background image

w   n u m e r z e   m . i n . :

P R A W O     Z A R Z Ą D Z A N I E     F I N A N S E     P R     M A R K E T I N G

półka z o.o.

S

nr 103, kwiecień 2014

12

issn 1895-2852

Obowiązuje nowy próg stosowania 
ustawy Prawo zamówień publicznych 

Nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych Pełnomocnik Jana Kowalskie-
go, od której należy stosować regulacje publicznoprzetargowe. W nowym stanie 
prawnym próg ten wynosi już nie 14.000, a 30.000 euro. Ustawa weszła w życie 
16 kwietnia 2014 r. 

Nowe przepisy wprowadzają także dwa bardzo ważne wyłączenia przedmiotowe. Jest 
to istotne dla spółek realizujących zamówienia z sektora naukowego, edukacyjnego i ba-
dawczego. Wyłączono z obowiązku stosowania ustawy zamówienia o wartości mniej-
szej niż tzw. progi unijne. Dodatkowo fi rma biorąca udział w przetargu z sektora badań 
naukowych lub prac rozwojowych musi się liczyć z tym, że zamawiający będzie mógł 
unieważnić postępowanie o udzielenie zamówienia, jeżeli środki służące sfi nansowaniu 
nie zostały mu w pełni przyznane. 

str. 4

Zdolność analizowania sprawozdania 
finansowego ułatwia zarządzanie firmą

Wyciąganie wniosków ze sprawozdania finansowego jest niezbędne przy 
skutecznym zarządzaniu przedsiębiorstwem. Ma to bowiem wpływ nie tylko 
na prowadzoną spółkę, ale umożliwia także pogłębioną weryfikację finansów 
kontrahentów, z którymi prowadzone są projekty biznesowe.

Na opinię dotyczącą tego, czy spółka jest wiarygodna i ma trwałe fundamenty fi nansowe, 
powinno wpływać o wiele więcej czynników niż samo to, jak przedstawiają się jej ostat-
nie sprawozdania. Warto oceniać sprawozdania fi nansowe spółki za lata wcześniejsze. 
Istnieją jednak dodatkowe narzędzia analityczne, które umożliwiają nieco bardziej po-
głębioną ocenę sprawozdania fi nansowego. Dzięki wykorzystaniu wskaźników fi nan-
sowych, które mają dość prostą budowę i są łatwe w interpretacji, można ocenić lepiej 
kondycję spółki. 

str. 2

Odwołanemu członkowi zarządu 
może przysługiwać odszkodowanie

Odwołany członek zarządu nie może zanegować uchwały, na mocy której został odwo-
łany. Jednak jeśli umowę o pracę rozwiązano z naruszeniem przepisów, przysługuje mu 
alternatywnie dszkodowanie lub przywrócenie do pracy.

str. 10

WYSOKOŚĆ KAR ZA 

PRZESTĘPSTWA SKARBOWE

Zmieniła się podstawa grzywien 

i kar za przestępstwa oraz 

wykroczenia skarbowe

5

FORMA REPREZENTACJI 

PRZEDSIĘBIORSTWA

Fakt powszechnego korzystania 

z Internetu zezwala spółce 

na reprezentację jej interesów za 

pośrednictwem e-maila. 

6

ZAKAZ KONKURENCJI 

W UMOWACH 

Dopuszcza się zawarcie między 

przedsiębiorcami klauzuli o zakazie 

konkurencji po ustaniu kontraktu. 

7

ZMIANA CENY ZAMÓWIENIA

PO OTWARCIU OFERT 

Zmiana kwoty w przetargu

publicznym po otwarciu ofert

jest niezgodna z przepisami

Prawa zamówień publicznych.

8

TERMIN PRZEDAWNIENIA 

ROSZCZEŃ FIRMY 

Jeżeli z roszczeniem występuje 

przedsiębiorca, to domniemuje 

się, że podlega ono 

przedawnieniu po upływie 3 lat. 

8

background image

SPÓŁKA Z O.O.      KWIECIEŃ 2014 l  

2

Aktualności

OD REDAKCJI

SZANOWNI PAŃSTWO,
aby skutecznie kierować przedsiębiorstwem 
i wytyczać nowe cele, potrzebna jest umiejętność 
oceny stanu finansów firmy. Zdolność analizowania 
sprawozdania finansowego i wyciągania istotnych 
wniosków jest niezbędna aby następnie móc odpo-
wiednio modyfikować podejmowane przez zarząd 
działania. Zasadniczo sporządzane jest ono przez 
księgową i zazwyczaj sam zarząd niewiele czasu 
poświęca jego przygotowywaniu. Warto jednak 
umieć je czytać i analizować. Dlatego też w bieżą-
cym numerze polecam tekst o analizie sprawozdań 
finansowych. W sytuacji, kiedy rok obrotowy pokry-
wa się z rokiem kalendarzowym spółki zwyczajne 
zgromadzenia wspólników powinny przyjąć i złożyć 
sprawozdania finansowe do końca czerwca.
W numerze wskazujemy także, że weszła w życie 
ustawa nowelizująca ustawę Prawo zamówień 
publicznych. Podwyższa kwotę, od której należy 
stosować regulacje publicznoprzetargowe, 
do 30.000 euro. 

Zapraszam do lektury

Barbara Brózda

Wydawca: Weronika Wota
Redaktor: Barbara Brózda
Druk: Paper&Tinta
Nakład: 600 egz.

Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o.

03-918 Warszawa, ul. Łotewska 9a
Tel. 22 518 29 29, faks 22 617 60 10
e-mail: cok@wip.pl
NIP: 526-19-92-256
Numer KRS: 0000098264
– Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy,
Sąd Gospodarczy XIII Wydział Gospodarczy Rejestrowy.
Wysokość kapitału zakładowego: 200.000 zł

„Spółka z  o.o.” wraz z  przysługującymi Czytelnikom inny-
mi elementami dostępnymi w  subskrypcji (e-letter, strona 
WWW i  inne) chronione są  prawem autorskim. Przedruk 
materiałów opublikowanych w „Spółce z o.o.” oraz w innych 
dostępnych elementach subskrypcji – bez zgody wydawcy 
– jest zabroniony. Zakaz nie dotyczy cytowania publikacji 
z powołaniem się na źródło.

„Spółka z o.o.” została przygotowana z zachowaniem najwyższej 
staranności i  wykorzystaniem wysokich kwalifi kacji,  wiedzy 
i  doświadczenia autorów oraz konsultantów. Zaproponowane 
w publikacji „Spółka z o.o.” oraz w innych dostępnych elementach 
subskrypcji wskazówki, porady i interpretacje nie mają charakte-
ru porady prawnej. Ich zastosowanie w konkretnym przypadku 
może wymagać dodatkowych, pogłębionych konsultacji. Publi-
kowane rozwiązania nie mogą być traktowane jako ofi cjalne sta-
nowisko organów i urzędów państwowych. W związku z powyż-
szym redakcja nie może ponosić odpowiedzialności prawnej za 
zastosowanie zawartych w publikacji „Spółka z o.o.” lub w innych 
dostępnych elementach subskrypcji wskazówek, przykładów, in-
formacji itp. do konkretnych przypadków.

Spółka z o.o.

Dobra analiza sprawozdań finansowych       

Aby skutecznie kierować przedsiębiorstwem i wytyczać nowe cele, potrzebna jest 
umiejętność oceny stanu finansów firmy. Zdolność analizowania sprawozdania 
finansowego i wyciągania istotnych wniosków jest niezbędna aby następnie móc 
odpowiednio modyfikować podejmowane przez zarząd działania. 

Sprawozdanie finansowe powinno być 
przygotowane zgodnie z zasadami ustano-
wionymi w ustawie z 29 września 1994 r. 
o  rachunkowości (dalej również: uor), 
a więc także poddane sprawdzeniu przez 
biegłego rewidenta, jeśli spółka objęta jest 
takim obowiązkiem. Zasadniczo sporzą-
dzane jest ono przez księgową i zazwyczaj 
sam zarząd niewiele czasu poświęca jego 
przygotowywaniu. Warto natomiast umieć 
je czytać i analizować.

Sprawozdania 
za poprzednie lata 

Na opinię dotyczącą tego, czy spółka jest 
wiarygodna i  ma trwałe fundamenty fi -
nansowe, powinno wpływać o wiele więcej 
czynników niż samo to, jak przedstawiają 
się jej ostatnie sprawozdania. Warto oce-
niać także te za lata wcześniejsze, przy-
kładowo za 2011 i 2012. W tym okresie 
wydaje się, że  fi rma jest stabilna i  silna. 
Jednak kryzys fi nansowy zmienia nagle 
wszystko – w jednej chwili może okazać 
się, że spółka jest zmuszona ogłosić ban-
kructwo. 
Istnieją jednak dodatkowe narzędzia ana-
lityczne, które umożliwiają nieco bardziej 
pogłębioną ocenę sprawozdania fi nanso-
wego. Dzięki wykorzystaniu wskaźników 
fi nansowych, które mają dość prostą budo-
wę i są łatwe w interpretacji, można ocenić 
lepiej kondycję spółki.
Używając wskaźników fi nansowych, nale-
ży ocenić przedsiębiorstwo np. pod kątem:

• 

płynności

• 

rentowności,

• 

zadłużenia.

Przydatnym wskaźnikiem płynności jest 
npwskaźnik szybkiej płynności. Policze-
nie tego wskaźnika może dać odpowiedź 
na pytanie, czy spółka jest w dobrej kon-
dycji i jest w stanie szybko spłacać swoje 
zobowiązania.
Używając tego wskaźnika, odrzuca się 
z  licznika zapasy, ponieważ one stosun-
kowo najwolniej z aktywów bieżących za-
mieniają się na gotówkę, którą można by 
spłacić zobowiązania bieżące. 
W przypadku oceny płynności fi rmy bar-
dzo ważna jest kwestia oceny poziomu ka-
pitału obrotowego fi rmy. Kapitał obrotowy 
przedstawiamy następująco: Kapitał obro-
towy = Aktywa obrotowe – Zobowiązania 
długoterminowe.

Kapitał obrotowy to ta część aktywów obro-
towych, która jest fi nansowana kapitałem sta-
łym, czyli zobowiązaniami długookresowymi 
i kapitałem własnym fi rmy. Inaczej – to różni-
ca pomiędzy aktywami obrotowymi a zobo-
wiązaniami bieżącymi przedsiębiorstwa. Jeśli 
przedsiębiorstwo w poprzednich okresach nie 
miało problemów z płynnością i nie występo-
wały żadne istotne zmiany strukturalne – np. 
zmiany w strukturze produkcji albo majątku 
fi rmy – to poziom kapitału obrotowego w ta-
kiej fi rmie powinien być w miarę stabilny.

Ocena płynności 
finansowej spółki

Płynność fi nansową można obserwować, 
oceniając zmiany struktury budżetu go-
tówkowego, a więc bieżącego zestawienia 
planowanych wpływów i wydatków fi rmy. 
Do wskaźników rentowności zaliczamy np
wskaźnik rentowności operacyjnej:

Rentowność 
działalności 
operacyjnej

=

Zysk (strata) z dzia-
łalności
operacyjnej
Przychody netto 
ze sprzedaży + 
Pozostałe przychody 
operacyjne

Wskaźnik rentowności operacyjnej 
uwzględnia – poza podstawową operacyj-
ną działalnością fi rmy – pozostałą dzia-
łalność operacyjną w ocenie rentowności. 
Obejmuje on więc także efektywność dzia-
łań prowadzonych na aktywach trwałych 
fi rmy, czyli pokazuje, w jaki sposób fi rma 
zarządza swoim majątkiem.
W tym przypadku, tak jak i w innych wskaź-
nikach rentowności, bardzo trudno jest jed-
noznacznie ocenić, jaki poziom jest dobry 
– to zależy oczywiście od branży, sytuacji go-
spodarczej, warunków działania określonej 
fi rmy. Im wyższy poziom tego wskaźnika, po-
dobnie jak innych wskaźników rentowności, 
tym lepiej to świadczy o badanej fi rmie.
Ważnym wskaźnikiem rentowności – 
szczególnie z perspektywy właściciela fi r-
my – jest wskaźnik rentowności kapitału 
własnego – ROE (ang. Return On Equity). 
Można go przedstawić następująco:

ROE

= Zysk (strata) netto × 100

Kapitał własny

Kup książkę

background image

      

l KWIECIEŃ 2014        SPÓŁKA Z O.O.

Aktualności

       pozwala ocenić kondycję oraz wypłacalność spółki

Tak jak w poprzednim wskaźniku – ren-
towności operacyjnej – ocenia się fi rmę 
przez pryzmat danych z rachunku zysków 
i strat (porównywanie zysków do przycho-
dów), tak w tym wskaźniku zestawić należy 
dane wynikowe z bilansowymi. Tu bowiem 
odnosi się zysk fi rmy do składnika jej pa-
sywów, jakim są kapitały własne.
Wskaźnik ROE odzwierciedla rozmiar 
nadwyżki fi nansowej osiągniętej z 1 zł ka-
pitału własnego, czyli inaczej określa efek-
tywność kapitałów zaangażowanych przez 
właścicieli. W mianowniku można przyjąć 
średnią w roku wartość kapitału własne-
go, ewentualnie wartość na koniec roku. 
Wartość wskaźnika ROE można porównać 
z oprocentowaniem lokat długotermino-
wych, np. bonów skarbowych, i dzięki temu 
ocenić zyskowność fi rmy. Wartość ROE 
powinna być oczywiście wyższa od tego 
oprocentowania. Należy dodać, że uniwer-
salnym wskaźnikiem zadłużenia jest tzw. 
wskaźnik ogólnego poziomu zadłużenia.

Wskaźnik 
ogólnego
zadłużenia

=

Ogółem zadłużenie 
× 100
Wartość aktywów

Do  licznika tego wskaźnika można wsta-
wić całą grupę B pasywów bilansu, czyli całe 
„Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania”. 
W  przypadku tego wskaźnika uznaje się, 
że poziom około 55–65%, sugerowany we-
dług standardów zachodnich, oznacza, iż fi r-
ma z jednej strony korzysta z zadłużenia, by 

bardziej efektywnie prowadzić swoją działal-
ność, ale to zadłużenie nie jest nadmierne i nie 
zagraża jej samej. W polskich warunkach jed-
nak lepiej byłoby, gdyby fi rma notowała po-
ziom tego wskaźnika zbliżony do 50%.

Pogłębiona analiza 
sprawozdań 

Niestety, nawet najdokładniejsza analiza bi-
lansu czy rachunku zysków i strat nadal może 
nie być wystarczająca, by ostatecznie ocenić 
kondycję spółki.
Powody tego stanu rzeczy są m.in. nastę-
pujące:

• 

otoczenie gospodarcze jest zawsze dyna-
miczne. Nigdy nie można na 100% po-
wiedzieć, czy przedsiębiorstwo będzie 
w najbliższym okresie wypłacalne; 

• 

nie wolno zapominać o wadze tzw. infor-
macji dodatkowej do bilansu – zamieszcza 
się w niej np. zobowiązania pozabilanso-
we, takie jak płatności z tytułu leasingu 
albo zobowiązania warunkowe, w  tym 
również udzielone przez spółkę gwarancje 
i poręczenia, także wekslowe. Kontrahent, 
oceniając spółkę i rozważając możliwość 
np. podjęcia z nią współpracy, może właś-
nie z informacji dodatkowej dowiedzieć 
się o ewentualnych zagrożeniach.

Analiza w ramach
grupy kapitałowej

Jeśli fi rma wchodzi w skład grupy kapita-
łowej, kontrahenci z pewnością przyjrzą 

się baczniej zaprezentowanej przez zarząd 
informacji dodatkowej, w której powinno 
się znaleźć wyjaśnienie możliwych transak-
cji wiązanych w ramach grupy kapitałowej;
ani przedsiębiorstwo, ani jego potencjal-
ny kontrahent nie zamieszcza w bilansie 
czy rachunku zysków i strat nowo podpi-
sanych kontraktów, które dopiero w przy-
szłości mogą znacznie poprawić sytuację 
fi rmy. Możliwość znacznego zwiększenia 
przychodów ze  sprzedaży w  przyszłych 
okresach sprawozdawczych nie będzie 
więc wykazana w tych sprawozdaniach fi -
nansowych.

W a ż n e

W spółkach, w których rok obrotowy 

pokrywa się z rokiem kalendarzowym, 

zwyczajne zgromadzenia wspólników 

powinny zostać przeprowadzone do koń-

ca czerwca.

W kategorii rezerwy i odpisy aktualizujące 
fi rma może schować swój odroczony prob-
lem, który może wystąpić w kolejnym roku 
sprawozdawczym. Podobnie może jednak 
postąpić kontrahent, a zatem na tę kwestię 
należy zwrócić szczególną uwagę.

Podstawa prawna:

– ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości 
(Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 ze zm.)

 

Adam Filutowski

specjalista ds. analizy fi nansowej i controllingu

-RMO]dNYaSONdSOî]SĀTKUSOdWSKXcp3=>9>8/NVK>aYTOT]ZºĨUSdYYdY]^KĨcaZ\YaKNdYXOa5]R

4OĿVSMRMO]dNdSKĨKîdQYNXSOdXKTXYa]dcWSZ\dOZS]KWSUYXSOMdXSO

dKZYdXKT]SĀdUYWOX^K\dOWXK]dcMRZ\KaXSUºa

59<DCľ-3.6+-3/,3/$
Ê

Z\dOMdc^K]d Y dWSKXKMR a Z\KaSO ]ZºħOU RKXNVYacMR%

Ê

ZYdXK]d XKTXYa]dO Z\dOZS]c%

Ê

LÿNdSO]d aSONdSKħ TKU TO SX^O\Z\O^YaKí%

Ê

NYaSO]d ]Sÿ TKUSO dWSKXc MdOUKTë -SOLSO S >aYTë ]ZºħUÿ a XKTLVSŞ]dcW MdK]SO

A Z_LVSUKMTS a ]ZY]ºL Z\dc]^ÿZXc YWºaSVSľWc Y]^K^XSY aZ\YaKNdYXO dWSKXc A UYWOX^K\d_ dXKT

NdSO]d YNO]ħKXSK NY UYXU\O^XcMR dKZS]ºa 5]R 9N \Kd_ WYŞO]d ]Z\KaNdSí YLYaSëd_TëMO Z\dOZS]c

ZYXSOaKŞ U]SëŞUK dKaSO\K \ºaXSOŞ _TONXYVSMYXë _]^Kaÿ 5YNOU] ]ZºħOU RKXNVYacMR

=Z\KaNŝXKSVO^OdWSKXcNY^UXì-SOLSOSTKUaZĨcXìXKUYXNcMTĀ>aYTOT]ZºĨUS

-RMO]dNYaSONdSOî]SĀaSĀMOT)=Z\KaNŝXK

Kup książkę