W odpowiedzi zróbmy film o Janie Dobraczy skim!

Lubi  to!

Liczba osób, które to lubi : 10.

Zarejestruj si

, aby zobaczy  co lubi  

Twoi znajomi.

Film „Nasze matki, nasi ojcowie” w re yserii Philippa Kadelbacha 
jest kolejn  produkcj  niemieckiej kinematografii, która za cel, 
mniej wi cej od poøowy lat 80. ub. wieku, stawia sobie cz

ciowe 

zdj cie z narodu niemieckiego odium zbrodni popeønionych w czasie 
ostatniej wojny  wiatowej. Niew tpliw  zalet  filmu jest jego 

wietna realizacja. 

Dobrze dobrani aktorzy i wartka akcja czyni  film øatwym w odbiorze. 
Kinematografia niemiecka zd yøa nas zreszt  ju  do tego przyzwyczai . 
Do  wspomnie  klasyczn  ju  pozycj  kina wojennego pt.: „Okr t” („Das 

Boot”), czy jedn  z ostatnich produkcji – „Upadek” („Der Untergang”). Dyskusja nad filmem, która 
rozgorzaøa przed jego premier  w telewizji polskiej (TVP 1 emitowaøa trzy kolejne odcinki filmu w 
dniach 17-19. 06. br.), od yøa ostatnio na nowo. Pomimo protestów zwi zanych z emisj  filmu w 
telewizji publicznej, stwierdzi  nale y, i  dobrze si  staøo,  e polski widz miaø okazj  go obejrze . Aby 
móc si  na dany temat wypowiada , trzeba go pozna . Prawda zdaje si  oczywista, niestety nie dla 
wszystkich.

Przechodz c jednak do filmu, stwierdzi  trzeba,  e w sposób caøkowicie zrozumiaøy wzbudziø on fal  
krytyki w ród polskiej opinii publicznej. Gøówny zarzut odnosi si  do sposobu, w jaki ukazana zostaøa 
przez twórców filmu Armia Krajowa. Nie znaj cy realiów widz (a takich jest niestety coraz wi cej) 
zobaczy formacj  zbrojn , która za swój gøówny cel, poza walk  z Niemcami, uznawaøa mordowanie 

ydów. Nie jest to jednak zarzut jedyny, jaki mo na postawi  autorom filmu.

Niemcy zostali w nim ukazani tak, jakby w ogóle nie byøo narodowego socjalizmu. Spo ród pi tki 
gøównych bohaterów jedynie Charlotte, marz ca o roli frontowej sanitariuszki, wyznaje do pewnego 
momentu ideologi  III Rzeszy. Nieco bardziej sceptyczny Wilhelm, oficer Wehrmachtu, szybko traci 
wiar  w Führera w realiach frontu wschodniego. Generalnie jednak bohaterowie filmu sp dzaj  wolny 
czas na beztroskich zabawach oraz søuchaniu zakazanego swingu. Jednym z pi tki przyjacióø jest Viktor 
– niemiecki  yd, który niemal bez  adnych niedogodno ci  yje w stolicy III Rzeszy A. D. 1941. 
Podobnych nie cisøo ci jest w filmie zreszt  wi cej, sk d na przykøad w roku 1941 znale li si  pod 
Smole skiem Ukrai cy?

Wracaj c jednak do Niemców, którzy poza w sk  grup  czøonków partii oraz SS ukazani zostali jako 
oboj tni lub wr cz wrodzy wobec nazizmu, film mo na odczytywa  jako obraz maj cy schlebia  
niemieckiemu widzowi. Przekaz jest prosty – III Rzesza to byøy oczywi cie zbrodnie i nieludzki system, 
ale Niemcy jako tacy prezentowali w niej ró ne postawy. Byøy takie, które mo na nazwa  cynicznymi, 
fanatycznymi, ale tak e takie, które cechowaø humanitaryzm i patriotyzm. Twórcy filmu zdaj  si  
mówi : wasze matki i ojcowie w tych strasznych czasach podlegali tak e ludzkim odruchom, byli tacy 
jak wy. Co wi cej, i tu dochodzimy by  mo e do sedna, nie byli jedynymi, którzy popeøniali zbrodnie. 
Mieli wspólników – brudn , søowia sk  tøuszcz  ze wschodu, øakn c   ydowskiej krwi.

W filmie, który nie stanowi w niemieckiej kinematografii jakiego  wyj tku, nie jest to powiedziane 
wprost, ale widz (szczególnie polski) instynktownie wyczuwa, jak gø boko w niemieckiej mentalno ci 
osadzony jest stereotyp søowia skich podludzi. Polacy, Ukrai cy i inne „ludy wschodu” peøni  w filmie 
rol  zdecydowanie negatywn . Nie maj  oni ju  tych rozterek, które walcz  w niemieckiej duszy, zdaj  
si  by  w ogóle do wy szych uczu  niezdolni. Nieco inaczej twórcy filmu ukazuj  Rosjan. Stanowi  oni 
oczywi cie siø  barbarzy sk , brutaln  i dzik , dostrzegalny jest jednak pewien respekt, z jakim s  
ukazywani. O ile Rosjan Niemcy si  boj , o tyle Polakami, Biaøorusinami i Ukrai cami po prostu gardz .

Kolejnym bohaterem zbiorowym filmu, trzeba od razu zaznaczy ,  e pozytywnym, s   ydzi, których 
symbolizuje Viktor. S  oni nierzadko niemieckimi patriotami (jak ojciec Viktora), cierpi cymi w wyniku 
brutalnej polityki fanatyków z SS i NSDAP. Pewnej pikanterii dodaje fakt, i  gøównym konsultantem 
filmu jest niemiecki historyk  ydowskiego pochodzenia. Film do pewnego stopnia mo na te  
odczytywa  jako kolejn  ju  prób  cz ciowej rehabilitacji Niemców, przy wydajnej pomocy 
(niemieckich tym razem)  rodowisk  ydowskich.

Pytanie, które powinni sobie postawi  Polacy w zwi zku z filmem „Nasze matki, nasi ojcowie”, brzmi: 
jaka powinna by  nasza odpowied  na niemiecki obraz? Oczywi cie, musi on spotka  si  z 
jednoznacznym pot pieniem wszystkich Polaków, bez wzgl du na dora ne podziaøy, czy mo e by  to 
jednak reakcja jedyna? Polsk  odpowiedzi , na  wietn  sk din d kinematografi  niemieck , powinny 
by  równie dobre filmy polskie, ukazuj ce jak byøo w rzeczywisto ci. Czy nie mo emy zrealizowa  na 
przykøad filmu o Janie Dobraczy skim – narodowcu, w czasie wojny oficerze AK, ratuj cym  ydowskie 
dzieci, które umieszczano w katolickich sieroci cach i domach zakonnych? B dzie to najlepsza 
odpowied  na niemieckie køamstwa i o polskich antysemitach, i o rzekomo morduj cej  ydów Armii 
Krajowej, i o postawie przytøaczaj cej wi kszo ci Polaków w czasie ostatniej wojny.

Maciej Motas

Na zdj ciu: AK w filmie “Nasze matki, nasi ojcowie” przypomina band  kryminalistów, a nie 

partyzantów. 

Strona 1 z 1

My l Polska » W odpowiedzi zróbmy film o Janie Dobraczy skim!

2013-06-25

http://sol.myslpolska.pl/2013/06/w-odpowiedzi-zrobmy-film-o-janie-dobraczynskim/