Power and Persuasion:

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 2

nspiracją do stworzenia niniejszego raportu były pytania zadawane przez

uczestników naszych seminariów i treningów. Wybrałem kilka najczęstszych

wyzwań, przed jakimi stoją autorzy wystąpień publicznych. Mam nadzieję, że raport

odpowie również na twoje pytania.

Jerzy Rzędowski

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 3

Spis treści

Jak odpowiadać na pytania?................................................................................................................. 4
Jak przemawiać interesująco.............................................................................................................. 11
Jak podawać liczby w prezentacjach?................................................................................................ 16
Jak roztrajbować ferszlus, czyli mów prosto i po polsku...................................................................23
Siła metafory...................................................................................................................................... 27
Czego boją się kiepscy mówcy (a wielcy – po mistrzowsku wykorzystują)..................................... 30

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 4

Jak odpowiadać na pytania?

Bardzo często na moich szkoleniach słyszę takie opinie:

„Wiesz, Jerzy – dla mnie występowanie nie jest aż takim stresem, jak

odpowiadanie na pytania słuchaczy. Zupełnie nie wiem jak sobie z tym

radzić.”

„Myśl o tym, że będę musiała odpowiadać na pytania dosłownie mnie

paraliżuje. Staram się jak najbardziej przeciągnąć prezentację, żeby na pytania

nie starczyło czasu.”

„Dopóki trzymam się planu – wszystko jest OK. Ale kiedy następuje „sesja

pytań”, wszystko mi się sypie. Już w domu wyobrażam sobie widownię jako

jedną wielką komisję egzaminacyjną, która będzie mnie odpytywać.”

Cóż, dobrze to znam… Też kiedyś obawiałem się czy będę w stanie

odpowiedzieć na zadawane pytania. To kolejny zły nawyk jaki zostaje nam ze szkoły.

Gdy w szkole zadawano nam pytania, to najczęściej nie było przyjemne uczucie…

Gdy pierwszy raz stanąłem przed grupą, czułem się trochę jak uczeń przy tablicy.

Od tej pory przeprowadziłem wiele wykładów, seminariów i warsztatów,

miałem też okazję odpowiadać na pytania „na żywo” w radio i w telewizji.

Nauczyłem się jak mówić i odpowiadać swobodnie – i tego uczę na moich

szkoleniach.

Przede wszystkim – poznałem niezwykle cenną metodę rozkładania

skomplikowanej czynności na prostsze części.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 6

1. Pytania zamknięte na które znasz odpowiedź.

Pytania zamknięte to takie, na które można odpowiedzieć tylko „tak” lub „nie”.

Najprostszy rodzaj pytania, więc zajmijmy się nim na początku. Wydawałoby się, że

wystarczy powiedzieć „tak” lub „nie” i sprawa załatwiona. Namawiam cię jednak do

nieco innego zachowania. Potraktuj takie pytanie jako świetną okazję do powtórzenia

głównych treści swojego wystąpienia. Odpowiedz:

Tak – i zaraz wyjaśnię dlaczego.

Nie – i zaraz zademonstruję, jak to się dzieje.

Tak – ponieważ…

Nie – a dzieje się tak, bo…

Taką metodę opisuje też Mark Wiskup, autor fenomenalnej książki „S.O.S.

Prezentacja!”. Przeczytaj ją, jeśli jeszcze tego nie zrobiłeś!

2. Pytania otwarte na które znasz odpowiedź.

Tutaj też sprawa jest prosta. Jeśli często występujesz publicznie, to pewnie

wiesz, że słuchacze bardzo często zadają takie banalnie proste pytania. Początkujący

mówcy bywają zdumieni – obawiali się, spodziewali się czegoś trudnego, a tu

niespodzianka!

To bardzo dobrze, że takie pytania się pojawiają! Możesz dzięki nim

powtórzyć główne myśli swojego wystąpienia, rozwinąć je, podać inne przykłady,

wreszcie pokazać cały swój profesjonalizm. Dowiesz się także, co interesuje twoich

słuchaczy.

Jeśli pytanie dotyczy sprawy dokładnie wyjaśnionej w czasie prezentacji

(zadająca je osoba nie uważała, spóźniła się lub po prostu wolniej kojarzy), możesz

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 7

poprosić o pomoc grupę. „Świetnie! Kto zna odpowiedź na to pytanie?”. Zyskujesz

tym sposobem kilka korzyści jednocześnie:

- pytający otrzymuje odpowiedź na pytanie

- wywołujesz mimowolną powtórkę w umysłach pozostałych uczestników

- „pomocnicy” którzy wyręczają cię w odpowiedzi utrwalą sobie wiadomości jeszcze

lepiej.

3. Pytania na które nie znasz odpowiedzi.

Takie pytania często peszą niedoświadczonych mówców, więc poznaj dwa ważne

fakty:

Fakt nr 1. Nawet na egzaminie masz prawo czegoś nie wiedzieć – nie jesteś

robotem, mogłeś po prostu coś zapomnieć i tyle. Gdyby w wystąpieniu

publicznym chodziło tylko o perfekcyjne przekazanie informacji, zamiast

mówców i prezenterów zatrudnialibyśmy mówiące komputery. W prezentacji

jesteś ważny TY a nie tylko twoja wiedza.

Fakt nr 2. W prezentacji czy przemówieniu to TY jesteś ekspertem (nawet

jeśli przemawiasz do specjalistów). To TY wiesz najlepiej jakie pytania mogą

zadać słuchacze – jeśli się nad tym zastanowisz odpowiednio wcześnie.

Kiedyś, gdy poznawałem zawód sprzedawcy – bałem się czy będę umiał

odpowiedzieć na pytania klientów. Ktoś mądrzejszy nauczył mnie, że nawet

najbardziej doświadczony klient nie wymyśli więcej niż 6 oryginalnych pytań o mój

produkt. Co więcej, te pytania często są takie same u wszystkich klientów…

Poświęciłem więc godzinę czasu i przygotowałem sobie odpowiedzi na „najczęściej

zadawane pytania” – dopiero potem ruszyłem na pierwsze rozmowy handlowe.

Powiem ci jedno – nigdy nie spotkałem się z pytaniem spoza listy…

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 8

Myślę, że podobną regułę można zastosować do przemówień, wykładów i

prezentacji. Z doświadczenia mogę ci powiedzieć, że na 10 pytań zadawanych mi na

koniec seminarium czy warsztatu, co najmniej 9 znajduje się wcześniej na mojej

liście „FAQ”.

Pozostaje więc to jedno, na które możesz jeszcze nie znać odpowiedzi. Czasem

są to rzeczy skomplikowane, a czasem banalne (znasz odpowiedź, ale zawodzi

pamięć). Co wtedy?

Znani mi mówcy i szkoleniowcy stosują różne metody. Niektórzy odwracają

pytanie („No właśnie, a co o tym sądzi grupa?”). Niektórzy stosują metodę „na

rodzica” („Tato, skąd się biorą dzieci? – A lekcje odrobiłeś?”).

Ja najczęściej mówię otwarcie, że nie wiem lub nie pamiętam – i że sprawdzę.

Zauważyłem, że przyznając się do niepamięci i obiecując odpowiedź w przyszłości

wzbudzam lepsze emocje niż odpowiadając na pytanie „z głowy”. Kiedyś bałbym się

tak zrobić – dziś wiem to z doświadczenia i przekazuję tobie. Czasem odpowiedzi na

takie trudniejsze pytania pojawiają się w moim newsletterze. Niesamowite – jak

bardzo możesz podnieść swoją wiarygodność przyznając się do niewiedzy 

Odradzam ci natoJ5gkWd Ða

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 9

4. Pytania pozorne

Czasem spotkasz na swoich wystąpieniach osoby których celem nie jest

zdobycie wiedzy, ale prowokacja lub wręcz leczenie swoich zaburzeń. Szczególnie

widać to na różnych wiecach politycznych czy spotkaniach przedwyborczych. Tacy

ludzie wyskakują „jak Filip z Konopii” i wygłaszają jakieś niezwiązane z tematem

własne przemyślenia.

Błędem niedoświadczonych mówców jest wdawanie się wtedy w dyskusję i

przekonywanie. Błędem – ponieważ taka osoba nie przychodzi po informację i

argumenty, ale w zupełnie innym celu. Twoje zadanie polega więc na zadbaniu o

grupę, a nie o tę osobę. Grupa przyszła po TWOJĄ wiedzę i umiejętności, a nie po to

by słuchać czyichś wynurzeń. Co możesz zrobić?

Jeśli zamiast zadać pytanie twój rozmówca wygłasza jakąś dłuższą tyradę – np.

„Pan tutaj mówił że… A ja czytałem/słyszałem że…”

„Co pan sądzi o tym że… bo ja…”,

„Chciałem się odnieść do tego co pan mówi – otóż ja uważam że…”

- możesz po prostu… poprosić o zadanie pytania! Dopiero wtedy odpowiadasz na to

jak na każde inne pytanie. Przemówienie nie jest pytaniem – a ty odpowiadasz za to,

by każdy uczestnik twojego wystąpienia to rozumiał.

Jeśli przed swoim wystąpieniem poświęcisz choć trochę czasu i

przeanalizujesz swój plan pod kątem ewentualnych pytań („Jakie pytanie zadałbym

tutaj gdybym był słuchaczem?”) to gwarantuję ci, że zdecydowana większość pytań

będzie okazją do pokazania przez ciebie twojego profesjonalizmu i polotu. Po prostu

będziesz przygotowany.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 10

Na wszystkie inne pytania odpowiesz korzystając z powyższych wskazówek.

Lubię pytania od słuchaczy, ponieważ mnie inspirują. Ty też je polubisz –

zobaczysz, że jedna sesja pytań daje ci więcej doświadczenia niż długie godziny

ćwiczeń.

Weź teraz plan swojej najbliższej prezentacji i zastanów się – punkt po punkcie

– jakie mogą być zadane pytania i jak na nie odpowiesz. Poproś też bliską osobę by ci

w tym pomogła. Przekonasz się, jak bardzo zyskają na tym twoje wystąpienia!

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 11

Jak przemawiać interesująco

Gdy nasz praprapraprzodek – pierwszy trener na świecie – prowadził szkolenie

„Jak upolować mamuta”, nie wyobrażam sobie żeby zaczął w taki sposób:

„Szanowni współplemieńcy! Bardzo się cieszę że tu jestem i dziękuję bratu

Mocna Pięść za zaproszenie mnie na to spotkanie. Z góry przepraszam za

jakość rysunków, ale nie miałem na nie zbyt wiele czasu. W takim razie może

zacznijmy, co? [wyjmuje kamienną tabliczkę z rysunkami] No więc mamut jest

zwierzęciem o wymiarach: długość 13 łokci, wysokość 8 łokci, masa 85

wojowników. Polowanie na mamuta jest złożone z następujących etapów:

czynności przygotowawczych, polowania właściwego i czynności końcowych.

Czynności przygotowawcze obejmują…”

W tym momencie nasz praprzodek usłyszałby głośne chrapanie swoich

współplemieńców…

To musiało wyglądać zupełnie inaczej.

Wyobraź sobie...

W grocie oświetlonej ogniskiem nasz praprzodek-trener rysuje sceny z

polowania na mamuty, a przed sobą kładzie dzidę i olbrzymi kieł z upolowanego

zwierzęcia. Patrzy na zebranych i zaczyna tak:

„Chcę wam opowiedzieć pewną historię. Wyobraź sobie, że jest wiele zim

temu. Plemię Czarnobrodych cierpi głód, bo pożar puszczy zniszczył zapasy

żywności. Młody wojownik Silne Ręce, aby ratować swoją rodzinę przed

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 12

głodową śmiercią, rusza na polowanie. Ma ze sobą dzidę taką jak ta. Wędruje

bardzo, bardzo długo. Nagle – słyszy za sobą straszliwy dźwięk! Odwraca się i

widzi wielką, włochatą bestię, wysoką jak ta jaskinia. Wojownik Silne Ręce

mocniej chwyta dzidę, gdy niespodziewanie…”

Myślę, że słuchacze z wypiekami na twarzy czekali na dalsze przygody

wojownika Silne Ręce i bardzo uważnie wysłuchali, jak poradził sobie z mamutem!

Oczywiście, druga wersja „szkolenia łowów na mamuta” może przypominać

bajkę. Możesz zapytać – Jak mogę przemawiać do poważnego zarządu dużej

firmy?

Dlatego porównaj dwie wypowiedzi ze współczesnego spotkania biznesowego

w dużej korporacji:

Wypowiedź Jana Nudnego: W minionym pięcioleciu ilość czasu przeznaczona

przez statystycznego pracownika na czynności administracyjne wzrosła w skali

miesiąca o 90 procent, sięgając 12 procent normatywnego czasu pracy.

Efektywność personelu została zatem obniżona, ponieważ została zmniejszona

ilość czasu przeznaczona na rozmowy handlowe które mogłyby przynieść

naszej firmie większą liczbę zamówień. Jak to zmienić?

Wypowiedź Roberta Ciekawego: Gdy pięć lat temu mój przyjaciel Tomek

zaczynał pracę w naszej firmie, na przygotowywanie raportów i opisywanie

rachunków poświęcał miesięcznie 10 godzin. Dzisiaj ślęczy nad papierami 19

godzin miesięcznie, czyli niemal godzinę dziennie. Godzinę! Zamiast

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 13

odwiedzać klientów i zbierać od nich zamówienia, Tomek zbiera papierki dla

księgowości. Jak pomóc Tomkowi?

W obu jest mowa o tym samym.

Długość obu wypowiedzi jest identyczna (50 słów), ilość konkretnych

informacji również (czas na papierkową robotę wzrósł prawie dwukrotnie i nie ma

czasu na sprzedawanie). Obaj mówcy chcą też namówić słuchaczy do zastanowienia

się nad możliwościami zmiany.

Jednak wypowiedź Roberta Ciekawego jest bardziej plastyczna i bardziej trafia

do wyobraźni, a wypowiedź Jana Nudnego jest po prostu… nudna! W jaki sposób

się to dzieje? Co sprawia, że dwie pozornie podobne wypowiedzi tak bardzo

różnią się siłą oddziaływania?

Jan Nudny skutecznie usypia słuchaczy biurokratyczną nowomową (czynności

administracyjne, skala miesiąca, procenty, efektywność, personel). Mówi o czymś

abstrakcyjnym – bo kto to jest „statystyczny pracownik”? Końcowe pytanie jest

również „wysłane w kosmos”, bo nie bardzo wiadomo o co chodzi. Co zmienić? Ilość

czasu na rozmowy? Ilość czasu na formalności? Procenty?

Robert Ciekawy mówi za to o kimś konkretnym – „mój przyjaciel Tomek”,

czyli o żywej, realnej osobie. „Czynności administracyjne” zastąpił

„przygotowywaniem raportów i opisywaniem rachunków”. Każdy może to sobie

wyobrazić i przypomnieć, jak sam to robił. Język jest bardziej potoczny i wyrazisty

(ślęczy, godzinę!, zbiera papierki). Końcowe pytanie bardziej zachęca do szukania

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 14

rozwiązań i trafia do podświadomości („o, wielki panie, możesz łaskawie pomóc

biednemu Tomkowi!”)

Zwróć też uwagę – choć w obu wypowiedziach pojawiła się taka sama ilość

konkretnych liczb (w pierwszej – 90 i 12, w drugiej – 10 i 19), w drugim wypadku są

bardziej strawne. Dlaczego? Dlatego, że „godzina pracy” jest czymś konkretnym i

zrozumiałym dla każdego, a „procent” to abstrakt.

Opowiadaj, nie przemawiaj – to moja rada na dziś. Co to oznacza dla Ciebie

w praktyce?

Wprowadź Pięć Ważnych Zmian w swoim wystąpieniu lub prezentacji:

1. Ogólny opis zjawiska zastąp konkretnym przykładem z życia konkretnej

osoby.

Zamiast „ilości czasu statystycznego pracownika” mów o „zwykłym dniu

Tomasza”.

Zamiast „obniżki podatków” mów co Jan Kowalski będzie mógł sobie za to

kupić.

2. Procenty zastąp konkretnymi liczbami (pod warunkiem, że naprawdę coś

obrazują).

Zamiast oferować przy cenie 900 zł „20% rabatu” zaproponuj „rabat 180 zł”.

Niech każda liczba coś znaczy („rabat 180 zł, co oznacza że rok używania ma

pan gratis”).

3. Urzędowy styl zastąp językiem potocznym.

Zamiast „procedur przewidzianych manualem” mów o konkretnej pracy do

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 15

wykonania.

Zamiast o „godzinach nadliczbowych” mów o „siedzeniu w biurze po

godzinach”.

4. Czas przeszły zastąp czasem teraźniejszym.

Zamiast „wyobraź sobie jak byłeś ciekaw” mów „wyobraź sobie jak jesteś

ciekaw”.

5. Stronę bierną zastąp stroną czynną.

Zamiast mówić „cena została obniżona” mów „cena zmalała”.

Weź teraz tekst swojej najbliższej prezentacji lub przemówienia i sprawdź

punkt po punkcie w jaki sposób możesz tymi pięcioma zmianami stworzyć

najbardziej porywające wystąpienie w twoim życiu!

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 16

Jak podawać liczby w prezentacjach?

„Litwo, moje pierwsze miejsce zamieszkania! Ty jesteś jak temperatura ciała

36,6 stopni i ciśnienie 120/70! Ile cię cenić trzeba, ten jeden tylko uzyska

informację, kto tak jak ja w 1824 roku musiał wyemigrować. Dziś piękność

twą w całej ozdobie widzę i opisuję w 12 księgach zapisanych

trzynastozgłoskowcem, bo niejednokrotnie w ciągu 24 godzin doby tęsknię po

tobie!”

Na szczęście Adam Mickiewicz wiedział jak używać liczb i napisał to zupełnie

inaczej…

Niestety, Wieszczowi nie dorównuje wielu mówców w naszych firmach i

organizacjach – i dlatego tak często w czasie prezentacji możemy usłyszeć:

„W lipcu bieżącego roku współczynnik K wyniósł 1,28 co w porównaniu z

trzecim kwartałem ubiegłego roku stanowi wzrost o 21,55%. Z kolei

estymowana wielkość USP w sektorze BDG waha się między 211,55 a 212,33.

Na kolejnym slajdzie widać wykres pokazujący zależność pięciu wskaźników

na przestrzeni ostatnich dwunastu miesięcy…”

Halo!!! Obudź się!!!

Dane liczbowe w prezentacji – usypiają. Nawet dla osób które wiedzą o co

chodzi (co to jest współczynnik K i czy 211,55 to mało czy dużo) – dane liczbowe są

nieatrakcyjne.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 17

Jednak bardzo często podstawą przygotowania twojej prezentacji muszą być

liczby, na przykład:

 obroty firmy

 wielkość prowizji lub spodziewanych zarobków

 parametry produktów

 dane z badań marketingowych

 proponowane wydatki lub oszczędności

Co wtedy zrobić?

Jak prezentować liczby? Jak prezentować wyniki sprzedaży lub wyniki badań?

Z jednej strony chcesz pokazać swoją kompetencję, profesjonalizm i szeroką wiedzę,

z drugiej strony nie chcesz zanudzić słuchaczy… Jak to pogodzić?

Oto trzy wskazówki jak możesz używać liczb w twojej prezentacji lub

przemówieniu:

1. Opowiedz co konkretnie znaczą te liczby dla słuchaczy.

Czy pamiętasz ostatnią kampanię wyborczą do sejmu? Dwie rywalizujące

partie (PiS i PO) mówiły o podatkach, a więc o liczbach. PO ułożyła nawet z liczb

hasło wyborcze („3 x 15”). Czy pamiętasz, co z tym zrobił PiS? Czy pamiętasz

słynną telewizyjną reklamę z lodówką? Spot PiS-u pokazał – napiszę to wielkimi

literami – POKAZAŁ jak te liczby przełożą się na codzienność wyborców. Gdyby

zapytać wyborców PiS jakie konkretnie stawki podatkowe proponowała ich partia, a

jakie PO, niewielu podałoby prawidłową odpowiedź. To nieistotne. Ważne, że

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 18

ZOBACZYLI w spocie reklamowym jak z lodówki znika jedzenie, a z pokoju

dziecinnego – zabawki.

Jest nieistotne, czy zgadzasz się z taką prezentacją czy nie. Istotne, jaki to

wywołało skutek.

Dokładnie tę samą technikę – jak pokazują wyniki wyborów, bardzo skuteczną

– możesz zastosować w swoich prezentacjach. Porównuj, przedstawiaj obrazowo,

odnoś do realnego życia.

Kiedyś wygłaszałem prelekcję na temat budżetu państwa. Roczne wydatki

budżetu Polski to 225.828.675.000 złotych. Ta liczba nic nikomu kompletnie nie

mówi – nikt nie może jej sobie wyobrazić (np. na swoim koncie w banku), jest to

tylko zbitka cyfr. Wiele osób nie wiedziałoby nawet jak ją prawidłowo przeczytać!

Kto wie co to znaczy „bilion”? Sprawdziłem co się stanie, gdy przeliczę tę olbrzymią,

abstrakcyjną informację na czas trwania mojej prezentacji. Uczestnicy konferencji

usłyszeli więc:

„Odkąd powiedziałem państwu „Dzień dobry” do chwili gdy powiem

„Dziękuję bardzo” nasze państwo wyda 8,5 miliona złotych”.

Wiem, że możnaby jeszcze ożywić tę liczbę – na przykład mówiąc:

„W chwili gdy powiedziałem „Dzień dobry”, nasze państwo wydało 8.000 zł”.

Ale i tak efekt był piorunujący, co mógłbyś zobaczyć na twarzach słuchaczy!

Martwe cyfry w opasłym tomie planów finansowych zamieniły się w miliony

złotówek spadających z brzękiem na podłogę z każdą sekundą!

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 19

Rada dla ciebie – jeśli używasz liczb, to zawsze w strukturze:

„[liczba] co oznacza że [obrazowy przykład]”

„[liczba] czyli [obrazowy przykład]”

… a jeśli możesz zupełnie zastąpić dane liczbowe obrazowym opisem – zrób to!

2. Dobrze przemyśl, czy chcesz podać liczbę dokładną czy zaokrągloną.

W tekście perswazyjnym pisanym (przeznaczonym do czytania) dokładność

gra dużą rolę. Dla Jana Kowalskiego, czytelnika twojego artykułu czy strony

internetowej, „47,5%” znaczy o wiele więcej niż „prawie połowa”, choć

matematycznie jest to bez sensu! Dokładność sprawia wrażenie wiarygodności, a

umieszczenie w zwartym tekście cyfr ożywia go.

Jednak zupełnie inaczej jest w tekście mówionym.

Po pierwsze – usłyszane liczby trudniej się przyswaja. Tekst pisany można

czytać wiele razy, wracać do niezrozumiałych wątków, robić sobie przerwy na

zastanowienie. W ustnej prezentacji wypowiadasz średnio 100 słów na minutę, co

oznacza że słuchacz na usłyszenie i zrozumienie każdego słowa i każdej liczby ma

nieco ponad pół sekundy. Krócej, niż czytałeś słowo „sekundy”. Albo złapie od razu

o co ci chodzi – albo „odpłynie”. Ty będziesz mówił o kolejnych ważnych sprawach,

a on ciągle będzie się zastanawiał: „To było czterdzieści siedem i pięć czy

siedemdziesiąt cztery i pięć? A może czterdzieści pięć i siedem?”.

Po drugie – poza obradami Walnego Zgromadzenia Stowarzyszenia

Matematyków, liczby w ustnej prezentacji nudzą i usypiają. To jest zjawisko

niezależne od nas i zupełnie nieświadome!

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 20

Rada dla ciebie – upraszczaj wypowiadane liczby. Przecież to samo można

powiedzieć na różne sposoby:

„0,5” = „połowa” (lub: „co drugi”)

„90%” = „na 10 przypadków aż dziewięć…” (lub: „na 10 przypadków tylko

jeden nie…”)

„97” = „prawie setka”

„90.000 złotych” = „równowartość dobrego samochodu”

„zarobisz od 1086 zł wzwyż” = „zarobisz co najmniej 1000 złotych”

3. Mów tylko to, co niezbędne

Hmm, możesz powiedzieć, że to brzmi logicznie – ale co to znaczy

„niezbędne”?

Nie wiem, czy zauważyłeś, że niektórzy wykładowcy i prezenterzy zachowują

się tak, jakbyśmy cofnęli się w czasie kilka wieków. Uważają, że panuje powszechny

analfabetyzm, jedynym materiałem piśmiennym jest drogi i trudno dostępny

pergamin, a książka kosztuje pół wsi i z tego powodu jedynym jej posiadaczem jest

sam mówca. Tak rzeczywiście było. Jednak od tego czasu:

Gutenberg wynalazł druk

firma Xerox opatentowała kserokopiarkę

dzieci w wieku 7 lat są przymusowo uczone czytania i pisania

papier jest tak powszechny, że służy do znacznie mniej szlachetnych celów niż

pisanie książek.

Zamiast mówić (czytać), możesz więc:

•

wydrukować

•

skserować

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 21

•

opublikować na stronie internetowej

•

wysłać mailem

•

wysłać faksem

- i mieć pewność że każdy będzie mógł to przeczytać! Jeśli oczywiście zechce…

Nie wiedzieć jednak czemu nadal tysiące mówców na całym świecie uparcie

recytują (lub odczytują) kilometrowe zestawienia faktów zamiast po prostu rozdać je

słuchaczom.

Na pytanie „Jak atrakcyjnie zaprezentować wyniki sprzedaży lub wyniki

badań” odpowiadam: „Zastanów się po co je W OGÓLE prezentować”:

 jeżeli chodzi ci o przekazanie informacji – lepiej przekazać je na piśmie

 jeżeli chodzi ci o zobrazowanie jakiegoś faktu – pamiętaj, że długie rzędy cyfr

jeszcze nigdy niczego nie zobrazowały

W prezentacji nie są ważne same informacje. Ważne jest, co TY o tym sądzisz

i CO TO ZNACZY DLA SŁUCHACZA. Twój słuchacz nie poświęcił godziny

swojego czasu po to żeby usłyszeć dane – dane mógłby poznać w swoim gabinecie

lub w domu, o wiele wygodniej!

Używaj tylko takich liczb, które coś znaczą, coś pokazują, coś zmieniają w

życiu twoich słuchaczy. Jeśli w całej prezentacji nie pojawi się ani jedna liczba – to

też będzie OK!

Prosta procedura dla ciebie:

1. Zapisz na kartce główną myśl swojej prezentacji (pisałem ci o niej w jednym z

poprzednich newsletterów).

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 22

2. Wybierz ze wszystkich danych liczbowych przygotowanych do prezentacji nie

więcej niż trzy takie, które BEZPOŚREDNIO wyjaśniają tę główną myśl – i

zostaw je w swojej prezentacji.

3. Wszystkie inne przygotowane liczby umieść w materiałach które rozdasz

uczestnikom (lub w ogóle wykasuj).

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 23

Jak roztrajbować ferszlus, czyli mów prosto i po

polsku

Julian Tuwim napisał kiedyś zabawne opowiadanie "Ślusarz". Tytułowy

ślusarz posługiwał się wyłącznie określeniami typu "roztrajbować ferszlus" na

"zablindowanej droselklapie" przy pomocy "holajzy". Jego klient dogadał się z nim

wyłącznie dlatego, że nie rozumiejąc ani słowa powtarzał każdy trudny wyraz użyty

przez ślusarza - udając, że doskonale wie o co chodzi.

Przypomniałem sobie to opowiadanie całkiem niedawno, gdy przedstawicielka

mojego banku oferowała mi jakieś nowe usługi. Na samym początku powiedziała, że

bank przedstawia mi tę ofertę na podstawie moich "estymowanych dochodów". W

tym momencie wyłączyłem się z rozmowy - miła pani z banku opowiadała pewnie ile

skorzystam, ale ja zastanawiałem się tylko nad jednym. Dlaczego zamiast

"przewidywane", "spodziewane" czy "obliczone" powiedziała "estymowane"?

Dlaczego nie mówi prosto i po polsku?

Oczywiście, wiele dziwnie brzmiących określeń wynika z pewnej konwencji.

Pani "menedżer ds. HRM" obraziłaby się, gdyby nazwać ją "kadrową". Powiedzenie

"produkty codziennego użytku" zamiast "FMCG" też byłoby uznane w wielu

miejscach za objaw rażącej niekompetencji lub gruby nietakt...

Za komuny mieliśmy w sklepach "podgardla dziecięce", "zwisy

wieloramienne" i "przymiary trójkątne". Decydenci uznali najwidoczniej, że będzie

to brzmiało ładniej i szlachetniej, niż śliniak, żyrandol czy ekierka. Słyszałem kiedyś,

jak pewien dyrektor PGR w radiowym wywiadzie chciał pochwalić się hodowlą

świnek. Zamiast powiedzieć to prosto i po polsku powiedział jednak coś takiego: "W

czasokresie miesiąca kwietnia zrealizowaliśmy zagospodarowanie nowooddanej

chlewni". Wiele takich określeń trafiło do dowcipów.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 24

Skłonność do nowomowy nie odeszła jednak wraz z komunizmem.

Przygotowując ten tekst zapoznałem się z kilkudziesięcioma ofertami i

prezentacjami różnych firm szkoleniowych. Czy możesz, Drogi Czytelniku, wyjaśnić

mi "co autor miał na myśli" pisząc:

•

"W tych obszarach tematycznych realizujemy pakiety certyfikowanych

narzędzi"?

•

"Specyfiką szkolenia jest obniżona strukturalizacja"?

•

"Operacyjno-taktyczny monitoring efektywności i skuteczności aktywnych

działań marketingowych i sprzedażowych"?

To ostatnie sformułowanie jest tak cudownie absurdalne, że chyba powieszę je

sobie w ramkach w gabinecie. Zaraz obok wojskowej komendy "Czołganiem przez

pełzanie do tyłu naprzód marsz!"

Oczywiście, jeśli się zastanowimy, to nawet takie koszmarki możemy

zrozumieć. Domyślimy się, że "pakiety certyfikowanych narzędzi" to jakieś

opatentowane metody, a "szkolenie z obniżoną strukturalizacją" oznacza że będzie

można zadawać dużo pytań.

Tylko dlaczego autorzy nie napisali tego od razu prosto i po polsku?

•

"Stosujemy sprawdzone i opatentowane metody"

•

"Na zajęciach panuje luźna atmosfera - możesz zadać każde pytanie i

otrzymasz odpowiedź"

•

"Ciągle sprawdzamy skuteczność naszych działań"

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 25

W Twojej prezentacji ważne jest to, co TY masz do przekazania oraz JAK

skorzysta z tego Twój SŁUCHACZ. Napuszony pseudofachowy język tylko to

utrudnia.

Interesujące pożyteczne informacje przekazane prostym językiem - oto recepta

na sukces Twojej prezentacji!

Uwaga! Zadanie na dziś - w wersji dla osób nieprzekonanych powyższym artykułem:

Przeprowadź monitoring swojej prezentacji w obszarze lingwistyki i

niekonwencjonalnych akronimów. Następnie przeprowadź konwersję tych

komponentów na ekwiwalenty "user-friendly".

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 26

Zdzwił cię język jakim w ramce na poprzedniej stronie opisałem zadanie?

Jeśli tak to dobrze, bo pozwoliłem sobie na mały test, na to, czy zwracasz

uwagę na jasność przekazu. Tak naprawdę, to samo polecenie możnaby zapisać

prościej, np:

Zadanie na dziś: przejrzyj swoją prezentację i podkreśl w niej wszystkie wyrazy

obce i żargonowe oraz wszystkie skróty. Gdzie tylko można, zamień je na słowa

zrozumiałe dla każdego.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 27

Siła metafory

„Dawno, dawno temu, za górami i lasami żył sobie król, który miał piękną córkę.

Przypomnij sobie najpiękniejszą dziewczynę jaką widziałeś i pomnóż jej urodę przez

pięć – a królewna była jeszcze piękniejsza. Pewnego dnia...”

Bajki. Obrazy dzieciństwa, znajome zapachy i uczucia... Dla zasłuchanego

dziecka to tylko opowieści – nawet nie spodziewa się, że słuchając o dzielnych

rycerzach i pięknych księżniczkach „podprogowo” uczy się dzielności i delikatności.

Ale czy dotyczy to tylko dzieci?

Sam dobrze wiesz, że wiele rzeczy lepiej wyjaśnić trafnym porównaniem lub

anegdotą niż mówić wprost. Wiele przykładów można znaleźć w literaturze pięknej,

w znanych dowcipach, w książkach dla liderów. Jednak im więcej mówców korzysta

z tych źródeł – tym bardziej te anegdoty są znane potencjalnym słuchaczom. Nawet

dobry dowcip słyszany po raz piąty już nie śmieszy. Z prowadzeniem grupy jest

przecież trochę tak, jak z uwodzeniem. Na „oglądanie znaczków pocztowych” ktoś

kiedyś już poderwał dziewczynę, ale dzisiaj taki tekst już nie działa...

A co by się stało, gdybyś znał technikę umożliwiającą stworzenie własnej

i niepowtarzalnej metafory na dowolny temat?

Temu właśnie służy technika zwana „generatorem metafor”!

Krok 1. Określ co chcesz osiągnąć – jaką zasadę wyjaśnić, jaki problem uwypuklić,

do jakiego zachowania zmotywować? Dwa przykłady:

A: „Nie można wszystkiego tłumaczyć recesją na rynku”

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 28

B: „Nie każdy skuteczny sprzedawca będzie skutecznym trenerem sprzedawców”

Krok 2. Czego to jest przykładem?

A: „Recesja jest przykładem niekorzystnego zjawiska które przychodzi niezależnie

od naszych działań i na które nie mamy wpływu”

B: „Dobry sprzedawca jest przykładem profesjonalisty. Dobry trener sprzedawców

jest przykładem zupełnie innego profesjonalisty choć w tej samej branży”

Krok 3. Co jest innym przykładem tego samego?

(należy szukać przykładów związanych z tzw. uniwersalnym doświadczeniem –

rzeczami i przeżyciami znanymi każdemu: rodzina, szkoła, zakupy, seks, podróż,

albo ze specyficznym doświadczeniem słuchaczy)

A: „Innym niekorzystnym zjawiskiem na które nie mamy wpływu jest choroba”

B: „Innym profesjonalistą jest kierowca, którego uczył instruktor nauki jazdy”

Krok 4. „Przetłumacz”

A: „Recesja = choroba, koniec recesji = wyzdrowienie, dochodzenie do ponownej

hossy = rekonwalescencja”

B: „Sprzedawca = kierowca, trener sprzedawców = instruktor nauki jazdy”

Krok 5. Wygładź powstałą metaforę nadając jej cechy żartu lub anegdoty.

A: „Czy recesja usprawiedliwia naszą bierność? Z recesją jest jak z chorobą. Ludzie

którzy leżą jak kłoda i tylko narzekają jak jest im źle, znacznie trudniej dochodzą do

normalnego stanu kiedy już wstaną z łóżka. Jeśli chcesz poczuć się lepiej – zacznij

coś robić, a szybciej dojdziesz do zdrowia!”

B: „Ojciec mojego kolegi był świetnym kierowcą. Ale kiedy Piotrek skończył 17 lat

i przed egzaminem na prawo jazdy poprosił ojca o kilka lekcji, ojciec wysłał go

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 30

Czego boją się kiepscy mówcy (a wielcy – po mistrzowsku

wykorzystują)

Zauważyłem, że są trzy typy historii, których niektórzy mówcy unikają. Boją

się ich, czasem nawet nie wiedzą, że można je wykorzystać w przemówieniu lub

prezentacji. Tymczasem wielcy mówcy, eksperci wywierania wpływu w

wystąpieniach publicznych, właśnie na takich historiach budują całe swoje seminaria!

W efekcie ci wielcy (jak Kevin Hogan czy Joe Vitale) są rozchwytywani i zapraszani

na całym świecie, cytuje się ich często i podaje jako przykład, a cała masa

przeciętniaków pojawia się i znika jeszcze szybciej z rynku szkoleń i wystąpień

publicznych.

Co takiego robią wielcy mówcy, czego nie robi cała reszta?

Po pierwsze:

Wielcy mówcy pokazują osobowość (a reszta – tylko opakowanie)

Kilka lat temu, gdy NLP nie było jeszcze takie modne jak dziś, rozmawiałem z

moim kolegą Grześkiem o różnych szkoleniach. Grzesiek często uczestniczy w

różnych szkoleniach, sam też uczy ludzi, zatem ma porównanie. Rozmawialiśmy o

tym, jak różny jest poziom mówców biznesowych, padały różne nazwiska i

przykłady. W końcu Grzesiek powiedział: „W naszej firmie był taki jeden trener, ech,

szkoda gadać… Zanim przeszedł do rzeczy, opowiadał o tym jakie to on ma

dyplomy, certyfikaty, jakich to on kursów nie kończył i tak dalej. Połowa miała

jakieś wymyślne angielskie nazwy, drugiej połowy nie zapamiętałem. A potem

przechwalał się gdzie to on nie był, kogo to on nie zna i czego on to nie robił”.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 31

Od tamtego czasu minęło parę lat, ale zjawisko opisane przez Grześka

zjawisko jest nadal obecne. Wystarczy przejrzeć tylko strony internetowe firm

szkoleniowych.

Zapewne ich autorzy czytali kiedyś Cialdiniego i doszli przynajmniej do

rozdziału o „regule autorytetu”: ulegamy tym, którzy mają władzę lub wiedzę, albo

tylko sprawiają takie wrażenie przez swoje „opakowanie”. Sama reguła jest

oczywiście prawdziwa i ponadczasowa. Autorzy takich „tytułomaniackich”

publikacji i wystąpień zapomnieli tylko o jednym: dziś jesteśmy zewsząd

bombardowani wymyślnymi nazwami, tytułami i certyfikatami. Nawet zwykłe mydło

jest „hipo-bio-cośtam”, przebadane przez Międzynarodowy Instytut Czegoś-Tam, a

dowolny dyplom można dostać bez większego trudu w ciągu najdalej kilku miesięcy.

Poza tym, jak powiedział Zig Ziglar, „ludzi nie interesuje co wiesz, ale na ile się tym

przejmujesz”.

Zatem – jako słuchacze już obojętniejemy na przechwałki w tytułach i

nazwach. Nigdy jednak nie zobojętniejemy na ludzi z pasją. Tak samo, jak nigdy nie

przestaniemy (my - ludzie) szukać ciągle nowych informacji.

Przejdź się do najbliższego kiosku z gazetami i przyjrzyj się tematom z

okładki. Dowiesz się co interesuje ludzi. „Znana artystka ma nowego chłopaka”,

„Córka prezydenta zataiła, że jest instruktorką tańca”, „Tajne szwajcarskie konta

księdza X”. Plotki, rodzinne tajemnice, nieznane fakty. Ciekawość, czasem

niezdrowa, leży w ludzkiej naturze. Gdy dowiadujemy się o czymś, co nie jest

powszechnie znane, czujemy się w jakiś sposób wyróżnieni. Plotkarskie gazety to

nadal tylko opakowanie – tanie sensacyjki, często wyssane z palca. Ale mają

czytelników, bo ludzie chcą wiedzieć więcej, niż to co powszechnie znane.

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 32

Jak to wykorzystują wielcy mówcy? Jak ty możesz to wykorzystać? Opowiedz

zebranym o sobie. O tym, w jakim celu się tu zjawiłeś i jak do tego doszło. Gdy

prowadzę szkolenia z wystąpień publicznych, opowiadam prawdziwe historie z

mojego życia, gdy po raz pierwszy występowałem publicznie – i mówię, że jestem tu,

ponieważ wiem, że wiele osób było w podobnej sytuacji i chcę im pomóc. To jest

szczera prawda i słuchacze to wyczuwają. Wiem też od nich, że takie opowieści dają

nie tylko sporo śmiechu, ale i dużo otuchy. Dlaczego? Ponieważ okazuje się że nie

trzeba być „urodzonym mówcą”, że wiele można się po prostu nauczyć.

Po drugie:

Wielcy mówcy odważnie podchodzą do tematu (a reszta – boi się tego, co myśli

publiczność)

Gdy przemawiasz do większej grupy, nigdy nie masz do czynienia z

jednolitością poglądów. Będą ludzie „spijający słowa z twych ust” – i będą tacy,

którzy mają wątpliwości.

Powiedz o tym głośno! Nie pomijaj milczeniem kontrowersyjnych poglądów –

zamiast tego potwierdź doświadczenie słuchaczy, czyli to że zetknęli się z opiniami

odmiennymi od twoich. Jeśli sam miałeś wątpliwości lub nawet przeciwne zdanie –

powiedz o tym, a wtedy bardziej wiarygodnie zabrzmi twoje obecne stanowisko.

Wielcy mówcy o tym wiedzą i robią to – cała reszta boi się tak zrobić, bo uważa że to

oznaka słabości.

Kiedyś, gdy zaczynałem prowadzić szkolenia, unikałem tego typu historii.

Bałem się, że przytaczając argumenty przeciwne lub choćby wspominając o

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 33

wątpliwościach, osłabiam swój główny przekaz. Jednak zawsze w sali znajdowała się

osoba zadająca dużo dociekliwych pytań – z uprzejmości nie chciałem jej zbywać

milczeniem, więc przeradzało się to w „strzelankę” na poglądy.

Dziś sam wspominam o kontrowersyjnych poglądach, przytaczam je i podaję

swoje argumenty. W ten sposób „rozbrajam” większość wątpliwości. Ba, jeśli znajdę

jakiś krytyczny artykuł na temat NLP czy jakiejkolwiek innej dziedziny, którą się

zajmuję, czasem sam podsuwam go kursantom! Robię to ponieważ po pierwsze tak

jest uczciwiej, a po drugie – paradoksalnie, wzmacnia to mój zasadniczy przekaz.

Chwytaj więc byka za rogi – mów: „Wiem, że w sali są osoby które myślą X i tacy

którzy myślą Y”, „Mój kolega uważał, że…”, „Sam kiedyś twierdziłem że…” –

oczywiście jeśli tak było – i pokaż sposób w jaki ty lub wspomniane osoby

dochodziliście do obecnych wniosków. Po prostu mów prawdę!

Po trzecie:

Wielcy mówcy opowiadają o wartościach w działaniu (a cała reszta – ględzi o

samych wartościach)

Przeczytałeś to, co napisałem akapit wyżej – o tym jak sam się bałem mówić o

wątpliwościach, a teraz mówię o nich szczerze i to daje efekty. Wiesz więcej o mnie,

wiesz więcej o wartościach które mną kierują i podejrzewam, że je bardziej

rozumiesz.

A teraz wyobraź sobie, że zamiast tego napisałbym Ci tylko:

„Należy szczerze dzielić się wątpliwościami, ponieważ jest to uczciwe, a także daje

efekty i jest ważne dla wiarygodności mówcy.”

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 34

Jest różnica? Moim zdaniem – kolosalna!

Wartości są niezwykle silnym motywatorem. Ich siła motywacyjna polega jednak na

tym, że przejawiają się w działaniu. Verba docent – exempla trahunt. Słowa uczą –

przykłady pociągają. Jeśli przekazujesz coś, co jest dla ciebie ważne – pokaż, jak się

ta ważność objawia. Opowiedz o wartościach w działaniu, zamiast tylko o nich

ględzić.

Gdy mówisz o wartościach w działaniu, pokazujesz jakiś przykład (z życia

swojego lub innej osoby), jest to bardziej wiarygodne. Widać, że nie przeczytałeś

tego tylko w książce, ale przeżyłeś i przemyślałeś.

Pokazałem ci trzy różnice w podejściu do wystąpień publicznych. Można

pokazywać swą osobowość – a można tylko opakowanie. Można podchodzić do

tematu odważnie – a można tchórzyć i przemilczać niewygodne kwestie. Można

opowiadać o wartościach w działaniu – a można tylko o nich ględzić.

Sprawdź, w jakim stopniu taka wiedza przyda Ci się, gdy będziesz prowadzić

prezentacje, szkolenia lub inne wystąpienia publiczne. Mnie przekonuje to, że sami

wielcy (wspomniani Hogan i Vitale) stosują ją wciąż w swoich seminariach na całym

świecie, budując fantastyczną więź ze słuchaczami i – powiedzmy to głośno! –

zmieniając ich życie.

Opracował: Mariusz Składanowski

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Jerzy Rzędowski “Wystąpienia publiczne łatwiejsze niż myślisz” 35

O autorze:

Jerzy Rzędowski jest licencjonowanym trenerem NLP oraz

prezesem Stowarzyszenia Trenerów NLP w Polsce, a także

autorem książki “NLP dla szefa”.

Prowadzi inspirujące, pełne pasji oraz poczucia humoru szkolenia, treningi

oraz wykłady dotyczące NLP, wywierania wpływu oraz wystąpień publicznych dla

polityków, wyższej kadry kierowniczej.

Jest twórcą i dyrektorem Rocznego Studium Trenerów NLP i Przywództwa

“Praeceptor”. W ciągu roku przekazuje tam pełną wiedzę dotyczącą przygotowania,

prowadzenia, rozwijania działalności szkoleniowej i robi to w sposób przystępny dla

każdego.

Czwarta edycja studium rozpoczyna się w styczniu 2007 roku.

Więcej na stronach:

www.praeceptor.pl

www.wystapienia-publiczne.pl

Roczne Studium Trenerów NLP i Przywództwa “Praeceptor” - www.praeceptor.pl

Document Outline