Kolokwium na ćwiczenia ze Wstęp do badań historycznych
1.
ENYCKLOPEDIE: wyróżniamy encyklopedie ogólne (powszechne)-obejmują
całokształt wiedzy o świecie przyrody i dziejach społeczeństwa oraz encyklopedie
specjalistyczne- zawierają wszelkie wiadomości z zakresu określonej dziedziny wiedzy.
2.
SŁOWNIKI: zakres jest ograniczony do zagadnień leksykograficznych.
Obejmują zbiór wyrazów z odpowiednim ich objaśnieniem. Przykłady słowników:
historyczne, dwujęzyczne, etymologiczne, gwarowe, geograficzne itd. Służą one
pomocą przy odczytywaniu źródeł, ustalania znaczenia poszczególnych terminów.
3.
BIBLIOGRAFIE: zawierają zestawienie, opis i klasyfikację twórczości
literackiej. Mogą ujmować całokształt tej twórczości bądź wybór. Bibliografie
historyczne- mają charakter informacyjny. Dostarczają wiadomości o tym, co, kiedy i
gdzie napisano na określony temat. Bibliografie zbierają literaturę historyczną,
porządkują ją i ułatwiają odszukanie szczegółowej literatury.
4.
PODRĘCZNIK: zadaniem podręcznika jest syntetyczne przedstawienie sumy
wiedzy z określonej dziedziny. Podręcznik historii musi mieć różny zakres merytoryczny
i chronologiczny. Mogą zawężać problematykę do jednej płaszczyzny procesu
dziejowego. Wyróżniamy podręczniki na 3 etapy przyswajania wiedzy, szkoła
podstawowa, szkoły średnie i wyższe.
5.
MONOGRFIA: przeważnie jest pracą analityczną. Wyczerpujący opis jednego
wybranego zagadnienia poprzez wszechstronną krytykę literatury i źródeł oraz ich
interpretację. Zawiera odtworzenie faktów i pogląd na analizowane zagadnienie,
będący wyrazem krytyki stanu badań i materiału źródłowego.
6.
ROZPRAWY: znane także pracami. Podaje się określoną problematykę
szczegółowej analizie, rozpatrując ją na podstawie dotychczasowej literatury i źródeł.
Rozprawa może zawierać podsumowanie pewnego etapu badań nad wybranym
zagadnieniem.
7.
RECENZJA: wyróżniamy sprawozdawcze i polemiczne. Recenzje piszę się dla
ocen poszczególnych opracowań lub wydawnictw źródłowych. Uzupełnia problematykę
omawianej pracy. Wszechstronna recenzja-powinna obejmować krótkie przedstawienie
treści pracy oraz jej krytykę z trzech punków widzenia: 1)ilości zawartego w niej
materiału źródłowego, 2) metody opracowań, 3) metodologii (sposobu rozumienia
omawianych faktów).
8.
LEKSYKON: (słownik encyklopedyczny)-uporządkowany zbiór wiedzy ujęty w
formie haseł wraz z ich podstawowymi opisami. Jest formą pośrednią pomiędzy
słownikiem opisującym hasła czysto definicyjnie, a encyklopedią. Leksykon może
opisywać wybraną tematykę wiedzy,
9.
POLEMIKA: dyskusja słowna lub pisemna na sporny temat, najczęściej
związany z polityką.
