background image

11. Przemysł cementowy w Polsce XXI w. 
 
 

Obecnie w Polsce mamy 11 cementowni pracujących w pełnym cyklu produkcyjnym, 5 

przemiałowni cementu, 1 zakład produkujący cement biały i 1 cement glinowy. Branża cementowa jest 
całkowicie sprywatyzowana. W roku 2003 została zakończona techniczna modernizacja branży 
cementowej (procesu wypalania klinkieru). Eksploatujemy 18 pieców metody suchej i 2 metody mokrej. 
Cementownie: Górażdże, Małogoszcz, Kujawy, Ożarów, Nowiny, Rudniki, Chełm, Odra, Nowa Huta, itd... 
 
 
12. Zasadnicze różnice w technologiach produkcji cementu metodą mokrą i suchą. 
 
 

Metoda mokra – wprowadzenie do pieca surowca w postaci szlamu – zaletą jest łatwość 

mieszania i korygowania składu mieszaniny surowcowej, wadą jest duża ilość energii potrzebna do 
wypalenia klinkieru. Przed wypalaniem mieszanki jest ona homogenizowana i mielona na mokro. 
 

Metoda sucha – do pieca wprowadza się mieszankę surowcową suchą – zaletą jest małe (w 

stosunku do metody mokrej) zużycie energii w piecu przy wypalaniu. Przed wypaleniem mieszanka jest 
wstępnie homogenizowana i mielona na sucho. NIŻSZE KOSZTY PRODUKCJI. 
 
Właściwości otrzymanego klinkieru w obu metodach są porównywalne. 
 
Skład mieszanki surowcowej to: CaO, SiO2, Al2O3, Fe2O3 
 
 
13. Wpływ domieszek na produkt finalny w cementowniach 
 

 

gips – w młynach cementu uzyskuje się przemiał klinkieru cementowego z gipsem. Dodatek gipsu 
reguluje  czas  wiązania  cementu,  ponieważ  bez  obecności  siarczanów  podczas  hydratacji 
twardnienie cementu odbywałoby się za szybko.  

 

żużel  –  powstaje  jako  produkt  uboczny  w  procesie  wielkopiecowym.  W  wyniku  gwałtowanego 
schłodzenia  stopionego  żużla  uzyskuje  się  granulowany  żużel  wielkopiecowy,  który  jest  bardzo 
wartościowym dodatkiem mineralnym do cementów.  

 

popiół  –  spalaniu  węgla  w  zakładach  energetycznych  towarzyszy  powstanie  odpadu,  jakim  jest 
popiół. W wyniku oczyszczenia gazów spalinowych (w elektrofiltrach) wytrącane są tzw. popioły 
lotne, które wykorzystuje się jako dodatek do cementu.  

 
Stosowanie  dodatków  w  postaci  żużla  wielkopiecowego  czy  popiołu  lotnego  pozwala  uzyskać 
cementy hutnicze lub cementy pucolanowe.  

  
14 Klasyfikacja obiektów budowlanych w cementowni (ze względu na): 
 

 

Funkcję technologiczną 

Produkcyjne (łamiarnie, młynownie, suszarnie, baseny na szlam, zbiorniki korekcyjne 
pakownie i kominy) 

Składowania (składowiska materiałów typu): surowiec łamany, żużel wielkopiecowy, 
gips, klinkier, węgiel itd. 

Pomocnicze: kompresorownie, kotłownie, podstacje elektryczne, warsztaty itd. 

o  Administracyjno - socjalne 

 

Formę konstrukcyjną 

Zasadnicze elementy o zabudowie szkieletowej (piecownie łamarnie, młynownie) 

Obiekty halowe (składy surowców węgla i klinkieru) 

o  Zbiorniki (baseny szlamowe, zbiorniki korekcyjne i homogenizacyjne, silosy na gotowy 

cement) 

Fundamentowe: fundamenty pod piece obrotowe, kruszarki, młyny 

o  Inne o zabudowie szkieletowej (pakownie suszarnie) 

Obiekty specjalne (kominy, konstrukcje nośne urządzeń pomocniczych) 

 

background image

15 Ewolucja konstrukcji składu klinkieru na przestrzeni ostatnich 40 lat 
 

 

Skład otwarty – odpylający szyb zasypowy transportuje klinkier na skład – odbiór taśmociągiem 
pod składem (czasem ze spychaniem materiału do odpowiednich otworów) przenośniki 
samochodowe – duże pylenie!! 

 

Skład suwnicowy – (hala) do przenośniki zgrzebełkowe, skrzynkowe lub kubełkowe potem 
transport suwnicami – są nieszczelne i bardzo się pyli a suwnice trzeba obsługiwać ręcznie  

 

Skład pryzmowy – bardziej szczelny i możliwe wprowadzenie automatyki, dno pochyłem gdy nie 
ma wód gruntowych a jak płaskie to albo zalega materiał albo spychanie mechaniczne – 
przekrycie żelbetowe w kształcie bieżni. 

 

Skład stożkowy – kształt stożek – zalety jeden punkt zasypu i jeden punkt odbioru łatwo go 
uszczelnić i zmechanizować 

 

Zbiorniki do magazynowania klinkieru: 

o  Silos stalowy 

Zbiornik żelbetowy przekryty konstrukcją stalową 

 
16. SILOSY NA CEMENT – WSPÓŁCZESNE TENDENCJE 
 
Do magazynowania cementu służą, w większości cementowni, silosy żelbetowe. Przeważnie są one 
wykonywane w postaci cylindrycznej, jako swobodnie stojące w bateriach na płycie żelbetowej o znacznej 
grubości. Wymiary silosów dochodzą do znacznych wartości sięgają kilkudziesięciu metrów wysokości i 
kilkunastu metrów średnicy. W chwili obecnej istnieje tendencja do wznoszenia silosów 
wielokomorowych 
zamiast baterii silosów o mniejszych rozmiarach. Taki przypadek ma miejsce w 
Ożarowie i w Nowinach.