Bezwzględne pasożyty 
wewnątrzkomórkowe, 
niezdolne do
samodzielnego życia

 (wielkość określamy w 
nanometrach – nm)

 

 

 

 

Budowa wirusów

Kompletna zakaźna cząstka wirusa (wirion)

↓

Genom 

                                                                   

Kapsyd

DNA lub RNA

białko chroniące genom

↓↓

Nukleokapsyd (rdzeń nukleoproteinowy)

↓                           ↓

z osłonką                        nagi

     lipidową lub lipoproteinową

 

 

 

 

79px-Ebola_virus

87px-Polio

90px-Papilloma_Virus

93px-Human_Torovirus

113px-influenza_virus

120px-Herpes_simplex_virus

180px-Rotavirus

200px-Enteric_Adenoviruses

200px-Poxvirus

 

 

 

 

 

 

Klasyfikacja wirusów (kryteria)

wielkość wirionu:

 małe (10 – 50 nm); duże (50 – 150 nm)

kliniczny przebieg zakażeń

 (powinowactwo do komórek 

docelowych):

pneumotropowe (układ oddechowy),
dermotropowe    (zmiany skórne),
neurotropowe     (układ nerwowy),
enterotropowe    (układ pokarmowy),
limfotropowe       (układ limfatyczny)
pantropowe         (zakażenia uogólnione)

 

rodzaj kwasu nukleinowego:

 wirusy RNA lub DNA 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Diagnostyka wirusologiczna

metody

Wykrywanie obecności

wirusa

(badanie wirusologiczne)

Wykrywanie przeciwciał

(badanie serologiczne)

 

 

Diagnostyka wirusologiczna

Wykrywanie

przeciwciał 

Metody klasyczne

czterokrotny wzrost miana

w okresie ostrym i w okresie

rekonwalescencji

Metody nowoczesne

Wykrywanie klas przeciwciał

IgM, IgG, IgA

 

 

Diagnostyka wirusologiczna

Badanie

wirusologiczne 

Metody klasyczne

Namnażanie wirusa w:

Hodowlach komórkowych

Zarodkach ptasich

zwierzętach

Metody nowoczesne

Wykrywanie antygenów

Wykrywanie DNA lub RNA

 

 

 

 

Efekty cytopatyczne

 

 

Mechanizm chorobotwórczości

Cykl replikacji wirusa → 5 faz:

Adsorpcja:

 

proces swoisty, zachodzi na receptorach komórek –

        mukoproteiny lub lipoproteiny (blokowany przez p-ciała)

Przenikanie:

 

endocytoza, fuzja osłonki z błoną komórkową, wpro-

                      wprowadzenie kwasu nukleinowego (wirusy bez osłonki)

Eklipsa:

 

utajenie, zakażona komórka powiela genom wirusa

Dojrzewanie:

 

budowanie kompletnych cząstek wirusa

Uwalnianie:

 

liza komórek

 → 

dojrzałe wiriony opuszczają komórkę

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Możliwy wynik infekcji wirusowej

Wirus wchodzi w kontakt z komórką gospodarza

↓---------------------------------------↓

Infekcja produktywna                                           

infekcja 

nieproduktywna

(wytwarzanie potomnych wirusów)             (wirusy nie są wytwarzane)

↓                           ↓                                          ↓                        ↓

  

Komórka ginie            ↓                           genom wirusa

    

utrata

powstaje wiele              ↓                            jest w komórkach      

genomu

wirusów

           ↓                                       ↓                ↓

ostra infekcja

   

         ↓                   

infekcja utajona     guz

                

      

komórka przeżywa                      

↓

rozprzestrzenia niewiele wirusów

                     ↓

↓                        ↓

                   

infekcja chroniczna

 

 

Leczenie zakażeń wirusowych

Cele leków:

- blokowanie replikacji

Alfa- interferony – blokują rozprzestrzenianie między 

komórkami

–

analogi kwasów nukleinowych (hamują syntezę 
DNA lub RNA

Acyklovir

–

inhibitory białek wirusowych

Indinavir, saquinavir