ŚWIETLIK ŚWIĘTOJAŃSKI 

 

 

 Samiec świetlika świętojańskiego 

 

 

 

  

WYGLĄD

   

Świetlik świętojański jest o wiele większy od Iskrzyska 

(Phausis splendidula), należącego do tej samej rodziny świtlikowatych. 
Rozszerzone i wypukłe do przodu przedplecze Świetlika zakrywa również 

głowę i ma w przedniej części przezroczystą strefę ( jakby "panoramiczną 
szybę"), która w odwrotnośći od iskrzyka nie jest podzielona na dwie 

części. Czułki są krótkie a ich nasady bardzo zbliżone do siebie. Bardzo 
widoczny dymorfizm płciowy polegający na zredykowaniu u samic skrzydeł 

do kikutów pokryw skrzydłowych. Na 5 i 6 segmencie spodniej strony 
odwłoka owady te posiadają żółtawą płytkę narządu świecącego. Samce 

mają w pełni rozwinięte skrzydła, dzięki czemu fruwają, najczęściej 
późnym czerwcowym i lipcowym zmierzchem. Ich pokrywy są bardzo 

szerokie i zakrywają nogi.  

WYSTĘPOWANIE 

     

Chrząszcze te występują w lasach mieszanych, ogrodach i parkach a 

zgłasza w miejscach porośniętych dziurawcami.  

POŻYWIENIE 

     

Głównym pokarmem świetlików są mięczaki. Larwy Świetlików zabiją 

je trującą wydzieliną. Postacie dojrzałe nie żerują. 

 

ROZMNAŻANIE 

     Samce latają wieczorami w poszukiwaniu samicy, kierując się 
charakterystycznym dla swojego gatunku światłem. W szukaniu samicy 

samcom pomagają bardzo duże i dobrze rozwinięte oczy złożone. W 
okresie godowym samice kładą się na plecach i wystawiają wydzielające 

światło odwłoki. Po kopulacji składają jaja w ziemi. Larwy są bardzo 
drapieżne. Podobnie jak owady dorosłe, posiadają one również narzady 

świecące. Żywią się mięczakami. Mają wydłużone, na obu końcach trochę 
zwężone ciało o małej głowie i ostrych żuwaczkach, wewnątrz których 
znajduje się kanalik. Przez ten kanalik larwa wstrzykuje ofiarze trującą 

substancje, powodującą rozkład białka. Jest ona produkowana przez 
parzyste gruczoły usytuowane w przedniej części. W ten sposób 

nadtrawiony pokarm jest wsysany przez szczęki i wargę dolną. Larwa 
linieje 5 razy (przez około 3 lata) i przepoczwarza się na wiosnę. Stadium 

poczwarki trwa dwa tygodnie.  

Jeden z trzech gatunków świetlika występujących na terenie Polski, 
szczególnie skraje lasów obficie porośnięte krzewami, zbiorowiska 
wysokich bylin,  pobrzeża żywopłotów i parki. Osobniki obu płci 
bardzo różnią się wyglądem. Samiec ma ok. 1 cm długości i jest 
uskrzydlony, podczas gdy przypominająca larwę samica osiąga 
długość 1,5-2 cm i nie jest uskrzydlona. Obie płcie mają na spodzie 
odwłoka narządy świetlne. 

Dorosłe osobniki żyją krótko i nie pobierają żadnego pokarmu. 
Świetliki nocami od czerwca do lipca latają poszukując samic, które 
siedząc na roślinach przywabiają świeceniem potencjalnych 
partnerów. Zapłodnione samice składają jaja do ziemi. 

Rozwój: larwy płci żeńskiej, które również potrafią wytwarzać 
światło, przebywają na powierzchni ziemi, gdzie polują na ślimaki. 
Przed przepoczwarczeniem zimują dwukrotnie. 

Światło wytwarzane przez świetlika świętojańskiego powstaje w 
wyniku reakcji chemicznej dzięki enzymowi lucyferazie. Świetliki 
mogą dowolnie światło "włączać i wyłączać". Światłu, które 
wytwarzają, nie towarzyszy ciepło, a więc ciało chrząszcza nie ulega 
nagrzaniu.