Nagrody
Laureaci Nagrody Nobla z fizyki w latach 1939 - 1901
1939
Ernest O. Lawrence (USA) za skonstruowanie i udoskonalenie pierwszego cyklotronu.
1938
Enrico Fermi (Włochy) za wytworzenie w reakcjach z neutronami nowych pierwiastków
promieniotwórczych oraz za odkrycie jądrowych reakcji łańcuchowych, wywołanych powolnymi
neutronami.
1937
Clinton J. Davisson (USA), Sir George P. Thomson (Wielka Brytania) za doświadczalne wykazanie
falowej natury elektronów (dyfrakcja elektronów).
1936
Victor F. Hess (Austria) za stwierdzenie istnienia promieniowania kosmicznego i prace nad nim,
Carl D. Andersen (USA) za odkrycie pozytonu.
1935
Sir James Chadwick (Wielka Brytania) za odkrycie neutronu i w przybliŜeniu określenie jego
masy.
1934
Nagrody nie przyznana
1933
Erwin Schrödinger (Austria) za prace nad matematycznym sformułowaniem mechaniki falowej
(równanie Schrödingera),
Paul A. M. Dirac (Wielka Brytania) za rozwinięcie teorii budowy atomu.
1932
Werner C. Heisenberg (Niemcy) za stworzenie podstaw mechaniki kwantowej.
1931
Nagrody nie przyznano
1930
Sir Chandrasekhara V. Raman (Indie) za odkrycie rozpraszania światła połączonego ze zmianą
długości fali (zjawisko Ramana).
1929
Louis V. de Broglle (Francja) za opisanie falowych właściwości cząstek.
1928
Sir Owen W, Richardson (Wielka Brytania) za podanie wzoru na zaleŜność gęstości prądu
termoemisyjnego od temperatury emitującego metalu.
1927
Arthur
H.
Compton
(USA)
za
odkrycie
i
wyjaśnienie
rozpraszania
promieniowania
rentgenowskiego na elektronach (zjawisko Comptona),
Charles T. R. Wilson (Wielka Brytania) za skonstruowanie komory mgiełkowej do obserwacji
torów cząstek elementarnych (komora Wilsona).
1926
Jean B. Perrin (Francja) za badanie zjawiska sedymentacji i badanie nieciągłej struktury materii.
1925
James Franck (Niemcy), Gustaw L. Hertz (Niemcy) za badania wzbudzeń i jonizacji atomów w
Page 1 of 3
Laureaci Nagrody Nobla z fizyki w latach 1939 - 1901
2008-03-29
http://www.fizyka.net.pl/aktualnosci/aktualnosci_nn6.html
wyniku zderzeń z elektronami, których wyniki potwierdziły istnienie dyskretnych poziomów
energetycznych w atomach.
1924
Karl M. G. Siegbahn (Szwecja) za prace w dziedzinie spektroskopii rentgenowskiej, a w
szczególności za odkrycie serii M w widmach rentgenowskich oraz załamania promieni
rentgenowskich w pryzmacie.
1923
Robert A. Millikan (USA) za wyznaczenie wartości ładunku elektronu i potwierdzenie
doświadczenia prawa opisującego zjawisko fotoelektryczne, sformułowane przez Alberta
Einstaina.
1922
Niels H. D. Bohr (Dania) za teorię budowy atomu wodoru.
1921
Albert Einstein (Niemcy) za odkrycie praw zjawiska fotoelektrycznego i prace w zakresie fizyki
teoretycznej.
1920
Charles E. Guillaume (Francja) za odkrycie anomalii w stopach stalowo-niklowych, co umoŜliwiło
wykonanie precyzyjnych pomiarów wielkości fizycznych.
1919
Johannes Stark (Niemcy) za odkrycie zjawiska Dopplera w promieniach kanalikowych i
rozszczepienia linii widmowych w zewnętrznym polu elektrycznym (zjawisko Starka).
1918
Max K. E. L. Planck (Niemcy) w uznaniu zasług, jakie połoŜył dla dalszego rozwoju, wprowadzając
pojęcie kwantu działania.
1917
Charles G. Barkla (Wielka Brytania) za badania nad rozpraszaniem i transmisją promieniowania
rentgenowskiego oraz za odkrycie rentgenowskiego promieniowania charakterystycznego.
1916
Nagrody nie przyznano
1915
Sir William H. Bragg, Sir William L. Bragg (Wielka Brytania) za badanie struktury kryształów za
pomocą promieni rentgenowskich (dyfrakcja na kryształach).
1914
Max F. T. von Laue (Niemcy) za odkrycie dyfrakcji promieniowania rentgenowskiego na
kryształach.
1913
Heike Karnerlingh-Onnes (Holandia) za badania właściwości substancji w najniŜszych
temperaturach, co doprowadziło m.in. do skroplenia helu.
1912
Nils G. Dalén (Szwecja) za wynalezienie urządzenia do automatycznej regulacji dopływu gazu
zasilającego źródła światła w latarniach morskich i bojach, co wydatnie zwiększyło
bezpieczeństwo Ŝeglugi.
1911
Wilhelm K. W. Wien (Niemcy) za ustalenie związku między temperaturą ciała doskonale czarnego
a połoŜeniem maksimum natęŜenia w widmie jego promieniowania (prawo Wiena).
Page 2 of 3
Laureaci Nagrody Nobla z fizyki w latach 1939 - 1901
2008-03-29
http://www.fizyka.net.pl/aktualnosci/aktualnosci_nn6.html
1910
Johannes D. van der Waals (Holandia) za sformułowanie równania stanu gazu rzeczywistego
(równanie van der Waalsa).
1909
Guglielmo Marconi (Wiochy), Karl F. Braun (Niemcy) za prace w dziedzinie telegrafii
bezprzewodowej.
1908
Gabriel. Lippmann (Francja) za opracowanie metody reprodukcji barw, opartą na zjawisku
interferencji światła.
1907
Albert A. Michelson (USA) za skonstruowanie precyzyjnej aparatury optycznej (m.in.
interferometrów) oraz dokonane przy jej uŜyciu badania w dziedzinie spektroskopii i metrologii.
1906
Sir Joseph J. Thomson (Wielka Brytania) za teoretyczne i doświadczalne badania nad przepływem
prądu elektrycznego przez gazy i odkrycie swobodnych elektronów.
1905
Philipp E.A. Lenard (Niemcy) za badania promieni katodowych.
1904
John W. Strutt (Lord Raylelgh) (Wielka Brytania) za wyznaczenie gęstości kilku najwaŜniejszych
gazów i odkrycie argonu.
1903
Antoine H. Becquerel (Francja) za odkrycie zjawiska promieniotwórczości naturalnej (badanie
luminescencji soli uranu),
Maria Skłodowska-Curie (Francja) i Pierre Curie (Francja) za badania promieniotwórczości oraz za
odkrycie polonu i radu.
1902
Hendrik A. Lorentz (Holandia), Pieter Zeeman (Holandia) za badania oddziaływania pola
magnetycznego na promieniowanie elektromagnetyczne i teoretyczne wyjaśnienie tego zjawiska
(zjawisko Zeemana).
1901
Wilhelm C. Roentgen (Niemcy) za odkrycie promieniowania elektromagnetycznego zwanego
promieniowaniem rentgenowskim (promieniowaniem X), którego wiele właściwości zbadał
wskazując sposób ich wykorzystania w medycynie i konstrukcję pierwszej lampy rentgenowskiej.
Nagrody
Page 3 of 3
Laureaci Nagrody Nobla z fizyki w latach 1939 - 1901
2008-03-29
http://www.fizyka.net.pl/aktualnosci/aktualnosci_nn6.html