background image

Konstanty z Aspergerem wywa yø drzwi do 
UJ

Ucze , który m.in. dzi ki bøyskawicznej akcji "Gazety Wyborczej" wywalczyø wydøu on  matur , przeszedø przez 
ni  przebojem - zdaø z wysokimi notami. I b dzie studiowaø wymarzon  histori  na Uniwersytecie Jagiello skim

Matematyka - 78 proc., niemiecki - 98 proc., rozszerzona historia - 82 proc., rozszerzona historia sztuki - 70 proc.

To wyniki z matury Konstantego Zieli skiego z III Spoøecznego Liceum Ogólnoksztaøc cego w Krakowie, dzi  ju  
studenta presti owego UJ.

Takich wyników nie powstydziliby uczniowie najlepszych liceów. Tylko z polskiego wynik miaø gorszy - 56 proc. 
(zaliczenie daje 30 proc.). Ale polski to wøa nie ten egzamin, na który zabrakøo Konstantemu czasu. Bo w przeddzie  
matury urz dnicy z Okr gowej Komisji Egzaminacyjnej przypomnieli sobie,  e trzeba odpowiedzie  na jego aplikacj  o 
wydøu enie czasu pisania egzaminu. I odpowiedzieli - negatywnie.

Dlaczego tak nas obchodzi 

matura

 jednego chøopca w kraju, gdzie taki sam egzamin co roku zdaje niemal póø miliona 

jego rówie ników? Bo od Konstantego taka zwykøa matura wymagaøa gigantycznego wysiøku i nieustannej walki z 
wøasnymi ograniczeniami. A od jego rodziców 

niezwykøego uporu i bojów z urz dniczymi barierami

.

Søabo z uwag , prawie nie pisze

Konstanty ma zespóø Aspergera. Czyli m.in. szybko si  dekoncentruje i ma køopot z rozumieniem polece . Nie øapie 
metafor, wszystko odbiera bardzo dosøownie. Zwykle ucze , kiedy przeczyta polecenie: "Wymie  wszystkie 
najwa niejsze bitwy wojsk polskich z Krzy akami", wpisze na te cie "Grunwald, obl enie Malborka, wojn  
trzynastoletni ". Konstanty zablokuje si  przy poleceniu - zajmie go dylemat, czy ma wymieni  "wszystkie", czy tylko 
"najwa niejsze" bitwy. Tak b dzie za ka dym razem. Konstanty nie umie traktowa  polece  umownie i nigdy si  tego nie 
nauczy. To nie wszystko. Konstanty ma powa ny problem z tzw. maø  motoryk  - jego r ce nie chc  søucha  polece  z 
mózgu. Dlatego nie nosi sznurowanych butów, tylko na rzepy. A zamiast sprawnie pisa , mozolnie stawia wielkie litery, 
których czasem sam nie potrafi rozczyta .

Po co si  uczy , skoro tyle przeszkód? - mógøby pomy le  Konstanty, a jego rodzice postara  si  o rent . Tak równie  
podpowiadali internauci, kiedy opisaøam jego spraw  - peøno byøo wpisów,  e skoro dzieciak nie potrafi, niech si  nie 
pcha na matur .

Na szcz cie tak si  nie staøo. Bo Konstanty ma talenty, np. genialn  pami  do søówek i konstrukcji gramatycznych. 
Fenomenaln  wiedz  historyczn . Umiej tno  zestawiania faktów. Pami  do nazwisk i wydarze . W gimnazjum byø 
laureatem trzech olimpiad z historii i niemieckiego.

A przede wszystkim - jest ambitny.

- Nie cierpiaø matematyki, miaø søabe wyniki po gimnazjum i du e przed ni  opory - opowiada Wioletta Kaszuba, 
matematyczka Konstantego w liceum. Zmusiøa go do pisania. - Zadania domowe zapisywaø za niego ojciec. Wiedziaøam, 

e si  chøopak nie nauczy matematyki, je li nie zacznie sam rozwi zywa  równa .

Powiedziaøa Konstantemu: albo sam piszesz, albo stawiam jedynki. Bez søowa wzi ø døugopis i zapisaø dziesi tki 
zeszytów tymi swoimi kulfonami.

- Nie pchaøbym syna na studia, gdyby go nie byøo na to intelektualnie sta  - mówi ojciec Wojciech Zieli ski. Wie,  e 
Konstanty ma ograniczone mo liwo ci w wyborze profesji, cho by dlatego,  e ma søaby kontakt z lud mi. Poniewa  
kocha histori , mo e wi c zostanie archiwist ? - planuj  w rodzinie.

Problem na maturze? Czas

W polskiej szkole dla uczniów z tzw. specjalnymi potrzebami edukacyjnymi warunki matury i innych egzaminów ustala 
si  inne ni  dla pozostaøych uczniów. Nie chodzi o to, by uøatwi  zadanie, gdy mniej umiej , ale  eby wyrówna  ich 
szanse. Np. niesøysz cy zdaj  w j zyku migowym, niewidomym odczytuje si  na gøos polecenia, chorzy le cy mog  
zdawa  w domu, a dysgraficy - pisa  w komputerze.

Aspergerowcom i autystykom wydøu a si  o póø godziny czas matury oraz przydziela nauczycieli pomocników, którzy 
pilnuj  ich skupienia, ewentualnie zapisuj  podyktowane przez ucznia rozwi zania w egzaminacyjnych arkuszach. 
Uczniom, którzy maj  niedowøad r k, te  przysøuguje póø godziny wi cej. Z obu tych mo liwo ci chcieli skorzysta  
rodzice Konstantego. Poprosili o wydøu enie matury o caø  godzin : z powodu zespoøu Aspergera i niesprawno ci r k.

- Przepisy nie okre laj  precyzyjnie, co robi , kiedy jeden ucze  ma obie diagnozy. Ale w przypadku sprz onych 
niepeønosprawno ci pozwalaj  dyrektorowi podj  wøasn  decyzj . Uwa aøem,  e søuszne b dzie zsumowanie obu 
czasów i pozwolenie Konstantemu, by pisaø o godzin  døu ej - mówi Iwo Wro ski, dyrektor III SLO w Krakowie.

W grudniu powiedziaø o tym rodzicom, w marcu zawiadomiø maøopolsk  Okr gow  Komisj  Egzaminacyjn  i poprosiø o 
dodatkowy arkusz egzaminacyjny dla nauczyciela wspieraj cego.

OKE mówi "nie" dzie  przed 

matur

Poniedziaøek, 8 maja, dzie  przed matur . Garnitur Konstantego przygotowany, koszula - wyprasowana. W poøudnie 
OKE przysyøa do szkoøy faks,  e egzamin døu szy o godzin  jest nielegalny.

Od grudnia chøopak  wiczyø testy i wypracowania w czasie wydøu onym o godzin . Razem z nim nauczyciele (np. 
matematyk  "zapisaø" za Konstantego wuefista). Do tego dla aspergerowca zmiana reguø w trakcie 

gry

 mo e mie  

kluczowe znaczenie - z trudem si  dostosowuj  do zmian; nawet tak drobna, jak inaczej uøo ona ksi ka na biurku, 
mo e wywoøa  silny stres i bunt. Rodzice si  martwi ,  e Konstanty wycofa si  matury. Mimo to chøopak idzie na 
egzamin.

Dzwoni  do maøopolskiej OKE. Søysz ,  e to wina szkoøy, formalnie dyrektor szkoøy powinien zgøosi  spraw  egzaminu 
do 15 lutego, a pismo przysøaø 21 marca. Dlaczego zwlekali z decyzj  póøtora miesi ca i przysøali j  w przeddzie  matur? 

Strona 1 z 2

Konstanty z Aspergerem wywa yø drzwi do UJ

2013-07-13

http://wyborcza.pl/2029020,75248,14263283.html

background image

- Dopiero teraz zd yli my rozpatrzy  t  spraw  - mówi dyrektor OKE Lech Gawryøow.

Inaczej rozumie przepisy ni  dyrektor szkoøy i uwa a,  e Konstantemu mo na przyzna  jedynie dodatkowe póø godziny.

Ale w wyja nieniach dla "Gazety", po godzinie, urz dnicy tej samej OKE pisz : "zespóø Aspergera daje mo liwo  
wydøu enia czasu egzaminu pisemnego o nie wi cej ni  30 minut, podobnie dla absolwentów z niepeønosprawno ci  
ruchow , wydøu enie o nie wi cej ni  30 minut". Czyli tak, jakby przyznali racj  rodzicom.

Konstanty przyst puje do polskiego w zmienionych warunkach, czyli pisze póø godziny krócej. W czasie gdy podchodzi 
do wypracowania, mój tekst o jego problemie czytaj  na Wyborcza.pl - internetowej stronie "Gazety Wyborczej" - 
urz dnicy z MEN. Alarmuj  Centraln  Komisj  Egzaminacyjn .

Po godz. 15 dyrektor CKE Andrzej Gaø ski decyduje - przychyli  si  do wniosku rodziców, wydøu y  ka dy nast pny 
egzamin Konstantego.

Wicedyrektorka CKE Mariola Konopka mówi "Gazecie": - Szczególnie wa ne jest,  eby umo liwia  uczniom ze 
specjalnymi potrzebami edukacyjnymi równy start w  ycie. Dla nas to znaczy,  e musimy jak najbardziej elastycznie 
traktowa  warunki ich egzaminów.

Podmienione arkusze maturalne

Ale to nie koniec. Konstanty zdaø matur , mo e stawa  do rekrutacji na wymarzon  histori  na Uniwersytecie 
Jagiello skim. Rodzice w euforii. - Udowodniø,  e jest wart stosowania tych "specjalnych" warunków na maturze.  e nie 
przepychamy go przez szkoø , a to nam zarzucali internauci. Udowodniø,  e jest za siebie odpowiedzialny - mówi  
rodzice.

Tylko nauczycielka matematyki nie jest zadowolona, poniewa  wyniki Konstantego z matematyki, jakie zobaczyøa na 
wykazie z OKE, byøy na granicy zdawalno ci - tylko 34 proc. Zdumiony byø tak e wuefista, który byø z Konstantym na 
egzaminie. Bo kiedy tylko w sieci CKE wrzuciøa wyniki, porównaø je z notatkami i wyliczyø,  e wynik chøopaka powinien 
by  co najmniej dwa razy lepszy.

Wuefista si  zas piø, a rodzice odpu cili. Matematyczka Kaszuba nie daøa za wygran . Sprawdziøa matur  Konstantego 
skrupulatnie. Okazaøo si ,  e ze wszystkich zamkni tych na kilkana cie mo liwych, zdobyø zaledwie jeden punkt. A te 
zadania s  uwa ane za najøatwiejsze. - Nawet jak ucze  strzela odpowiedzi, trafia lepiej - komentuje Kaszuba. 
Przekonaøa wi c rodziców,  eby sprawdzili maturaln  

prac

 syna.

Ju  na drugi dzie  OKE dzwoniøo do dyrektora III SLO. Sensacja: odpowiedzi Konstantego zostaøy omyøkowo 
podliczone, bo nauczyciel wuefista dostaø inny arkusz ni  ucze !

eby uczniowie nie  ci gali, odpowiedzi na arkuszach maturalnych s  podawane w ró nych konfiguracjach - przy tym 

samym pytaniu jeden ucze  znajdzie odpowied  prawidøow  przy literce "A", a jego kolega z øawki przy literce "B". 
Sprawdza automat wedøug matrycy. A poniewa  ucze  miaø inny arkusz ni  nauczyciel, wszystkie poprawne odpowiedzi 
Konstantego zostaøy potraktowane jako... zøe.

Kto popeøniø bø d? Trudno dociec. Grunt,  e OKE bøyskawicznie zmieniøa  wiadectwo. I teraz chøopak ma na nim wynik z 
matematyki na poziomie 78 proc.

- Dla nas to nauczka na caøe  ycie. Edukacja naszego syna to jak  ycie na wojnie czy sztuka przetrwania, tylko dla 
odpornych - mówi mi ojciec Konstantego. I radzi rodzicom z dzie mi o tzw. specjalnych potrzebach edukacyjnych: - 
B d cie nieufni. Sprawdzajcie wszystko: ka dy przepis i paragraf. Bo by  mo e  wiadcz  na wasz  korzy , cho  
urz dnik b dzie mówiø "nie". No i walczcie - o wszystko i ka dego dnia.  eby i wasze dziecko miaøo normalne  ycie.

Dzisiaj 19-letni Konstanty Zieli ski z Krakowa odpoczywa na spøywie kajakowym z rodzin . A w pa dzierniku zacznie 
swoj  now  przygod  z  yciem - na uniwersytecie. 

Tekst pochodzi z serwisu Wyborcza.pl - 

http://wyborcza.pl/0,0.html

 © Agora SA

Strona 2 z 2

Konstanty z Aspergerem wywa yø drzwi do UJ

2013-07-13

http://wyborcza.pl/2029020,75248,14263283.html