background image

 

REGULAMIN MUNDUROWY 

ZWIĄZKU STRZELCKIEGO 

RZECZYPOSPOLITEJ 

 

Regulamin przyjęty Uchwałą NRS ZSR z dnia 29.12.2012 r. 

Tekst jednolity po zmianach z 18. 05. 2013 dotyczących SOM. 

 

 

Rozdział 1 

PRZEPISY OGÓLNE 

 

§ 1 

Regulamin  określa  wzory,  szczegółowe  zasady,  okoliczności  i  sposób  noszenia 
umundurowania (mundur strzelecki) oraz oznak strzeleckich przez strzelców. 

 

§ 2 

1. Mundur strzelecki oraz oznaki i odznaki dopuszczone do noszenia na nim są 
znakiem przynależności do ZSR. 

 
2.  Zabronione  jest  noszenie  oznak  i  odznak:  Wojska  Polskiego,  Policji,  Straży 

Granicznej,  służb  mundurowych  i  innych  organizacji  bez  odpowiedniej  zgody 
właściwych organów odpowiednich służb. 

 

 

Rozdział 2 

RODZAJE, ZESTAWY UBIORCZE I WZORY UMUNDUROWANIA 

 

§ 3 

1. Umundurowanie strzelców - członków ZSR składa się z ubiorów: 

1)  wyjściowego, 
2)  galowego, 

3)  polowego 
4)  ćwiczebnego, 

5)  garnizonowego, 

  

2.  Dopuszcza  się  noszenie  innych  mundurów  (roboczych,  specjalistycznych, 
kawaleryjskich,  munduru  Oddziału  Morskiego  itp.).  Szczegóły  ustalają 

stosowne instrukcje i rozporządzenia. 
 

background image

3. Członkom wspierającym, do momentu złożenia Przyrzeczenia Strzeleckiego, 
przysługuje  tylko  mundur  polowy,  ćwiczebny  i  garnizonowy  określony  w  §  6, 
pkt  1,  ppkt.  3),  z  obszyciami  organizacyjnymi,  za  wyjątkiem  oznak  stopni 

strzeleckich. 

 

§ 4 

1.  Podstawowymi  przedmiotami  umundurowania  stanowiącymi  zestaw  ubioru 

wyjściowego są: 
1)  kurtka  i  spodnie  (do  półbutów  dla  strzelców  i  podoficerów  a  bryczesy  do 

wysokich butów dla oficerów; dopuszcza się spodnie do półbutów dla oficerów) 
munduru wyjściowego wg wzoru z II RP, 

2)  płaszcz sukienny wg wzoru z II RP, 
3)  czapka maciejówka w kolorze munduru, z granatowym otokiem (z okutym 

daszkiem dla oficerów); zimowa czapka futrzana ( tzw. ‘uszanka’), 

4)  obuwie – półbuty czarne, buty wysokie (tzw. oficerki – dla oficerów), buty 

wysokie  z  ostrogami  (dla  członków  jednostek  kawaleryjskich  wszystkich 
stopni), 

5)  skarpetki w kolorze czarnym, 

6)  skórzany  pas  główny  oficerski  (z  koalicyjką  dla  oficerów)  w  kolorze 

czarnym, 

7)  szalik w kolorze czarnym, 
8)  rękawiczki skórzane w kolorze czarnym, 

 
 

2.  Podstawowymi  przedmiotami  umundurowania  stanowiącymi  zestaw  ubioru 
galowego są: 

1)  kurtka  i  spodnie  (do  półbutów  dla  strzelców  i  podoficerów  a  bryczesy  do 
wysokich butów dla oficerów; dopuszcza się spodnie do półbutów dla oficerów) 

munduru wyjściowego wg wzoru z II RP, 
2) płaszcz sukienny wg wzoru z II RP, 

3) czapka  maciejówka w kolorze munduru, z  granatowym otokiem (z okutym 
daszkiem dla oficerów); zimowa czapka futrzana (tzw. ‘uszanka’), 
4) obuwie – półbuty czarne, buty wysokie (tzw. oficerki  – dla oficerów),  buty 
wysokie  z  ostrogami  (dla  członków  jednostek  kawaleryjskich  wszystkich 
stopni), 

5)  skarpetki w kolorze czarnym, 
6)  skórzany  pas  główny  oficerski  (z  koalicyjką  dla  oficerów)  w  kolorze 

czarnym, 

7)  szalik w kolorze czarnym, 

8)  rękawiczki skórzane w kolorze czarnym, 
9)  sznury galowe matowosrebrzyste podoficerskie i oficerskie, 

10) opcjonalnie  szabla  oficerska  dla  oficerów  /  kordzik  dla  oficerów  Oddziału 

Morskiego. 

 
3.  Dopuszcza  się  stosowanie  w  SOM  munduru  wyjściowego  oraz  galowego 

opartego o odpowiedni mundur marynarski z regulaminowymi obszyciami ZSR, 

marynarskimi 

oznaczeniami 

stopnia 

na 

czarnych 

marynarskich 

naramiennikach.  Czapka  garnizonowa  marynarska  z  oznaczeniami  z  okresu  II 

RP.  

background image

 

§ 5 

1.  Podstawowymi  przedmiotami  umundurowania  stanowiącymi  zestaw  ubioru 

polowego są: 
1)  bluza  i  spodnie  polowe  w  barwach  ochronnych  -  w  kamuflażu  leśnym 

„pantera” (wz. 93) z obszyciami organizacyjnymi: na lewym ramieniu znak 
organizacyjny  i  identyfikator  organizacyjny,  oznaki  stopni  strzeleckich  i 

oznaki  przynależności  służbowej  na  naramiennikach,  na  kołnierzu  bluzy 
patki  strzeleckie  z  równoległobokami  przedwojennej  Obrony  Narodowej  – 

oznaki stopni strzeleckich na naramiennikach, 

2)  zimowa  kurtka  polowa  (tzw.  ‘bechatka’)  w  barwach  ochronnych  -  w 

kamuflażu  leśnym  „pantera”  (wz.  93)  z  obszyciami  organizacyjnymi 
gaszonymi – oznaki stopni strzeleckich na naramiennikach, 

3)  koszulo-bluza  polowa  z  krótkimi  rękawami  w  barwach  ochronnych  -  w 

kamuflażu  leśnym  „pantera”  (wz.  93)  z  obszyciami  organizacyjnymi 

gaszonymi – oznaki stopni strzeleckich na naramiennikach, 

4)  parciany strzelecki pas główny w kolorze czarnym,  
5)  buty taktyczne za kostki oraz galanteria skórzana – w kolorze czarnym, 

6)  oporządzenie  taktyczne  –  w  barwach  ochronnych  -  w  kamuflażu  leśnym 

„pantera” (wz. 93) lub zielone/khaki, 

7)  rękawice  polowe  w  barwach  ochronnych  -  w  kamuflażu  leśnym  „pantera” 

(wz. 93) lub zielone/khaki, 

8)  beret  koloru  czarnego,  zimowa  polowa  czapka  futrzana  (tzw.  ‘uszanka’), 

czapka  czarna  wełniana,  hełm  stalowy  lub  kevlarowy  zielony/khaki  lub  w 

pokrowcu    w  kamuflażu  leśnym  „pantera”  (wz.  93),  kapelusz  polowy 
(patrolowy)  lub  czapka  polowa  (patrolowa)  w  barwach  ochronnych  -  w 

kamuflażu  leśnym  „pantera”  (wz.  93);  dopuszcza  się  również  rogatywkę 
polową i furażerkę w kamuflażu leśnym „pantera” (wz.93), 

9)  szalik  i  rękawiczki  z  dzianiny  w  kolorze  czarnym  (dla  oficerów  czarne 

rękawiczki skórzane), 

10) szalokominiarka czarna, 
11) peleryna lub pałatka – zielona. 
 
2.  Koszulo-bluza  khaki,  bez  krawata  lub  sweter  khaki,  długie  spodnie  koloru 

khaki  do  półbutów  czarnych,  na  lewym  ramieniu  znak  organizacyjny  i 

identyfikator  organizacyjny,  oznaki  stopni  strzeleckich  na  patkach 
umieszczonych na kołnierzu koszulo-bluzy, oznaki przynależności służbowej 

na naramiennikach; czapka maciejówka w kolorze munduru, z granatowym 
otokiem,  czarnym  (dla  oficerów  okutym)  daszkiem  lub  czarny  beret. 

Dopuszcza  się  noszenie  swetra  na  koszulo-bluzie  –  w  takim  wypadku 
kołnierz  koszulo-bluzy  z  naszytymi  oznakami  stopnia  strzeleckiego 

wyłożone na sweter; na swetrze dopuszcza się noszenie kwadratu z oznaką 
stopnia  strzeleckiego.  W  tej  wersji  munduru  garnizonowego  nie  można 

pełnić służby dyżurnej. 

 

§ 6 

1. Mundur garnizonowy może składać się z następujących zestawów: 
 

1)  Bluza  kroju  współczesnego  z  rewersem  i  4  kieszeniami,  koloru  khaki 

background image

(zamiast bluzy dopuszcza się bluzę typu ‘olimpijka’, koloru khaki, ze szlufkami 
na pas główny), koszula biała lub khaki z zielonym  krawatem,  długie spodnie 
koloru khaki do półbutów czarnych lub – dopuszczalnie dla oficerów - bryczesy 

do  czarnych  butów  wysokich,  skórzany  czarny  oficerski  pas  główny,  dla 
oficerów  z  koalicyjką,  na  lewym  ramieniu  znak  organizacyjny  i  identyfikator 

organizacyjny,  oznaki  stopni  strzeleckich  na  patkach,  oznaki  przynależności 
służbowej  na  naramiennikach;  czapka  maciejówka  w  kolorze  munduru,  z 

granatowym  otokiem,  czarnym  [dla  oficerów  okutym]  daszkiem  lub  czarny 
beret. W tej wersji munduru garnizonowego można pełnić służbę dyżurną. 

 
 

2)  Koszulo-bluza  khaki,  bez  krawata  lub  sweter  khaki  [czarny  dla  członków 
SOM],  długie  spodnie  koloru  khaki  do  półbutów  czarnych,  na  lewym  ramieniu 

znak organizacyjny i identyfikator organizacyjny, oznaki stopni strzeleckich na 
patkach  umieszczonych  na  kołnierzu  koszulo-bluzy,  oznaki  przynależności 

służbowej  na  naramiennikach;  czapka  maciejówka  [odpowiednia  dla  danego 
korpusu  osobowego  czapka  marynarska  dla  członków  SOM]  w  kolorze 
munduru, z granatowym otokiem, czarnym (dla oficerów okutym) daszkiem lub 

czarny  beret.  Dopuszcza  się  noszenie  swetra  na  koszulo-bluzie  lub  samego 
swetra  i  spodni  polowych  w  barwach  ochronnych  -  w  kamuflażu  leśnym 

„pantera” (wz. 93) do czarnych butów taktycznych – w takim wypadku kołnierz 
koszulo-bluzy z naszytymi oznakami stopnia strzeleckiego wyłożone na sweter; 

na  swetrze  bez  koszulo-bluzy  dopuszcza  się  noszenie  kwadratu  z  oznaką 
stopnia  strzeleckiego  lub  noszenie  oznak  stopnia  strzeleckiego  i  oznaki 

przynależności  służbowej  na  naramiennikach  swetra.  W  tej  wersji  munduru 
garnizonowego nie można pełnić służby dyżurnej. 

 
3)  Podstawowy  zestaw  munduru  polowego  wz.  93,  kamuflaż  leśny,  na  lewym 

ramieniu  znak  organizacyjny  i  identyfikator  organizacyjny,  oznaki  stopni 
strzeleckich i oznaki przynależności służbowej na naramiennikach, na kołnierzu 

bluzy  patki  strzeleckie  z  równoległobokami  przedwojennej  Obrony  Narodowej 
[dopuszcza  się  gaszone];  czarny  parciany  strzelecki  pas  główny,  dla  oficerów 
skórzany  czarny  oficerski  pas  główny  z  koalicyjką;  czapka  maciejówka 
[odpowiednia dla danego korpusu osobowego czapka marynarska dla członków 
SOM]  w  kolorze  munduru  wyjściowego,  z  granatowym  otokiem,  czarnym  (dla 

oficerów  okutym)  daszkiem  lub  czarny  beret  albo  rogatywka  polowa  bądź 
furażerka  polowa.  W  tej  wersji  munduru  garnizonowego  można  pełnić  służbę 

dyżurną. 
 

2.  Do  wszystkich  wersji  munduru  garnizonowego  można  nosić  kurtkę  polową 
wz.  93  lub  zieloną  [czarną  dla  członków  SOM]  kurtkę  typu  ‘moleskin’,  z 

oznakami stopnia strzeleckiego w formie kwadratu, pozostałe obszycia jak dla 
kurtki  munduru  garnizonowego.  Pas  główny  (oficerowie  z  koalicyjką)  nosi  się 

tylko  na  kurtce  polowej  wz.  93,  na  kurtce  typu  ‘moleskin’  i  kurtce  typu 
‘bechatka’ pasa głównego nie nosi się. 

 
 
 

 

background image

§ 7 

W  skład  umundurowania  strzeleckiego  wchodzą  nakrycia  głowy  strzelców  z 
rozmieszczonym  znakiem  orła  strzeleckiego  -  za  wyjątkiem  kapelusza 

polowego, hełmu i czapki wełnianej. 
 

 

Rozdział 3 

SZCZEGÓŁOWE ZASADY I OKOLICZNOŚCI NOSZENIA 

UMUNDUROWANIA 

 

§ 8 

Ubiory strzeleckie nosi się wg ustalonych zestawów ubiorczych w zależności od 
pory roku: rozróżnia się okres letni, trwający od 1 maja do 30 września i okres 

zimowy,  od  dnia  1  października  do  dnia  30  kwietnia.  Miesiące:  marzec, 
kwiecień, październik i listopad stanowią okres przejściowy. 
 

§ 9 

W zależności od warunków atmosferycznych ubiór ustala: 

1)  w  przypadku  wystąpień  zbiorowych  –  organizator  przedsięwzięcia 

(przełożony), 

2)  w przypadku wystąpień indywidualnych – strzelec. 
 

§ 10 

Zezwala się strzelcom na noszenie: 

1)  okularów  przeciwsłonecznych  przy  wystąpieniach  indywidualnych  w  dni 

słoneczne, 

2)  oznaki  żałoby  w  formie  taśmy  w  kolorze  czarnym  o  szerokości  10  mm 

zamocowanej na szpicu lewej klapy kurtki munduru, płaszcza sukiennego, 

3)  toreb  i  teczek  w  kolorze  czarnym  lub  khaki  ew.  w  kamuflażu  leśnym 

„pantera” (wz. 93). 

 

§ 11 

1)  Komendant  jednostki  terenowej  (Jednostki  Strzeleckiej,  Obwodu,  Okręgu) 

sprawuje nadzór nad przestrzeganiem przez strzelców przepisów ubiorczych 
na podległym mu terenie. 

2)  Komendant  jednostki  terenowej  (Jednostki  Strzeleckiej,  Obwodu,  Okręgu) 

ustala ubiór strzelców na określoną okoliczność wg odpowiednich zestawów 

ubiorczych  oraz  ponosi  odpowiedzialność  za  ich  przestrzeganie  na 
podległym mu terenie. 

 

§ 12 

1. Ubiór wyjściowy noszony jest podczas: 
1)  uroczystych wystąpień indywidualnych i zbiorowych, 

2)  wykonywania zadań służbowych. 
 
2. Ubiór galowy noszony jest podczas uroczystych wystąpień indywidualnych i 

zbiorowych. 
 

 

background image

§ 13 

1. Ubiór polowy oraz ubiór ćwiczebny noszony jest podczas: 
1)  zajęć szkoleniowych, 

2)  podróży służbowych. 
 

2. Wyjątkowo dopuszcza się noszenie ubioru polowego podczas: 
1)  uroczystych wystąpień indywidualnych i zbiorowych, 

2)  wykonywania zadań służbowych. 
 

 

§ 14 

Ubiór garnizonowy noszony jest podczas: 
1)  wykonywania zadań służbowych, w tym podczas podróży służbowych,  

2)  uroczystych wystąpień indywidualnych i zbiorowych. 
 

 

 

Rozdział 4 

Sposób noszenia umundurowania 

 

§ 15 

1. Czapkę maciejówkę, czapkę marynarską w SOM, rogatywkę polową, czapkę 
polową (patrolową): 

1)  nosi się nałożoną prosto (symetrycznie) na głowę w ten sposób, aby dolna 

krawędź czapki znajdowała się na wysokości około 30 mm nad linią brwi, 

2)  przy  wystąpieniach  bez  nakrycia  głowy  czapkę  maciejówkę  i  czapkę 

marynarską w SOM nosi się: 

a)  w  czasie  uroczystych  wystąpień  w  lewej  ręce  rondem  skierowanym  ku 
górze, orłem skierowanym do przodu, 

b)  w  czasie  wykonywania  zadań  służbowych  -  w  lewej  ręce  opuszczonej  ku 
dołowi orłem skierowanym do przodu, denkiem do nogi. 
 

2. Beret: 
1)  nosi się lekko przechylony na prawe ucho. Prawą krawędź beretu opuszcza 

się w dół nieco ku tyłowi tak, aby przysłaniał ucho. Przy wystąpieniach bez 
nakrycia głowy:  

a) w lewej ręce opuszczonej ku dołowi orłem skierowanym do przodu, denkiem 

do nogi,  

b) w lewej kieszeni spodni polowych, orłem skierowanym ku górze, 
c)  pod  lewym  naramiennikiem  bluzy  polowej,  koszulo-bluzy,  polowej  kurtki 

zimowej (tzw. ‘bechatki’), płaszcza sukiennego, swetra. 
 

3. Furażerkę: 
1)  nosi  się  lekko  przechyloną  w  kierunku  prawego  ucha.  Przy  wystąpieniach 

bez nakrycia głowy furażerkę nosi się w lewej kieszeni spodni polowych, orłem 
skierowanym do góry lub pod  lewym naramiennikiem  bluzy polowej, koszulo-
bluzy, polowej kurtki zimowej (tzw. ‘bechatki’), płaszcza sukiennego, swetra. 

 
4. Kapelusz polowy (patrolowy) i czapkę wełnianą czarną: 

background image

1)  nosi się nałożone prosto (symetrycznie) na głowę, przy czym dolna krawędź 

ronda powinna znajdować się na wysokości linii brwi. 

 

5. Zimową polową czapkę futrzaną (tzw. ‘uszankę’): 
1)  nosi się nałożoną prosto (symetrycznie) na głowę w ten sposób, aby dolna 

krawędź czapki znajdowała się na wysokości około 30 mm nad linią brwi, 

2)  przy silnym wietrze lub dokuczliwym mrozie można nosić czapkę futrzaną z 

opuszczonymi klapami związanymi pod brodą albo z klapami związanymi z 
tyłu głowy. 

 

6. Płaszcz sukienny nosi się tak, aby odległość od podłoża do dolnej krawędzi 

płaszcza  wynosiła  około  420  –  520  mm.  Rękawy  płaszcza  powinny  zakrywać 
rękawy kurtki. 

 
7. Pelerynę / pałatkę: 

1)  oficerską nosi się w czasie opadów atmosferycznych do wszystkich ubiorów 

(kapelani również do sutanny), 

2)  pelerynę-namiot  mogą  nosić  strzelcy  do  wszystkich  ubiorów  w  czasie 

opadów atmosferycznych. 

 

8. Kurtkę munduru wyjściowego / galowego dopasowuje się tak, aby krawędź 
rękawa sięgała kciuka dłoni przy opuszczonej ręce. 

 
9.  Bluzę  polową  dopasowuje  się  tak,  aby  krawędź  rękawa  sięgała  dłoni  przy 

opuszczonej  ręce.  W  zależności  od  warunków  atmosferycznych  i  temperatury 
otoczenia  bluzę  polową  można  nosić  zapiętą  pod  szyją  lub  z  podwiniętymi  (3 

razy) rękawami. 
 

10.  Spodnie  polowe  nosi  się  wpuszczone  w  cholewki  butów  taktycznych; 
powinny układać się luźno i lekko opadać na górną krawędź cholewki. 

 
11.  Spodnie  długie  wyjściowe  powinny  sięgać  z  tyłu  krawędzią  nogawek  do 
górnej krawędzi obcasa. 
 
12. Szalokominiarka może być noszona jako: 

1) szalik/golf pod kurtkę polową (kurtkę zimową), 
2) ocieplenie pod hełm. 

 
13. Pas główny (skórzany lub parciany) nosi się: 

1)  w czasie wykonywania zadań w mundurze polowym / ćwiczebnym,  
2)  w czasie wykonywania zadań w mundurze wyjściowym / galowym, 

3)  w czasie wykonywania zadań w mundurze garnizonowym - § 6, pkt 1, ppkt 

1 i 3, 

4)  do spodni polowych z koszulo-bluzą polową, 
5)  w zestawie ubioru używanego podczas  wykonywania zadań służbowych, w 

tym pełnienia służb dyżurnych – zestaw ubiorczy ustala przełożony. 

 
14.  

1) Koszulo-bluzę polową z krótkimi rękawami nosi się ze spodniami polowymi i 

background image

pasem strzeleckim. 
 
2)  Koszulo-bluzę  khaki  z  krótkimi  rękawami  nosi  się  ze  spodniami  długimi 

wyjściowymi i półbutami czarnymi. 
 

15.  Torbę  polową  nosi  się  przewieszoną  przez  prawe  ramię.  Górna  krawędź 
powinna  znajdować  się  na  wysokości  pasa.  W  razie  jednoczesnego  noszenia 

torby  polowej  i  mapnika  lub  maski  przeciwgazowej  torbę  polową  nosi  się 
przewieszoną przez lewe ramię, a mapnik lub maskę przez prawe ramię. 

 
16. Sznury galowe występują w dwóch wzorach: oficera i podoficera. Nosi się 

je na prawym ramieniu przypinając je pod naramiennikiem. 
 

17. Skarpetki nosi się koloru czarnego. 
 

18.  Skórzany  czarny  pas  główny  (z  koalicyjką  dla  oficerów)  do  munduru 
wyjściowego  oraz  munduru  galowego  oraz  do  munduru  garnizonowego  i 
polowego dla oficerów. 

 
19.  Buty: 

1)  półbuty  koloru  czarnego  nosi  się  do  munduru  wyjściowego,  galowego  i 

garnizonowego, 

2)  buty  taktyczne  za  kostkę  koloru  czarnego  nosi  się  do  munduru  polowego, 

ćwiczebnego i garnizonowego, 

3)  wysokie  czarne  buty,  tzw.  oficerki,  nosi  się  do  munduru  wyjściowego  i 

galowego, 

4)  strzelcom należącym do oddziałów kawaleryjskich przysługują do munduru  

spodnie kawaleryjskie z tzw. lejami oraz wysokie czarne buty z ostrogami. 

 

Rozdział 5 

Sposób noszenia oznak strzeleckich 

 

§ 16 

Na mundurach strzeleckich nosi się oznaki: 
1)  stopni strzeleckich, 
2)  przynależności służbowej, 

3)  znak orła strzeleckiego, 
4)  znak organizacyjny, 

5)  identyfikator organizacyjny, 
6)  oznaki przynależności państwowej. 

 
 

§ 17 

1. Oznaki stopni strzeleckich nosi się na: 
1)  patkach  kołnierza  bluzy  munduru  wyjściowego  i  galowego  oraz 

garnizonowego  -  §  6,  pkt  1,  ppkt  1  i  2,  kurtki  polowej  wz.  93  noszonej  do 
munduru  garnizonowego  oraz  na  klapach  płaszcza  sukiennego.  Są  

w kolorze matowosrebrzystym i czerwonym (wężyk) - wykonane bajorkiem lub 
metodą haftu komputerowego;  

background image

 
2) gaszone - na naramiennikach bluzy munduru polowego i ćwiczebnego oraz 
na  naramiennikach  bluzy  munduru  garnizonowego  -  §  6,  pkt  1,  ppkt  3, 

koszulo-bluzy  z  krótkim  rękawem  wz.  93,  kurtki  polowej  wz.  93  noszonej  do 
munduru polowego lub ćwiczebnego; 

 
3) na nakryciach głowy – berecie i furażerce polowej, 

 
4)  w  formie  kwadratów  na  swetrze  oraz  zielonej  kurtce  zimowej  typu 

‘moleskin’, na kurtce typu ‘goretex’ i mundurze ćwiczebnym wz. 2008. 
 

 

§ 18 

Oznaki  przynależności  służbowej  nosi  się  na  naramiennikach  bluzy  munduru 
polowego,  ćwiczebnego,  garnizonowego,  koszulo-bluzy  z  krótkim  rękawem, 

swetra, kurtki polowej, kurtki munduru wyjściowego i galowego oraz płaszcza 
sukiennego: 
a) Komendant Główny – znak orła strzeleckiego w wieńcu, 

b) Komenda Główna i NRS– znak orła strzeleckiego, 
c)  Komendy  Okręgów  (nie  będący  jednocześnie  członkami  KG  i  NRS)–  liczba 

rzymska – numer Okręgu, 
d)  Komendy  Obwodów  i  Komendy  oraz  członkowie  poszczególnych  Jednostek 

Strzeleckich – liczba arabska. 
e)  Komendy  i  członkowie  poszczególnych  sekcji  i  drużyn  niebędących 

Jednostkami Strzeleckimi – liczba arabska – numer macierzystego Obwodu. 
 

 

§ 19 

1. Znak orła strzeleckiego jest noszony na następujących nakryciach głowy: 
1)  czapka  maciejówka  w  kolorze  munduru  wyjściowego,  z  granatowym 

otokiem  oraz  zimowa  czapka  futrzana  (tzw.  ‘uszanka’)  –  znak  orła 
strzeleckiego  tłoczony  z  blachy  srebrzystej,  oksydowany  o  wysokości  42 
mm (dopuszcza się na maciejówce orzełka haftowanego, jak na berecie) 

2)  beret  koloru  czarnego  –  znak  orła  strzeleckiego  haftowany  na  podkładce 

koloru czarnego (dopuszcza się orzełki metalowe),  

3)  rogatywka polowa, furażerka polowa, polowa czapka patrolowa - znak orła 

strzeleckiego haftowany na podkładce - kamuflaż leśny, wz. 93 (dopuszcza 

się orzełki metalowe): 

 

a) znak orła strzeleckiego, o wysokości 50 mm: 
- podoficerski: haftowany srebrzystym bajorkiem; 

- oficerski: haftowany srebrzystym bajorkiem, korona, dziób, litera S i szpony 
haftowane złocistym bajorkiem. 

 

 

§ 20 

1.  Znak  organizacyjny  Związku  Strzelców  Rzeczypospolitej  nosi  się  na  lewym 
rękawie  bluzy  munduru  polowego  /  ćwiczebnego,  koszulo-bluzy  z  krótkim 

rękawem,  swetra,  kurtki  polowej  wz.  93,  bluzy  i  kurtki  munduru 

background image

garnizonowego,  wyjściowego  /  galowego  oraz  płaszcza  sukiennego.  Znak 
organizacyjny Związku Strzelców Rzeczypospolitej umieszczony jest na środku 
górnej kieszeni lewego rękawa bluzy munduru polowego / ćwiczebnego i kurtki 

polowej  wz.  93,  10  mm  od  klapy  zamykającej  kieszeń;  dla  koszulo-bluzy  z 
krótkim rękawem, swetra, bluzy i kurtki munduru garnizonowego, wyjściowego 

/  galowego  oraz  płaszcza  sukiennego  100  mm  poniżej  wszycia  rękawa. 
Haftowany  matowosrebrzystym  bajorkiem  i  obwódką  w  kolorze  orzełka  wokół 

tarczy, na podkładce sukiennej koloru czerwonego. 
 

2.  Na  mundurze  polowym  i  ćwiczebnym  dopuszcza  się  gaszony  znak 
organizacyjny. 

 
 

§ 21 

1.  Identyfikator  organizacyjny  „Związek  Strzelecki  Rzeczypospolitej”  - 

naszywka  na  lewe  ramię  (tylko  na  mundur  polowy  /  ćwiczebny  oraz 
garnizonowy)  o  wysokości  35  mm  i  podstawie  105  mm.  Nosi  się  na  środku 
klapy  zamykającej  górną  kieszeń  lewego  rękawa  bluzy  polowej.  W  przypadku 

koszulo  –  bluzy  i  swetra  umieszczony  jest  50  mm  nad  podkładką  znaku 
organizacyjnego. 

 
2. Napis „Związek Strzelecki Rzeczypospolitej” haftowany srebrnym bajorkiem. 

Nie dopuszcza się gaszonego identyfikatora organizacyjnego. 
 

 

§ 22 

Oznaki przynależności państwowej, z tarczą szwajcarską, w którą wpisana duża 
litera  S,  nosi  się  na  obu  ramionach  wszystkich  zestawów  umundurowania  za 

wyjątkiem munduru wyjściowego i galowego. 
 

 

§ 23 

1.Oznaki rozpoznawcze poszczególnych Jednostek Strzeleckich ZSR oraz oznaki 
specjalności  strzeleckich  nosi  się  na  środku  górnej  kieszeni  prawego  rękawa 
bluzy  munduru  polowego  /  ćwiczebnego  i  kurtki  polowej  wz.  93,  10  mm  od 

klapy  zamykającej  kieszeń;  dla  koszulo-bluzy  z  krótkim  rękawem,  swetra, 
bluzy i kurtki munduru garnizonowego, wyjściowego / galowego oraz płaszcza 

sukiennego 100 mm poniżej wszycia rękawa. 
 

2.Wzór  oznaki  rozpoznawczej  dla  poszczególnych  Jednostek  Strzeleckich  ZSR 
każdorazowo  zatwierdza,  na  wniosek  Komendanta  danej  JS,  właściwy 

Komendant Okręgu. 
 

3. Wzór oznaki specjalności strzeleckich ZSR zatwierdza NRS. 
 

§ 24 

Dopuszczalne  jest  noszenie  na  mundurze  ZSR  odznak  strzeleckich 
ustanowionych  przez  NRS  ZSR  oraz  odznaki  Uczestnikowi  Marszu  Szlakiem 

Kadrówki.  Odznakę  UMSK  nosi  się  do  munduru  garnizonowego  oraz 

background image

wyjściowego  /  galowego  wpiętą  w  środek  lewej  górnej  kieszeni  kurtki,  bluzy 
oraz  koszulo-bluzy  i  swetra.  Zasady  noszenia  pozostałych  odznak  ustalają 
osobne instrukcje. 

 
 

Rozdział 6 

PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE

 

 

§ 25 

Obowiązuje zakaz łączenia umundurowania strzeleckiego z ubiorem cywilnym. 

 

§ 26 

Dopuszczalne  jest  noszenie  do  munduru  polowego  i  ćwiczebnego  oraz 
garnizonowego  wyposażenia  specjalistycznego  związanego  z  przynależnością 

do  oddziałów  (pododdziałów)  specjalistycznych,  np.  paramedycznych  czy 
porządkowych. Szczegóły regulują właściwe rozporządzenia oraz instrukcje. 

 

§ 27 

1.  W  czasie  zajęć  szkoleniowych  (polowych)  dowódca  może  zezwolić  na 

używanie umundurowania wz. 2008, 128 (gore-tex, kamuflaż leśny), hełmów, 
kapeluszy  i  czapek  w  kamuflażu  wz.  93  (kamuflaż  leśny),  zielonych 

kominiarek,  rękawiczek  oraz  innych  elementów  ubioru  taktycznego 
maksymalizujących  efekt  maskowania.  Dopuszcza  się  też  używanie  gogli  oraz 

kamizelek taktycznych zamiast pasoszelek.   
 

2. Ćwiczący pododdział może używać jako munduru ćwiczebnego wyłącznie do 
wewnętrznych  zajęć  szkoleniowych  innych  sortów  mundurowych,  również  w 

kamuflażu  innym  niż  wz.  93,  kamuflaż  leśny  –  jednakże  pod  warunkiem 
jednolitości umundurowania dla całego ćwiczącego pododdziału. Ponadto sorty 

takie muszą mieć wszystkie obszycia organizacyjne ZSR. Dopuszcza się użycie 
obszyć gaszonych na sortach innych niż wz. 93 oraz 2008 – kamuflaż leśny, za 
wyjątkiem identyfikatora organizacyjnego, który nie może być gaszony. 

 
3. Podczas polowych taktycznych zajęć szkoleniowych użycie parcianego pasa 

głównego nie jest obowiązkowe.