Uniwersytet Śląski w Katowicach 

 

str. 1 

Wydział Pedagogiki i Psychologii 
Instytut Psychologii 

 

Kierunek i poziom studiów:  

 

Psychologia, studia jednolite magisterskie 

Sylabus modułu:  

 

ETYKA ZAWODU PSYCHOLOGA  

Kod modułu: 06-PS-SM-008_fs_1, 06-PS-SM-008_fns_1 

 
Opis zajęć dydaktycznych i pracy studenta (studia stacjonarne) 
 
nazwa E

TYKA ZAWODU PSYCHOLOGA

 

06-PS-SM-008 _fns_2

 

prowadzący 

mgr Lidia Baran (lidia.baran@us.edu.pl)  

grupa(-y) 

Wszyscy studenci III roku psychologii stacjonarnej.  

treści zajęć 

Celem ćwiczeń jest zapoznanie studentów z zasadami etycznymi zawodu psychologa (w tym kodeksów etycznych) i 
umiejętność ich przełożenia na praktyczne zastosowanie. Ponadto, nabycie umiejętności wyjaśnienia podstawowych 
pojęć  natury  etycznej  wraz  z  przedstawieniem  swojego  stanowiska  w  sporach  odnośnie  dylematów  etycznych  oraz 
rozpoznawania problemów natury etycznej i podejmowania właściwych środków sprzyjających ich rozwiązaniu mając 
na celu dobro klienta (pacjenta). Ćwiczenia obejmują następujące treści kształcenia: 

• 

Etyka 

versus moralność 

• 

Ogólne zasady etyczne psychologa. 

• 

Zasady etyczne w psychologii akademickiej. 

• 

Zasady etyczne w pomocy psychologicznej. 

• 

Zasady etyczne psychologa pracy i organizacji. 

• 

Etyczne postępowanie psychologów w środkach masowego przekazu.  

• 

Zasady etyczne psychologa sądowego. 

• 

Zasady etyczne psychologa dziecięcego. 

• 

Zasady etyczne psychologa pracującego z osobami umierającymi i chorymi. 

metody 
prowadzenia zajęć 

Podczas  ćwiczeń  studenci  będą  mogli  podzielić  się  wiedzą  zdobytą  na  podstawie  literatury  dotyczącej  danego 
zagadnienia  wraz  z  pomocą  prowadzącego.  Praca  indywidualna  lub  w  przypadku  prośby  prowadzącego  grupowa 
(krótkie prezentacje studentów). Dyskusja, analiza problemów. 

liczba godzin 
dydaktycznych 
(kontaktowych) 

15 

liczba godzin pracy 
własnej studenta 

30 

opis pracy własnej 
studenta 

Czytanie  zadanych  tekstów  naukowych  przed  zajęciami  oraz  dla  chętnych  czytanie  literatury  uzupełniającej, 
omawianie zagadnień podczas zajęć, dyskusja w grupie (aktywność podstawowa). Na prośbę prowadzącego twórcze 
przygotowanie krótkich prezentacji dotyczących wybranych zagadnień (aktywność dodatkowa).  

organizacja zajęć  

2 godziny lekcyjne co 2 tygodnie 

literatura 
obowiązkowa 



 

Brzeziński, J., Chyrowicz, B., Poznaniak, W., Toeplitz-Winiewska, M. (2008). 

Etyka zawodu psychologa. 

Warszawa: PWN.

 

literatura 
uzupełniająca 



 

Bednarek, D. (2016). 

Zawód psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowa. Warszawa: PWN. 



 

Brzezińska,  A.  I.,  Toeplitz,  Z.  (red.)  (2007). 

Problemy  etyczne  w  badaniach  i  interwencji  psychologicznej 

wobec dzieci i młodzieży. Warszawa: Wydawnictwo SWPS Academica. 



 

Brzeziński, J., Toeplitz-Winiewska, M. (red.) (2000). 

Etyczne dylematy psychologii. Poznań: Wydawnictwo 

Fundacji Humaniora. 



 

Brzeziński,  J.,  Toeplitz-Winiewska,  M.  (red.)  (2004). 

Praktyka  psychologiczna  w  świetle  standardów 

etycznych. Warszawa: Wydawnictwo SWPS Academica. 



 

De Barbaro, B.,  Drożdżowicz, L. (2006). Problemy etyczne w terapii małżeńskiej. 

Psychoterapia, 2, 27-34. 



 

Domański, C. (2008). Psychologia na skróty. 

Charaktery, 1, 36-38. 



 

Jones, C., Shillito-Clarke, C., Syme, G., Hill, D., Casemore, R.,  Murdin, L.  (2005). 

Co wolno, a czego nie 

wolno terapeucie. Gdańsk: GWP. 



 

Kottler,  J.  A.,  Carlson,  J.  (2012). 

Nieudana  terapia.  Mistrzowie  psychoterapii  i  ich  największe  porażki. 

Warszawa: Wydawnictwo Paradygmat.  



 

Pająk, P. (2014). Badanie czy wróżby. 

Charaktery, 5, 76-79. 



 

Pawlik K., Zenderowski R. (2010/2011 i późniejsze). 

Dyplom z Internetu: Jak korzystać z Internetu pisząc 

prace dyplomowe? Warszawa: CeDeWu. 



 

Rolls, G. (2011). 

Najciekawsze przypadki w psychologii. Kraków: WUJ. 



 

Stanik,  J.  M.,  Kowalczyk,  A.  (1997).  Uchybienia  etyczno-zawodowe  w  psychologicznym  opiniodawstwie 

sądowym  w  sprawach  z  art.  148§2  K.K.  W:  Z.  Ratajczak,  Z.  Spendel  (red.), 

Świadomość  etyczna 

psychologów: szkice z pogranicza psychologii i etyki (s. 28-47). Katowice: Wydawnictwo UŚ. 



 

Stepulak,  M.  (2002). 

Tajemnica  zawodowa  psychologa  w  relacjach  osobowych.  Lublin:  Towarzystwo 

Naukowe KUL. 



 

Stepulak, M. (red.) (2002). 

Dylematy etyczno-zawodowe psychologa. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL. 



 

Stepulak, M. (2007). 

Psycholog jako zawód zaufania społecznego. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL. 



 

Witkowski, T. (2009). 

Zakazana psychologia (Tom I). Wrocław: Biblioteka Moderatora. 



 

APA  (2010).  Ethical  Principles  of    Psychologists  and  Code  of    Conduct.  (

online) 

Uniwersytet Śląski w Katowicach 

 

str. 2 

Wydział Pedagogiki i Psychologii 
Instytut Psychologii 

 

http://www.apa.org/ethics/code/principles.pdf   (dostęp 4 luty 2017). 



 

Regulamin  Komisji  Etyki  Badań  Naukowych  przy  Wydziale  Pedagogiki  i  Psychologii  UŚ  oraz  stosowne 

dokumenty. (

online) http://www.ip.us.edu.pl/?fo_id=26315 (dostęp 4 luty 2017). 



 

Kodeks  etyki  zawodowej  psychoterapeuty  Polskiej  Federacji  Psychoterapii  (brak  daty;  online). 

http://www.psychoterapia-polska.org/kodeks-etyczny-pfp (dostęp 4 luty 2017). 



 

Kodeks  Etyczny  Psychoterapeuty  Polskiego  Towarzystwa  Psychiatrycznego  (2009;  online). 

http://www.synapsis.pl/Kodeks-Etyczny-Psychoterapeuty-Polskiego-Towarzystwa-Psychiatrycznego.html 
(dostęp 4 luty 2017). 

Podczas zajęć mogą zostać zadane dodatkowe artykuły naukowe, które prowadzący udostępni studentom. 

adres strony www 
zajęć 

http://www.ip.us.edu.pl/?fo_id=50565

 

Moduł na platformie Moodle. 

informacje 
dodatkowe 

Ocenianie:  system  punktowy;  podstawą  dla  wystawienia  oceny  końcowej  jest  suma  punktów  uzyskanych  z 
następujących składowych: 
a) elementy obowiązkowe: 



 

Kolokwium zaliczeniowe: maksymalnie 20 pkt. 

b) elementy nieobowiązkowe: 



 

Krótkie (10 minut) prezentacje przygotowywane indywidualnie: 2 pkt. 



 

Aktywność:  merytoryczna  aktywność  studentów  na  zajęciach  nagradzana  przez  prowadzącego  plusami, 
punktowana na koniec semestru według zasady:   
1 plus = +1 pkt.; 2 plusy= +2 pkt.; 3-4 plusy = +3 pkt.; 5 plusów i więcej = +4 pkt. 



 

Udział  w  projekcie  naukowym  dotyczącym  nieuczciwości  akademickiej,  organizowanym  przez 
prowadzącego.  Uczestnictwo  w  projekcie  wiąże  się  z  udziałem  w  badaniu  prowadzonym  w  laboratorium 
psychologicznym  w  charakterze  badacza  lub  pomocnika  eksperymentatora.  Praca  ta  nagradzana  jest 
dodatkowymi 4 punktami pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów związanych z projektem. 

Punktacja łączna dla oceny końcowej: 
 

22 i <   

bardzo dobry 

 

19-21  

dobry plus 

 

16-18  

dobry 

 

13-15  

dostateczny plus 

 

10-12  

dostateczny 

Nieobecności: 



 

warunkiem uzyskania zaliczenia z przedmiotu jest obecność na co najmniej 50% zajęć (IOS – 40%),  



 

dopuszczalna jest jedna nieusprawiedliwiona nieobecność. 

Nadliczbowe nieobecności do odpracowania na konsultacjach.

 

 
Opis zajęć dydaktycznych i pracy studenta (studia niestacjonarne) 

 
nazwa E

TYKA ZAWODU PSYCHOLOGA

 

06-PS-SM-008 _fns_2

 

prowadzący 

mgr Lidia Baran (lidia.baran@us.edu.pl)  

grupa(-y) 

Wszyscy studenci III roku psychologii niestacjonarnej. 

treści zajęć 

Celem ćwiczeń jest zapoznanie studentów z zasadami etycznymi zawodu psychologa (w tym kodeksów etycznych) i 
umiejętność ich przełożenia na praktyczne zastosowanie. Ponadto, nabycie umiejętności wyjaśnienia podstawowych 
pojęć  natury  etycznej  wraz  z  przedstawieniem  swojego  stanowiska  w  sporach  odnośnie  dylematów  etycznych  oraz 
rozpoznawania problemów natury etycznej i podejmowania właściwych środków sprzyjających ich rozwiązaniu mając 
na celu dobro klienta (pacjenta). Ćwiczenia obejmują następujące treści kształcenia: 

• 

Etyka 

versus moralność 

• 

Ogólne zasady etyczne psychologa. 

• 

Zasady etyczne w psychologii akademickiej. 

• 

Zasady etyczne w pomocy psychologicznej. 

• 

Zasady etyczne psychologa pracy i organizacji. 

• 

Etyczne postępowanie psychologów w środkach masowego przekazu.  

• 

Zasady etyczne psychologa sądowego. 

• 

Zasady etyczne psychologa dziecięcego. 

• 

Zasady etyczne psychologa pracującego z osobami umierającymi i chorymi. 

metody 

prowadzenia zajęć 

Podczas  ćwiczeń  studenci  będą  mogli  podzielić  się  wiedzą  zdobytą  na  podstawie  literatury  dotyczącej  danego 
zagadnienia  wraz  z  pomocą  prowadzącego.  Praca  indywidualna  lub  w  przypadku  prośby  prowadzącego  grupowa 
(krótkie prezentacje studentów). Dyskusja, analiza problemów. 

liczba godzin 

dydaktycznych 
(kontaktowych) 

15 

liczba godzin pracy 
własnej studenta 

30 

opis pracy własnej 
studenta 

Czytanie  zadanych  tekstów  naukowych  przed  zajęciami  oraz  dla  chętnych  czytanie  literatury  uzupełniającej, 
omawianie zagadnień podczas zajęć, dyskusja w grupie (aktywność podstawowa). Na prośbę prowadzącego twórcze 
przygotowanie krótkich prezentacji dotyczących wybranych zagadnień (aktywność dodatkowa).  

organizacja zajęć  

2 godziny lekcyjne co 2 tygodnie 

Uniwersytet Śląski w Katowicach 

 

str. 3 

Wydział Pedagogiki i Psychologii 
Instytut Psychologii 

 

literatura 
obowiązkowa 



 

Brzeziński, J., Chyrowicz, B., Poznaniak, W., Toeplitz-Winiewska, M. (2008). 

Etyka zawodu psychologa. 

Warszawa: PWN.

 

literatura 

uzupełniająca 



 

Bednarek, D. (2016). 

Zawód psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowa. Warszawa: PWN. 



 

Brzezińska,  A.  I.,  Toeplitz,  Z.  (red.)  (2007). 

Problemy  etyczne  w  badaniach  i  interwencji  psychologicznej 

wobec dzieci i młodzieży. Warszawa: Wydawnictwo SWPS Academica. 



 

Brzeziński, J., Toeplitz-Winiewska, M. (red.) (2000). 

Etyczne dylematy psychologii. Poznań: Wydawnictwo 

Fundacji Humaniora. 



 

Brzeziński,  J.,  Toeplitz-Winiewska,  M.  (red.)  (2004). 

Praktyka  psychologiczna  w  świetle  standardów 

etycznych. Warszawa: Wydawnictwo SWPS Academica. 



 

De Barbaro, B.,  Drożdżowicz, L. (2006). Problemy etyczne w terapii małżeńskiej. 

Psychoterapia, 2, 27-34. 



 

Domański, C. (2008). Psychologia na skróty. 

Charaktery, 1, 36-38. 



 

Jones, C., Shillito-Clarke, C., Syme, G., Hill, D., Casemore, R.,  Murdin, L.  (2005). 

Co wolno, a czego nie 

wolno terapeucie. Gdańsk: GWP. 



 

Kottler,  J.  A.,  Carlson,  J.  (2012). 

Nieudana  terapia.  Mistrzowie  psychoterapii  i  ich  największe  porażki. 

Warszawa: Wydawnictwo Paradygmat.  



 

Pająk, P. (2014). Badanie czy wróżby. 

Charaktery, 5, 76-79. 



 

Pawlik K., Zenderowski R. (2010/2011 i późniejsze). 

Dyplom z Internetu: Jak korzystać z Internetu pisząc 

prace dyplomowe? Warszawa: CeDeWu. 



 

Rolls, G. (2011). 

Najciekawsze przypadki w psychologii. Kraków: WUJ. 



 

Stanik,  J.  M.,  Kowalczyk,  A.  (1997).  Uchybienia  etyczno-zawodowe  w  psychologicznym  opiniodawstwie 

sądowym  w  sprawach  z  art.  148§2  K.K.  W:  Z.  Ratajczak,  Z.  Spendel  (red.), 

Świadomość  etyczna 

psychologów: szkice z pogranicza psychologii i etyki (s. 28-47). Katowice: Wydawnictwo UŚ. 



 

Stepulak,  M.  (2002). 

Tajemnica  zawodowa  psychologa  w  relacjach  osobowych.  Lublin:  Towarzystwo 

Naukowe KUL. 



 

Stepulak, M. (red.) (2002). 

Dylematy etyczno-zawodowe psychologa. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL. 



 

Stepulak, M. (2007). 

Psycholog jako zawód zaufania społecznego. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL. 



 

Witkowski, T. (2009). 

Zakazana psychologia (Tom I). Wrocław: Biblioteka Moderatora. 



 

APA  (2010).  Ethical  Principles  of    Psychologists  and  Code  of    Conduct.  (

online) 

http://www.apa.org/ethics/code/principles.pdf   (dostęp 4 luty 2017). 



 

Regulamin  Komisji  Etyki  Badań  Naukowych  przy  Wydziale  Pedagogiki  i  Psychologii  UŚ  oraz  stosowne 

dokumenty. (

online) http://www.ip.us.edu.pl/?fo_id=26315 (dostęp 4 luty 2017). 



 

Kodeks  etyki  zawodowej  psychoterapeuty  Polskiej  Federacji  Psychoterapii  (brak  daty;  online). 

http://www.psychoterapia-polska.org/kodeks-etyczny-pfp (dostęp 4 luty 2017). 



 

Kodeks  Etyczny  Psychoterapeuty  Polskiego  Towarzystwa  Psychiatrycznego  (2009;  online). 

http://www.synapsis.pl/Kodeks-Etyczny-Psychoterapeuty-Polskiego-Towarzystwa-Psychiatrycznego.html 
(dostęp 4 luty 2017). 

Podczas zajęć mogą zostać zadane dodatkowe artykuły naukowe, które prowadzący udostępni studentom. 

adres strony www 

zajęć 

http://www.ip.us.edu.pl/?fo_id=50565

 

Moduł na platformie Moodle. 

informacje 
dodatkowe 

Ocenianie:  system  punktowy;  podstawą  dla  wystawienia  oceny  końcowej  jest  suma  punktów  uzyskanych  z 
następujących składowych: 
a) elementy obowiązkowe: 



 

Kolokwium zaliczeniowe: maksymalnie 20 pkt. 

b) elementy nieobowiązkowe: 



 

Krótkie (10 minut) prezentacje przygotowywane indywidualnie: 2 pkt. 



 

Aktywność:  merytoryczna  aktywność  studentów  na  zajęciach  nagradzana  przez  prowadzącego  plusami, 
punktowana na koniec semestru według zasady:   
1 plus = +1 pkt.; 2 plusy= +2 pkt.; 3-4 plusy = +3 pkt.; 5 plusów i więcej = +4 pkt. 



 

Udział  w  projekcie  naukowym  dotyczącym  nieuczciwości  akademickiej,  organizowanym  przez 
prowadzącego.  Uczestnictwo  w  projekcie  wiąże  się  z  udziałem  w  badaniu  prowadzonym  w  laboratorium 
psychologicznym  w  charakterze  badacza  lub  pomocnika  eksperymentatora.  Praca  ta  nagradzana  jest 
dodatkowymi 4 punktami pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów związanych z projektem. 

Punktacja łączna dla oceny końcowej: 
 

22 i <   

bardzo dobry 

 

19-21  

dobry plus 

 

16-18  

dobry 

 

13-15  

dostateczny plus 

 

10-12  

dostateczny 

Nieobecności: 



 

warunkiem uzyskania zaliczenia z przedmiotu jest obecność na co najmniej 50% zajęć (IOS – 40%),  



 

dopuszczalna jest jedna nieusprawiedliwiona nieobecność. 

Nadliczbowe nieobecności do odpracowania na konsultacjach.

 

 
 
 

 
 

Uniwersytet Śląski w Katowicach 

 

str. 4 

Wydział Pedagogiki i Psychologii 
Instytut Psychologii 

 

 
Opis sposobów weryfikacji efektów kształcenia modułu 

 
nazwa 

kod 

Kolokwium zaliczeniowe 

06-PS-SM-008 _w_2 

osoba(-y) 
przeprowadzająca(-

e) weryfikację 

mgr Lidia Baran (lidia.baran@us.edu.pl) 

grupa(-y) 

Wszyscy studenci III roku psychologii stacjonarnej i niestacjonarnej. 

wymagania 
merytoryczne 

Znajomość podstawowych pojęć etyki zawodu psychologa oraz zasad etycznych zawodu psychologa (w tym kodeksów 
etycznych) i umiejętność ich przełożenia na praktyczne zastosowanie. Umiejętność spójnego i jasnego przedstawienia 
swojego stanowiska w sporach odnośnie dylematów etycznych. Zdolność rozpoznawania problemów natury etycznej i 
podejmowania właściwych środków sprzyjających ich rozwiązaniu mając na celu dobro klienta (pacjenta). 

kryteria oceny 

Punktacja: Student może otrzymać maksymalnie 20 punktów – po 10 za zadanie.  
Kryteria:  Odwołanie  się  do  kodeksów  etycznych  (0-4  pkt.),  zidentyfikowanie  problemów  natury  etycznej  i  opisanie 
właściwych  środków  sprzyjających  ich  rozwiązaniu  (0-4  pkt.),  przedstawienie  własnego  stanowiska,  klarowność  i 
sensowność argumentacji (0-2 pkt.). 
Zaliczenie:  Zaliczenie  kolokwium  następuję  przy  uzyskaniu  50%  punktów  i  stanowi  warunek  zaliczenia  ćwiczeń. 
Nieobecność  na  kolokwium  skutkuje  oceną  niedostateczną,  poza  sytuacjami  w  których  przedłożone  zostanie 
zwolnienie  lekarskie.  Studentowi,  który  nie  zaliczył  kolokwium  w  pierwszym  terminie,  przysługują  dwa  terminy 
poprawkowe, wyznaczane przez prowadzącego zajęcia w porozumieniu ze studentem.  

przebieg procesu 
weryfikacji 

Kolokwium odbędzie się na przedostatnich zajęciach w semestrze. 
Forma  kolokwium:  dwa  pytania  otwarte  wymagające  ustosunkowania  się  do  dylematów  etycznych  w  pracy 
psychologa. 

informacje 

dodatkowe 

- 

AKTYWNOŚĆ 

06-PS-SM-008 _w_3