Rozpuszczalność substancji w wodzie. Rodzaje roztworów 

Każdą substancję cechuje jej rozpuszczalność, czyli maksymalna liczba gramów, którą można rozpuścić w 100 g 
rozpuszczalnika w danej temperaturze i pod stałym ciśnieniem, aby otrzymać roztwór nasycony. Jest to taki roztwór, 
w którym w danej temperaturze nie można rozpuścić już więcej danej substancji. 
Rozpuszczalność jest cechą charakterystyczną substancji. Zależność między rozpuszczalnością a temperaturą 
można przedstawić graficznie za pomocą krzywej rozpuszczalności. 

 

Analiza wykresów rozpuszczalności umożliwia stwierdzenie, że rozpuszczalność substancji w wodzie zależy od 
rodzaju substancji i temperatury. Rozpuszczalność większości substancji stałych w wodzie zwiększa się wraz ze 
wzrostem temperatury. Rozpuszczalność gazów w wodzie zmniejsza się wraz ze wzrostem temperatury. 

Przyjmując za kryterium rozpuszczalność, substancje można podzielić w następujący sposób: 

 

Substancje 

dobrze rozpuszczalne                         trudno rozpuszczalne                 praktycznie nierozpuszczalne 

W zależności od wielkości cząstek substancji rozpuszczanej rozróżnia się roztwór właściwy, koloid i 
zawiesinę. 
  Roztwór właściwy to roztwór, w którym cząstki substancji rozpuszczanej są niewidoczne - średnice cząstek 

poniżej 10

-9

 m  (np. słona woda). 

  Koloid to mieszanina, w której średnice cząstek substancji rozpuszczanej wynoszą od 10

-9

 m do 10

-7

 m (np. 

mleko). 

  Zawiesina to mieszanina, w której średnice cząstek substancji rozpuszczanej wynoszą od 10

-7

 m do 10

-5

m 

(np. woda z piaskiem). 

Podział roztworów ze względu na ilość substancji rozpuszczanej 

  Roztwór nasycony - roztwór, w którym w danej temperaturze nie można już rozpuścić więcej danej 

substancji. 

  Roztwór nienasycony - roztwór, w którym w danej temperaturze można jeszcze rozpuścić pewną ilość danej 

substancji. 

  Roztwór stężony - roztwór, w którym masa substancji rozpuszczanej jest znaczna (kilkadziesiąt procent) w 

stosunku do masy rozpuszczalnika (wody). 

  Roztwór rozcieńczony - roztwór, w którym masa substancji rozpuszczanej jest mata (kilka procent) w 

stosunku do masy rozpuszczalnika (wody).