background image

49. Własciwości magnetyczne materiałów   

Ferromagnetyki  posiadają  właściwości  magnetyczne  poniżej  temperatury  Curie. 
Występuje  w  nich  zjawisko  nasycenia  magnetycznego  -  wszystkie  elementarne  dipole 
magnetyczne  ustawiają  się  w  kierunku  zewnętrznego  pola  magnetycznego. 
Ferromagnetyki  
posiadają  właściwości  magnetyczne  poniżej  temperatury  Curie. 
Występuje  w  nich  zjawisko  nasycenia  magnetycznego  -  wszystkie  elementarne  dipole 
magnetyczne ustawiają się w kierunku zewnętrznego pola magnetycznego. Pożądanymi 
parametrami materiału magnetycznie twardego są: 

 

duża  wartość  remanencji  (indukcji  szczątkowej),  pozwalająca  uzyskać  siły 
mechanicznej (proporcjonalnej do kwadratu indukcji) 

 

duże  natężenie  koercji,  pozwalające  na  uzyskanie  jak  największej  energii 
magnetycznej 

 

odpowiednie własności mechaniczne (w zależności od zastosowania) 

 

odporność na korozję 

 

  
Energia  magnetyczna  magnesu  (czerwona  krzywa),  obliczona  jako  iloczyn  indukcji 
magnetycznej B i natężenia pola magnetycznego H dla krzywej odmagnesowania (niebieska 
krzywa)  przechodzącej  przez  punkty  remanencji  B

r

  i  koercji 

B

H

C

.  Punkty  B

a

  i  H

a

 

wyznaczają  optymalny  punkt  pracy  magnesu  dla  którego  energia  magnetyczna  przyjmuje 
maksimum.
 

50.Właściwości materiałów niemagnetycznych 

-antyrównoległe uporządkowaniu elementarnych  momentów magnetycznych w 
podsieciach sieci krystalicznej  

 

-momenty magnetyczne kompensują się do zera  

 

51.Zmiana właściwości magnetycznych minerałów 

Własności magnetyczne minerałów silnie zależą od niemal zawsze obecnych w ich 
strukturze zanieczyszczeń lub domieszek izomorficznych pierwiastków "silnie 
magnetycznych" (wykazujących własności ferromagnetyczne) takich jak żelazo. nikiel, 
kobalt i niektóre lantanowce jak samar, dysproz a zwłaszcza terb. Domieszki tych 
pierwiastków mogą na tyle zmienić własności minerałów, że np. minerał z teoretycznie 

background image

(tzn. w stanie "czystym") wykazujący własności diamagnetyczne staje się 
antyferromagnetycznym. 

52. Separatory magnetyczne dla ziaren drobnych i grubych 

-niskiej intensywności pola(małe wartości H) w skrócie nazywane LIMS od angielskiego 
wyrażenia low intensity magnetic separator 

-wysokiej intensywności pola(duże wartości H)  HIMS  

-wysokiego gradientu (duże wartości dH/dx), HGMS 

-izodynamiczne (o stałej wartości H dH/dx) 

- inne np. high intensity low gradient magnetic separator 

53 Opis procesu separacji elektrycznej 

Separacja  elektrostatyczna  ta  polega  na  rozdziale  ziarn  w  polu  elektrycznym  w 

oparciu o rodzaj 

 i wielkość ładunku elektrostatycznego zgromadzonego na ich powierzchni (rys. 11.1).  

 

-

+

N a da wa

Ele k t ry z a c ja
powie rz c hni  

Se pa ra c ja  

+

-

F

el

 = Q

t

 E

Produk t y

F

g  

= mg

e

l

e

1

 

 

Rys.1. Ogólna zasada separacji elektrycznej. Istnieją różne sposoby elektryzacji ziarn i 
różne sposoby separacji. Objaśnienia symboli w tekście   

 

background image

Separacja elektryczna jest możliwa dzięki sile F

el

 (N) działającej na ziarno 

posiadające ładunek powierzchniowy Q

t

 (C). Siła ta przemieszcza ziarna w zależności od 

wielkości i znaku ładunku elektrycznego Q

t

 na ziarnie, a jej wielkość zależy od natężenia 

pola elektrycznego E (V/m), ponieważ (Wróblewski i Zakrzewski, 1984): 

 

F

el

 = Q

t

 E = A q E 

 

 

 

 

 

(11.1) 

 

gdzie A oznacza powierzchnię ziarna (m

2

) ziarna, a q ładunek powierzchniowy ziarna 

(C/m

2

). Pogrubione symbole F i E oznaczają, że wielkości te mają charakter wektorowy. 

Siła działająca na ziarno jest także opisywana równaniem Coulomba i ma, w formie 
niewektorowej,  postać (Nussbaum, 1985): 

 

F

QQ

h

el

o

t

 

1

4

2



 

 

 

54. Ładunek elektryczny 

Ładunek elektryczny jest podstawową cechą materii. Wszelka znana jej postać musi 
występować w w jednym trzech następujących stanów: 

 

może mieć ładunek dodatni (+) 

 

może być obojętne elektrycznie (ładunek zerowy) 

 

może mieć ładunek ujemny (-) 

Zarówno dodatnie, jak i ujemne ładunki mogą mieć różne - większe, lub mniejsze - 
wartości. Najczęściej wartość ładunku oznaczana jest literą q
 lub Q.  

Ładunki elektryczne oddziaływują ze sobą siłą elektrostatyczną  

55. Minerały przewodzące i nieprzewodzące 

Przewodnictwo elektryczne może być pomocną cechą diagnostyczną przy 
rozpoznawaniu niektórych minerałów. Dobrymi przewodnikami są wszystkie 

metale 

rodzime

 oraz niektóre 

siarczki

 

tlenki

. Przeważająca większość minerałów jest jednak 

złymi przewodnikami lub w ogóle nie przewodzi prądu elektrycznego. Niektóre z nich 
mogą natomiast wykazywać właściwości piezoelektryczne lub piroelektryczne. 

- piezoelektryczność - jest zdolnością minerałów do wytwarzania ładunków 
elektrycznych pod wpływem nacisku, rozciągania lub skręcania. Właściwość tę posiada 
m. in

kwarc

. 

- piroelektryczność - jest zdolnością minerałów do wytwarzania ładunków elektrycznych 
pod wpływem ogrzewania. Właściwość tę posiadają m. in. turmaliny. 

background image

            Minerały przewodzące można odróżnić od nie przewodzących przeprowadzając 
proste doświadczenie. Wystarczy umieścić badaną próbkę na płycie cynkowej a 
następnie całość zanurzyć w roztworze siarczanu miedzi. Jeżeli dany minerał jest 
dobrym przewodnikiem, to na jego powierzchni, w miejscu kontaktu z 

cynkiem

 pojawi 

się cienka warstewk

miedzi

. 

56. sposoby elektryzacji ziaren 

Znane są  różne sposoby elektryzacji powierzchni ziarn. Można tego dokonać przez 
pocieranie, jonizację, indukcję oraz kontakt ziarna z powierzchnią naładowanej 
elektrycznie powierzchni. 

57 Urządzenia do elektryzacji i separacji 

Istnieją  także  różne  sposoby  dokonywania  separacji,  gdyż  separacji  można 

dokonać  w  powietrzu  w  obecności  pola  elektrycznego  oraz  na  naładowanych 
powierzchniach, a także w sposób mieszany. Dlatego też istnieje bardzo wiele rodzajów 
urządzeń  do  separacji  elektrodynamicznej.  Na  rys.  11.3a    pokazano  schemat  działania 
separatora  tryboelektrycznego,  w  którym  ładunek  powierzchniowy  (dodatni  lub 
ujemny)  pojawia  się  w  wyniki  tarcia  ziarn,  a  separacja  odbywa  się  w  powietrzu. 
Rysunek  11.3b  zawiera  separator  jonizacyjny,  w  którym  elektryzacja,  powodująca 
powstania  ujemnego  ładunku  na  wszystkich  ziarnach,  odbywa  się  w  wyniku 
bombardowania  ziarn  strumieniem  elektronów  i  jonów  powstałych  z  cząsteczek 
powietrza,  jako  efekt  wyładowań  elektrycznych  zwanych  koronowymi.  Z  kolei,  rys. 
11.3c    przedstawia  separator  indukcyjno  -  przewodzący,  w  którym  elektryzacja 
następuje  w  wyniku  kontaktu  ziarna  z  naładowaną  elektrycznie  powierzchnią  i  w  jej 
pobliżu.  W  wyniku  kontaktu  powstaje  polaryzacja  ładunku  na  ziarnach 
nieprzewodzących  i  dodatni  ładunek  na  ziarnach  przewodzących.  Gdy  ziarna  są  w 
pobliżu elektrody następuje w nich indukcja prowadząca do polaryzacji zarówno  ziarn 
przewodzących jak i nieprzewodzących.  

 

-

+

Nadawa

Koncentr at 

e

l

e

4

Odpad 

 

 

background image

-

+

N a da w a

e

l

e

2

ziar na 

pr zewodzące 

ziar na 

niepr zewodzące 

 

-

+

nadaw a

    ziarna
przew odzące

        ziarna
nieprzew odzące

    pole
elektryczne

e le k t7

 

 

Rys.  11.3.  Elektryzację  i  separację  można  prowadzić  w  różny  sposób,  a)  elektryzacja 
przez tarcie, separacja w powietrzu w polu elektrycznym, b) elektryzacja przez jonizację 
(wyładowanie  koronowe),  separacja  w  polu  elektrycznym  powodującym  jonizację,    c) 
elektryzacja  przez  kontakt  z  przewodzącą  elektrodą  (ścianą)  oraz  przez  indukcje, 
separacja w polu elektrycznym towarzyszącym elektryzacji elektrody  

 

58 Flotacja Podstawy  

Flotacja, metoda rozdziału substancji stałych (odpowiednio rozdrobnionych - zwykle 
jest to minerał użytkowy i złoże płone) wykorzystująca różnicę zwilżalności tych 
substancji przez 

ciecz

Substancja dobrze zwilżalna opada na dno naczynia, natomiast 

substancja źle zwilżalna (której zwilżalność można dodatkowo obniżyć za pomocą tzw. 
kolektorów, np. ksantogenianów) unosi się na powierzchni cieczy, silnie rozwiniętej 
dzięki odpowiednim związkom pianotwórczym (np. krezole). Powstawaniu obfitej piany 

background image

służy przedmuchiwanie roztworu strumieniem powietrza. Flotacja jest stosowana m.in. 
do oczyszczania złóż cynku, ołowiu, miedzi, siarki. 

59. Opis flotacji  

istnieje wiele sposobów opisu flotacji zarówno od strony teoretycznej  

(modele flotacyjne) jak i eksperymentalnej  
opis probabilistyczny prawdopodobieństwo utworzenia agregatu ziarno−pęcherzyk gazu 
 
P=P

c

P

a

(1-P

d

Pc  prawdopodobieństwo kolizji (zderzenia) 
Pa prawdopodobieństwo adhezji 
Pd prawdopodobieństwo odrywu 
-opis poprzez prawa mechaniki 
bilans sił działających w układzie 
siły adhezji = siły odrywu 
- inne  

(termodynamika, mieszane) 

60 Modele flotacyjne 

 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ziarno płonne (hydrofilne)

ziarno hydrofobowe

pęcherzyk gazowy

woda

zrost

woda

pęcherzyk

ziarno