Środek przekazu sam jest przekazem 

 

Marshall MacLuhan w swojej publikacji przekaźnik jest przekazem zastanawia się nad rolą 

komunikacji, na czym polega przekaz, a także dlaczego tak ciężko wytłumaczyć procesy 

zmian lub rozwoju. 

Charakter środka komunikacji ma większy wpływ na odbiorcę niż sama przekazywana 

wiadomość. Środek przekazu jest traktowany jako przedłużenie nas samych lub każda nowa 

odmiana techniki. Automatyzacja powoduje ograniczanie miejsc pracy, ale z drugiej strony 

nowe role dla ludzi. Przekazem nie jest sama maszyna, ale to co człowiek z nią robi, do czego 

ją wykorzystuje, dopiero wtedy staje się przekazem, kształtuje ona również stosunki 

międzyludzkie. Światło elektryczne staje się przekazem tylko i wyłącznie wtedy kiedy 

zostanie wykorzystane do przesłania werbalnego komunikatu. Jest ważnym środkiem 

przekazu, mimo że nie ma tzw. „treści”. „Treścią” jakiegoś środka przekazu, jest zawsze inny 

środek (pismo/mowa, słowo pisane/druk, druk/telegraf). 

„Przekaz” środka przekazu: zmiana skali, tempa lub wzorca jaki wprowadza w życie.  

Mechanizacja – paradoks; zarówno przyczyna rozwoju jak i jego braku – nie ma związku 

przyczynowego. Nawiększa przemiana nastąpiła wraz wynalezieniem elektryczności. 

Film – świat twórczych konfiguracji i struktur. Kubizm – wg E.H. Gombricha, obraz jest 

wyłącznie dziełem sztuki, konfliktem świateł, kształtów, faktur. Porzuca złudzenie 

perspektywy – świadomość całości. Istnieje całościowa wizja zjawisk. Na początku uważano, 

że przekaz jest „treścią”. Kontrast między Anglią a Ameryką – pojawienie się typografii oraz 

kultury druku – jednolitość i ciągłość. Konflikt między wizją a dźwiękiem należy do nas – 

zrozumienie środków przekazu. Świadomość wpływu techniki powoduje utratę wiary w 

prawo do przypisywania win. Wewnętrzne zagrożenie – elektrotechnika. 

Aby odnaleźć techniczną formę ludzkiej ekspresji należy się przyjrzeć społeczeństwu, w 

którym dana forma jeszcze nie występuje. Druk przyczynił się do powstania indywidualizmu i 

racjonalizmu. Media są potężną bronią, również dla siebie nawzajem.