background image

Podagrycznik pospolity – uzdrowiciel artretyzmu

 

 

 

Podagrycznik pospolity – uzdrowiciel artretyzmu 

Podagrycznik to roślina do której doskonale pasuje pewne ogrodnicze przysłowie „ Chwast to 
roślina której zalety nie zostały jeszcze odkryte”. Do dzisiaj podagrycznik jest traktowany przez 
ogrodników jak bardzo trudny do pozbycia się chwast. Łatwiej jest znaleźć informacje o sposobach 
zwalczania tej rośliny niż informacji o jego zdrowotnych właściwościach.  A są one naprawdę 
niezwykłe…
 

  

Zacznijmy od nazwy. 

background image

 

Kwiaty podagrycznika 

Łacińska nazwa tej rośliny to Aegopodium podagraria L., podagraria znaczy „leczący podagrę”. Także 
w wielu innych językach, również w języku polskim nazwa „podagrycznik” sugeruje jakie właściwości 
ma ta roślina. W Anglii natomiast podagrycznik często można spotkać się z nazwą „ Goutweed” czyli 
„ziele artretyzmu” lub Herb Gerard czyli ziele świętego Gerarda, który jest patronem osób chorych na 
choroby reumatyczne. 

  

  

  

  

Trochę historii 

 

ksiądz Johann Künzle 

background image

Od kiedy ludzie stosowali podagrycznik w celach leczniczych? Właściwie można powiedzieć, że od 
zawsze. Wykopaliska archeologiczne świadczą o tym, że roślina ta była wykorzystywana już przez 
Neandertalczyków, prawdopodobnie do leczenia zdeformowanych stawów i łagodzenia bólu. Później 
wykorzystywany był raczej przez nielicznych zielarzy, w średniowieczu  uprawiany był w 
przyklasztornych ogrodach, jako roślina warzywna lub przyprawa, rzadziej jako surowiec zielarski.  W 
literaturze częściej można znaleźć wzmianki o tym, że jest to trudny do pozbycia się chwast niż opisy 
jego leczniczych właściwości. Podagrycznik  stał się cenionym surowcem leczniczym dopiero na 
przełomie XIX i XX wieku, kiedy ksiądz Johann Künzle, słynny szwajcarski fito terapeuta, zaczął 
wykorzystywać niezwykłe właściwości podagrycznika do leczenia schorzeń stawów, podagry, żylaków 
i wielu innych schorzeń. 

  

Co kryje w sobie podagrycznik? 

 

Liście podagrycznika 

Dotychczasowe badania naukowe dotyczące składu chemicznego podagrycznika wskazują że roślina 
ta zawiera: 

 

Olejki eteryczne, głównie limonen (ten sam co w cytrynie, ma właściwości bakteriobójcze) i 
felandren, który ma właściwości grzybobójcze, 

 

spore ilości witaminy C (200mg w 100g świeżej rośliny) oraz prowitaminę A (karoten) do 12 
mg  w 100 gramach, 

 

minerały: żelazo, miedź, mangan, wapń, magnez i potas, 

 

flawonoidy będące przeciwutleniaczami, 

 

saponiny, które mają właściwości moczopędne i wykrztuśne, 

background image

 

żywice. 

Obecnie stosowanym surowcem jest ziele podagrycznika, rzadziej  korzenie. Świeże, młode 
liście  podagrycznika wykorzystywane są w kuchni. 

Zastosowania podagrycznika 

 

Choroby reumatyczne i dna moczanowa (podagra) 

W medycynie tradycyjnej podagrycznik jest stosowany przede wszystkim w leczeniu chorób 
reumatycznych i dny moczanowej. Mikołaj Culpeper, angielski lekarz, zielarz i botanik żyjący w 
siedemnastym wieku pisał o podagryczniku w swojej książce „Complete Herbal” : „Nie należy 
przyjmować, że podagrycznik (goutweed) otrzymał swoją nazwę bez dostatecznego powodu, lecz 
dlatego, że doświadczono, iż jest on w stanie leczyć artretyzm i bóle nerwu kulszowego (ischias)”. 
Oczywiście twierdzenie to było oparte przede wszystkim na doświadczeniu, bez znajomości 
mechanizmów działania związków zawartych w podagryczniku. Współczesne badania naukowe 
pokazują, że podagrycznik ma silnie działanie przeciwzapalne i przeciwreumatyczne 
(przeciwagregacyjne). Choroby reumatyczne i podagra spowodowane są odkładaniem się soli kwasu 
moczowego w tkankach, podagrycznik przyspiesza usuwanie kwasu moczowego z organizmu a także 
poprawia nieprawidłowe mechanizmy przemiany materii które są przyczyną choroby. 

 

Choroby układu pokarmowego 

 

Podagrycznik – suszone ziele 

Podagrycznik może być stosowany w zaburzeniach funkcjonowania jelit przebiegających z 
przemiennymi zaparciami i biegunkami, przyspiesza także trawienie, więc mogą go stosować osoby 
odchudzające się. 

 

Choroby układu moczowego 

Podagrycznik stosowany jest pomocniczo w kamicy nerkowej a także chorobach pęcherza 
moczowego. 

background image

 

Oczyszczanie organizmu 

Podagrycznik ma właściwości odtruwające i oczyszczające organizm, może być więc stosowany jako 
środek wspomagający wątrobę. Ze względu na właściwości moczopędne i fakt, że przyspiesza 
trawienie może być także stosowany w trakcie kuracji oczyszczających. 

 

Właściwości przeciwdrobnoustrojowe 

Liczne badania wykazały, że wyciągi z ziela podagrycznika (szczególnie wyciągi alkoholowe) hamują 
wzrost gronkowca złocistego (Staphylococcus aureus) czy pałeczki zapalenia płuc (Klebsiella 
pneumoniae
), hamują także wzrost niektórych patogennych grzybów. 

Na koniec… 

Warto wspomnieć o kulinarnych zastosowaniach podagrycznika. W kuchni wykorzystuje się głównie 
świeże zbierane wiosną pędy, suszone ziele stosuje się także jako przyprawę. Ze świeżych, 
wiosennych pędów można przyrządzić sałatkę dodając młode liście mniszka lekarskiego i rzeżuchę, 
można także przygotować zupę, dodając młode liście pokrzywy i babki, wiosną warto także 
przygotować sok, który ma właściwości odkwaszające organizm.