Technik_elektroniki_medycznej_322[18].Z4_02

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie

2. Wymagania wstępne

3. Cele kształcenia

4. Przykładowe scenariusze zajęć

5. Ćwiczenia

5.1. Zastosowanie komputerów w medycynie. Bazy danych i formaty danych

5.1.1. Ćwiczenia

5.2. Systemy HIS, RIS, PACS

5.2.1. Ćwiczenia

5.3. System komputerowy dla opieki zdrowotnej

5.3.1. Ćwiczenia

5.4. Diagnostyka obrazowa i radioterapia stereotaktyczna

5.4.1. Ćwiczenia

6. Ewaluacja osiągnięć ucznia

7. Literatura

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

1. WPROWADZENIE

Przekazuję Państwu Poradnik dla nauczyciela „Obsługiwanie baz danych medycznych

i pomocniczego oprogramowania medycznego” 322[18].Z4.02, który będzie pomocny
w prowadzeniu zajęć dydaktycznych w szkole kształcącej w zawodzie technik elektroniki
medycznej.
W poradniku zamieszczono:

−

wymagania wstępne,

−

wykaz umiejętności, jakie uczeń opanuje podczas zajęć,

−

przykładowe scenariusze zajęć,

−

propozycje ćwiczeń, które mają na celu ukształtowanie u uczniów umiejętności
praktycznych,

−

ewaluację osiągnięć ucznia,

−

wykaz literatury, z jakiej moŜna korzystać podczas zajęć,

Wskazane jest, aby zajęcia dydaktyczne były prowadzone róŜnymi metodami ze szczególnym
uwzględnieniem:

−

pokazu z objaśnieniem,

−

wycieczki dydaktycznej,

−

metody tekstu przewodniego,

−

wiczeń praktycznych.

Formy organizacyjne pracy uczniów mogą być zróŜnicowane, począwszy od

samodzielnej pracy uczniów do pracy zespołowej.

W celu przeprowadzenia sprawdzianu wiadomości i umiejętności ucznia, nauczyciel

moŜe posłuŜyć się zamieszczonym w rozdziale 6 zestawem zadań testowych, zawierającym
róŜnego rodzaju zadania.
W tym rozdziale podano równieŜ:

−

plan testu w formie tabelarycznej,

−

punktacje zadań,

−

propozycje norm wymagań,

−

instrukcję dla nauczyciela,

−

instrukcję dla ucznia,

−

kartę odpowiedzi,

−

zestaw zadań testowych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Schemat układu jednostek modułowych

322[18].Z4

Informatyka

medyczna

322[18].Z4.01

Montowanie sprzętu komputerowego

i instalowanie oprogramowania

medycznego

322[18].Z4.02

Obsługiwanie baz danych

medycznych i pomocniczego

oprogramowania

medycznego

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3. CELE KSZTAŁCENIA

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć:

−

scharakteryzować podstawowe formaty danych stosowanych w medycynie (HL7, DICOM
3.0 i inne),

−

obsłuŜyć na poziomie uŜytkownika typową szpitalną bazę danych medycznych typu HIS
(karta choroby, dane administracyjne, skierowanie i wynik),

−

obsłuŜyć  na  poziomie  uŜytkownika  typową  bazę  danych  medycznych  typu  RIS  –
poradnia,  zakład  radiologii,  laboratorium  (skierowanie  i  wynik,  realizacja  procedury,
wprowadzenie
i wyprowadzanie danych),

−

obsłuŜyć na poziomie uŜytkownika typową bazę obrazów medycznych typu PACS
(wysyłanie obrazów, korzystanie z archiwum, realizacja procedury, wykonywanie zdjęć
lub nagrywanie na nośniku danych – CD, DVD),

−

zainstalować i skorzystać na poziomie uŜytkownika z wirtualnego atlasu anatomicznego,

−

obsłuŜyć, na poziomie uŜytkownika wybrane programy typu CAD (Computer Assisted
Diagnosis), CAS (Computer Assisted Surgery) i CAR (Computer Assisted Radiology),

−

określić cechy, moŜliwości i ograniczenia programów do stereotaktycznego planowania
zabiegów i programów symulacyjnych,

−

określić cechy, moŜliwości i potrzeby bazy danych sprzętu i aparatury medycznej.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ

Scenariusz zajęć 1

Osoba prowadząca ……………………………………………….
Modułowy program nauczania:

Technik elektroniki medycznej

Moduł:

Informatyka medyczna 322[18].Z4

Jednostka modułowa:

Obsługiwanie baz danych medycznych i pomocniczego
oprogramowania medycznego 322[18].Z4.02

Temat: Działanie Szpitalnego Systemu Informatycznego.

Cel ogólny: Wykształcenie umiejętności posługiwania się systemem informatycznym

w szpitalu.

Po zakończeniu zajęć uczeń powinien umieć:

−

przygotować i wysłać zlecenie badania dla szpitalnej pracowni diagnostyki obrazowej,

−

zarchiwizować wynik badania,

−

przygotować dokumentację przeprowadzonego badania.

W czasie zajęć będą kształtowane następujące umiejętności ponadzawodowe:

−

organizowania i planowania pracy,

−

pracy w zespole,

−

oceny pracy zespołu.

Metody nauczania:

−

prelekcja,

−

wycieczka dydaktyczna.

Środki dydaktyczne:

−

wyposaŜenie szpitalnej pracowni diagnostyki obrazowej,

−

komputer włączony do szpitalnego systemu informatycznego z nagrywarką i drukarką.

Formy organizacyjne pracy uczniów:

−

praca w grupach.

Czas trwania zajęć:

−

180 minut.

Uczestnicy:

−

uczniowie kształcący się w zawodzie technik elektroniki medycznej.

Przebieg zajęć:
1.  Sprawy organizacyjne.
2.  Nawiązanie do tematu, omówienie celów zajęć i sposobu wykonania ćwiczenia.
3.  Realizacja tematu

−

nauczyciel przypomina podstawowe informacje związane z działaniem szpitalnego
systemu informatycznego,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

pracownik szpitala prezentuje sposób przygotowywania zleceń badań, wybrani
uczniowie przygotowują zlecenie badania i po uzyskaniu akceptacji pracownika,
przesyłają zlecenie do pracowni diagnostyki obrazowej,

−

uczniowie wraz z nauczycielem przechodzą do pracowni diagnostyki obrazowej
i obserwują realizację zlecenia,

−

wybrani uczniowie, pod kierunkiem pracownika pracowni, archiwizują wynik
badania na dysku serwera oraz na płycie CD lub DVD,

−

uczniowie wraz z nauczycielem wracają do komputera, z którego zostało wysłane
zlecenie badania i odczytują uzyskany wynik.

4. Zakończenie zajęć:

−

nauczyciel przeprowadza krótką dyskusję na temat zaobserwowanych czynności,
uczniowie wskazują na potencjalne problemy i korzyści związane ze zdalnym
zlecaniem badań oraz sposobami archiwizacji,

Sposób uzyskiwania informacji zwrotnej po zakończonych zajęciach:

Nauczyciel rozdaje uczniom po dwie małe karteczki i prosi, Ŝeby anonimowo zapisali, to

co im się podobało i czego się nauczyli (na jednej), ale takŜe to co było niezrozumiałe lub
zbędne (na drugiej). Karteczki wrzucają do duŜych kopert oznaczonych „+” i „–”.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Scenariusz zajęć 2

Osoba prowadząca ……………………………………………….
Modułowy program nauczania:

Technik elektroniki medycznej

Moduł:

Informatyka medyczna 322[18].Z4.

Jednostka modułowa:

Obsługiwanie baz danych medycznych i pomocniczego
oprogramowania medycznego 322[18].Z4.02.

Temat: Obsługa bazy danych gabinetu lekarskiego

Cel ogólny: Zapoznanie uczniów z wprowadzaniem, kasowaniem i zarządzaniem danymi

w bazie danych gabinetu opieki zdrowotnej.

Po zakończeniu zajęć uczeń powinien umieć:

−

dodać rekord do bazy danych pacjentów,

−

edytować wcześniej wpisany rekord,

−

usunąć rekord z bazy danych pacjentów,

−

wyszukać rekord według zadanego klucza.

W czasie zajęć będą kształtowane następujące umiejętności ponadzawodowe:

−

organizowania i planowania pracy,

−

pracy w zespole,

−

oceny pracy zespołu.

Metody nauczania:

−

wiczenie praktyczne.

Środki dydaktyczne:

−

komputer z zainstalowanym systemem obsługi gabinetu,

−

poradnik dla ucznia.

Formy organizacyjne pracy uczniów:

−

praca w dwuosobowych zespołach.

Czas trwania zajęć:

−

60 minut.

Uczestnicy: uczniowie kształcący się w zawodzie technik elektroniki medycznej.

Przebieg zajęć:
1.  Sprawy organizacyjne.
2.  Nawiązanie do tematu, omówienie celów zajęć i sposobu wykonania ćwiczenia.
3.  Zorganizowanie stanowiska pracy do wykonania ćwiczenia.
4.  Realizacja tematu:

−

przypomnienie podstawowych informacji o bazach danych,

−

przypomnienie podstawowych informacji o obsłudze zainstalowanego na
wcześniejszych zajęciach programu,

−

uczniowie zakładają bazę danych kilku pacjentów,

−

testują sposób usunięcia lub poprawienia danych wprowadzonego pacjenta, a takŜe
usunięcia całego rekordu pacjenta,

−

przypisują pacjenta do poszczególnych lekarzy dostępnych w bazie danych,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5. ĆWICZENIA

5.1. Zastosowanie komputerów w medycynie. Bazy danych

i formaty danych

5.1.1 Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wyszukaj w sieci internet bazy danych związanych z medycyną, zakwalifikuj znalezione

bazy do określonego typu.

Wskazówki do realizacji

Uczniowie pracując indywidualnie lub w dwuosobowych zespołach wyszukują bazy

związane z medycyną, decydują jakiego typu jest kaŜda ze znalezionych baz. Uczniowie,
wybrani przez nauczyciela kolejno omawiają zawartość znalezionej bazy i uzasadniając wybór
typu. Czas wykonania zadania 30 minut.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  wyszukać bazy danych medycznych,
2)  przeanalizować ich zawartość decydując, jakiego rodzaju dane zawiera baza,
3)  zakwalifikować bazę do określonego typu.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

wiczenie praktyczne.

rodki dydaktyczne:

−

poradnik dla ucznia,

−

komputer z dostępem do internetu.

Ćwiczenie 2

Wyszukaj zadany przez nauczyciela przekrój anatomiczny korzystając z wirtualnego

atlasu anatomicznego.

Wskazówki do realizacji

Uczniowie pracując indywidualnie lub w dwuosobowych zespołach instalują lub

wyszukują w internecie atlas wirtualny (np. virtualtrener.com lub www.getbodysmart.com),
a następnie wyszukują zadany przekrój anatomiczny. Czas wykonania zadania 30 minut.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) zainstalować program zawierający atlas anatomiczny człowieka lub wyszukać atlas

w internecie,

2) wyszukać zadany przekrój,
3) zaprezentować wykonane ćwiczenie.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

wiczenie praktyczne.

rodki dydaktyczne:

−

poradnik dla ucznia,

−

płyta instalacyjna z wirtualnym atlasem anatomicznym,

−

komputer z dostępem do internetu.

Ćwiczenie 3

Na podstawie dokumentacji dwóch urządzeń sprawdź, czy będą współpracować

w standardzie DICOM.

Wskazówki do realizacji
Ze względu na trudność realizacji zadania uczniowie powinni pracować w grupie, przed

realizacją  kaŜdego  podpunktu  nauczyciel  prezentuje  sposób  wykonania.  W  przypadku
napotkania  duŜych  trudności  moŜna  wybrać  tylko  niektóre  z  podpunktów.  Po  wykonaniu
sprawdzenia  zgodności  uczniowie  formułują  wnioski.  Czas  realizacji  zadania  ustala
nauczyciel, w zaleŜności od tego, jakie urządzenia będą badane.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) porównać opisy aplikacji obu urządzeń,
2) porównać listy rozpoznawanych przez urządzenia pól zapisu danych i ich

identyfikatorów,

3) sprawdzić rolę komunikacyjną obu urządzeń – jedno z urządzeń pełni rolę zlecającego

a drugie jest wykonawcą usługi sieciowej,

4) sprawdzić maksymalną liczbę jednoczesnych połączeń, na jakie pozwala kaŜde

urządzenie,

5) sprawdzić, jak informacje są zakodowane dla kaŜdej usługi (dla drukarki, serwera itp.);

sposób kodowania musi być zgodny, poniewaŜ nie wszystkie komputery mają taki sam
układ bitów w bajcie,

6) porównać profile komunikacyjne, czyli standardu uŜytego do tworzenia sieci (np.

Ethernet),

7) sprawdzić dodatkowe i nietypowe atrybuty np. szerokość okna obrazowania,
8) sformułować i zaprezentować wnioski,

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

prelekcja,

−

wiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

−

poradnik dla ucznia,

−

dokumentacja techniczna dwóch urządzeń.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.2. Systemy HIS, RIS, PACS

5.2.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Określ cechy i składniki oprogramowania na stanowisku komputerowym w gabinecie

lekarskim. Z jakich modułów powinno się składać to oprogramowanie?

Wskazówki do realizacji
Uczniowie pracując w 2–3 osobowych zespołach przeprowadzają dyskusje na zadany

temat,  wypisują  typy  danych,  konieczne  informacje  i  zapytania.  Na  tej  podstawie  określają
moduły  programu  obsługi  gabinetu  lekarskiego  Przedstawiciele  kaŜdej  z  grup  przedstawiają
swoje  prace.  W  ramach  dyskusji  grupy  uzgadniają  wspólne  stanowisko.  Czas  wykonania
zadania 60 minut.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeanalizować schemat zintegrowanego szpitalnego systemu informatycznego,
2)  usytuować w nim gabinet lekarski,
3)  wypisać typy danych, do których powinien mieć dostęp,
4)  wypisać informacje i zapytania, jakie powinien wysyłać,
5)  określić konieczne moduły oprogramowania,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

burza mózgów,

−

dyskusja kierowana.

rodki dydaktyczne:

−

poradnik dla ucznia,

−

arkusze papieru formatu A3,

−

literatura wskazana przez nauczyciela.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.3. System komputerowy dla opieki zdrowotnej

5.3.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1.

Zainstaluj system do obsługi gabinetu na przykład MPsystem.

Wskazówki do realizacji

Uczniowie pracując w dwuosobowych zespołach przeprowadzają instalację programu. Po

zakończeniu prezentują uruchomiony program. Nauczyciel proponuje zapoznanie się
z systemem pomocy programu. Czas wykonania 45 minut.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) pobrać z internetu wersję instalacyjną programu lub skorzystać z otrzymanej od

nauczyciela płyty instalacyjnej,

2) przeprowadzić instalację, wpisując konieczne dane (naleŜy koniecznie zapamiętać lub

zapisać te dane, abyś w przyszłości móc korzystać z programu jako jego administrator),

3) sprawdzić, czy program uruchamia się prawidłowo,
4) zaprezentować wykonane ćwiczenie.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

wiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

−

komputer z dostępem do internetu lub płytą instalacyjną programu,

−

literatura wskazana przez nauczyciela.

Ćwiczenie 2

W bazie danych leków wyszukaj leki według wykazu zaproponowanego przez

nauczyciela.

Wskazówki do realizacji
Uczniowie pracując w dwuosobowych zespołach wyszukają informacje o zadanych przez

nauczyciela  lekach.  Czas  wykonania  zadania.  20  minut.  Po  upływie  wyznaczonego  czasu  na
wykonanie  ćwiczenia  uczniowie  wskazani  przez  nauczyciela  prezentują  przygotowane
informacje.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  uruchomić zainstalowany program podając swój login i hasło,
2)  wybrać moduł Leki,
3)  wyszukać zadane leki,
4)  sprawdzić postać i dawkowanie,
5)  zaprezentować wykonane ćwiczenie.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

ćwiczenia praktyczne

Ś

rodki dydaktyczne:

−

komputer,

−

zainstalowany system obsługi gabinetu,

−

literatura wskazana przez nauczyciela.

Ćwiczenie 3

Wpisz 5 przykładowych pacjentów oraz 2 lekarzy do bazy danych gabinetu,

przyporządkuj pacjentów do poszczególnych lekarzy.

Wskazówki do realizacji
Uczniowie pracują w dwuosobowych grupach. Pod kierunkiem nauczyciela wprowadzają

dane do bazy. Nauczyciel zwraca uwagę, Ŝe w kaŜdej chwili mogą skorzystać z systemu
pomocy programu. Czas wykonania zadania 45 minut.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  uruchomić zainstalowany program podając swój login i hasło,
2)  wybrać moduł Gabinet, zakładka Pacjenci,
3)  kliknąć przycisk Dodaj i wpisać dane pacjenta,
4)  powtórzyć czynności dla 5 pacjentów,
5)  dodać lekarza –  kliknąć przycisk konfiguracja, zakładka Personel, przycisk Dodaj,
6)  przyporządkować  pacjentów  do  lekarzy  poprzez  wypełnienie  deklaracji  (zakładka

Deklaracje),

7) zaprezentować wykonane ćwiczenie

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

wiczenia praktyczne

rodki dydaktyczne:

−

komputer,

−

zainstalowany system obsługi gabinetu,

−

literatura wskazana przez nauczyciela.

Ćwiczenie 4

Zaplanuj wizytę jednego z pacjentów u lekarza, sporządź dokumentację wizyty.

Wskazówki do realizacji
Uczniowie pracując w dwuosobowych zespołach przygotowują wizytę pacjenta ustalając

harmonogram pracy lekarza, ustalając wizytę i dokumentując ją. JeŜeli grupy sprawnie
wykonują zadane działania nauczyciel moŜe polecić im wykonywanie kolejnych np.
zaplanowanie badania, przygotowanie recepty itp. Czas wykonania zadania 60 minut.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  uruchomić zainstalowany program podając swój login i hasło,
2)  wybrać moduł Gabinet, zakładka Pacjenci, wskazać wybranego pacjenta,
3)  wybrać  Wizyty,  przycisk  Dodaj  i  zaplanować  wizytę  (uwaga!  konieczne  jest  wcześniej

ustalenie godzin pracy lekarza w Terminarzu – przycisk w górnym menu),

4)  wybrać Wizyta teraz w zakładce Wizyta,
5)  wypełnić dokumentację wizyty, w polu Rozpoznanie skorzystać z kodów ICD-10,
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

–

komputer,

–

zainstalowany system obsługi gabinetu,

–

literatura wskazana przez nauczyciela.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.4. Diagnostyka obrazowa i radioterapia stereotaktyczna

5.4.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1.

Zaproponuj konfigurację stanowiska komputerowego umoŜliwiającego wizualizacje

obrazów na stanowisku diagnostycznym, oszacuj koszt realizacji stanowiska.

Wskazówki do realizacji
Uczniowie pracują w dwuosobowych zespołach. Nauczyciel moŜe przydzielić róŜnym

grupom do opracowania róŜnego rodzaju stanowiska komputerowe uŜywane w diagnostyce.
KaŜda grupa przedstawia co najmniej 3 propozycje róŜnych konfiguracji. Po zaprezentowaniu
prac kaŜdej z grup moŜna przeprowadzić dyskusję. Czas realizacji 45 minut.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  przeanalizować czynności, jakie wykonuje diagnosta uŜywając komputera,
2)  określić wymagania stawiane takiemu stanowisku komputerowemu,
3)  dobrać sprzęt wyszukując propozycje w sieci internet,
4)  wypisać wyszukane składniki, proponując kilka rozwiązań,
5)  skalkulować koszt,
6)  ocenić wady i zalety kaŜdej z propozycji.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

−

wiczenie praktyczne,

−

dyskusja kierowana.

rodki dydaktyczne:

−

poradnik dla ucznia,

−

komputer z dostępem do internetu,

−

oprogramowanie umoŜliwiające przeglądanie plików PDF.

Ćwiczenie 2

Przygotuj zlecenie badania radiologicznego pacjenta.

Wskazówki do realizacji
Ć

wiczenie moŜe być przeprowadzone podczas wycieczki dydaktycznej w szpitalu lub

w formie symulacji w pracowni komputerowej. Uczniowie pracując w 2–3 osobowych
grupach przygotowują zlecenie badania. Nauczyciel ocenia poprawność wykonania.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zalogować się w szpitalnym systemie informatycznym,
2)  wyszukać określonego pacjenta,
3)  przygotować zlecenie badania,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4) zwrócić się do lekarza o weryfikacje zlecenia,
5) wysłać zlecenie do pracowni diagnostyki obrazowej.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

wiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

–

komputer w szpitalnym systemie informacyjnym,

–

poradnik dla ucznia,

–

literatura wskazana przez nauczyciela.

Ćwiczenie 3

Przygotuj dokumentację elektroniczną przeprowadzonego badania.

Wskazówki do realizacji
Ć

wiczenie moŜe być przeprowadzone podczas wycieczki dydaktycznej w szpitalu lub

w formie symulacji w pracowni komputerowej. Uczniowie pracując w małych grupach
przygotowują kopię badania. Nauczyciel ocenia poprawność wykonania.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zalogować się w szpitalnym systemie informatycznym,
2)  pobrać obraz z serwera,
3)  zapisać kopię obrazu wraz z innymi koniecznymi plikami na płycie CD lub DVD,
4)  sprawdzić poprawność nagrania.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

– ćwiczenia praktyczne.

rodki dydaktyczne:

–  komputer w szpitalnym systemie informacyjnym,
–  płyta CD-R lub DVD,
–  poradnik dla ucznia,
–  literatura wskazana przez nauczyciela.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA

Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego

Test dwustopniowy do jednostki modułowej „Obsługiwanie baz danych
medycznych i pomocniczego oprogramowania medycznego”

Test składa się z 20 zadań, z których:

−

zadania 1–15 są z poziomu podstawowego,

−

zadania 16–20 są z poziomu ponadpodstawowego.

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt

Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak

uczeń otrzymuje 0 punktów.

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzyma następujące
oceny szkolne:

−

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 6 zadań,

−

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań,

−

dobry – za rozwiązanie 15 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego,

−

bardzo dobry – za rozwiązanie 17 zadań, w tym co najmniej 4 z poziomu
ponadpodstawowego,

Klucz odpowiedzi: 1.c, 2.c, 3.a,

4.c,

5.d,

6.a, 6.a, 7.b, 8.c, 9.d,

10.b,

11.c, 12.a, 13.d, 14.a, 15.b, 16.b, 17.c,

18.a, 19.a, 20.b.

Plan testu

zad.

Cel operacyjny

(mierzone osiągnięcia ucznia)

Kategoria

celu

Poziom

wymagań

Poprawna

odpowiedź

Zdefiniować pojęcia związane z bazą
danych.

Zdefiniować pojęcia związane z relacyjną
bazą danych

Scharakteryzować standard HL7.

Określić dane w standardzie DICOM.

Określić typ bazy danych.

Określić szpitalny system informatyczny.

Scharakteryzować pojęcia związane
z bazą danych.

Zdefiniować pojęcie baza danych

Określić typ bazy danych

10.

Określić typ bazy danych

11.

Scharakteryzować standardy danych

12.

Określić elementy standardu HL7

13.

Scharakteryzować standard HL7

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

14.

Scharakteryzować system wspomagania
komputerowego

15.

Scharakteryzować elementy standardu
DICOM

16.

Określić zakres stosowania RIS

17.

Objaśnić obieg danych w zintegrowanym
systemie

18.

Scharakteryzować pojęcia
programowania obiektowego

19.

Określić protokoły komunikacyjne

20.

Zdefiniować pojęcie ramy
stereotaktycznej

Przebieg testowania

Instrukcja dla nauczyciela

1. Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z co najmniej jednotygodniowym

wyprzedzeniem.

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego.
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania.
4.  Przeprowadź  z  uczniami  próbę  udzielania  odpowiedzi  na  takie  typy  zadań  testowych,

jakie będą w teście.

5.  Omów z uczniami sposób udzielania odpowiedzi (karta odpowiedzi).
6.  Zapewnij uczniom moŜliwość samodzielnej pracy.
7.  Rozdaj  uczniom  zestawy  zadań  testowych  i  karty  odpowiedzi,  podaj  czas  przeznaczony

na udzielanie odpowiedzi.

8. Postaraj się stworzyć odpowiednią atmosferę podczas przeprowadzania pomiaru

dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich moŜliwości).

9. Kilka minut przed zakończeniem sprawdzianu przypomnij uczniom o zbliŜającym się

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi.

10.  Zbierz karty odpowiedzi oraz zestawy zadań testowych.
11.  Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego.
12.  Przeprowadź  analizę  uzyskanych  wyników  sprawdzianu  i  wybierz  te  zadania,  które

sprawiły uczniom największe trudności.

13. Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności.
14. Opracuj wnioski do dalszego postępowania, mającego na celu uniknięcie niepowodzeń

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu.

Instrukcja dla ucznia

1.  Przeczytaj uwaŜnie instrukcję.
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
4.  Test  zawiera  20  zadań  o  róŜnym  stopniu  trudności.  Wszystkie  zadania  są  zadaniami

wielokrotnego wyboru i tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa.

5. Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi – zaznacz prawidłową

odpowiedź znakiem X (w przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć
kółkiem, a następnie ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową).

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. Test składa się z dwóch części o róŜnym stopniu trudności: I część – poziom

podstawowy, II część – poziom ponadpodstawowy.

7. Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
8. Kiedy udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie

na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci czas wolny. Trudności mogą przysporzyć Ci
zadania: 16–20, gdyŜ są one na poziomie trudniejszym niŜ pozostałe. Przeznacz na ich
rozwiązanie więcej czasu.

9. Na rozwiązanie testu masz 90 min.

Powodzenia

Materiały dla ucznia:

−

instrukcja,

−

zestaw zadań testowych,

−

karta odpowiedzi.

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

I część
1. Rekord bazy danych to

a)  pojedyncza dana.
b)  zestaw danych określonego typu odnoszących się do kaŜdego podmiotu.
c)  zestaw danych róŜnych typów dotyczących jednego podmiotu.
d)  największa dana w bazie.

2. Klucz obcy w relacyjnej bazie danych słuŜy do

a)  umoŜliwienia edycji i kasowania danych przez obcych uŜytkowników.
b)  umoŜliwienia wprowadzania nowych danych przez obcych uŜytkowników.
c)  wiązania  ze  sobą  danych  przechowywanych  w  róŜnych  tabelach,  czyli  ustalenia

relacji.

d) jednoznacznego określenia rekordu relacyjnej bazy danych.

3. HL7 to

a)  standard  wymiany danych tekstowych,
b)  standard wymiany danych obrazowych,
c)  format plików, w jakim zapisuje się dane medyczne,
d)  standard archiwizowania plików.

4. W standardzie DICOM obrazy zapisywane są z rozszerzeniem

a)  jpg.
b)  gif.
c)  dcm.
d)  doc.

5. Wirtualny atlas anatomiczny człowieka jest bazą typu

a)  tekstowego.
b)  strukturalnego.
c)  liczbowego.
d)  multimedialnego.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. Szpitalny system informatyczny to system

a)  HIS.
b)  RIS.
c)  VAN.
d)  LAN.

7. Przedstawiona baza danych zawiera:

Nazwisko i imię

PESEL

Data urodzenia

Miejsce urodzenia

Kot Jan

67091233445

12.09.1967

Warszawa

Sroka Ewa

72020912345

09.02.1972

Kraków

a)  2 rekordy i 3 pola.
b)  2 rekordy i 4 pola.
c)  1 rekord i 6 pól.
d)  3 rekordy i 4 pola.

8. Komputerowy zbiór kartotek, w którym moŜna gromadzić dane do późniejszego

wykorzystania to
a)  pamięć komputera.
b)  plik z danymi.
c)  baza danych.
d)  rekord.

9. Baza leków udostępniana przez Instytut Leków, zawierająca podstawowe informacje

o lekach dopuszczonych do obiegu w Polsce to
a)  baza multimedialna.
b)  baza strukturalna.
c)  baza literaturowa.
d)  baza tekstowa.

10. Baza zawierająca podstawowe informacje o publikacjach z danej dziedziny, m. in.

nazwiska autorów, tytuł pracy, nazwa i numer tomu czasopisma, w którym praca została
opublikowana oraz numery stron to
a)  baza czasopism on–line.
b)  baza literaturowa.
c)  baza strukturalna.
d)  baza biblioteczna.

11. Wysłanie danych z urządzenia diagnostycznego do serwera PACS odbywa się zgodnie ze

standardem
a)  FTP.
b)  ASCII.
c)  DICOM.
d)  HL7.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

12. Znakiem separatora pola w standardzie HL7 jest

a)  znak |.
b)  znak ^.
c)  znak &.
d)  znak ~.

13. Standard HL7 bazuje na warstwie protokołu ISO-OSI

a)  4 – transportowej.
b)  5 – sesji.
c)  6 – prezentacji
d)  7 – aplikacji.

14. Skrót CADD oznacza

a)  komputerowo wspomagana detekcja.
b)  komputerowo wspomagana diagnoza.
c)  komputer dla diagnosty.
d)  komputer do detekcji.

15. Dokumentacja standardu DICOM nie obejmuje

a)  zdjęć rtg.
b)  zleceń badań diagnostycznych.
c)  obrazów CT.
d)  obrazów MRI.

II cześć
16. Celem systemu RIS jest

a) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach diagnostyki obrazowej

w zakresie danych obrazowych.

b) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach diagnostyki obrazowej

w zakresie danych tekstowych.

c) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach laboratorium w zakresie

danych obrazowych.

d) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach laboratorium w zakresie

danych tekstowych.

17. Zlecenie badania w zintegrowanym systemie informacyjnym szpitala jest wysyłane

a)  z RIS do PACS.
b)  z HIS do PACS.
c)  z HIS do RIS.
d)  z PACS do RIS.

18. Plan, według którego obiektowy język programowania tworzy typ obiektowy nazywamy

a)  klasą.
b)  kategorią.
c)  obiektem.
d)  metodą.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko ……………………………………………………..

Obsługiwanie baz danych medycznych i pomocniczego oprogramowania
medycznego

Zakreśl poprawną odpowiedź.

zadania

Odpowiedź

Punkty

Razem:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Test 2

Test dwustopniowy do jednostki modułowej „Obsługiwanie baz danych
medycznych i pomocniczego oprogramowania medycznego”

Test składa się z 20 zadań, z których:

−

zadania 1–15 są z poziomu podstawowego,

−

zadania 16–20 są z poziomu ponadpodstawowego.

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt

Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak

uczeń otrzymuje 0 punktów.

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzyma następujące
oceny szkolne:

−

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 8 zadań,

−

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań,

−

dobry – za rozwiązanie 15 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego,

−

bardzo dobry – za rozwiązanie 17 zadań, w tym co najmniej 4 z poziomu
ponadpodstawowego,

Klucz odpowiedzi: 1.a, 2.b,

3.a

4.b, 5.a, 6.c,

7.a

8.a,

9.c, 10.d,

11.b,

12.c, 13.a,

14.b, 15.d, 16.a, 17.b, 18.a, 19.b, 20.a.

Plan testu

zad

Cel operacyjny

(mierzone osiągnięcia ucznia)

Kategoria

celu

Poziom

wymagań

Poprawna

odpowiedź

Zdefiniować pojęcia związane z bazą
danych.

Scharakteryzować standard DICOM.

Określić typ bazy danych.

Określić system RIS.

Zdefiniować pojęcia związane z relacyjną
bazą danych.

Objaśnić sposób udostępniania danych
w internecie.

Określić typ bazy danych

Scharakteryzować typ danych w bazie
danych

10. Określić standard danych w szpitalnym

systemie informatycznym

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

11. Rozpoznać

standardy

stosowane

w systemach medycznych dla słuŜby
zdrowia

12. Określić zadanie telemedycyny

13. Scharakteryzować standard HL 7

14. Określić pojęcie CAD

15. Określić dane w standardzie HL7

16. Określić

sposób

obiegu

danych

w szpitalnym systemie informacyjnym

17. Zdefiniować

pojęcia

stosowane

w programowaniu obiektowym

18. Określić zastosowanie systemu PACS

19. Objaśnić transmisję danych obrazowych

przez internet

20. Określić etapy postępowania podczas

oceny diagnostycznej

Przebieg testowania

Instrukcja dla nauczyciela

1. Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z co najmniej jednotygodniowym

wyprzedzeniem.

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego.
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania.
4.  Przeprowadź z uczniami próbę udzielania odpowiedzi na typy zadań testowych, jakie będą

w teście.

na udzielanie odpowiedzi.

8. Postaraj się stworzyć odpowiednią atmosferę podczas przeprowadzania pomiaru

dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich moŜliwości).

9. Kilka minut przed zakończeniem sprawdzianu przypomnij uczniom o zbliŜającym się

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi.

10. Zbierz karty odpowiedzi oraz zestawy zadań testowych.
11. Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego.
12. Przeprowadź analizę uzyskanych wyników sprawdzianu i wybierz te zadania, które

sprawiły uczniom największe trudności.

13. Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności.
14. Opracuj wnioski do dalszego postępowania, mającego na celu uniknięcie niepowodzeń

dydaktycznych – niskich wyników przeprowadzonego sprawdzianu.

Instrukcja dla ucznia

1.  Przeczytaj uwaŜnie instrukcję.
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. Test zawiera 20 zadań o róŜnym stopniu trudności. Wszystkie zadania są zadaniami

wielokrotnego wyboru i tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa.

5. Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi – zaznacz prawidłową

odpowiedź znakiem X (w przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć
kółkiem, a następnie ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową).

6. Test składa się z dwóch części o róŜnym stopniu trudności: I część – poziom

podstawowy,
II część – poziom ponadpodstawowy.

7. Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
8. Kiedy udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie

9. Na rozwiązanie testu masz 90 min.

Powodzenia

Materiały dla ucznia:

−

instrukcja,

−

zestaw zadań testowych,

−

karta odpowiedzi.

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

I część
1. Pole bazy danych określa

a)  cechę podmiotu charakteryzowanego przez rekord.
b)  podmiot rekordu.
c)  pojedynczy rekord.
d)  dane jednorodnego typu.

2. DICOM to

a)  standard  wymiany danych tekstowych,
b)  standard wymiany danych obrazowych,
c)  format plików, w jakim zapisuje się dane medyczne,
d)  standard archiwizowania plików.

3. Baza leków jest bazą typu

a)  tekstowego.
b)  literaturowego.
c)  liczbowego.
d)  strukturalnego.

4. System RIS to system obsługi

a)  gabinetu lekarskiego.
b)  danych tekstowych diagnostyki obrazowej.
c)  danych obrazowych diagnostyki obrazowej.
d)  laboratorium.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5. Relacja w bazie danych polega na

a)  powiązaniu rekordu z jednej tabeli z rekordem z innej tabeli.
b)  powiązaniu pomiędzy danymi w tabeli.
c)  powiązaniu poszczególnych pól w jeden rekord.
d)  zadaniu kolejności wprowadzania danych do bazy.

6. Klucz obcy

a)  to kolumna z innej tabeli, która nie odpowiada kluczowi głównemu tabeli pierwszej.
b)  słuŜy do wiązania ze sobą danych przechowywanych w tej samej tabeli
c)  słuŜy ustaleniu relacji.
d)  nie słuŜy ustaleniu relacji.

7. Czasopisma on–line

a)  są formą udostępniania czasopism w internecie.
b)  są formą udostępniania katalogu bibliotecznego publikacji w internecie.
c)  są zawsze dostępne nieodpłatnie.
d)  są zawsze dostępne za opłatą.

8. Baza zawierająca informacje o strukturze i własnościach związków chemicznych, szeroko

wykorzystywana w nowoczesnych technikach projektowania leków to przykład bazy
a)  strukturalnej.
b)  multimedialnej.
c)  tekstowej.
d)  literaturowej.

9. Baza multimedialna

a)  zawiera wyłącznie informacje video.
b)  zawiera wyłącznie informacje graficzne i dźwiękowe.
c)  zawiera informację tekstową i informacje graficzne lub dźwiękowe.
d)  udostępnia czasopisma w wersji on–line.

10. Zlecenie badania z systemu HIS do RIS odbywa się zgodnie ze standardem

a)  FTP.
b)  ASCII.
c)  DICOM.
d)  HL7.

11. Rejestrowanie rozpoznań w bazie danych odbywa się godnie ze standardem

a)  ICD-9.
b)  ICD-10.
c)  HL6.
d)  HL7.

12. Zadaniem telemedycyny jest miedzy innymi

a)  emisja programu propagującego zdrowy tryb Ŝycia w telewizji.
b)  zdalne przeprowadzanie badań analitycznych.
c)  zdalny dostęp do wyników badań obrazowych.
d)  sprzedaŜ leków w sieci internet.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

13. Znakiem końca segmentu w standardzie HL7 jest

a)  znak końca wiersza <CR>.
b)  znak ^.
c)  znak &.
d)  znak ~.

14. Skrót CAD oznacza

a)  komputerowo wspomagana detekcja.
b)  komputerowo wspomagana diagnoza.
c)  komputer dla diagnosty.
d)  komputer do detekcji.

15. Dokumentacja standardu HL7 nie obejmuje

a)  wprowadzania zleceń.
b)  raportów dotyczące obserwacji pacjenta.
c)  historii chorób.
d)  cyfrowych zdjęć rtg.

II część
16. Dane obrazowe w systemie HIS są przesyłane

a)  z PACS do RIS.
b)  z RIS do PACS.
c)  w obu kierunkach z PACS do RIS i z RIS do PACS, w zaleŜności od zlecenia.
d)  pomiędzy PACS i RIS nie są przesyłane dane obrazowe.

17. W obiektowym modelu danych trzymanie w tym samym miejscu informacji zarówno

o obiekcie, jak i jego funkcjach (metodach) manipulujących tymi informacjami to
a)  dziedziczenie.
b)  hermetyzacja.
c)  obiektowość.
d)  integralność.

18. Celem systemu PACS jest

a) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach diagnostyki obrazowej

w zakresie danych obrazowych.

b) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach diagnostyki obrazowej

w zakresie danych tekstowych.

c) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach laboratorium w zakresie

danych obrazowych.

d) obsługa informatyczna procedur wykonywanych w ramach laboratorium w zakresie

danych tekstowych.

19. Konwersja obrazu w standardzie DICOM oraz tekstu w standardzie HL7, zgodnie

z protokołem http, podczas dostępu do wyników badań przez internet jest zadaniem
a)  klienta WEB.
b)  serwera WEB.
c)  serwera PACS.
d)  serwera HIS.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko ……………………………………………………..

Obsługiwanie baz danych medycznych i pomocniczego oprogramowania
medycznego

Zakreśl poprawną odpowiedź.

zadania

Odpowiedź

Punkty

Razem:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

7. LITERATURA

1. Piętka E.: Zintegrowany system informacyjny w pracy szpitala, Wydawnictwo Naukowe

PWN, Warszawa 2004

2. Rudowski R.(red): Informatyka medyczna. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 2003

3.  www.aams.viamedica.pl
4.  www.fizyka.umk.pl
5.  www.ire.pw.edu.pl
6.  www.mp.pl
7.  www.oil.org.pl
8.  www.polradiologia.com
9.  www.wikipedia.pl

10.  www.euromedic.pl
11.  Neuroskop 2005 nr 7
12.  Pomorski Magazyn Lekarski 132 nr 2, 2004

Literatura metodyczna

1. Krogulec-Sobowiec M., Rudziński M.: Poradnik dla autorów pakietów edukacyjnych.

KOWEZiU, Warszawa 2003

2. Niemierko B.: Pomiar wyników kształcenia zawodowego. Biuro Koordynacji Kształcenia

Kadr, Fundusz Współpracy, Warszawa 1997.

3. Szlosek F.: Wstęp do dydaktyki przedmiotów zawodowych. Instytut Technologii

Eksploatacji, Radom 1998.