 

lamp neonowych i halogenowych  

background image

Każdy z Nas powinien pracować nad tym, aby ograniczyć ilość 
powstających odpadów. Wyrzucanie śmieci czy nawet segregacja nie 
jest rozwiązaniem. Najlepiej zagospodarowane odpady to takie odpady, 
które w ogóle nie powstają. Zapobiegać powstawaniu odpadów możemy 
w domu, a nawet trochę wcześniej, bo już w trakcie robienia zakupów. 
Wybieramy towary porządnie opakowane lecz nie koniecznie w dużą 
ilość opakowań. Możemy wybrać towary w opakowaniach 
wielokrotnego użytku.  

 

Poza odpadami przemysłowymi i komunalnymi wyróżnia się odpady 
niebezpieczne. Odpady niebezpieczne to takie, które ze względu na 
swoje pochodzenie, skład chemiczny, biologiczny, inne właściwości i 
okoliczności stanowią zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi oraz 
środowiska. Są one wytwarzane głównie w procesach technologicznych 
w przemyśle, rolnictwie i przetwórstwie rolnym, gospodarce 
komunalnej, transporcie, służbie zdrowia, itp. Odpady niebezpieczne 

mogą być unieszkodliwiane w specjalnych instalacjach lub składowane jedynie na specjalnych 
składowiskach, które muszą spełniać wszystkie warunki przewidziane dla odpadów niebezpiecznych.  
 
Na co dzień w naszych domach mamy również do czynienia z odpadami niebezpiecznymi. Do 
najczęstszych należą: żarówki rtęciowe, halogenowe, neonówki, oleje, smary, baterie, akumulatory, 
termometry, lekarstwa, lakiery, farby.  

Baterie i akumulatory 

Należy usprawnić sposób zbiórki zużytych baterii i akumulatorów, 
szczególnie z rozproszonych miejsc ich powstawania. Obowiązek 
odzysku z rynku tych odpadów został nałożony na podmioty 
wprowadzające je na rynek, a egzekwowany przy zastosowaniu 
opłaty produktowej i depozytowej. 
 
Z racji faktu, iż są to odpady niebezpieczne wymagają 
szczególnego postępowania, a przede wszystkim nie mogą być 
mieszane z odpadami bytowymi. Skierowane są do sortowni a 
następnie - po mechanicznym i chemicznym rozdzieleniu będą 
przekazane do:  

odzysku (dotyczy to baterii cynkowo-węglowych Zn-C i 
cynkowo-manganowych Zn-Mn),  

recyklingu dotyczy akumulatorów niklowo-kadmowych, baterii guzikowych (do 5 g) i baterii 
cynkowo-powietrznych.  

< p align="center"> zamiast baterii, które są odpadem problemowym można używać kadmowo niklowe, 
które można ładować 500 razy. 
 

                           Odpady BIO 

Do odpadów BIO powstających w gospodarstwach domowych zalicza się:  

 

- resztki żywności (obierki od warzyw i owoców, ścinki z mięsa), 

 

- fusy od kawy i herbaty, 

 

- rośliny doniczkowe, zwiędłe kwiaty oraz ziemia z przesadzania 
kwiatów, 

 

- skorupki od jaj. 

Odpady BIO łącznie z odpadami zielonymi powstającymi w trakcie 
pielęgnacji ogródków przydomowych zajmują w pojemnikach na odpady 

background image

przeciętnego mieszkańca około 30% wszystkich odpadów. Wynika z tego, że wydzielając z wytwarzanych 
przez nas odpadów odpady organiczne możemy zaoszczędzić do 30% miejsca w naszych pojemnikach.  

Podobnie jak odpady zielone skompostowane odpady BIO wykorzystywane są głównie do rekultywacji 
zamkniętych kwater składowych wysypiska. 

Podsumowanie i wnioski 

Wszystkie odpady uznane są za uciążliwe dla środowiska naturalnego, prowadząc do zanieczyszczania 
wód powierzchniowych, gruntowych, gleby, skażenia powietrza, obniżania walorów estetycznych i 
krajobrazowych. Stopień uciążliwości odpadów zależny jest od szkodliwości dla środowiska 
naturalnego i zdrowia ludzkiego. 

 

Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie miasta Łodzi 

 

§ 23. Dla potrzeb selektywnej zbiórki odpadów komunalnych w tzw. punktach selektywnego gromadzenia 
odpadów stosuje się ogólnodostępne pojemnik, które powinny mieć następującą kolorystykę: 

1)  niebieski – z przeznaczeniem na papier; 
2)  biały – z przeznaczeniem na szkło białe; 
3)  zielony – z przeznaczeniem na szkło kolorowe; 
4)  srebrzystoszary – z przeznaczeniem na metale; 
5)  żółty – z przeznaczeniem na tworzywa sztuczne. 

Poza kolorystyka pojemniki powinny być również oznaczone napisami określającymi rodzaj odpadów, na jaki 
są przeznaczone oraz numerem telefonu kontaktowego umożliwiającego zgłoszenie opróżniania. 
 
 

zebrała:  

pwd. Katarzyna Ambrożkiewicz 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Źródło: ORGANIZACJA ODZYSKU ODPADÓW I OPAKOWAŃ EKOLA S.A. 

KOMUNALNY ZWIĄZEK GMIN 

REGULAMIN UTRZYMANIA CZYSTOŚCI I PORZĄDKU NA TERENIE MIASTA ŁODZI