background image

W a r s z a w a

 2 0 0 3 

background image

Spis  t r e ś c i 

P r z e d m o w a 5 

I O  d o l i n a c h  p o ł o ż o n y c h u  s t ó p  A t l a s u 

i  z a m i e s z k u j ą c e j je rasie  n i e w o l n i k ó w 11 

II O rasie  z a m i e s z k u j ą c e j  A t l a s 19 

I I I O  z a d a n i a c h  m a g ó w  A t l a s u ; o  Z r o , 

j e g o  c e c h a c h i  w ł a ś c i w o ś c i a c h , a  t a k ż e 
0  t y m ,  c z e g o  m o ż n a  d o k o n a ć z  j e g o 
p o m o c ą ;  o r a z o  c z a r n y m  f o s f o r z e  2 9 

I V O  t a k  z w a n e j  m a g i i  A t l a n t ó w  3 9 

V O  w y s o k i m  d o m u w  A t l a s i e , 

j e g o  m i e s z k a ń c a c h , ich  m a n i e r a c h 
i  o b y c z a j a c h ,  o r a z o  ż y w y m  A t l a  4 7 

V I O  p o d z i e m n y c h  o g r o d a c h  a t l a s u , 

o r a z o  r z e k o m y c h  z w i ą z k a c h  A t l a n t ó w 
z  I n k u b a m i ,  S u k k u b a m i 
i  d e m o n a m i  c i e m n o ś c i  5 9 

V I I O  z a ś l u b i n a c h i  i n n y c h  o s o b l i w y c h 

z w y c z a j a c h  A t l a n t ó w :  o r a z o  o f i a r a c h 
s k ł a d a n y c h  b o g o m  6 7 

V I I I O  d z i e j a c h  A t l a s u  o d  s a m e g o  p o c z ą t k u 

d o  o k r e s u  p o p r z e d z a j ą c e g o  k a t a s t r o f ę  7 5 

IX O  k a t a s t r o f i e i  t y m , co ją  p o p r z e d z a ł o , 

a  t a k ż e o  p r a w d o p o d o b n y c h jej  p r z y c z y n a c h 87 

background image

P r z e d m o w a 

„DZIEJE PEWNEJ SŁONECZNEJ IDEI" 

M i t  Z ł o t e g o  W i e k u  t o w a r z y s z y  l u d z k o ś c i  o d  n i e p a m i ę t n y c h 

c z a s ó w ,  w y r a ż a j ą c  t ę s k n o t ę  z a  t y m ,  c o  w z n i o s i e , a  z a g u b i o n e w  z d o ­

b i o n e j  k l e j n o t a m i  f a n t a z j i  k o m n a c i e  p a m i ę c i .  O p o w i a d a o  t y m ,  c o 

p r z e m i n ę ł o ,  z ł o ż o n e w  o f i e r z e  n a  o ł t a r z u  n o w y c h  c y w i l i z a c j i .  W p r a w -

w i a  w y o b r a ź n i ę w  d r ż e n i e ,  s p r a w i a j ą c jej  r o z k o s z  s n a m i o  d a w n e j 

p o t ę d z e , a  j e d n o c z e ś n i e  s p r o w a d z a j ą c nienasycenie  z w i ą z a n e z prze-

ś w i a d c z e n i e m ,  ż e  d o s k o n a ł e jest  t y l k o  t o  c o  n i e  i s t n i e j e .  N i e m n i e j  t o 

w ł a ś n i e  d z i ę k i  t e m u  n a p i ę c i u  m i ę d z y  " w i a r ą " w  i s t n i e n i e  i d e a ł u 

a  „ w i e d z ą " o  j e g o  z ł u d n y m  c h a r a k t e r z e  r o d z i  s i ę  ż ą d z a  k r e a c j i ,  n i e o d -

p a r t a  c h ę ć  s t w o r z e n i a  n o w e g o ,  l e p s z e g o  ż y c i a .  T a k i e g o  ż y c i a ,  k t ó r e 

b ę d z i e  z a w i e r a ć w  s o b i e  c h o ć  o d r o b i n ę  w z n i o s ł o ś c i  w y n i e s i o n e j  z e 

w s p o m n i e ń o  u t r a c o n e j  d o s k o n a ł o ś c i

J a k ż e  s i l n a jest  t o  ż ą d z a  ś w i a d c z ą o  t y m dzieje  t r z e c h wiel-

k i c h  m o n o t e i z m ó w ,  k t ó r e  p o t r a f i ł y  w y t w o r z y ć  n i e  t y l k o  c a ł k o w i c i e 

n o w y  m o d e l  r o z w o j u  c y w i l i z a c y j n e g o ,  a l e i  w s z e l k i m i  d o s t ę p n y m i 

ś r o d k a m i  n a r z u c i e  g o  l u d o m  z a m i e s z k u j ą c y m  o d l e g ł e  z a k ą t k i  Z i e m i , 

a  n a  d o d a t e k  u c h r o n i ć  g o  p r z e d  z n i s z c z e n i e m w  m i l e n i j n e j  b a t a l i i 

o  c i a ł a i  d u s z e .  T o  e k s t a t y c z n e  n a p i ę c i e  m i ę d z y  „ w i a r ą " a  „ w i e d z ą " 

w y t w a r z a ł o  r ó w n i e ż  r o z m a i t e  u t o p i j n e  p r o j e k t y  p r z e b u d o w y  s p o ł e ­

c z e ń s t w ,  k t ó r e  n a w e t jeśli  r o d z i ł y się  z e  z w ą t p i e n i a w  d o t y c h c z a s o w y 

m o d e l  r o z w o j u  c y w i l i z a c y j n e g o ,  d z i e l i ł y z  n i m  t ę  s a m ą  ż ą d z ę  p o w r o ­

t u  d o  k r a m y  p o w s z e c h n e j  s z c z ę ś l i w o ś c i .  R ó ż n i ł y się  c o  n a j w y ż e j wi­

z j a m i tej  k r a i n y  o r a z  p r a k t y c z n y m i  s p o s o b a m i jej  u r z e c z y w i s t n i e n i a . 

J e d n ą z  k r a i n ,  n a j c z ę ś c i e j  p o w o ł y w a n y c h  d o  ż y c i a  p r z e z  u t o ­

p i j n y c h  m y ś l i c i e l i ,  b y ł a  A t l a n t y d a .  W z m i a n k i o niej  p o j a w i ł y się  j u ż 

w IV w.  p . n . e . w  p l a t o ń s k i c h  d i a l o g a c h , Timajosie i Krutiasie.  W e d ł u g 

P l a t o n a  a t e ń s k i  p r a w o d a w c a  S a l o n ,  p r z e b y w a j ą c w  e g i p s k i m  m i e ś c i e 

Sais,  d o w i e d z i a ł się o tej  k r a i n i e z  p a p i r u s u  o d c z y t a n e g o  m u  p r z e z 

s t a r e g o  k a p ł a n a .  B y ł a w  n i m  m o w a o  w i e l k i e j  w y s p i e ,  p o ł o ż o n e j  z a 

„ s ł u p a m i  H e r a k l e s a "  ( c z y l i  z a  w s p ó ł c z e s n y m  G i b r a l t a r e m ) ,  k t ó r ą 

w ł a d a l i  s y n o w i e  P o s e j d o n a .  „ N a tej  w y s p i e  A t l a n t y d z i e  k w i t ł a  w i e l k a 

background image

i  z d u m i e w a j ą c a  p o t ę g a  k r ó l e w s k a ,  k t ó r e j  p o d l e g a ł a  c a ł a  w y s p a  o r a z 

w i e l e  i n n y c h  w y s p i  c z ę ś c i  k o n t y n e n t u .  P o n a d t o z tej  s t r o n y  c i e ś n i n y 

k r ó l e s t w o  o b e j m o w a ł o  o k o l i c e Libii  a ż  d o  E g i p t u i  E u r o p ę  a ż  p o Tyr-

r e n i ę " ,  c z y l i  o b s z a r  A f r y k i  P ó ł n o c n e j i  E u r o p y z  g r a n i c ą w  I t a l i i , 

j e d n a k  d z i e w i ę ć  t y s i ę c y lat  p r z e d  n a s z ą  e r ą  t a  n i e z i e m s k a  p o t ę g a , 

k t ó r e j  m i e s z k a ń c y  u t r z y m y w a l i się  p r z y  ż y c i u  d z i ę k i  w y d o b y w a n i u 

t a j e m n i c z e g o  m e t a l u ,  o r i c h a l k u ,  p o g r ą ż y ł a się w  o c e a n i e  n a  s k u t e k 

t r z ę s i e n i a  z i e m i  w y w o ł a n e g o  g n i e w e m  b o g ó w ,  c o  u c h r o n i ł o  A t e n y 

p r z e d  p a d n i ę c i e m jej  ł u p e m . 

P l a t o n  n i e  w s p o m i n a  n i c o  o k o l i c z n o ś c i a c h  u p a d k u  A t l a n t y ­

dy.  C o  w i ę c e j ,  j e g o  o p i s  z a g i n i o n e g o  k o n t y n e n t u w  T i m a j o s i e  o g r a n i ­

c z a się  d o  w y ż e j  w s p o m n i a n e g o  u s t ę p u  m a j ą c e g o  c h a r a k t e r  d y g r e s y j ­

ny, a  b ę d ą c e g o  p r z y c z y n k i e m  d o  c a ł o ś c i o w e g o  d z i e ł a  n a jej  t e m a t 

o  n a z w i e Kritias.  N i e s t e t y ,  d o  n a s z y c h  c z a s ó w  z a c h o w a ł y się  t y l k o 

f r a g m e n t y  t e g o  d z i e ł a ,  n a z b y t  s k ą p e ,  b y  w y ł o n i ł się z  n i c h  k o m p l e t n y 

w i z e r u n e k tej  k r a i n y , lecz  w y s t a r c z a j ą c e ,  b y  r o z p a l i ć  w y o b r a ź n i ę  s p e ­

k u l a c j a m i  n a  t e m a t jej  p o c h o d z e n i a i  z n a c z e n i a . 

I  r z e c z y w i ś c i e ,  k i e d y  p o  l a t a c h  t e o k r a c j i ,  p o j a w i ł y się w  m y ­

śli  e u r o p e j s k i e j  z a l ą ż k i  a l t e r n a t y w n y c h wizji  c z ł o w i e k a  w o b e c  c h r z e ­

ś c i j a ń s k i e j  o p o w i e ś c i o  j e g o  u p a d k u z  R a j u i  m o ż l i w o ś c i  z b a w i e n i a  p o 

ś m i e r c i , ich  z w o l e n n i c y  z a c z ę l i  c o r a z  c z ę ś c i e j  o d w o ł y w a ć się  d o  m i t u 

z a g i n i o n e g o  l ą d u  j a k o  p i e r w o t n e ;  k r a i n o  p o w s z e c h n e j  s z c z ę ś l i w o ś c i , 

t w o r z ą c z  n i e j  s w o i s t ą  K s i ę g ę  R o d z a j u ,  p u n k t  w y j ś c i a  b ę d ą c y  z a r a ­

z e m  p u n k t e m  d o j ś c i a .  A t l a n t y d a  s t a ł a się  s p i r i t u s  m o v e n s  m y ś l i  u t o p i j ­

n e j .  J e d n y m z  n a j w c z e ś n i e j s z y c h  t e g o  r o d z a j u  d z i e ł  b y ł a  w y d a n a 

w  1 6 2 7  r o k u  k s i ą ż k a  F r a n c i s a  B a c o n a  p . t . Nowa Atlantyda.  T r a k t o w a ­

ł a  o n a o  w y s p i a r s k i m  p a ń s t w i e ,  k t ó r y m  w ł a d a ł o  k o l e g i u m  k a p ł a n ó w 

i  u c z o n y c h ,  m a j ą c e  n a  c e l u  „ z b a w i e n i e  p o p r z e z  w i e d z ę " .  J a k  p i s z e 

T a d e u s z  C e g i e l s k i ,  „ . . . a n g i e l s k i filozof  p o j m o w a ł  z b a w i e n i e  j a k o  o g ó l -

n o g a t u n k o w e  w y z w o l e n i e  o d  p l a g  s t a n o w i ą c y c h  n a s t ę p s t w o  g r z e c h u 

p i e r w o r o d n e g o .  D l a  B a c o n a  ś r o d k i e m  p o w s z e c h n e g o  o ś w i e c e n i a  m i a ł a 

b y ć  n i e  r e l i g i a , lecz  n a u k a i  t e c h n i k a ;  n i e  z n a c z y ł o  t o  p r z e c i e ż ,  ż e  n i e 

d o c e n i a ł  o n roli  r e l i g i i .  L o r d  k a n c l e r z  p o j m o w a ł  r e l i g i ę w  s p o s ó b  r ó w n i e 

d a l e k i  o d  c h r z e ś c i j a ń s k i e j  o r t o d o k s j i jak  h e r m e t y ś c i " . 

background image

J e g o  p o m y s ł y  z r a d y k a l i z o w a l i  X I X - w i e c z n i  a u t o r z y  k s i ą ż e k 

o  A t l a n t y d z i e .  Ó w  w i e k  p o s t ę p u  t e c h n i c z n e g o  w y t w o r z y ł  z r e s z t ą  s p e ­

c y f i c z n e  z a p o t r z e b o w a n i e  n a  m y ś l  u t o p i j n ą ,  k t ó r a  u w z g l ę d n i a ł a b y 

p a r a m e t r y  m e t o d o l o g u  n a u k o w e j , a  j e d n o c z e ś n i e  n i e  t r a c i ł a  r e l i g i j ­

n e g o  ż a r u i  t a j e m n i c y .  P o t r z e b ę  t ę  z n a k o m i c i e  w y p e ł n i a ł y  k s i ą ż k i 

o  t a j e m n i c z e j  k r a i n i e o  b o s k i c h  a t r y b u t a c h i  w y s o k i m  s t o p n i u  z a ­

a w a n s o w a n i a  t e c h n i c z n e g o ,  k t ó r ą  n a g ł a  k a t a s t r o f a  p o g r ą ż y ł a  n a  d n i e 

o c e a n u  „ g d z i e ś  z a  E u r o p ą " .  O p o w i e ś c i o  A t l a n t y d z i e  w y d o b y w a ł y 

z  d n a  o c e a n u  z a p o m n i e n i a  s t a r e  p r a w d y o  m a r i a ż u  d u c h o w o ś c i i  t e c h ­

nologii, a  n a  d o d a t e k  t w o r z y ł y  p o d w a l i n y  n o w e j  a n t r o p o g e n e z y , al­

t e r n a t y w n e j  w o b e c  c h r z e ś c i j a ń s t w a  o r a z  d a r w m i z m u ,  w i o d ą c e g o  w ó w ­

c z a s  p r y m  n a  s a l o n a c h  i n t e l e k t u a l n y c h  E u r o p y .  Ł ą c z y ł y  e l e m e n t y 

ś w i a t o p o g l ą d u  r e l i g i j n e g o i  n a u k o w e g o ,  c o  p o z w a l a ł o  i m  u n i k a ć  m e ­

t a f i z y c z n e g o i  b i o l o g i c z n e g o  d e t e r m i n i z m u w  k o n c e p c j a c h  d o t y c z ą ­

c y c h  p o c h o d z e n i a  g a t u n k u  l u d z k i e g o . 

N a j p o p u l a r n i e j s z ą  o k u l t y s t y c z n ą  k o n c e p c j ę  a n t r o p o g e n e z y 

s t w o r z y ł a  H e l e n a  P i e t r o w n a  B ł a w a c k a  p o d  w p ł y w e m  n i e z w y k l e  p o ­

p u l a r n e g o , a  w y d a n e g o w  1 8 8 2  r o k u  d z i e ł a  I g n a t i u s a  D o n e l l y ' e g o 

Atlantyda, czyli świat przedpotopowy

.  B ł a w a c k a  d o w o d z i ł a , że  c z ł o w i e k 

n i e  p o c h o d z i  a n i z  r a j s k i e g o  o g r o d u  a n i  o d  m a ł p y ,  t y l k o z  p ó ł b o s k i c h 

r a s ,  k t ó r e w  w y n i k u  s z e r e g u  k a t a s t r o f  w y e w o l u o w a ł y w  o b e c n ą  r a s ę 

a r y j s k ą .  B y ł y  t o : 

1 .  R a s a  a s t r a l n a ,  k i e d y  t o  l u d z k o ś ć  w r a z z  c a ł ą  Z i e m i ą  d o p i e r o  z a c z ę ł a 

się  „ z g ę s z c z a ć " w  c i a ł o fizyczne,  z a m i e s z k u j ą c  b i e g u n  p ó ł n o c n y . 

2 .  R a s a  e t e r y c z n a ,  r e k o n s t r u u j ą c a  o b o k  c i a ł a  a s t r a l n e g o  c i a ł o  e t e r y c z ­

ne,  n a z y w a n a  t e z  h i p e r b o r e j s k ą , z racji  z a m i e s z k i w a n i a  p r z e z siebie 

l ą d u  p o d b i e g u n o w e g o ,  k t ó r y  r o z c i ą g a ł się  d o o k o ł a  b i e g u n a  p ó ł n o c n e ­

g o  a ż  d o  g r a n i c dzisiejszej Azji  P ó ł n o c n e j . 

3 .  R a s a  l e m u r y j s k a ,  j a k o  p i e r w s z a  d y s p o n u j ą c a  c i a ł e m  f i z y c z n y m  p o -

s i a d a j ą c y m  p o s t a ć  a n d r o g y n i c z n ą , a  z a m i e s z k u j ą c a  o l b r z y m i  k o n t y ­

n e n t  n a  p ó ł k u l i  p o ł u d n i o w e j . 

4 .  R a s a  a t l a n t y d z k a , w  k t ó r e j  d o p e ł n i ł się  p o d z i a ł  p ł c i  o r a z  o s t a t e c z n e 

u f o r m o w a n i e się  g a t u n k u  l u d z k i e g o ,  z a m i e s z k u j ą c a  g i g a n t y c z n y  k o n ­

t y n e n t  p o ł o ż o n y  n a  t e r e n a c h  o b e c n e g o  o c e a n u  a t l a n t y c k i e g o . 

N i e  w i a d o m o w  j a k i m  s t o p n i u  t a  o k u l t y s t y c z n a  a n t r o p o g e n e -

z a  w p ł y n ę ł a  n a  k s z t a ł t  p r e z e n t o w a n e g o w  n i n i e j s z y m  t o m i e  d z i e ł a .  B o 

background image

c h o c i a ż  C r o w l e y  b a r d z o  c e n i ł  B ł a w a c k ą ,  u w a ż a j ą c  j ą  z a  j e d n ą z  w y s ł a n -

n i c z e k  „ t a j e m n y c h  p r z y w ó d c ó w  ś w i a t a " ,  w y s ł a n a  n a  Z a c h ó d  „ w  c e l u 

z  j e d n e j  s t r o n y  z n i s z c z e n i a  s ł a b y c h  s z k o l  c h r z e ś c i j a ń s k i c h , z  d r u g i e j zaś 

s t r o n y  w y k o r z e n i e n i a  m a t e r i a l i z m u  n a u k  ś c i s ł y c h " ,  j u ż  z n a c z n i e  m n i e j 

m i a ł  s z a c u n k u  d o  t e o z o f i c z n y c h  d y w a g a c j i  n a  t e m a t  z a m i e r z c h ł y c h  d z i e ­

j ó w  l u d z k o ś c i . O  w i e l e  b a r d z i e j  i n t e r e s o w a ł a  g o  p r a c a  n a  r z e c z  p r z y ­

s z ł o ś c i ,  c o  k a ż e  p o d e j r z e w a ć ,  ż e  j e g o Atlantyda  p r z e d s t a w i a ł a  r a c z e j 

z a r y s  u t o p i i ,  a n i ż e l i  g ł o s w  s p r a w i e  d z i e j ó w  z a g i n i o n e g o  l ą d u . 

S a m  C r o w l e y  w y r a ż a ł się o  t y m  d z i e l e  z d a w k o w o ,  p i s z ą c 

w swojej  a u t o b i o g r a f i i , że „...jest to  r a p s o d i a  f a n t a s t y c z n a  p r z e d s t a w i a ­

j ą c a  u t o p i j n e  w y o b r a ż e n i a  n a  t e m a t  s p o ł e c z e ń s t w a  i d e a l n e g o ,  k t ó r e j 

p e w n e  f r a g m e n t y  s t a n o w i ą  s a t y r ę  n a  t e m a t  n a s z e j  o b e c n e j cywilizacji, 

p o d c z a s  g d y  i n n e  s k r y w a j ą  p e w n e  i s t o t n e  w s k a z ó w k i  d o t y c z ą c e naj­

w i ę k s z y c h  t a j e m n i c  m a g i i ,  o r a z  p r z y s z ł y c h  o d k r y ć w  n a u c e " ,  j a k i e ż 

t o  b y ł y  t a j e m n i c e ,  m o ż e m y się  t y l k o  d o m y ś l a ć , a  z a  w s k a z ó w k ę  p o s ł u -

ż y  n a m  l e k t u r a  w y b r a n y c h  f r a g m e n t ó w  c r o w l e y o w s k i e j  a u t o b i o g r a f i i . 

N a  p i e r w s z y  r z u t  o k a  d o s t a r c z a  o n a  n i e w i e l u  d o d a t k o w y c h 

i n f o r m a c j i  n a  t e m a t Atlantydy  p o z a  w y ż e j  w s p o m n i a n y m  u s t ę p e m . 

D o w i a d u j e m y się z  n i e j ,  z e  C r o w l e y  n a p i s a ł  t e  p o w i e ś ć  ( j a k o  L i b e r LI, 

Zaginiony kontynent)

  l a t e m  1 9 1 3  r o k u w Rosji i  n i e  d a r z y ł jej  z b y t n i ą 

s y m p a t i ą .  B y ć  m o ż e  t o  w ł a ś n i e z  t e g o  p o w o d u jej  p i e r w s z e  w y d a n i e 

u k a z a ł o się  d o p i e r o w  1 9 7 0  r o k u .  J e d n a k  z e  k u s z ą c a  w y d a j e się  h i p o t e ­

za,  ż e  s t a ł o się  t a k z  z u p e ł n i e  i n n e j  p r z y c z y n y , tej  s a m e j ,  d l a  k t ó r e j  n i e 

u k a z a ł y się  d r u k i e m  t a k i e  j e g o  t r a k t a t y  j a k  „ O  n a t u r z e  b o g ó w " , 

, , O  t a j e m n y c h  z a ś l u b i n a c h  b o g ó w z  l u d ź m i " , czy  " O  h o m u n k u l u s i e " . 

k t ó r e  n a p i s a ł  d l a  p o t r z e b  w y ż s z y c h  w t a j e m n i c z e ń  z a k o n u  m a g i c z n e ­

g o  O r d o  T e m p l i  O r i e n t i s . 

background image

N a  r z e c z tej  h i p o t e z y  p r z e m a w i a  p r z e c i e  w s z y s t k i m  c z a s  p o ­

w s t a n i a  t e g o  d z i e ł a .  C r o w l e y  n a p i s a ł  j e w  r o k  p o  t y m ,  k i e d y  t o  T h e ­

o d o r  R e u s s ,  ó w c z e s n y  p r z y w ó d c a  O r d o  T e m p l i  O r i e n t i s ,  w t a j e m n i ­

c z y ł  g o  w e w n ę t r z n ą  s y m b o l i k ę  n a j w y ż s z y c h  s t o p n i  t e g o  z a k o n u , 

o d n o s z ą c ą się  d o  a l c h e m i i i  m a g i i  s e k s u a l n e j , a  n a  k i l k a  m i e s i ę c y 

p r z e d  p r z e p r o w a d z e n i e m  t z w .  „ d z i a ł a ń  p a r y s k i c h " , czyli serii  p i e r w ­

s z y c h  e k s p e r y m e n t ó w z  z a k r e s u  m a g i i  s e k s u a l n e j .  J e ś l i  n a  d o d a t e k 

w e ź m i e m y  p o d  u w a g ę  d u ż e  w r a ż e n i e ,  j a k i e  w y w a r ł  n a  n i m  s o l a r n o -

falliczny  k u l t  O . T . O . ,  m o ż e m y  p o d e j r z e w a ć ,  z e  s p o r ą  c z ę ś ć  t e g o  c z a ­

su  p o ś w i ę c i ł  j e g o  z g ł ę b i a n i u i  r o z w i j a n i u . 

I  f a k t y c z n i e ,  c a ł y  r o z d z i a ł  j e g o  a u t o b i o g r a f i i  o m a w i a j ą c y  t e n 

o k r e s  ż y c i a  p o ś w i ę c o n y jest  a n a l i z i e  m a s o n e m  j a k o  s t r u k t u r y  i n i c j a ­

c y j n e j  b ę d ą c e j  n a r z ę d z i e m  p r z e m i a n  s p o ł e c z n y c h ,  C r o w l e y  w y r a ż a 

w  n i m  r o z c z a r o w a n i e  w o b e c  t r a d y c y j n y c h ,  r e g u l a r n y c h lóż  m a s o ń ­

s k i c h ,  k t ó r y c h  c z ł o n k i e m  b y ł  o d  1 9 0 0  r o k u .  K r y t y k u j e  j e  z a  p r z e ­

s a d n ą  „ t e a t r a l i z a c j ę "  r y t u a ł ó w ,  k t ó r a w  t r o s c e o  s c h l e b i a n i e  e t y k i e c i e , 

g u b i  p r a w d z i w y  s e n s  r y t u a ł u .  M a  z a  z ł e  k o n s e r w a t y z m  s p o ł e c z n y 

i  p o l i t y k i e r s t w o , a  t a k ż e  k o m e r c j a l i z a c j ę  r y t ó w .  T e n  o s t a t n i  a r g u ­

m e n t  b r z m i  z g o ł a  p a r a d o k s a l n i e w  u s t a c h  k o g o ś ,  k t o w  n a s t ę p n y c h 

a k a p i t a c h  c h w a l i  O r d o  T e m p l i  O r i e n t i s  j a k o  j e d y n ą  g r u p ę  d z i e r ż ą c ą 

p i e r w o t n e g o ,  m a s o ń s k i e g o  d u c h a ,  n i e  z w a ż a j ą c  n a  f a k t ,  i ż  c a ł a  h i s t o ­

ria  t e g o  z a k o n u  b i e r z e  s w ó j  p o c z ą t e k  o d  r y t ó w  „ k u p i o n y c h "  o d  J o h n a 

Y a r k e r a ,  o s ł a w i o n e g o z  h a n d l o w a n i a  m a s o ń s k i m i  l i n i a m i  p r z e k a z u . 

N i e m n i e j  t o  n i e  t r a d y c y j n a  s t r u k t u r a  m a s o ń s k a  n i ż s z y c h  r y t ó w ,  o d z i e ­

d z i c z o n a  p o  Y a r k e r z e ,  b y ł a  t y m ,  c o  p o c i ą g a ł o  C r o w l e y a w  O . T O . , 

t y l k o  s y s t e m  w y ż s z y c h  w t a j e m n i c z e ń  p o ś w i ę c o n y magii,  s e k s u a l n e j . 

S y s t e m  i n i c j a c y j n y  O . T . O .  s k ł a d a ł się z  j e d e n a s t u  s t o p n i 

( w  p r a k t y c e z  w i ę k s z e j ilości,  p o n i e w a ż  o b o k  n o r m a l n y c h  s t o p n i ist­

n i a ł y  s t o p n i e  p r z e j ś c i o w e ) ,  o d 0  d o  X ,  p r z y  c z y m  n a j w y ż s z y z  n i c h 

m i a ł  c h a r a k t e r  c z y s t o  r e p r e z e n t a c y j n y ,  t o ż s a m y z  t y t u ł e m  W i e l k i e g o 

M i s t r z a w  r e g u l a r n y m  w o l n o m u l a r s t w i e .  O t w i e r a ł a  g o  „ t r i a d a "  s t o p ­

n i  s y m b o l i z u j ą c y c h  w ę d r ó w k ę  „ e g o " w  s y s t e m i e  s ł o n e c z n y m :  j e g o 

p r z y c i ą g a n i e  d o  t e g o  s y s t e m u  ( 0 ° ) ,  n a r o d z i n y (I°),  ż y c i e  ( I I ° ) ,  ś m i e r ć 

( I I I ° ) ,  d o ś w i a d c z e n i e  ś w i a t a  p o z a  ś m i e r c i ą  ( I V ° )  o r a z  o s t a t e c z n e  r o z ­

p u s z c z e n i e w  p u s t c e  c a ł e g o  c y k l u  d o ś w i a d c z e ń (P.I.).  N a s t ę p o w a ł a  p o 

niej  „ t r i a d a "  s t o p n i  b ę d ą c y c h  r o z w i n i ę c i e m  I I ° ,  m a j ą c y c h  d o s t a r c z y ć 

t r e n i n g u  m o r a l n e g o w  o p a r c i u o  t a j e m n i c e  r ó ż o k r z y ż a ,  h e r m e t y z m u 

background image

i  t e m p l a r y z m u  ( V ° i  V I °  w r a z  z e  s t o p n i a m i  p o ś r e d n i m i ) ,  c z e g o  z w i e ń ­

c z e n i e m  b y ł VII°  w p r o w a d z a j ą c y w  a r k a n a  k u l t u  s o l a r n o - f a l l i c z n e g o . 

N a j w y ż s z e  s t o p n i e  i n i c j a c y j n e  z a k o n u  ( V I I I ° i  I X ° )  d o t y c z y ł y  p r a k ­

t y c z n e j  i m p l e m e n t a c j i  t a j e m n i c  f o r m u ł y  r ó ż o k r z y ż a ,  c z y l i  m a g i i , 

k t ó r e j  p r z e d m i o t e m  b y ł a  e n e r g i a  s e k s u a l n a . 

C e l e m O.T.O.  b y ł o  s t w o r z e n i e  u t o p i i , w  k t ó r e j  m o ż l i w e  b y 

b y ł o  r o z w i j a n i e  u k r y t y c h  m o c y  c i a ł a i  u m y s ł u  o r a z  p r a k t y k o w a n i e 

k u l t u  s o l a r n o - f a l l i c z n e g o .  W i z j a  t a  b y ł a  b l i s k a  c r o w l e y o w s k i e j  r e l i g i i 

w o l i ,  n a z y w a n e j  t h e l e m ą ,  n a d a j ą c jej  m n i e j  f a t a l i s t y c z n y a  b a r d z i e j 

l i b i d i n a l n y  c h a r a k t e r .  S a m a zaś  a u t o b i o g r a f i a  C r o w l e y a  j a s n o  w s k a ­

zuje  n a  t o ,  ż e  p r a c e  n a d  r o z w o j e m  s y s t e m u O.T.O.  p r o w a d z i ł  o n  d o ­

k ł a d n i e w  t y m  s a m y m  c z a s i e ,  g d y  p o w s t a w a ł a Atlantyda.  P o j a w i a j ą ­

c y się w niej  s z e r e g  n i e d o m ó w i e ń  o r a z  b o g a c t w o  s y m b o l i k i  m a s o ń s k i e j , 

a l c h e m i c z n e j i  r ó ż o k r z y ż o w e j  p o z w a l a j ą  w i ę c  s ą d z i ć ,  ż e  b y ł a  t o  z b i e ż ­

ność  n i e p r z y p a d k o w a . 

C r o w l e y  w i e r z y ł ,  ż e  d z i ę k i  s t w o r z e n i u  o d p o w i e d n i c h  w a r u n ­

k ó w  s p o ł e c z n y c h  d l a  r o z w o j u  l i b i d i n a l n o - w o l i c j o n a l n e g o  p o t e n c j a ł u 

c z ł o w i e k a ,  b ę d z i e  m o ż n a  d o p e ł n i ć  j e g o  g a t u n k o w e g o  p r z e z n a c z e n i a . 

Był  p r z e k o n a n y ,  ż e  p o z w o l i  t o  n i e  t y l k o  o d n o w i e  s t a r e i  z u ż y t e  z w i ą z ­

k i  s p o ł e c z n e ,  a l e i  d o k o n a ć  r e w o l u c y j n e g o  w y ł o m u w  p r a c a c h  n a d 

d ł u g o w i e c z n o ś c i ą . W  t y m  c e l u  c h c i a ł się  p o s ł u ż y ć O.T.O.  j a k o  p o l e m 

d l a  e k s p e r y m e n t ó w  s p o ł e c z n y c h ,  j a k o  a w a n g a r d ą  n o w e g o  ł a d u ,  k t ó ­

r e g o  j e d y n y m  p r a w e m  b y ł a b y  „ m i ł o ś ć  p o d ł u g  W o l i " . 

B y ć  m o ż e  w i ę c rację  m i a ł  j e g o  a m e r y k a ń s k i  u c z e ń ,  W i l f r e d 

T a l b o t  S m i t h ,  p i s z ą c  n a  m a r g i n e s a c h  r ę k o p i s u  n i n i e j s z e j  p o w i e ś c i : 

" A t l a n t y d a  t o  a l e g o r i a  n a p i s a n a w  w y j ą t k o w y m  s t y l u  A l e i s t e r a  C r o w ­

l e y a , w  k t ó r e j  c z y t e l n i k  n i e  o b e z n a n y z  g n o z ą  d o s t r z e ż e  n i e z w y k l e 

c i e k a w ą ,  p i ę k n ą i  n i e  p o z b a w i o n ą  p o c z u c i a  h u m o r u  h i s t o r i ę ,  n a t o ­

m i a s t  c i  n i e l i c z n i ,  z n a j ą c y  s e k r e t  s p o r z ą d z a n i a  e l i k s i r u  ż y c i a  r o z p o ­

z n a j ą  g e n i u s z jej  t w ó r c y ,  p o t r a f i ą c e g o  u k r y ć a  m i m o  t o  o b n a ż y ć  p e w ­

n e  s z c z e g ó l n e  s e k r e t y  a l c h e m i i " . 

B y ć  m o ż e ,  P o z o s t a j e  n a m  t y l k o  p r z y w o ł a ć  s ł o w a  K e n n e t h a 

A n g e r a ,  w y b i t n e g o  r e ż y s e r a i  o k u l t y s t y :  „ N a d s z e d ł  o t o  c z a s  c z a s ,  a b y 

z g ł ę b i ć  t e n  m a g i c z n o - s e k s u a l n y  t r a k t a t  A l e i s t e r a  C r o w l e y a " . 

D a r i u s z  M i s i u n a 

listopad 2002 

10 

background image

O DOLINACH 

POŁOŻONYCH 

U STÓP ATLASU 

I ZAMIESZKUJĄCEJ JE 

RASIE NIEWOLNIKÓW 

background image

P r a w d z i w ą  n a z w ę  a r c h i p e l a g u ,  m i a n o w a n e g o  p r z e z  n i e ­

k t ó r y c h  A t l a n t y d ą ,  s t a n o w i  A t l a s .  M ó w i e n i e o  n i m  j a k o o  k o n t y ­
n e n c i e jest  b ł ę d n e o tyle, że  k a ż d y  j e g o  „ d o m " , inaczej  „ w z g ó r z e " 
o d c i ę t y  b y ł  o d  p o z o s t a ł y c h  n a t u r a l n y m i ,  c h o ć  c z ę s t o  b a r d z o  w ą ­
s k i m i  d r o g a m i  w o d n y m i .  A f r y k a ń s k i  ł a ń c u c h  g ó r s k i  A t l a s u jest 
t y l k o  d r o b n y m  f r a g m e n t e m  w i ę k s z e g o  g ó r o t w o r u . W  s t a r o ż y t ­
ności  t o  w ł a ś n i e  t e n  p i e r w o t n y  A t l a s  o d p o w i a d a ł  z a  p o d t r z y m y ­
w a n i e siły  m o r a l n e j i  m a g i c z n e j  ś w i a t a  a n t y c z n e g o .  O d  n i e g o ż  t o 

w z i ę ł o się  i m i ę  m i t y c z n e g o siłacza,  n a  k t ó r e g o  b a r k a c h  s p o c z y w a 
g l o b .  R d z e ń  s ł o w a  „ A t l a s " , czyli  „ T l a ' " , a raczej  „ T l a s "  w y w o d z i 
się z  j ę z y k a  l e m u r i a ń s k i e g o , w  k t ó r y m  o z n a c z a  „ c z e r ń " ; o  j e g o 
z n a c z e n i u  p o w i e m y w  o d p o w i e d n i m czasie.  P o p r z e d z a  g o  ż e ń s k i 

p r z e d r o s t e k „A",  o b r a z u j ą c y  k s z t a ł t  u s t w  t r a k c i e  w y d a w a n i a 
d ź w i ę k u ,  s t ą d też  n a j w i e r n i e j s z y  p r z e k ł a d na  j ę z y k  a n g i e l s k i  p o ­

w i n i e n  b r z m i e ć  „ c z a r n a  k o b i e t a " . W łacinie istnieje  w s z a k ż e  j e g o 

bliższy  o d p o w i e d n i k . 

G ó r y Atlasu  o d c i ę t e były od siebie  w z a j e m i od reszty świa­

t a  k a n a ł a m i  m o r s k i m i , a  n a  d o d a t e k  o d d z i e l a ł y  j e  o d  z n a j d u j ą ­

c y c h się u ich  s t ó p  d o l i n  g d z i e n i e g d z i e  n a t u r a l n i e ,  g d z i e n i e g d z i e 
s z t u c z n i e  w y g ł a d z o n e , zaś u  p o d n ó ż y  w y c i ę t e  n a dziesięć  m e t r ó w 

klify.  U k s z t a ł t o w a n i e  t a k i e  s p r a w i a ł o ,  ż e nie  s p o s ó b  b y ł o  d o  n i c h 
d o t r z e ć . 

13 

background image

W i e l e  p o k o l e ń  p r a c o w a ł o  n a d  t y m ,  a b y  d o l i n y  o w e stały 

się  p ł a s k i m i  n i z i n a m i .  T y l k o  n a  w y ż s z y c h  w z n i e s i e n i a c h rosły wi­
n o g r o n a i  d r z e w a  o w o c o w e ,  w i ę k s z o ś ć  p o r o ś n i ę t a  b y ł a  z b o ż e m 
o r a z  p a s t w i s k a m i  d l a  z w i e r z ą t  z i e m n o w o d n y c h  A t l a s u .  N i e wie­
m y dzisiaj, jaki  b y ł  t o  g a t u n e k  z b o ż a .  W i a d o m o  n a t o m i a s t ,  ż e 
r o s ł o  o n o w  m o r s k i e j  w o d z i e , a  s e z o n o w e  p o w o d z i e  p e ł n i ł y  t ę  s a m ą 
f u n k c j ę ,  c o  w y l e w  N i l u w  E g i p c i e .  M i e s z k a ń c y tej  n i e z w y k ł e j  k r a ­
iny,  p r z y p o m i n a j ą c y w  d u ż e j  m i e r z e  p r z e d s t a w i c i e l i  w s p ó ł c z e s n e j 
rasy  k a u k a s k i e j ,  z a m i e s z k i w a l i  w i o s k i  n a  o l b r z y m i c h  p ł y w a j ą c y c h 
p l a t f o r m a c h z  p o r o w a t e j skały.  N i e z n a n e  i m  b y ł o  d r e w n o ,  p o n i e ­
w a ż  n a  r ó w n i n a c h w  o g ó l e nie rosły  d r z e w a .  N i e  w o l n o  i m  b y ł o 
jeść  p o k a r m u  s w y c h  p a n ó w , ani pszenicy, ani  z w i e r z ą t  z i e m n o ­
w o d n y c h , ani  t e ż  w i e l k i c h  z a s o b ó w  s k o r u p i a k ó w .  D l a t e g o żywili 
się  t a k  z w a n y m  „ c h l e b e m z  n i e b a " ,  k t ó r y w  r z e c z y w i s t o ś c i  s p a d a ł 
z  g ó r .  C a ł a ich  l u d n o ś ć  z a p r z ę g n i ę t a  b y ł a  d o ciężkiej pracy.  M ł o d z i 
i  ż w a w i  o p i e k o w a l i się  z w i e r z ę t a m i ,  u p r a w i a l i  z b o ż e , zbierali sko­
r u p i a k i ,  g r o m a d z i l i  „ c h l e b z  n i e b a "  d l a  s t a r s z y z n y ,  w r e s z c i e  m i e l i 
o b o w i ą z e k się  r o z m n a ż a ć .  K i e d y  u k o ń c z y l i  d w a d z i e ś c i a lat,  u w a ­
ż a n o ich za  w y s t a r c z a j ą c o  s i l n y c h , by  r o z p o c z ą ć  p r a c ę w  f a b r y c e 
p r z y  p o m p a c h  s s ą c o - t ł o c z ą c y c h  d o s t a r c z a j ą c y c h  A t l a s o w i ,,ZRO", 
czyli  „ m o c y " , o  k t ó r e j  n i e b a w e m  o p o w i e m .  P r a c a  n a  t y c h  m a s z y ­
n a c h ,  s t a n o w i ą c y c h  p o ł ą c z e n i e  p o m p z  d e p t a k a m i  m e c h a n i c z n y ­

m i ,  o d b y w a ł a się w  g r u p a c h i  t r w a ł a  s z e s n a ś c i e  g o d z i n  d z i e n n i e . 

T e n zaś,  k t o  o k a z a ł  j a k ą k o l w i e k  o z n a k ę słabości,  d o s t a w a ł  p r z e ­

n i e s i e n i e  d o  f a b r y k i fosforu,  g d z i e w  c i ą g u  k i l k u  m i e s i ę c y  u m i e r a ł . 

Fosfor  b y ł  n i e z b ę d n y  d l a  i s t n i e n i a  A t l a s u ,  a c z k o l w i e k nie  k o r z y ­
s t a n o  a n i z  j e g o  c z e r w o n e j  a n i  ż ó ł t e j  p o s t a c i , lecz z  t r z e c i e g o alo-
t r o p u —  n i e p a l n e j ,  g r a n a t o w o - c z a r n e j , czy też raczej  f i o l e t o w o 
czarnej  s u b s t a n c j i mającej  p o s t a ć  p r o s z k u  d e l i k a t n i e j s z e g o  o d  o s a d u 

14 

background image

z ł o t a ,  t w a r d s z e g o  o d  d i a m e n t u ,  j e d e n a s t o k r o ć  c i ę ż s z e g o  o d  ż ó ł t e ­
go fosforu i  t a k silnie  t o k s y c z n e g o , że  p o m i m o  z a c h o w a n i a  w s z e l ­
kiej  o s t r o ż n o ś c i  z a l e d w i e  p o j e d y n c z a  j e g o  u n c j a  k o s z t o w a ł a  ( p r z e ­
c i ę t n i e )  ż y c i e  o k o ł o  d w u s t u  p i ę ć d z i e s i ę c i u  l u d z i . O  j e g o 
w ł a s n o ś c i a c h  o p o w i e m  p ó ź n i e j . 

L u d z i e ci żyli w  s k r a j n e j  n i e w o l i i  n i e w i e d z y ,  z g o d n i e 

z  m ą d r ą  r a d ą  p i e r w s z e g o z filozofów  A t l a s u ,  k t ó r y  n a p i s a ł :  „ N a j ­
w i ę k s z y m  z a g r o ż e n i e m  d l a  S p o ł e c z e ń s t w a jest  p r z e j r z y s t y  u m y s ł " . 
W y p r a c o w a ł  o n  s y s t e m  k u l t u r y  u m y s ł o w e j  s k ł a d a j ą c y się z  d w ó c h 
e l e m e n t ó w : 

1. szeregu  b e z u ż y t e c z n y c h ,  n i e p o w i ą z a n y c h ze sobą  f a k t ó w jako bazy, 

2 .  o r a z  n a d b u d o w y  z ł o ż o n e j z  s a m y c h  k ł a m s t w . 

Część  p i e r w s z a  t e g o  s y s t e m u  o b o w i ą z y w a ł a  k a ż d e g o ; część 

d r u g a  b y ł a już  p r z y s w a j a n a bez  p r o t e s t ó w . 

J ę z y k  t y c h  r ó w n i n  b y ł  p r o s t y , a  z a r a z e m  w y s t a r c z a j ą ­

cy.  M i a ł  n i e w i e l e  r z e c z o w n i k ó w i  j e s z c z e  m n i e j  c z a s o w n i k ó w . 
D o r o ś l i  u ż y w a l i  w ł a ś c i w i e  t y l k o  k i l k u  o k r e ś l e ń  c z y n n o ś c i : 

„ z n o w u  p r a c o w a ć "  ( p o  p r o s t u z  b r a k u  s ł o w a  „ p r a c o w a ć " ) , 
„ z n o w u  j e ś ć " ,  „ z ł a m a ć  p r a w o "  ( g d y  b r a k ł o z  k o l e i  o k r e ś l e n i a 
„ p o n o w n i e  z ł a m a ć  p r a w o " ) ,  „ p r z y j ś ć z  z e w n ą t r z " ,  o r a z  „ z n a ­
leźć  ś w i a t ł o "  ( t j . iść  d o  f a b r y k i  f o s f o r u ) .  M ł o d z i  m ę ż c z y ź n i 
i  k o b i e t y  p o s ł u g i w a l i się  j ę z y k i e m  j e s z c z e  u b o ż s z y m ,  s k ł a d a -
j ą c y m się  p r z e w a ż n i e z  p r z e k l e ń s t w .  S z ł a  z a  t y m  n i e z w y k ł a 
o b f i t o ś ć  p r z y m i o t n i k ó w ,  p r z e w a ż n i e  w y p o w i a d a n y c h  b e z  u z a ­
s a d n i e n i a ,  j a k o  ż e  n i e  w i ą z a ł y się z  ż a d n y m i  w y o b r a ż e n i a m i 
n a  t e m a t  r z e c z o w n i k ó w .  Z e s t a w  s ł ó w  u z u p e ł n i a ł a  d u ż a  i l o ś ć 
a b s t r a k c y j n y c h  r z e c z o w n i k ó w  t a k i c h jak  „ w o l n o ś ć " i  „ p o s t ę p " , 
b e z  k t ó r y c h  ż a d e n  d o b r y  o b y w a t e l  n i e  m ó g ł się  o b e j ś ć  p r z y 
k o n s t r u o w a n i u  z d a n i a .  Z n a j d o w a ł y się w  u ż y c i u  n a w e t  p o d ­
c z a s  r o z m o w y  n a  j a k  n a j b a r d z i e j  p r o z a i c z n e  t e m a t y . „  N i e m o -

15 

background image

r a l n e  p o c i ą g a n i e  n o s e m " ,  „ n i e p o s t ę p o w e  z ę b y " ,  „ l u b i e ż n a 
m u z y k a " ,  „ r e a k c y j n e  r z ę s y " -  w s z y s c y  z n a l i  t e g o  r o d z a j u  o k r e ­
ś l e n i a .  P r z e k a z y w a n o  j e  s o b i e z  u s t  d o  u s t ,  p o d o b n i e  j a k  p o ­
p u l a r n e  h a s ł o :  „ Z n o w u  j e ś ć ,  z n o w u  s p a ć ,  z n o w u  p r a c o w a ć , 
z n a l e ź ć  ś w i a t ł o -  o t o  w o l n o ś ć ,  o t o  p o s t ę p " . 

R e l i g i a  t e g o  l u d u  p o d  i s t o t n y m i  w z g l ę d a m i  p r z y p o m i n a ­

ł a  p r o t e s t a n t y z m ,  a c z k o l w i e k  w y r ó ż n i a ł a  j ą jeszcze  w i ę k s z a zależ­
n o ś ć  o d  B o g a .  K i e r o w a n o  d o  n i e g o  m o d l i t w y w  s p o s ó b  ż a r l i w y 
i  n a m i ę t n y , nie  z w a ż a j ą c  n a ich  t r e ś ć .  J e d n o c z e ś n i e  c z e r p a n i e ra­
d o ś c i z życia  s e k s u a l n e g o  o b j ę t e  b y ł o  z a k a z e m ,  k t ó r e g o  z ł a m a n i e 

g r o z i ł o  w t r ą c e n i e m  d o fabryki fosforu. 

N a  k a ż d y m  p o l u  u m i e s z c z o n a  b y ł a  k a m i e n n a  t a b l i c a za­

w i e r a j ą c a  p o  j e d n e j  s t r o n i e  o p i s  t r z e c h faz życia:  p r a c y w  p o l u , 

p r a c y  p r z y  m a s z y n a c h ,  p r a c y w  f a b r y c e ,  p o  d r u g i e j zaś  s t r o n i e 

s e n t e n c j ę : „Jeśli  c h c e s z  w k r o c z y ć  d o  A t l a s u ,  m u s i s z  n a u c z y ć się 

l a t a ć " .  P o d  i n s k r y p c j ą  z n a j d o w a ł się  s z e r e g  s k o m p l i k o w a n y c h 
r y c i n  o b j a ś n i a j ą c y c h  n a u k ę  l a t a n i a .  O c z y w i ś c i e  n i k t  n i e  k o r z y ­
s t a ł z  t y c h  i n s t r u k c j i . 

M o t ł o c h  p a n i c z n i e  b a ł się  j a k i c h k o l w i e k  o d s t ę p s t w  o d 

r u t y n y .  M i a ł  n a  n i e  t y l k o  j e d n o  o k r e ś l e n i e ,  k t ó r e  z m i e n i a ł o 
s w e  z a b a r w i e n i e w  z a l e ż n o ś c i  o d  e p o k i  h i s t o r y c z n e j . W  c i ą g u 
o s t a t n i c h  c z t e r y s t u  l a t  i s t n i e n i a  A t l a s u  n a z y w a ł  j e :  „ c z a r a ­
m i " ,  „ h e r e z j ą " ,  „ s z a l e ń s t w e m " ,  „ z ł y m  p r o w a d z e n i e m " ,  „ p e r -
w e r s j ą " i  „ c z a r n ą  m a g i ą " . 

K i c h n i ę c i e ,  u ś m i e c h , opieszałość  u z n a w a n o  z a  z n a k i  o s t r z e ­

g a w c z e .  W y s t a r c z y ł o  u m i l k n ą ć  n a  c h w i l ę ,  c h o ć b y  d l a  n a b r a n i a 
g ł ę b s z e g o  o d d e c h u ,  b y  u z n a n o  t o  z a rzecz  w y s o c e  p o d e j r z a n ą . 
G o r z e j jeszcze,  g d y  k t o ś chciał  s p ę d z i ć  c h w i l ę w  s a m o t n o ś c i . Taki 
d e l i k w e n t  n a t y c h m i a s t  o t a c z a n y  b y ł  p r z e z  s w o i c h  b l i ź n i c h i  a l b o 
g i n ą ł z ich  r ą k ,  a l b o  z s y ł a n o  g o  d o  f a b r y k i fosforu,  s k ą d nie  b y ł o 
j u ż wyjścia. 

L u d  t e n  p o s i a d a ł  o d r a ż a j ą c e zwyczaje,  z a  g ł ó w n e  ź r ó d ł a 

r o z r y w k i preferując  s z t u k ę ,  m u z y k ę i  t e a t r tej klasy,  c o dzieła  H e n ­

16 

background image

r y e g o  A r t h u r a  J o n e s a ,  P i n e r a ,  L e h a r a ,  G e o r g e ' a  D a n c e ' a ,  L u k e ' a 

F i l d e s a i  T h o m a s a  S i d n e y a  C o o p e r a . 

N a  s z c z ę ś c i e  n i e z n a n a  i m  b y ł a  m e d y c y n a .  Ż y c i e  p o d 

g o ł y m  n i e b e m w  s p r z y j a j ą c y m  p o  t e m u  k l i m a c i e  w p ł y w a ł o  k o ­

r z y s t n i e  n a  r o z w ó j  d z i e w c z ą t i  m ł o d z i e ń c ó w , a  p i e r w s z e  o z n a k i 

n i e d o m a g a n i a  k w a l i f i k o w a ł y  d o  p r a c y w  f a b r y c e  f o s f o r u ,  g d z i e 

m o g l i  b y ć  u ż y t e c z n i ,  p o m i m o  o b n i ż e n i a  w y d a j n o ś c i .  W s z y s c y 

d o b r z e  z a r a b i a l i , a  p o n i e w a ż  n i e  i s t n i a ł  h a n d e l  a l k o h o l e m ,  k t ó ­

r e g o  n i e  w o l n o  b y ł o  s p o ż y w a ć ,  n i e  s p r a w i a ł o  t r u d n o ś c i  g r o m a ­

d z e n i e  o s z c z ę d n o ś c i i  d o k o n y w a n i e  ż y w o t a w  d o s t a t k u .  W r a z 

z e  ś m i e r c i ą  c a ł y  i c h  m a j ą t e k  p r z e c h o d z i ł w  r ę c e  s p o ł e c z n o ś c i , 

c o  c z y n i ł o  z b ę d n y m  u s t a n a w i a n i e  p o d a t k ó w .  N i e  z n a n o  r ó w ­

n i e ż  u b r a ń , a  „ c h l e b z  n i e b a "  b y ł  „ d a r e m  o d  B o g a " .  O s o b y 

z m a r ł e  r z u c a n o  n a  ż e r  z w i e r z ę t o m .  O k r e ś l e n i e  „ d o m "  s t o s o ­

w a n o  t y l k o w  A t l a s i e .  K a ż d y z  m i e s z k a ń c ó w  b u d o w a ł  w ł a s n ą 

c h a t ę  z e  s t o s u  k a m i e n i ,  k t ó r ą  n a z y w a ł  „ H l o k l o s t e m "  ( c o  j e s t 

o d p o w i e d n i k i e m  a n g i e l s k i e g o  s ł o w a  „ d o m o s t w o " ) .  O b c e  i m 

b y ł o  n i e z a d o w o l e n i e . I  n i k o m u  n a w e t  p r z e z  m y ś l  n i e  p r z e s z ł o , 

b y  z a k a z y w a ć  h a n d l u z  o b c o k r a j o w c a m i ,  s k o r o  m i e s z k a ń c ó w 

i n n y c h  k r a i n i  t a k  u w a ż a n o  z a  b a r b a r z y ń c ó w .  G d y b y  j e d n a k 

m i e s z k a ń c y  A t l a s u  d o p u ś c i l i  j a k i ś  s t a t e k  d o  s w o i c h  b r z e g ó w , 

j e g o  z a ł o g a  z o s t a ł a b y  w y c i ę t a w  p i e ń  n a t y c h m i a s t  p o  z e j ś c i u 

n a  l ą d .  J e s t  w s z a k ż e  m a ł o  p r a w d o p o d o b n e ,  b y  j a k i k o l w i e k  s t a ­

t e k  d o t a r ł  d o  b r z e g ó w  A t l a s u , o  c z y m  b ę d z i e  j e s z c z e  m o w a 

w  n a s t ę p n y m  r o z d z i a l e . 

17 

background image

T a k  t e ż  z o b r a z o w a l i ś m y  p o k r ó t c e  n a t u r ę  r ó w n i n  r o z p o ­

ścierających się  p o d  A t l a s e m  o r a z  c h a r a k t e r  z a m i e s z k a ł e j  j e rasy 
n i e w o l n i k ó w . 

18 

background image

O RASIE 

ZAMIESZKUJĄCEJ 

ATLAS 

background image

M i a s t a , czy raczej  „ d o m y "  w y c i o s a n e z  g r a n i  k a ż d e j  g ó r y , 

z a m i e s z k i w a ł a  r a s a  l u d z i  n i e w i e l e  w y ż s z y c h  o d  n a s ,  n a t o m i a s t 
z n a c z n i e  l e p i e j  z b u d o w a n y c h .  N i ż s z e  k l a s y  c h a r a k t e r y z o w a ł a 
m a s a i siła  n i e d ź w i e d z i a ,  n a t o m i a s t  p r z e d s t a w i c i e l e klasy wyższej 
p o s i a d a l i  n i e z w y k l e  r o z b u d o w a n a  k l a t k ę i  r a m i o n a  o r a z  s z c z u ­
p ł e , lwie  b i o d r a . Siła  p r z y d a w a ł a  i m  p i ę k n e g o  w y g l ą d u ,  u w y ­
d a t n i o n e g o  s u r o w y m  p r a w e m  n a k a z u j ą c y m ,  a b y  k a ż d e  d z i e c ­
k o , u  k t ó r e g o w  c i ą g u  p i e r w s z y c h  s i e d m i u  l a t  ż y c i a  n i e 
w y k s z t a ł c i się  j a k a ś  w y j ą t k o w a  c e c h a ,  s k ł a d a n e  b y ł o w  o f i e r z e 
b o g o m .  T a k i m  z n a k i e m  s z c z e g ó l n y m  m ó g ł  b y ć  o l b r z y m i c h roz­

m i a r ó w  n o s ,  n i e z w y k l e  s i l n e  r ę c e i  b i c e p s y ,  s z c z ę k i jak u  g o r y -
1a, uszy jak u  s ł o n i a  l u b cokolwiek, co uprawniało do życia. 

M i e s z k a ń c y  A t l a s u  d o s t r z e g a l i w  t y c h  o d s t ę p s t w a c h  o d  n o r m y 
m o ż l i w o ś c i  r o z w o j u  g a t u n k u .  M ę ż c z y ź n i i  k o b i e t y  b y l i  k o s m a ­
c i jak  o r a n g u t a n y , a  p r z y  t y m  w s z y s c y  k r ó t k o  o s t r z y ż e n i  o d 
s t o p  a ż  p o  g ł o w y .  Z a u w a ż o n o ,  ż e  t e g o  r o d z a j u  p r a k t y k a  r o z w i ­
j a  z m y s ł  d o t y k u ,  M i a ł a  o n a  r ó w n i e ż  u p a m i ę t n i a ć  " Ż y w e g o 

A t l ę " , o  c z y m  b ę d z i e  j e s z c z e  m o w a . 

N i e w i e l e  o s ó b  n a l e ż a ł o  d o  k l a s y  n i ż s z e j .  J e j  z a d a n i e m 

b y ł o  n a d z o r o w a n i e rasy  n i e w o 1 n i k ó w ,  p r z y n o s z e n i e  p o ż y w i e -
n i a  d z i e c i o m  d o sali  b a n k i e t o w e j ,  s p r z ą t a n i e  n i e z j e d z o n y c h resz­
t e k ,  s t a w i a n i e się  d o  d y s p o z y c j i  " e k r a n ó w  ś w i a t ł a "  o r a z  t r o s k a 
o  p r z e t r w a n i e  r a s y czyli  w y c h o w y w a n i e ,  o d ż y w i a n i e i  p i e l ę ­
g n o w a n i e  d z i e c i . 

K l a s a  k a p ł a ń s k a  z a j m o w a ł a się  d a l s z y m  o b r a b i a n i e m 

Z r o  d o s t a r c z a n e j z  f a b r y k ,  o r a z  j e j  i m p r e g n o w a n i e m  z a  p o ­

m o c ą  f o s f o r u .  T a  k l a s a w  w i ę k s z y m  s t o p n i u  d y s p o n o w a ł a 
w o l n y m  c z a s e m  w y m a g a n y m  d o  „ p r a c y " ,  c o  j e s z c z e  z d ą ż ę wy-
t ł u m a c z y ć . 

21 

background image

K a ż d y  „ d o m "  z a m i e s z k i w a ł a  z n i k o m a liczba  A r c y k a p ł a ­

n ó w i  A r c y k a p ł a n e k , to jest  j e d e n a ś c i e razy po  t r z y d z i e s t u  t r z e c h . 
I m  t o  w ł a ś n i e  p o w i e r z a n o  n a j w i ę k s z e  t a j e m n i c e  A t l a s u i  t o  o n i 

byli  o d p o w i e d z i a l n i  z a  p r z e p r o w a d z a n i e  e k s p e r y m e n t ó w ,  p o d c z a s 
k t ó r y c h  w i ą z a n o  k a ż d ą  p o j e d y n c z ą  w o l ę . 

A t l a n c i różnili się  m i ę d z y  s o b ą  k o l o r e m skóry,  c h o ć  k a ż d y 

z  n i c h  m i a ł  t a k i e  s a m e ,  p o ł y s k l i w e ,  o g n i s t o - k a s z t a n o w e  w ł o s y 
M o ż n a  w i ę c  b y ł o  z o b a c z y ć  w ś r ó d  n i c h  k o b i e t y bielsze  o d  A f r o d y ­
ty i  b a r d z i e j  ś n i a d e niż  K l e o p a t r a , a  t a k ż e  ż ó ł t e  n i c z y m  T u - C h i , 
d z i w a c z n e ,  d e l i k a t n i e  b ł ę k i t n e  n i c z y m  k o b i e t y z  C h i n o  t a t u o w a ­
n y c h  t w a r z a c h , nie  m ó w i ą c  j u ż o  c z e r w o n y c h  n i c z y m  m i e d ź .  D l a 
k o b i e t  z a k a z a n e  b y ł o  j e d y n i e  o b l e k a n i e się w zieleń,  n a t o m i a s t 

w ś r ó d  m ę ż c z y z n źle  w i d z i a n o  c z e r w i e ń .  R z a d k o  k i e d y  w y s t ę p o ­
w a ł  f i o l e t ,  k t ó r y  b a r d z o  c e n i o n o , a dzieci  u r o d z o n e z  t y m  k o l o r e m 

s k o r y  b y ł y  w y c h o w y w a n e  p r z e z  s a m e  A r c y k a p ł a n k i . 

W s z e l a k o  j e d n a część ciała u  w s z y s t k i c h  k o b i e t  b y ł a  i d e a l ­

nie  c z a r n a , a  b y ł a  t o  c z e r ń ,  k t ó r e j  m e  m o g l i b y się  p o w s t y d z i ć  n a ­
w e t  M u r z y n i .  S t ą d  w ł a ś n i e wzięła się  n a z w a  „ A t ł a s " .  N i e k t ó r z y 
a u t o r z y w  s p o s ó b  n i e d o r z e c z n y  p r z y p i s y w a l i  o w ą  c e c h ę  o b f i t y m 
z ł o ż o m fosforu w  Z r o .  W y s t a r c z y  t y l k o  p o w i e d z i e ć , że  z n a m i ę to 
w y s t ę p o w a ł o  n a  d ł u g o  p r z e d t e m ,  z a n i m  o d k r y t o  c z a r n y fosfor. 
M u s i a ł a  t o  w i ę c  b y ć  o z n a k a rasy.  K i e d y zaś  p e w n e g o  r a z u  u r o d z i ­
ła się  d z i e w c z y n k a ,  k t ó r a nie  p o s i a d a ł a  t e g o  z n a m i e n i a , z jej  m a t ­
k i  n a t y c h m i a s t  u c z y n i o n o  b o g i n i ę i  z a k o ń c z o n o  z i e m s k ą  w ę d r ó w ­
k ę  A t l a n t ó w . 

N i e w i e l e  d a się  p o w i e d z i e ć o  e t y c e  t e g o  l u d u .  N a  „ s p r a ­

w i e d l i w o ś ć "  m ó w i l i  „ p h p h " ,  w y p u s z c z a j ą c  p o w i e t r z e  s z c z ę k ą  p r z e ­
c i ą g n i ę t ą  o d lewej  d o  p r a w e j strony,  c o  m i a ł o  w y r a ż a ć „życie spi­
r a l n e  p r z e c i w n e  r u c h o w i  s ł o ń c a " .  O c z y w i ś c i e ,  t a k i e  s ą  t y l k o  n a s z e 
p r z y p u s z c z e n i a ,  a l b o w i e m  z a  g ł ó w n ą  d e w i z ę lud  t e n  o b r a ł  s o b i e 
b o d a j ż e  p o w i e d z e n i e :  „ C o k o l w i e k istnieje, jest  z ł e " .  N o g i  s ą  „ z ł e " , 

22 

background image

p o n i e w a ż  m o g ą  m a s z e r o w a ć  t y l k o  p i ę ć mil  n a  g o d z i n ę :  z a p o m n i j ­
my  w i ę c o  c h o d z e n i u i  p r z e s i ą d ź m y się na  k o n i e . Ale  p r z e c i e ż  k o ­
nie są  „ z ł e " w  p o r ó w n a n i u z  p o c i ą g a m i i  s a m o c h o d a m i : te zaś są 
„ z ł e " , jeśli  j e  z m i e r z y ć z  s a m o l o t a m i .  G d y b y  A t l a n t ó w  z a j m o w a ł a 
s z y b k o ś ć , z  p e w n o ś c i ą  u z n a l i b y om  s a m o l o t y i  w s z e l k i e  i n n e  w e ­
h i k u ł y  z a  „ z ł e "  d o p ó k i nie  m o g l i b y  p r z e ś c i g n ą ć  p r ę d k o ś c i  ś w i a t ł a . 

D z i w a c z n e  p r z e ż y t k i  a t l a n t y c k i c h  r e g u ł  e t y c z n y c h  o d n a ­

leźć  m o ż n a w  ż y d o w s k i e j  t r a n s k r y p c j i  p r a w a  e g i p s k i e g o ,  k t ó r e , 
j a k o rasa  n i e w o l n i k ó w ,  Ż y d z i  z i n t e r p r e t o w a l i  o p a c z n i e . 

„ N i e  b ę d z i e s z  s p o r z ą d z a ł  ż a d n y c h  w i z e r u n k ó w " . O d w r o t -

nie,  w ś r ó d  A t l a n t ó w  k a ż d e  d z i e c k o płci  m ę s k i e j  p o  o s i ą g n i ę c i u 

d o j r z a ł o ś c i  o t r z y m y w a ł o  p o s ą ż e k ,  k t ó r y  m i a ł o czcić.  P o s ą ż e k  t e n 

m i a ł  c z y n i ć  c u d a i były  n a  n i m  w y r y t e  g ł ó w n e  z a s a d y  d a n e g o 

c z ł o w i e k a . 

„ P a m i ę t a j  d z i e ń  ś w i ę t y  ś w i ę c i ć " .  K a ż d y  A t l a n t a  d b a ł o  t o . 

aby  j e d e n  d z i e ń  s p o ś r ó d  s i e d m i u  d n i w  j e g o życiu  s p ę d z a ć bez 
ż a d n e g o  z w i ą z k u  z e  s w y m i  z a d a n i a m i . 

„ N i e  b ę d z i e s z  p o ż ą d a ł  ż o n y  b l i ź n i e g o  s w e g o " .  M i m o  ż e 

w ś r ó d  A t l a n t ó w  i s t n i a ł a  i n s t y t u c j a  m a ł ż e ń s t w a ,  s t o s u n e k  p ł c i o w y 
z  ż o n ą był  z a k a z a n y . 

„Czcij ojca  s w e g o i  m a t k ę swoją". Atlanci  p o s t ę p o w a l i wręcz 

p r z e c i w n i e , nie czcząc  r o d z i c ó w  t y l k o dzieci,  j a k b y chcieli  p o w i e -

dzieć:  „ O t o jest  B ó g ,  k t ó r e g o  s t w o r z y ł e m  n a  w ł a s n e  p o d o b i e ń s t w o " . 

W  p o d o b n y  s p o s ó b istniał jeden jedyny wyjątek wobec re­

g u ł y milczenia. Było to  w y p o w i e d z e n i e „słowa",  k t ó r e niesie śmierć. 
S ł o w o to przez cały czas mieli w  m y ś l a c h i na  k o ń c u języka; to Zerra, 

zjadliwy  d ź w i ę k  p r z y p o m i n a j ą c y  p ł u k a n i e  g a r d ł a . Stąd  n a j p r a w d o ­
p o d o b n i e j  p o c h o d z i galijskie słowo Scurr, czyli  „ m o w a " , angielskie 

Scaur

 lub Scar w dialekcie z Yorkshire i  P e n n i n e s . Zerra to również 

nazwa „Wysokiego  D o m u " oraz posążków, o których  m ó w i l i ś m y weze-

śniej. 

P o z o s t a ł e  w i a d o m o ś c i  n a  t e m a t  m i e s z k a ń c ó w tej  k r a i n y 

można  o d n a l e ź ć w  z w y c z a j a c h  l u d o w y c h .  N i e k t ó r e z  n i c h  n a l e ż ą 

23 

background image

j u ż  d o  z w y k ł y c h  z a b o b o n ó w . I  t a k  n a  p r z y k ł a d  p o ż ą d a n ą ilość 
o s ó b  u c z e s t n i c z ą c y c h w  b a n k i e c i e  s t a n o w i ł o  t r z y n a ś c i o r o ,  p o n i e ­

w a ż  g d y b y istniał jeszcze  j e d e n  z n a k  Z o d i a k u ,  r o k  b y ł b y  d ł u ż s z y 
i  b y ł o b y więcej  c z a s u „dla  p r a c y " .  M a r n y  t u  p r a w d o p o d o b n i e  d o 

c z y n i e n i a  z e  z d e g e n e r o w a n ą  t r a d y c j ą  e g i p s k ą ,  g d y ż  s a m i  A t l a n c i 
w i e d z i e l i lepiej niż  k t o k o l w i e k , ze  Z o d i a k jest  s z t u c z n y m  t w o ­

r e m .  M o ż n a  w r ę c z  p o w i e d z i e ć ,  ż e  d l a  l u d u  z a m i e s z k u j ą c e g o  A t l a s 
nic nie  w y d a w a ł o się  n i e m o ż l i w e .  G d y  w i ę c  k t o ś  m ó w i ł :  „ D w a 
i  d w a  r ó w n a się  c z t e r y " , w  j e g o  g ł o w i e od razu  r o d z i ł a się  m y ś l : 
„ N o  t a k , a  n i e c h  t o  d i a b l i ! " 

Z a j m i j m y się  t e r a z  o p i s a n i e m  j ę z y k a  A t l a s u . Trzeci a zara­

z e m  n a j w y b i t n i e j s z y  s p o ś r ó d filozofów  a t l a n t y c k i c h  d o s z e d ł  d o 
w n i o s k u , ze  m o w a  w y r z ą d z a więcej  z ł e g o niż  d o b r e g o , w  z w i ą z k u 
z  c z y m  p o s t a n o w i ł  o p r a c o w a ć  p e w i e n  s z c z e g ó l n y  r y t u a ł .  O p i e r a ł 
się  o n  n a  w y b o r z e  d r o g ą  l o s o w a n i a  d w ó c h  l u d z i ,  k t ó r y c h  z a d a ­
n i e m  m i a ł a  b y ć  p i e c z a  n a d  c z y s t o ś c i ą języka.  S y s t e m  f o n e t y c z n y 
s k ł a d a ł się z  s a m y c h  m o n o s y l a b , w liczbie  d w u s t u  c z t e r n a s t u . 

K a ż d e j z  n i c h  p r z y p i s a n y był  p e w i e n  z n a k  d i a k r y t y c z n y ,  z a z w y ­

czaj  m a j ą c y  p o s t a ć  i d e o g r a m u . I  t a k  d l a  w y r a ż e n i a ,  z e coś jest 

„ z ł e " ,  m ó w i o n o  „ p h p h " ,  p o r u s z a j ą c  s z c z ę k ą  o d  p r a w e j  d o lewej 
s t r o n y  T o  s a m o  s ł o w o ,  k t ó r e m u  t o w a r z y s z y ł o  ś c i ą g n i ę c i e  b r w i ą , 
o z n a c z a ł o  „ g o r ą c o " .  K i e d y  t o w a r z y s z y ł o  m u  z a s ł a n i a n i e  u s t  r ę k a ­
m i ,  o z n a c z a ł o  o n o  „ o g i e ń " .  G d y  z a ś  w y p o w i a d a n o  j e  w r a z z  u d e ­
r z e n i e m w  g a r d ł o ,  m i a ł o  z n a c z y ć  „ g i ń " .  D z i ę k i  t e m u  k a ż d y  „ r d z e ń " 
m ó g ł  m i e ć  s e t k i  p o c h o d n y c h .  N i c  d z i w n e g o ,  ż e język  t e n  o b y w a ł 
się  p r a k t y c z n i e bez  g r a m a t y k i ,  k t ó r ą  A t l a n c i  u w a ż a l i  z a  z b y t e c z n ą . 

O w i  d w a j  w s p o m n i a n i  m ę ż c z y ź n i  w y b r a n i  n a  d z i e r ż a w ­

c ó w języka  u d a w a l i się na  r o k do  g r o t y  z n a j d u j ą c e j się tuż  n a d 

24 

background image

k l i f e m ,  g d z i e  p r z e z cały czas  r o z m a w i a l i ze  s o b ą i kreślili na  s k a ­
ł a c h  s y m b o l i c z n e  p r z e d s t a w i e n i a  j ę z y k a .  P o  u p ł y w i e  t e g o  o k r e s u 
w r a c a l i  d o swej  s p o ł e c z n o ś c i , a  w t e d y  t o  s t a r s z e g o z  n i c h  s k ł a d a n o 
w ofierze, zaś  m ł o d s z y  w r a c a ł do  g r o t y z  o c h o t n i k i e m ,  z w y k l e 
c z ł o w i e k i e m  p o t r z e b u j ą c y m  p o k u t y ,  k t ó r e g o  u c z y ł języka.  P o d ­
czas  w i z y t y w  m i e ś c i e  z o b o w i ą z a n y był  p o n a d t o  d o  b a c z n e g o  o b ­
s e r w o w a n i a , czy  p o j a w i ł y się jakieś  n o w e rzeczy,  k t ó r e  m o g ł y b y 
p o t r z e b o w a ć  s w e g o  m i a n a ,  j e ś l i  j e  z n a l a z ł ,  w y m y ś l a ł  s t o s o w n ą 

n a z w ę i  d o d a w a ł  j ą  d o  s ł o w n i k a .  P r o c e s  t e n  z a c h o d z i ł  n i e p r z e r w a ­
n i e .  N a t o m i a s t  p o z o s t a l i  l u d z i e w  o g ó l e nie  u ż y w a l i  j ę z y k a .  W y ­
s t a r c z y ł o  i m  k i l k a lat,  a b y zaczęli  o b y w a ć się  b e z  r d z e n i a .  M o g l i 
w t e d y  s k u p i ć się  n a d  w y e l i m i n o w a n i e m  z e  s w e g o życia  g e s t ó w . 
A  k i e d y w  c i ą g u  o ś m i u  p o k o l e ń  u p o r a l i się z  t y m  p r o b l e m e m , 

u d a ł o się  i m  w y ć w i c z y ć  t e l e p a t i ę .  M o g l i  w t e d y  p o ś w i ę c i ć się  d z i a ­
ł a n i u  b e z  i n g e r e n c j i  m y ś l i , o  c z y m jeszcze  b ę d z i e  m o w a  w e  w ł a ś c i ­
w y m  m i e j s c u . 

I s t n i a ł a  t a k ż e  i n s t y t u c j a  „ s ł u c h a c z y " ,  t r z e c h  l u d z i ,  d o za­

d a ń  k t ó r y c h  n a l e ż a ł o  z a s i a d a n i e  n a  n a j w y ż s z y m szczycie  p o n a d 

„ e k r a n a m i  ś w i a t ł a " i  a l a r m o w a n i e w  p r z y p a d k u ,  g d y b y jakiś  h a ­
łas  n i e p o k o i ł  A t l a s . Ich  r a p o r t o  z a g r o ż e n i u ,  p o  u z y s k a n i u  a r c y k a ­
p ł a ń s k i e j  a k c e p t a c j i ,  r ó w n o z n a c z n y  b y ł z  r o z k a z e m  z n i s z c z e n i a 
ź r ó d ł a  n i e p o k o j u .  W s p o m n i a n e już wcześniej  „ e k r a n y  ś w i a t ł a "  b y ł y 

p r z y r z ą d a m i z blachy,  k t ó r y c h  o m a s z t o w a n i e ,  n i e  t y l e  d z i ę k i ich 
n i e p r z e n i k l i w o ś c i  w o b e c  ś w i a t ł a ,  c o  j e g o  i n t e r f e r e n c j i ,  s p r a w i a ł o , 
z e  ś w i a t ł o i żar  s ł o n e c z n y  n i e  d o c i e r a ł y  d o  „ d o m ó w " .  P r z e d o s t a ­
wały się  d o  n i c h  t y l k o  t e  d e l i k a t n e  p r o m i e n i e ,  k t ó r e  u z n a w a n o  z a 
n i e z b ę d n e  d o życia. 

Z j a w i s k o  p r o m i e n i o w a n i a  s t a n o w i ł o nota  b e n e  p r z e d m i o t 

n a j w i ę k s z y c h  k o n t r o w e r s j i .  N i e k t ó r z y  u t r z y m y w a l i ,  ż e  n a w e t  t e 
p r o m i e n i e są  s z k o d l i w e i  t r z e b a je  w y k l u c z y ć .  I n n i  u w a ż a l i , że 

25 

background image

„ e k r a n y  ś w i a t ł a "  p o w i n n y  b l o k o w a ć  p r o m i e n i e  k s i ę ż y c a , a  n i e 

ś w i a t ł o  s ł o n e c z n e , jak  t o  b y ł o w  z w y c z a j u ,  j e d n a k ż e  n i g d y  d o  t e g o 

nie  d o s z ł o ,  g d y ż  w i e l u  m i e s z k a ń c ó w  A t l a s u  s k ł a d a ł o  h o ł d księży­

c o w i ,  j e s z c z e  i n n i  d o m a g a l i się  p e ł n e g o  ś w i a t ł a  s ł o n e c z n e g o ,  p o ­

n i e w a ż  t w i e r d z i l i , że  p r z e z n a c z e n i e m  A t l a s u jest  d o t a r c i e cło  s ł o ń ­

ca.  T e o r i a  t a  b y ł a  w s z a k ż e  s p r z e c z n a z  p o d s t a w o w y m  a k s j o m a t e m 
o s i ą g a n i a rzeczy  p o p r z e z ich  p r z e c i w i e ń s t w a ,  d l a t e g o  t e z jej  z w o ­
l e n n i k a m i byli  t y l k o  n i e w t a j e m n i c z e n i w  t ę  d o k t r y n ę  c z ł o n k o w i e 

n i ż s z y c h  k l a s . 

D o m y w  „ A t l a s i e "  c i o s a n o  z e  s k a ł y  p r z y  p o m o c y  s i ó d m e ­

g o  o p a d u  Z r o .  B y ł y  t o  b a r d z o  s o l i d n e  k o n s t r u k c j e o  ś c i a n a c h  s t r z e ­
l i s t y c h i  g ł a d s z y c h niźli  s z k ł o ,  c h o ć ich  p o d ł o g i  b y ł y  w y b o i s t e 

i  w z o r z y s t e z racji,  k t ó r y c h  n i e  m o g ę tu  p r z y t o c z y ć .  Z n a j d u j ą c e 

się w  n i c h  k o r y t a r z e były  t a k  w ą s k i e , że nie  m o g ł y  p r z e z nie przejść 
r ó w n o c z e ś n i e  d w i e  o s o b y A  k i e d y już  d o c h o d z i ł o  d o  t a k i e g o  s p o ­
t k a n i a ,  w y m a g a ł o  o n o  o b o w i ą z k o w e g o  p r z y w i t a n i a się i  ż y c z e n i a 
s o b i e  u d a n e j  „ p r a c y " ,  p o  c z y m  k a ż d y  z m i e r z a ł  d o realizacji  s w o i c h 
z a d a ń .  S t a n o w i ł o  t o  w i ę c  d o b r y  p r e t e k s t ,  b y  z a  k a ż d y m  r a z e m 
p r z y p o m i n a ć  s o b i e o  s w o i c h  p o w i n n o ś c i a c h  w z g l ę d e m  A t l a s u . 

Sala  b a n k i e t o w a , w  k t ó r e j  p r z e b y w a ł y dzieci,  b y ł a  z a z w y ­

czaj  b a r d z o  d u ż a .  M e b l i ,  k t ó r e  p r z y w i e ź l i  p i e r w s i  k o l o n i ś c i ,  s t o p ­

n i o w o  p r z e s t a n o  u ż y w a ć i  n i g d y  n i e  w y m a g a ł y  r e p e r a c j i .  N a  p ó ł ­
n o c  p r o w a d z i ł a  r o z l e g ł a  d r o g a ,  k t ó r a  o p a d a ł a  k u  w i n n i c o m i  s a d o m , 
ł ą k o m i  o g r o d o m .  T a m  t e ż dzieci  s p ę d z a ł y  w i ę k s z o ś ć  c z a s u .  M a t k i 

k a r m i ł y  j e  t y l k o  p r z e z  p i e r w s z e  t r z y  m i e s i ą c e życia,  p o  c z y m  p r z e ­
c h o d z i ł y  o n e  n a  s a m o d z i e l n ą  d i e t ę ,  ż y w i ą c się  c h l e b e m i  w i n e m 
o r a z  m i ę s e m  z w i e r z ą t  z i e m n o w o d n y c h .  I s t n i a ł o  k i l k a  g a t u n k ó w 
t y c h ż e :  j e d e n z  n i c h  p r z y p o m i n a ł  ś w i n i ę ,  c h o c i a ż  s m a k o w a ł jak 
d z i k a  k a c z k a .  D r u g i  m i a ł w sobie cos z  „ a m a t e e " , a  s m a k i e m  p r z y ­
p o m i n a ł łososia,  j e g o  t ł u s z c z  w e  w s z y s t k i m  p o z a  k o n s y s t e n c j ą 
p o d o b n y  b y ł  d o  k a w i o r u i  s ł u ż y ł  j a k o  z n a k o m i t e  r e m e d i u m  n a 

w s z e l k i e  d z i e c i ę c e  d o l e g l i w o ś c i .  I n n y jeszcze  g a t u n e k  z w i e r z ą t , 
p r z o d e k  n a s z y c h  h i p o p o t a m ó w ,  z o s t a ł  u d o m o w i o n y .  N i e w o l n i c y 

2 6 

background image

p o s ł u g i w a l i się  n i m  d o  p r z y g o t o w y w a n i a  z i e m i  p o d  u p r a w ę  z b o ­
ża.  S t w o r z e n i a  t e  b r o d z ą c w  w o d z i e  ż ł o b i ł y  g ł ę b o k i e  b r u z d y , 
w  k t ó r e  w r z u c a n o  z i a r n a roślin. Ich  m i ę s o  s m a k o w a ł o jak  n i e ­
d ź w i e d z i e ,  c h o ć  b y ł o  b a r d z i e j  d e l i k a t n e .  O d n o ś n i e  f a u n y  w o d n e j , 
c o  i s t o t n e , w  k r a i n i e tej  w y s t ę p o w a ł o  d u ż o  ż ó ł w i .  P o ż y w i a n o się 
t a k ż e  o l b r z y m i m i  o s t r y g a m i ,  r ó w n i e  d u ż y m i  g ł ę b i n o w y m i  k r a b a ­
m i ,  p e w n y m  g a t u n k i e m  o ś m i o r n i c y , z  k t ó r e j  s p o r z ą d z a n o  s m a c z n ą 
i  p o ż y w n ą  z u p ę  o r a z  n i e z l i c z o n y m i  s k o r u p i a k a m i . W ujściach  w o d ­
n y c h  s p o t y k a n o  ł a w i c e  t r u j ą c y c h  r y b ,  k t ó r y c h  u k ą s z e n i a  p o w o ­
d o w a ł y  n a t y c h m i a s t o w ą  ś m i e r ć , w  z w i ą z k u z  c z y m  p o m i ę d z y 
w y s p a m i nie  i s t n i a ł a  ż a d n a  m o r s k a  k o m u n i k a c j a ,  p o n i e w a ż  „ h i ­
p o p o t a m y " ,  c h o ć  n i e p o d a t n e  n a  t r u c i z n ę ,  n i e  p o t r a f i ł y  p ł y w a ć . 
M i e s z k a ń c y  a r c h i p e l a g u  z m u s z e n i  w i ę c byli  p o s ł u g i w a ć się  t r a n s ­
p o r t e m  n a p o w i e t r z n y m . 

W y p a d a ł o b y  d o d a ć jeszcze  k i l k a  s ł ó w  o d n o ś n i e  k o m n a t 

s n u , ale  z a j m i e m y się  n i m i  d o p i e r o  p o  r o z w a ż a n i a c h  n a  t e m a t  [ s u b ­
stancji  z w a n e j ]  Z r o . 

27 

background image

O ZADANIACH MAGÓW ATLASU; 

O ZRO, JEGO CECHACH 

I WŁAŚCIWOŚCIACH, A TAKŻE 

O TYM, CZEGO MOŻNA 

DOKONAĆ Z JEGO POMOCĄ; 

ORAZ O CZARNYM FOSFORZE 

background image

N a j s t a r s z a  l e g e n d a  m a g ó w  a t l a n t y c k i c h  p o w i a d a ł a ,  ż e  s ą 

o n i  p o t o m k a m i rasy  z a m i e s z k u j ą c e j  o n e g d a j  k r a i n ę  L e m u r i i ,  k t ó ­
rej  p o z o s t a ł o ś c i  m o g ą  z n a j d o w a ć się  o b e c n i e w  a r c h i p e l a g u  w y s p 
p o ł u d n i o w e g o  P a c y f i k u .  W e d ł u g tej  o p o w i e ś c i  o w i  L e m u r i a n i e 
s t w o r z y l i cywilizację,  k t ó r a  s t o p n i e m  s w e g o  r o z w o j u  m o g ł a  p r z e ­
w y ż s z a ć  n a w e t cywilizację  a t l a n t y c k ą .  N i e s t e t y , jej  t w ó r c y w wy­
n i k u  b ł ę d n e g o  z r o z u m i e n i a  p r a w a  m a g i c z n e g o —  n i e k t ó r z y  p o ­
wiadają, ze  d r u g i e g o , inni że  ó s m e g o , a jeszcze  i n n i że  d w u d z i e s t e g o 
t r z e c i e g o —  z a a n g a ż o w a l i się i  d o p r o w a d z i l i swój kraj do  k a t a s t r o ­
fy.  K r ą ż y ł y też  o p i n i e , że  L e m u r i a n i e w rzeczywistości spełnili swoje 
z a d a n i e  m a g i c z n e , a  j e d n y m z  j e g o  s k u t k ó w  b y ł o  z n i s z c z e n i e  w ł a ­
snej  ś w i ą t y n i . 

N i e z a l e ż n i e  o d  w s z e l k i c h  h i p o t e z ,  t a j e m n a  t r a d y c j a  l e m u -

r i a ń s k a  g ł o s i ł a ,  ż e  o n i  s a m i  p o c h o d z i l i  o d starszej rasy, żyjącej  p o ­
ś r ó d  l o d u ,  t a  z a ś rasa  p o c h o d z i ł a  o d jeszcze  i n n e j ,  m i e s z k a j ą c e j 
w  o g n i u ,  k t ó r e j  p i e r w s z y m i  p r z e d s t a w i c i e l a m i byli koloniści z  M a r ­
sa. U  ź r ó d e ł tej  t r a d y c j i  t k w i ł a  k o n c e p c j a , że  c e l e m  e g z y s t e n c j i 
c z ł o w i e k a jest  o s i ą g n i ę c i e  S ł o ń c a , z  k t ó r e g o ,  w e d l e  j e d n e j  z e  s z k ó ł 
k o s m o l o g i c z n y c h ,  w y g n a n o  g o w  w y n i k u  k a t a s t r o f y  k o s m i c z n e j , 

w  c z e g o  n a s t ę p s t w i e  p o w s t a ł  m . i n .  N e p t u n .  C z ł o w i e k  p o w i n i e n 
w i ę c ,  n i e z a l e ż n i e  o d  t e g o ,  n a  k t ó r e j żyje  p l a n e c i e ,  z m i e r z a ć  d o 
o b a l e n i a  o b o w i ą z u j ą c y c h  p r a w  n a t u r y .  M u s i a ł b y  z a t e m  w y s t a r ­
czająco  d o b r z e  j e  o p a n o w a ć ,  a b y  d o k o n a ć  s k o k u  e w o l u c y j n e g o  n a 

L e m u r i a -  g i g a n t y c z n y  l ą d  p o m i ę d z y  d z i s i e j s z a  A u s t r a l i ą ,  I n d i a m i  W s c h o d n i m i , 

a  p ó ł n o c n o w s c h o d n i m  w y b r z e ż e m  A f r y k i .  N a z w a  w y w o d z i  s i ę  o d  n i e z w y k ł e j ,  c z ł e k o -

k s z t a ł t n e j  ( p r z e c i w s t a w n y  k c i u k ! )  m a ł p i a t k i ,  L e m u r a ,  o b e c n i e  j u ż  n a  w y m a r c i u ,  z a ­

m i e s z k u j ą c e j  w s p o m n i a n e  r e g i o n y ,  s z c z e g ó l n i e  z a ś  M a d a g a s k a r .  W e d l e  R u d o l f a  S t e i n e -

r a i  t e o z o f ó w ,  L e m u r i a  z a m i e s z k a n a  b y ł a  p r z e z  t r z e c i ą z  k o l e i  ( p o  e t e r y c z n e j , a  p r z e d 

a t l a n t y c k ą )  r a s ę  l u d z k ą .  P o d c z a s 5  m l n .  l a t  s w e g o  i s t n i e n i a jej  p r z e d s t a w i c i e l e ,  o l b r z y ­

m i e g o  w z r o s t u ,  m i e l i  p o c z ą t k o w o  c i a ł a  p ł y n n o - s t a ł e ,  w p i e r w  b e z p ł c i o w e ,  p o t e m  a n d r o -

g y n i c z n e ,  w r e s z c i e  z e  z n a n y m  n a m  p o d z i a ł e m  n a  p ł c i . W  t y m  c z a s i e  w y t w o r z y ł  s i ę 

s y s t e m  n e r w o w y i  n a r z ą d y  p o s t r z e g a n i a  z m y s ł o w e g o .  N i e s t e t y ,  p o p r z e z  „ n a d u ż y w a n i e 

s i ł  d u c h o w y c h "  w y w o ł a n o  k a t a s t r o f ę  k o s m i c z n ą ,  k t ó r a  z n i s z c z y ł a  L e m u r i ę .  P o z o s t a ł y 

p o  n i e j  A u s t r a l i a ,  p ó ł w y s e p  M a l a j s k i ,  M a d a g a s k a r  o r a z  c z ę ś ć  A f r y k i i  A m e r y k i  P ł d .  [ z a 

L u d w i k i e m  S z c z e p a ń s k i m -  p r z y p .  r e d . ] 

31 

background image

n a s t ę p n ą  p l a n e t ę .  N i e  w i a d o m o w jaki  s p o s ó b  m i a ł o b y  t o  w y g l ą ­

d a ć .  N a j p r a w d o p o d o b n i e j  n i e  w i e d z i e l i  t e g o  n a w e t  s a m i  m i e s z ­
k a ń c y  A t l a n t y d y . 

T o  p r a w d a ,  ż e  m i e s z k a ń c y  A t l a s u  z n a l i  t a j e m n i c ę  l a t a ­

n i a . A  c z y n i l i  t o  p r z y  p o m o c y  t a k  p r o s t e j  m e t o d y ,  ż e  g d y b y 
k t o ś  n a  n i ą  w p a d ł ,  j e d y n i e  b y się  u ś m i a ł . W  t y m  c e l u  p o t r z e ­
b o w a l i  j e d n a k  p o w i e t r z a ,  j a k o  ż e  n i e  b y l i w  s t a n i e  z n i e ś ć  c h ł o ­
d u i  p u s t k i  p r z e s t w o r z y . W  j a k i  s p o s ó b  p r z e n o s i l i  P a l a d i u m ? 

W  s u b t e l n y m ciele?  A l b o  t e ż ,  g o t o w i  n a  ś m i e r ć ,  p r z e r z u c a l i 

p o j a z d y  n a  o d l e g ł o ś ć ?  O d p o w i e d ź  n a  t o  p y t a n i e  b ę d z i e  m o ż l i ­
w a  p r a w d o p o d o b n i e  d o p i e r o  w t e d y ,  g d y  l u d z k o ś ć  o d k r y j e  w i e ­
d z ę o  Z r o i  j e g o  w ł a ś c i w o ś c i a c h . 

P o n i ż e j  f a b r y k fosforu  r o z p o ś c i e r a j ą się  r o w y , w  k t ó ­

r y c h  z b i e r a się  p o t  r o b o t n i k ó w .  S t a m t ą d jest  o n  o d p r o w a d z a n y 
d o  o t w a r t e g o  z b i o r n i k a ,  p o ł o ż o n e g o  z a  f a b r y k ą , w  k t ó r y m  k i p i 
z  n i e b y w a ł ą  g w a ł t o w n o ś c i ą ,  u b i j a n y  s t o ż k o w y m i  k o ł a m i  z ę b a ­
t y m i .  U z y s k a n a w  t e n  s p o s ó b  p i a n a  s t o p n i o w o  z a n i k a ,  p o  c z y m 
jest  u z u p e ł n i a n a  k o l e j n y m i  d o s t a w a m i  p o t u . A  r o b o t n i c y  p r a ­
c u j ą  i s t o t n i e w  p o c i e  c z o ł a :  p o  o ś m i u  g o d z i n a c h  p r a c y  p r z y s ł u ­

g u j e  i m  c z t e r o g o d z i n n a  p r z e r w a ,  p o  k t ó r e j  n a s t ę p u j e  k o l e j n e 

o s i e m  g o d z i n  p r a c y i  c z t e r y  g o d z i n y  o d p o c z y n k u .  F a b r y k i  f u n k ­
c j o n u j ą  d n i e m i  n o c ą . 

Z b i o r n i k  p r z e z n a c z o n y  d l a  Z r o ,  s k o n s t r u o w a n y z  w y p o ­

l e r o w a n e g o  s r e b r a i  a g a t u , jest  n a c h y l o n y  k u  d w ó m  w i e l k i m  k u ­

l o m z  k r y s z t a ł u ,  p o k r y t y m  p e w n e g o  r o d z a j u  k r a t ą z  z i e l o n k a w e ­

g o  m e t a l u .  J e g o  p u n k t  s k u p i e n i a  z n a j d u j e się  d o k ł a d n i e  m i ę d z y 

t y m i  k r a t a m i .  J e d y n y m  z n a k i e m  z a c h o d z ą c y c h  w e w n ą t r z , zbior-

32 

background image

n i k a  p r o c e s ó w jest  i s k i e r k a ,  k t ó r a  p o j a w i a się  z a w s z e  w t e d y ,  g d y 
a t m o s f e r a jest  w i l g o t n a .  O w a  w i l g o ć  s t a n o w i  r e g u ł ę w tej części 
ś w i a t a ,  m i m o  i ż  w e n t y l a t o r y  t ł o c z ą  p o w i e t r z e ,  o s u s z o n e  z a  p o ­
m o c ą  c h l o r k u  w a p n i a i  k w a s u  s i a r k o w e g o ,  n a d  s f e r a m i i ich  p u n k ­
t e m  s k u p i e n i a . 

W  „ d o m o w e j "  ś w i ą t y n i  z n a j d u j ą się  d w a  g l o b y  p o d o b n e 

d o  t y c h  s t o j ą c y c h  n a  r ó w n i n a c h .  P r z e s y ł a się  d o  n i c h , a  n a s t ę p n i e 

g r o m a d z i ,  p e w n ą ,  n i e z w y k ł ą siłę.  S u b s t a n c j a  t a  n i e o d m i e n n i e nosi 

n a z w ę  Z r o , ale  p i e r w s z e m u  s t o p n i o w i jej destylacji  o d p o w i a d a  g e s t 

o b r a c a n i a  k c i u k a m i ,  d r u g i e m u —  s z y b k i e g o  p r z e b i e r a n i a ,  p a l c a m i , 

n a t o m i a s t  t r z e c i e m u —  ś c i s k a n i a  r ą k .  W e w n ą t r z  k u l  u l e g a dalszej 
p r z e m i a n i e ,  p o  c z y m  u n o s i się w  p o w i e t r z e  p o d  p o s t a c i ą  ż m i j o w a -
t e g o ,  s r e b r n e g o  p r o s z k u (4),  k t ó r y  n a g l e  z m i e n i a się w  o p a l i z u j ą ­
c y  p ł y n  ( 5 ) ,  w t ł a c z a n y  m o c ą  w ł a s n e g o  p ę d u  p r z e z  z b i o r n i k  d o 
ś w i ą t y n i ,  g d z i e  p r z y j m u j e  p o s t a ć  p ó ł s t a ł e g o  o s a d u  n a  p o s a d z c e 
(6).  Z b i e r a j ą  g o  w ł a s n y m i  r ę k o m a  s z k o l e n i w tej  s z t u c e  k a p ł a n i 
i  b e z z w ł o c z n i e  n a d a j ą  m u  s i ó d m ą  p o s t a ć -  d i a m e n t o w e g o ,  ż y w e ­
g o  n o ż a .  N a r z ę d z i e  t o ,  p r z y p o m i n a j ą c e  m e k s y k a ń s k ą  m a c z e t ę , uży­
w a się  d o  o b r a b i a n i a  s k a ł .  J e g o  o s t r z e  t n i e je, a  g r z b i e t  w y g ł a d z a . 

K a m i e ń  p o d d a j e  m u się  n i c z y m  p o d a t n y  n a najlżejszy  d o t y k  w o s k . 

P o z o s t a ł a część  o s a d u , z  k t ó r e j nie  w y k o n u j e się  b r o n i , 

jest  z r ę c z n i e  z b i e r a n a i  u g n i a t a n a ,  p r z e z  k o b i e t y w  r a n d z e  a r c y k a ­
p ł a n e k . I  n a w e t  a r c y k a p ł a n i nie  m a j ą pojęcia,  n a  c z y m  p o l e g a 

s e k r e t  u g n i a t a n i a tej  s u b s t a n c j i ,  k t ó r a w swej  s i ó d m e j fazie  p r z y j ­
m u j e  t a k  s o l i d n ą  p o s t a ć ,  z e  m o ż n a nią  p o d p i e r a ć najcięższe  p r z e d ­
m i o t y .  S u b s t a n c j ę  t ę  u n o s i  z a r a z e m jej  w ł a s n a siła.  M i e s z k a ń c y 
A t l a s u  w y k o n u j ą z niej łoża, na  k t ó r y c h w  t r a k c i e  s p o c z y n k u  n i e ­
p r z e r w a n i e  p o d d a w a n i  s ą  m a s a ż o w i . I  t o  w ł a ś n i e  d z i ę k i  t e m u  n i e ­
b y w a ł e m u  z j a w i s k u  A t l a n c i  z a w d z i ę c z a j ą fakt,  z e  d o  p r a w i d ł o w e ­

g o  f u n k c j o n o w a n i a  w y s t a r c z a  i m  p ó ł  g o d z i n y  s n u ,  k t ó r e m u  o d d a j ą 

się  c z t e r y razy  d z i e n n i e .  Ł o ż a  t e działają  l e d w i e  p r z e z  k i l k a  d n i . 

N a s t ę p n i e  p o d d a w a n e  s ą  d z i e w i ą t e j fazie  o b r ó b k i ,  k i e d y  t o  p r z e ­
nosi się  j e  d o sali z  w i e l k i m  k o t ł e m ,  d o  k t ó r e g o  w r z u c o n e , spry-

33 

background image

s k a n e  z o s t a j ą  c z a r n y m  f o s f o r e m .  P o d  j e g o  w p ł y w e m  Z r o dzieli 
się  n a  d w i e części,  j e d n ą  p ł y n n ą ,  d r u g ą stalą, ale  ż a d n a z  n i c h nie 
m a  j a k i c h k o l w i e k  t r w a ł y c h  w ł a s n o ś c i ,  j a k o  ż e jest  c a ł k o w i c i e ule­
g ł a woli jej  u ż y t k o w n i k a ,  k t ó r y  m o ż e  j ą  s m a k o w a ć  k u swej  n a j ­

w i ę k s z e j rozkoszy, czy  t o  j a k o  p o k a r m , czy  t o  j a k o  n a p ó j .  O s o b y 

d o r o s ł e  k a r m i ą się  w y ł ą c z n i e  t ą  s u b s t a n c j ą .  N a t o m i a s t dzieci nie 
m o g ą jej  n a w e t  p r ó b o w a ć . 

C z a r n y fosfor  d o d a w a ł a zawsze  a r c y k a p ł a n k a i  n i k t poza nią 

nie wiedział, w jaki  s p o s ó b to czyniła. Resztki  n i e w y k o r z y s t a n e g o 

Z r o  p r z e k a z y w a n o  m a g o m ,  k t ó r z y  p o d d a w a l i  j e nie  m a j ą c y m  k o ń c a 
e k s p e r y m e n t o m . Najwybitniejsi z nich twierdzili, że  b ł ę d e m  b y ł o  d o ­

p r o w a d z e n i e  g o  d o dziewiątej fazy  o b r ó b k i , kiedy  t o zachodził jego 
podział i otwarcie potępiali odkrycie  c z a r n e g o  f o s f o r u .  W s z y s c y  w s z a k ż e 

z g o d n i e  p r a c o w a l i  n a d  d o p r o w a d z e n i e m  g o  d o dziesiątej  f a z y ,  k t ó r a 
p o d  k a ż d y m  w z g l ę d e m przewyższała własności fazy dziewiątej. Z teo­

r e t y c z n e g o  p u n k t u  w i d z e n i a  m o ż l i w e  b y ł o osiągnięcie  n a w e t jedena­
stej fazy,  p o d c z a s której  Z r o  p r z y j m o w a ł o  l u d z k ą postać i  o ż y w a ł o ! 
S p o r n ą  k w e s t i ą jest to, czy żyli  n i e g d y ś w Atlasie  m a g o w i e ,  k t ó r y m 
to się  u d a ł o . Tak czy inaczej,  c h c i a ł b y m zwrócić Waszą  u w a g ę na 
fakt, ze  o p i s a ł e m  t u t a j zaledwie  j e d n ą  s i ó d m ą właściwości  Z r o i  p o m i ­
n ą ł e m  n a w e t  t e n  w a z k i  a s p e k t , że w swej dziewiątej fazie jest  o n o nie 
t y l k o  p o k a r m e m i  n a p o j e m , lecz również, właściwie pojęte, „uniwer­
s a l n y m  l e k i e m " .  A l b o w i e m  Z r o jest  r ó w n i e ż wizją i  g ł o s e m ! 

I chociaż mieszkańcy Atlasu  o b d a r z e n i byli mięśniami  g o d n y ­

mi  g i g a n t ó w ,  s p r a w o w a ł y  o n e tylko  j e d n ą funkcję. A była  o n a tak po­
wiązana mądrością magów, by łączyć w  s o b i e  p r a c ę ,  ć w i c z e n i a  f i z y c z n e , 
sport, gry, przyjemność i wszystko inne, co  m o ż e być treścią życia. 

O w a  „ p r a c a "  t o c z y ł a się  n i e p r z e r w a n i e , a  s k ł a d a ł a z  t r z e c h 

s t o p n i  ( w  o d w r o t n e j  h i e r a r c h i i ) : 

34 

background image

1.  P r a c y nad  Z r o , czyli  p r z e p r o w a d z a n i a  k o l e j n y c h faz  o b r ó b k i 

Z r o ,  o d  p i e r w s z e j  d o  d z i e w i ą t e j fazy. 

2. Pracy ze  Z r o , czyli takiej,  k t ó r a służy czyimś  i n d y w i d u a l n y m celom. 

3 .  P r a c y dla  Z r o , czyli  n a j b a r d z i e j  z a s z c z y t n e g o ,  c h o ć  p o t o c z n e g o 

z a d a n i a ,  p o l e g a j ą c e g o  n a  j e d z e n i u i piciu  Z r o ,  k t ó r e  b y ł o  t y m  s p o ­
s o b e m  p r z e t w a r z a n e w  w y ż s z ą  m o c ,  a c z k o l w i e k  p o s i a d a j ą c ą  t e 
s a m e  c e c h y  c o  z w y k ł e  Z r o .  T o  n o w e  Z r o  ( Z r o  A t l a s u )  p r z e c h o d z i ­
ł o  p r z e z  t e  s a m e  k o l e j n e fazy  o b r ó b k i  c o  z w y k ł e  Z r o rasy  n i e w o l ­

n i k ó w .  S t a n o w i ł o  j e d n a k  w y t w ó r  d o b r o w o l n e j , a  p r z y  t y m  r a d o ­
snej  p r a c y i  s ł u ż y ł o  m a g o m  p o d c z a s ich  e k s p e r y m e n t ó w , a  W ł a d c y 
w  s p r a w o w a n i u  r z ą d ó w .  A n i  o d r o b i n a  n i e  u l e g a ł a  z m a r n o t r a w i e ­
n i u . I  t a k  d l a  p r z y k ł a d u ,  w y d r ą ż o n o  p o d z i e m n y  t u n e l ,  k t ó r y wy­
p e ł n i o n o  Z r o .  W a r t o  w s p o m n i e ć  p r z y okazji,  ż e  t o  w ł a ś n i e  t y m 
t u n e l e m  u c i e k l i  A t l a n c i . 

T e n  r o d z a j  d z i a ł a n i a ,  n i e z a l e ż n i e  o d  t e g o czy  z e  Z r o czy 

dla

  Z r o ,  z a w s z e  w y m a g a ł  s p o t k a n i a  c o  n a j m n i e j  d w ó c h  l u d z i 

w  j e d n y m  m i e j s c u i czasie. W  t r a k c i e  p r o c e s u  w y t w a r z a ł się  w i e l k i 
żar,  d l a t e g o  c i a ł a  r o b o t n i k ó w  s p r y s k i w a n o  o g n i o t r w a ł y m czar­

n y m  f o s f o r e m .  Ó w  c z a r n y fosfor,  z a b ó j c z y  d l a rasy  n i e w o l n i k ó w , 

s t a w a ł się  n i e s z k o d l i w y  d l a  k a ż d e g o ,  k t o w  j a k i k o l w i e k  s p o s ó b 
z o s t a ł  p r z e s i ą k n i ę t y  Z r o .  S a m o  j e d n a k  Z r o w swej  p i e r w s z e j fa­
zie  b y ł o  r ó w n i e  n i e b e z p i e c z n e , jak  w y s o k i e  n a p i ę c i e . 

M i e s z k a ń c y  A t l a s u  d a r z y l i  Z r o  n i e b y w a ł ą  e s t y m ą .  J e d e n 

z  h y m n ó w  n a z y w a ł  j e  o j c e m  b o g ó w , a  d o  s a m e g o  k o ń c a  w i e r z o n o , 
ż e  w s z y s t k i e dzieci  „ p o c z ę t o  z e  Z r o " ,  c h o c i a ż  k a ż d e z  n i c h  z n a ł o 
s w e g o ojca.  K a ż d a  t a k a  k o n c e p c j a  t r a k t o w a n a ,  b y ł a  w s z a k  p o ­

g a r d l i w i e . A oficjalnie  n a z y w a n o  Z r o  „ s t a r y m  e k s p e r y m e n t e m " , 

k o n t y n u o w a n y m  j e d y n i e  z e  w z g l ę d u  n a  t o ,  ż e  b r a k ł o  n o w y c h  m e ­
t o d  p r z e d ł u ż a n i a  g a t u n k u .  U r o d z e n i e  d z i e c k a  o d b i e r a n o  z a t e m 
j a k o  w y p a d e k i  c h o ć  n a l e ż a ł o  d o  o b o w i ą z k u ,  p o w s z e c h n i e się  p r z e d 

35 

background image

n i m  w z b r a n i a n o .  B o  m i m o  i ż z  p o r o d e m  n i e  w i ą z a ł się ból ani 
n i e w y g o d a ,  s t a n o w i ł  o n  s w e g o  r o d z a j u  n i e d o c i ą g n i ę c i e i  w s t y d e m 

o k r y w a ł  k a ż d ą  d u m n ą  k o b i e t ę . Z  t y c h  p r z y c z y n w  d a w n y c h cza­
sach  n i g d y nie  w s p o m i n a n o  i m i e n i a ojca. 

Z r o  „ z a w o d z i ł o "  k i l k a k r o t n i e  n a  p r z e s t r z e n i  d z i e j ó w 

A t l a s u .  C h o c i a ż  n i e  z m i e n i a ł się  j e g o  w y g l ą d ,  z a n i k a ł y  j e g o 
w ł a ś c i w o ś c i . W  t a k i c h  p r z y p a d k a c h  p o r y w a n o  n a  r ó w n i n a c h 

m ł o d y c h  m ę ż c z y z n i  d z i e w c z y n y ,  p o  c z y m  z a b i e r a n o  d o  A t l a ­

s u ,  g d z i e  s k ł a d a n o ich w  o f i e r z e  b o g o m .  I c h  k r e w  m i e s z a n o 
z e  Z r o  z n a j d u j ą c y m się w  t r z e c i e j  f a z i e  o b r ó b k i ,  d z i ę k i  c z e m u 
o d z y s k i w a ł o  o n o  s w o j ą  m o c .  N a t o m i a s t ich  c i a ł a  s p o ż y w a l i 
a r c y k a p ł a n i i  a r c y k a p ł a n k i  j a k o  p o k u t ę  z a  z ł o  n i e w i a d o m e g o 
p o c h o d z e n i a .  Z r o  n a w i e d z a ł y  r ó w n i e ż i  i n n e  p o t w o r n e  p l a g i , 
j a k o  ż e  b y ł o  o n o  n a j m o c n i e j s z ą ,  l e c z  z a r a z e m  n a j w r a ż l i w s z ą 
s u b s t a n c j ą  n a  ś w i e c i e .  P e w n e g o  r a z u  p o t r a k t o w a n o  j e  c z y m ś 
c o  s w o i m  z a p a c h e m  p r z y p o m i n a ł o lisa.  B y ł a  t o  m i k s t u r a  s p o ­
r z ą d z o n a  p r z e z  n a c z e l n e g o  m a g a  A t l a s u .  I n n y m  r a z e m  n a ­
ś w i e t l a n o  j e  p r o m i e n i a m i  k s i ę ż y c a  o d b i t y m i  o d  p a r a b o l i c z ­
n y c h  z w i e r c i a d e ł . 

D o  n a j p o w a ż n i e j s z e g o  k r y z y s u  d o s z ł o  j a k i e ś  d w a  t y s i ą ­

c e  l a t  p r z e d  z a g ł a d ą  A t l a s u .  O t ó ż  j e d e n z  n i e w o l n i k ó w ,  o r z ą c 

p o k r y t ą  w o d ą  z i e m i ę  n a  " h i p o p o t a m i e " ,  n i e s z c z ę ś l i w i e  s p a d ł 

z  n i e g o i  u k ą s z o n y  z o s t a ł  p r z e z  o p i s a n ą  w c z e ś n i e j  r y b ę .  C h ł o ­
p i e c  ó w  n i e  p o n i ó s ł  w s z a k ż e  o b r a ż e ń ,  j a k i c h  n a l e ż a ł o b y się  s p o ­
d z i e w a ć  p o  u k ą s z e n i u  Z h e e - Z h o u .  U d a ł o  m u się  p r z e ż y ć i  j u ż 
n a s t ę p n e g o  d n i a  p o s z e d ł  d o  p r a c y .  T y m  n i e m n i e j  Z r o  z o s t a ł o 
z a t r u t e i w  c i ą g u  g o d z i n y  w y m a r ł a  j e d n a  t r z e c i a  A t l a s u .  N a 
z a k a ż o n e j  w y s p i e z  k o n i e c z n o ś c i  m u s i a n o  w y t r z e b i ć  w s z y s t k i e 
rośliny,  t e n  s a m los  s p o t k a ł  z a m i e s z k u j ą c y c h  j ą  l u d z i .  Z a l u d ­
n i o n o  j ą  p o n o w n i e  j a k i e ś  t r z y s t a  o s i e m d z i e s i ą t lat  p ó ź n i e j ,  a l e 

36 

background image

b i o r ą c  p o d  u w a g ę  r e g u ł y  m a g i c z n e j  e k o n o m i i  t r u d n o  u f a ć  t y m 

r a c h u b o m . 

K a ż d y wystarczająco  n a m i ę t n y i  w y t r w a ł y by spłodzić  d w ó j k ę 

dzieci, był  z m u s z o n y  w s t ą p i ć w związek  m a ł ż e ń s k i .  R ó w n a ł o się to z 

z a k a z e m  o d b y w a n i a jakichkolwiek  s t o s u n k ó w między  z a k o c h a n ą parą. 

M a g o w i e uważali,  ż e posiadanie przez  k o b i e t ę  w i ę c e j  n i ż  j e d n e g o  d z i e c ­

ka z  j e d n y m  m ę ż c z y z n ą (a fortiori  d w ó c h dzieci)  s t a n o w i ł o  z a g r o ż e n i e 

d l a  r ó ż n o r o d n o ś c i .  Z w y c z a j  t e n  p o z w a l a ł  w y e l i m i n o w a ć  t e  n i e z n o ś n e 

w y b u c h y chorej  n a m i ę t n o ś c i ,  k t ó r e sprawiają że większość  w s p ó ł c z e ­

snych  m a ł ż e ń s t w jest nie do zniesienia. 

W i ą ż ą c y się z  m a ł ż e ń s t w e m  k r e s życia  r e p r o d u k c y j n e g o 

jest  k r e s e m  ś m i e r c i ,  k r e s e m tej  o d r o b i n y ,  k t ó r a  p o z o s t a j e .  A t l a n c i 

n i e bali się  ś m i e r c i ,  t r a k t o w a l i  j ą  j a k o  w y z w a n i e ,  j a k o coś,  c o 

n a l e ż y  „ z o b a c z y ć  b y  u w i e r z y ć " , jak  m a w i a  s t a r e  p o r z e k a d ł o . 

W  t y m celu  z a ż y w a l i  p r e p a r a t  z a w i e r a j ą c y  c z a r n y fosfor  z m i e s z a ­

n y z  o d r o b i n ą  Z r o w  d z i e w i ą t e j fazie  o b r ó b k i ,  k t ó r y  s p r o w a d z a ł 

n a nich  b e z b o l e s n ą  ś m i e r ć .  F a k t nie  p o w r a c a n i a ludzi z  k r a i n y 

ś m i e r c i  t ł u m a c z y l i  s o b i e  t y m ,  ż e jest  o n a  n i e z w y k l e  p o c i ą g a j ą c a . 

A t l a n c i  n i g d y nie jedli  z w ł o k  a n i nie  p r a k t y k o w a l i  n e k r o -

m a n c j i ,  m i m o iż  w i e l o k r o t n i e ich o to  p o s ą d z a n o . W  c z a s a c h  p o ­

p r z e d z a j ą c y c h  s p o ż y t k o w a n i e  Z r o  z n a n y  i m  b y ł  c o  p r a w d a  p e ­

w i e n  r o d z a j  w a m p i r y z m u ,  n i e m n i e j  ż a d e n z  m i e s z k a ń c ó w  A t l a s u 

n i e był  n a  t y l e  g ł u p i ,  b y  m y l i ć  ś m i e r ć z  ż y c i e m . 

W y ł ą c z y w s z y  t ę  d o b r o w o l n ą  p r z e c i e ż  ś m i e r ć ,  g r o z i ł o 

i m  t y l k o  j e d n o  n i e b e z p i e c z e ń s t w o .  W i ą z a ł o się  o n o z  s a m y m i 

w ł a s n o ś c i a m i  Z r o ,  k t ó r e g o  s p o ż y w a n i e  g w a r a n t o w a ł o  d ł u g i e , 

z d r o w e i  m ł o d z i e ń c z e  ż y c i e , w  z w i ą z k u z  c z y m  s t u l e t n i  a r c y k a ­

p ł a n  n i c z y m  n i e  r ó ż n i ł się  o d  n a s t o l e t n i e j  z a l o t n i c y .  J e d n a k ż e 

t o  s a m o  Z r o ,  g d y  k t o ś  j e  p r z e d a w k o w a ł ,  p r o w a d z i ł o  d o  z g o ł a 

o d w r o t n y c h  s k u t k ó w .  J a k  j u ż  u p r z e d n i o  w s p o m i n a ł e m , w  h i ­

s t o r i i  A t l a s u  z d a r z a ł y się  o k r e s y , w  k t ó r y c h  „ z e p s u t e "  Z r o  w y ­

w o ł y w a ł o  e p i d e m i e .  J e d n a k  s z c z e g ó l n i e  w s t r z ą s a j ą c e  b y ł y  z g o ­

n y  p o w o d o w a n e  " n i e z r o z u m i e n i e m "  Z r o .  W y p a d k i  o w e 

37 

background image

z d a r z a ł y się  c a ł k i e m  c z ę s t o w  p i e r w s z y c h  d n i a c h  p o  o d k r y c i u 
Z r o ,  z a n i m  j e s z c z e  j e g o  s t o s o w a n i e  n a b r a ł o  c e c h  k u l t u .  J a k o 
p o c z ą t k o w y  s y m p t o m  z a c h o d z i ł o  p ę k a n i e  s k ó r y  s k r o n i  a l b o 

m o s t k a  n o s a ,  c z y  t e ż  r z a d z i e j ,  p ę k a n i e  p o w i e k i  p o l i c z k ó w .  P o 
k i l k u  m i n u t a c h  t e  r o z d a r c i a  s t a w a ł y się  o t w a r t y m i  r a n a m i , 

z  k t ó r y c h bił  o d p y c h a j ą c y  o d ó r . W  c i ą g u  d w u d z i e s t u  c z t e r e c h 

g o d z i n  c i a ł o  c h o r e g o  t r a w i ł a  z g n i l i z n a  d o  t e g o  s t o p n i a ,  ż e  p o ­

z o s t a w a ł y  p o  n i m  t y l k o  k o ś c i i  p i s z c z e l e .  C o  g o r s z e ,  ś m i e r ć 

n a s t ę p o w a ł a  d o p i e r o  w t e d y ,  g d y  n i s z c z y ł  s i ę  k r ę g o s ł u p . 
I w  ż a d e n  s p o s ó b  n i e  m o ż n a  b y ł o  u ś m i e r z y ć  w i ą ż ą c y c h się 

z  t y m  m ę c z a r n i .  Z m a r ł y c h  n a  t ą  s t r a s z l i w ą  p r z y p a d ł o ś ć  z r z u ­
c a n o z  k l i f ó w  z a r a z  p o  s t w i e r d z e n i u  ś m i e r c i .  P o d o b n i e  p o s t ę ­

p o w a n o  z r e s z t ą  z e  w s z y s t k i m i  n i e b o s z c z y k a m i . Ten  r o d z a j  p o ­

c h ó w k u  b y ł  w s z a k  n a j b a r d z i e j  h o n o r o w y ,  a l b o w i e m  z m a r l i , 
stając się  " c h l e b e m z  n i e b i o s "  z r z u c a n y m  n i e w o l n i k o m ,  p o n o w ­

n i e  w ł ą c z a l i się w  o b i e g  Z r o .  T y m  s a m y m  u l e g a l i  p r z e m i a n i e , 
k t ó r a w ich  o c z a c h  b y ł a  w i ę c e j  w a r t a  n i ż  „ z m a r t w y c h w s t a n i e 

c i a ł a " i  „ n i e ś m i e r t e l n o ś ć  d u s z y " ,  p r z y w o ł y w a n e  p r z e z  c z y s t o 
t e o r e t y c z n e ,  d o g m a t y c z n e ,  o p a r t e  n a  p l o t k a c h  r e l i g i e . Tyle 

w y s t a r c z y  r z e c  n a  t e m a t  Z r o  o r a z  s p r a w  b e z p o ś r e d n i o z  n i m 
z w i ą z a n y c h . 

38 

background image

O TAK ZWANEJ 

MAGII ATLANTÓW 

background image

W  A t l a s i e  m a g i a  s t a n o w i ł a  „ n a u k ę  w s z y s t k i c h  n a u k "  o r a z 

z w i e ń c z e n i e  w s z e l k i e j  w i e d z y  T e o r i a  o p i s u j ą c a jej  m e t o d ę  o p i e r a ł a 
się  n a  z r ó ż n i c o w a n i u ,  n a t o m i a s t  m e t o d ą jej  t e o r i i  b y ł a  i n t e g r a c j a . 
I  t a k na  p r z y k ł a d ,  p i ą t y z  w i e l k i c h filozofów  p o u c z a ł  S t r a ż n i k a 
M o w y  p o d c z a s  d o r o c z n e g o  s k ł a d a n i a ofiary,  ż e  „ W s z y s t k o jest  Z r o " , 
m i m o  ż e jeszcze w  t y m  s a m y m  r o k u  t e n  s a m filozof  o d k r y ł  d w i e 

n o w e  f o r m y  Z r o .  N a t o m i a s t  t r z e c i z  p l e j a d y  g ł o s i ł :  „ O s t a t e c z n ą 
a n a l i z ą  k a ż d e g o  w r a ż e n i a jest  b ó l ,  m y ś l i —  s z a l e ń s t w o , a  n a d ś w i a ­
d o m o ś c i [czyli  t r a n s u  w y w o ł y w a n e g o  p r z e z  Z r o i  c e n i o n e g o  n a d e 
w s z y s t k o ] —  u n i c e s t w i e n i e " . 

J e g o  n a s t ę p c a  w y c i ą g n ą ł z  t e g o  p o s t u l a t u  l o g i c z n y 

w n i o s e k  g ł o s z ą c y ,  i ż  b ó l ,  s z a l e ń s t w o i  u n i c e s t w i e n i e  s ą  r z e ­
c z a m i  n i e p o ż ą d a n y m i .  T r z e c i  z a ś  p r z y z n a ł ,  ż e  i s t o t n i e  t o  m i a ł 

n a  m y ś l i i  c h o c i a ż  o s t a t e c z n i e  z n i ó s ł  ó w  p o s t u l a t ,  w c i ą ż  b y ł 

d o  n i e g o  b a r d z o  p r z y w i ą z a n y .  W s z y s t k o  t o  s k ł a d a ł o się  n a 
p o d w a l i n y  t e o r i i  m a g i c z n e j i  t o  w ł a ś n i e  n a  t y c h  c z y s t o  p s y ­
c h o l o g i c z n y c h  b a d a n i a c h  o p i e r a ł a się  c a ł a  p r a k t y k a  m a g i c z ­

n a .  „ N i e  m a  B o g a " —  t a  m y ś l  p r z y ś w i e c a ł a  w s z y s t k i m . A  w i ą ­
z a ł a się z  n i ą  k o n s t a t a c j a ,  ż e  u m y s ł  p o p e ł n i a  b ł ą d ,  k i e d y  s t a r a 
się  p o j ą ć w  r a m a c h  s w y c h  g r a n i c  t o ,  c o  z e  s w e j  i s t o t y jest 
n i e p o j ę t e .  A t l a n c i  u w a ż a l i  b o w i e m  n a r z u c a n i e  o g r a n i c z e ń  z a 
n a j g o r s z ą  p e r w e r s j ę ,  d o k ł a d n e  p r z e c i w i e ń s t w o  p r a w d z i w e j 
ś c i e ż k i  p r o w a d z ą c e j  k u  S ł o ń c u . 

P r a k t y k a  m a g i c z n a w  p r z e w a ż a j ą c e j  m i e r z e  p o l e g a ł a  n a 

w y k o r z y s t a n i u  z n a n y c h sił,  t a k i c h  c h o c i a ż b y ,  n a  j a k i c h  s k u p i a 

u w a g ę  w s p ó ł c z e s n a  n a u k a .  N a l e ż y  p a m i ę t a ć  j e d n a k ,  ż e  z a s o b y 
A t l a s u  b y ł y  n i e p o r ó w n a n i e  b o g a t s z e  o d  ź r ó d e ł ,  k t ó r e  p o z o s t a j ą 
d o  d y s p o z y c j i  w s p ó ł c z e s n y c h  n a u k o w c ó w .  N a t u r a l n i e  w i ę c 
i  j e g o  r o z w ó j  b y ł  z n a c z n i e  b a r d z i e j  g w a ł t o w n y .  C a ł y  a r c h i p e l a g 
b y ł  j e d n y m  w i e l k i m  l a b o r a t o r i u m . I  n i k t  n i e  p y t a ł o  k o s z t a 
p r o j e k t ó w  b a d a w c z y c h .  K a ż d y  p o ś w i ę c a ł  i m się  d o s z c z ę t n i e . 

K a ż d y  m ę ż c z y z n a  m y ś l a ł  t y l k o o  t y m ,  j a k  „ d o s t a ć się  n a  W e ­
n u s "  o r a z o  z w i ą z a n y c h z  t y m  k w e s t i a c h .  P o z a  t y m ,  p o d s t a w o -

41 

background image

w e  p r a w a  m a g i c z n e  o d n o s z o n o  r ó w n i e ż  d o  p r o c e s ó w  c h e m i c z ­
n y c h  o r a z  p r a w fizyki. 

N a  s a m y m  p o c z ą t k u  k o l o n i z a c j i  z n a n o  t y l k o  s u r o w ą  p o ­

s t a ć  Z r o .  P o t r z e b a  b y ł o  g e n i u s z u  j e d n e g o  c z ł o w i e k a ,  ż e b y osią­

g n ą ć  j e g o  t r z e c i ,  c z y s t y  s t a n .  O d tej  c h w i l i ,  a ż  d o  s i ó d m e j fazy 
o b r ó b k i ,  w s z y s t k o  t o c z y ł o się  s a m o c z y n n i e ,  p o d o b n i e jak w  p r z y ­

p a d k u  r a d u .  G e n i u s z u  s t a r c z y ł o  r ó w n i e ż  n a  w y k o n a n i e  s i ó d m e j 
fazy  o b r ó b k i ,  d z i ę k i  c z e m u  p o w s t a ł  m i e c z ,  k t ó r y m w  c i ą g u  t r z e c h 
d n i  z d o ł a n o  u j a r z m i ć  r a s y  n i e w o l n i k ó w .  S z c z ę ś l i w i e  d l a  A t l a n ­
t ó w ,  p o n i e w a ż  c z w a r t e g o  d n i a  Z r o  z a c z ę ł o  u l e g a ć  p r o c e s o m  d e z ­
i n t e g r a c j i .  P r z y m u s z e n i  t y m  m a g o w i e jęli  p o s z u k i w a ć  s p o s o b u , 
d z i ę k i  k t ó r e m u  m o ż n a  b y  u w i e c z n i ć 7  s t a n  s k u p i e n i a .  P o n i e w a ż 
ich  w y s i ł k i  s p e ł z ł y  n a  n i c z y m ,  n a l e ż a ł o  d w a razy w  t y g o d n i u 
w y m i e n i a ć  m i e c z e .  J a k o  p o z y t y w n y  s k u t e k ich  e k s p e r y m e n t ó w 
m o ż n a  o d n o t o w a ć  f a k t ,  ż e  n a  d r o d z e  p r ó b i  b ł ę d ó w  p r z e z  p r z y ­
p a d e k  o d k r y l i  w i e l o k r o ć  s z l a c h e t n i e j s z ą  ó s m ą i  d z i e w i ą t ą fazę 
Z r o .  P a m i ę ć o ich  s t a r a n i a c h  z a c h o w a ł a się  w s z a k ż e w  t r a d y c j i 
p o d  p o s t a c i ą  o p o w i a d a ń o  t y m , jak  t o  a l c h e m i c y  z m a g a l i się 
z  p r o b l e m e m  o t r z y m a n i a  p o w s z e c h n e j  r t ę c i ,  t a j e m n i c a  w i e c z n e ­
g o  r u c h u  o r a z  „ j u r n e g o  z ł o t a -  u n i w e r s a l n e g o  l e k u " .  C o  p r a w d a 
p o d  k o n i e c  d z i e s i ą t e j fazy  o b r ó b k i  u s t a l o n o ,  ż e  Z r o  t e o r e t y c z n i e 
p o w i n n o  p r z y j m o w a ć  p o s t a ć  s t a l ą ,  j e d n a k ż e  n i c  m i  n i e  w i a d o ­

m o o  t y m , czy  s p r a w d z o n o  t o w  p r a k t y c e . 

W r ó ć m y  n a  c h w i l ę  d o  p o d s t a w  t e o r i i  m a g i c z n e j .  G ł o s i ł a 

o n a ,  ż e  k w i n t e s e n c j a , czyli  s u b s t a n c j a  p o w s z e c h n a  ( k t ó r ą nie­
k t ó r z y  u t o ż s a m i a l i z byle,  i n n i zaś ze  ś w i e t l i s t y m eterem)  p r z y j -

42 

background image

m u j e  d w o i s t ą  p o s t a ć ,  s u b s t a n c j i  z a r ó w n o  p ł y n n e j ,  j a k i  s t a ł e j . 
W  s t a n i e  p ł y n n y m  ł ą c z y ł a  c e c h y  g a z u  o r a z cieczy,  n a t o m i a s t  j a k o 
s u b s t a n c j a  s t a ł a  z a w i e r a ł a w  s o b i e  e l e m e n t  z i e m s k i i  o g n i s t y .  W i e ­
r z o n o ,  ż e  t o z  p o ł ą c z e n i a  t y c h  c z t e r e c h  p o s t a c i  b i e r z e się  w s z e c h ­
ś w i a t .  T ą  k w i n t e s e n c j ą  m i a ł o  b y ć  Z r o ,  p r z y j m u j ą c e  j a k ą ś  n i e ­
z n a n ą i  n i e p o z n a w a l n ą  p o s t a ć ,  k t ó r e  n i e k t ó r z y  s p o d z i e w a l i się 
o t r z y m a ć w  d w u n a s t e j fazie  o b r ó b k i ,  i n n i w  s i e d e m n a s t e j , a jesz­
c z e  i n n i w  t r z y d z i e s t e j  s i ó d m e j .  B y ł y  t o  j e d n a k  c z y s t e  s p e k u l a ­
cje.  E c h a tej  t r a d y c j i  d o t a r ł y  d o  P l a t o n a .  N a t o m i a s t  n e o p l a t o n i -
c y  w e s p ó ł z  Ż y d a m i ,  k t ó r z y  z a c h o w a l i  u ł a m e k  t r a d y c j i  e g i p s k i e j , 

w y p r a c o w a l i  n o w ą  h i e r a r c h i ę  w t a j e m n i c z e ń , a ich  n a u k i  o d c i ­
s n ę ł y  s w e  p i ę t n o  n a  m y ś l i i  p r a k t y c e  P a r a c e l s u s a . 

4 3 

background image

P e w n e g o  r a z u , z  z i e m  A t l a s u  w y s i a n o  m i s j o n a r z y w  c z t e ­

r y  s t r o n y  ś w i a t a  ( n i e byli  t o  k o l o n i ś c i ,  j a k  b ł ę d n i e  t w i e r d z o n o — 
A t l a n t y d a nie  b o r y k a ł a się z  p r o b l e m e m  p r z e l u d n i e n i a ) ,  k t ó r y c h 
o d d z i a ł y  d o t a r ł y  d o  M e k s y k u ,  I r l a n d i i i  E g i p t u .  P r z y p a d k i  e k s p e ­
dycji,  k t ó r a  z a w ę d r o w a ł a  n a  p o ł u d n i e ,  z a p i s a ł y  z n a c z ą c ą  k a r t ę 

w  d z i e j a c h  A t l a s u .  T o  w ł a ś n i e  c z ł o n k o w i e tej  w y p r a w y  o d k r y l i 
b i e g u n  p o ł u d n i o w y , a  p o c z y n i o n e  p r z e z  n i c h  o b s e r w a c j e  p r z y c z y ­

niły się  d o  p o w s t a n i a  t e o r i i , w  r e z u l t a c i e  k t ó r e j  p o d j ę t o się  d r ą ż e ­
n i a  Z i e m i  p r z y  p o m o c y  Z r o . 

Z r o  m i a ł o i  i n n e  z a s t o s o w a n i e .  P r z y k ł a d o w o  n a  b a z i e  Z r o 

p o w s t a w a ł y  p r e p a r a t y ,  k t ó r e  z w i ę k s z a ł y  b ą d ź  z m n i e j s z a ł y  w z r o s t . 

Z kolei  w ś r ó d  k l a s  n i ż s z y c h  a ż  d o  s a m e g o  k o ń c a  d u ż ą  p o p u l a r n o ­

ścią cieszył się  ś r o d e k ,  k t ó r y  c z y n i ł ciało lżejszym.  J e g o  r o z t r o p n e 
s t o s o w a n i e  r ó w n o w a ż y ł o  c i ę ż a r ciała z  m a s ą  w y p a r t e g o  p o w i e ­
t r z a ,  d z i ę k i  c z e m u  p r z y  p o m o c y  r u c h u  r ą k  m o ż n a  b y ł o  l a t a ć . 

Z  t e c h n i k i tej  k o r z y s t a l i  n a d z o r c y ,  o b s e r w u j ą c y życie w  d o l i n a c h . 
I s t n i a ł a  c o  p r a w d a jeszcze  i n n a ,  z n a c z n i e  s t a r s z a  s z t u k a  l a t a n i a , 
k t ó r a  r ó w n i e ż nie  w y m a g a ł a  u ż y w a n i a  ż a d n y c h  a p a r a t ó w .  N i e  d o ­
z w o l o n o  m i  j e d n a k jej  w y j a w i ć , wyjąwszy  w z m i a n k ę ,  ż e  b y ł a  o n a 
z w i ą z a n a  z e  s z t u k ą  „ p r a w d z i w e g o  ś n i e n i a " . 

P r z e d s t a w i ł e m  p o w y ż e j  z a l e d w i e  k i l k a  t a k  z w a n y c h  m o c y 

m a g i c z n y c h  w y w o d z ą c y c h się  z e  s k ł a d n i k ó w  Z r o .  Ś w i a d c z ą  o n e 
o sile  A t l a s u ,  p o k a z u j ą c ,  n a ile  j e g o  m i e s z k a ń c y  m o g l i  s o b i e  p o ­
z w o l i ć .  T y m  n i e m n i e j ,  w s z y s t k i e  t e  m o c e  z a w i e r a ł y się w  s a m y m 
p r z e b i e g u  „ p r a c " . 

C o się  t y c z y  n a t o m i a s t  s z t u k i  p r z e w i d y w a n i a  p r z y s z ł o ś c i , 

z n a j d o w a ł a się  o n a w  r ó w n i e  o p ł a k a n y m  s t a n i e , jak  w e  w s p ó ł c z e ­
snej  A n g l i i .  C o  w i ę c e j ,  n i k t nie  s k ł a n i a ł się  k u tej  p r a k t y c e , wy­
c h o d z ą c z  z a ł o ż e n i a ,  z e  z a d a n i e m  m a g a jest  t w o r z e n i e  p r z y s z ł o ś c i , 
a  n i e jej  p r z e w i d y w a n i e .  W s z e l k i e  p r z e p o w i e d n i e nosiły  w i ę c  z n a ­
m i o n a  k a t a s t r o f . I  n a w e t  z a p o w i e d ź  w i e l k i e g o  u r o d z a j u  b y ł a  d l a 

44 

background image

A t l a n t y  n i c z y m ,  p o n i e w a ż  t r a k t o w a ł  j ą  j a k o  w y p a d e k , a  t a m  g d z i e 
z d a r z a j ą się  w y p a d k i ,  j e d e n z  n i c h  m o ż e  b y ć  ś m i e r t e l n y  A t l a n c i 
u w a ż a l i się  b o w i e m  z a  r ó w n y c h  c a ł e m u  b i e g o w i rzeczy i  s p o g l ą ­
dali  n a  n a t u r ę z  d u m ą  t a k  j a k  m ę ż c z y z n a  p r z y g l ą d a się  d z i e w c z y ­

n i e  n a d z i a n e j  n a  j e g o  w ł ó c z n i ę .  W s z y s t k o  p r z y n a l e ż ą c e  d o sfery 
b y t u  b y ł o  Z r o ;  w s z y s t k o  b ę d ą c e  e n e r g i ą  ' p r a c o w a ł o  d l a  Z r o ' .  C a ł a 
r e s z t a  s t a n o w i ł a  p r o d u k t  u b o c z n y i  o d p a d k i . 

S a m  r o z k ł a d  d o m ó w  z a p l a n o w a n y był  p o d ł u g  t e o r i i  m a ­

g i c z n e j .  N a  s a m y m  p o c z ą t k u  z n a j d o w a ł się  W y s o k i  D o m ,  n a s t ę p ­

nie zaś  c z t e r y  „ D o m y  d o m ó w "  ( w  p ó ź n i e j s z y m  o k r e s i e  b y ł o ich 
sześć,  o s t a t e c z n i e zaś  d z i e s i ę ć ) ,  d o  k t ó r y c h  p o d ł ą c z o n e  b y ł y w  r o z ­
m a i t y c h ilościach  n o r m a l n e  d o m o s t w a .  W y s o k i  D o m  s k ł a d a ł się 
n a  g ł ó w n ą  ś w i ą t y n i ę  c a ł e g o  a r c h i p e l a g u .  Z a j m i e m y się  t e r a z  j e g o 
o m ó w i e n i e m . 

4 5 

background image

O WYSOKIM DOMU 

W ATLASIE, JEGO 

MIESZKAŃCACH, 

ICH MANIERACH 

I OBYCZAJACH, ORAZ 

O ŻYWYM ATLA 

background image

W y s o k i  D o m  o d d z i e l a ł o  o d  j e g o  n a j b l i ż s z e g o  s ą s i e d z ­

t w a  p o n a d  d w a d z i e ś c i a  m i l  m o r z a .  J e g o  ś r e d n i c a  w y n o s i ł a  p ó ł 
m i l i , a  w y s o k o ś ć  s i ę g a ł a  c z t e r e c h .  C o  c i e k a w e ,  s a m a  p o d s t a w a 
D o m u  n i e  s t a ł a  n a  r ó w n y m  g r u n c i e ,  z a ś  j e g o klify  s p a d a ł y  s t r o ­
m o  d o  w o d y .  W y s o k i  D o m  s w y m  k s z t a ł t e m  p r z y p o m i n a ł  s p ł a s z ­
c z o n y  c y l i n d e r , lecz  j e g o  c z u b  r o z s z e r z a ł się  j a k u  s p i c z a s t e g o 

g r z y b a ,  d z i ę k i  c z e m u  p o d o b n y  b y ł  d o  c e r k w i  ś w .  B a z y l e g o 

w  M o s k w i e .  N i e  b y ł o  z n a ć w  n i m  ś l a d u  r o ś l i n n o ś c i ,  k t ó r a  n i e ­
s z c z e g ó l n i e  p r z y p a d a ł a  d o  g u s t u  A t l a n t o m .  D z i e c i  z r y w a j ą c 
k w i a t y ,  m y ś l a ł y z  p o g a r d ą  „ n a w e t  n i e  u m i e c i e się  r u s z a ć " ,  b ą d ź 
t e ż  b a w i ł y się  n i m i ,  j a k  z d e g e n e r o w a n e  A n g i e l k i  b a w i ą się 
z  p s a m i .  D o  D o m u  w e j ś ć  b y ł o  m o ż n a  j e d n y m  j e d y n i e  w e j ś c i e m , 
k t ó r e  z n a j d o w a ł o się  n a  s a m y m  w i e r z c h o ł k u .  N i e m n i e j ,  o d  j e g o 
p o d s t a w y  r o z c h o d z i ł y się  k a n a ł y ,  k t ó r e z  k a ż d e g o  d o m u  d o ­
p r o w a d z a ł y  d o ń  Z r o  z n a j d u j ą c e się w  s t a n i e  n a j w y ż s z e j  d o s k o ­

n a ł o ś c i .  J e g o  z b i o r n i k  z n a j d o w a ł  s i ę  g ł ę b o k o  p o d  z i e m i ą .  Z r o 

p o d g r z e w a n o  p r z y  p o m o c y  t a r c i a ,  d o p r o w a d z a j ą c  j e  d o  w r z e ­

n i a ,  k i e d y  t o  p r z e k s z t a ł c a ł o się w  n i e b i e s k a w y  b ą d ź  p u r p u r o ­

w y  d y m .  Z a b i e g i ,  a b y  ó w  p r o c e s  p r z e b i e g a ł  p o p r a w n i e ,  s t a n o -
w i ł y  j e d y n i e  z a j ę c i e  m i e s z k a ń c ó w  W y s o k i c g o  D o m u . 
W  d a w n y c h  c z a s a c h  s t a r y  W y s o k i  D o m ,  z n a j d u j ą c y się  n a  w y ­
s p i e ,  p ó ź n i e j  z n i s z c z o n e j  p r z e z  z a k o n  A t l a ,  n a z y w a n y  b y ł  D o ­

m e m  K r w i , a  t o  d l a t e g o  ż e  j e g o  m i e s z k a ń c y  u t r z y m y w a l i się 
p r z y  ż y c i u  w y ł ą c z n i e  d z i ę k i  k r w i  w y s y s a n e j z  ż y w y c h  i s t o t . 
W s z y s t k o  t o  u l e g ł o  z m i a n i e  w r a z z  u d o s k o n a l e n i e m  Z r o ,  n i e ­
m n i e j  i d e a  p o z o s t a ł a  t a  s a m a , a  b y ł o  n i ą  ż y w i e n i e się  „ k w i n t e ­
s e n c j ą  ż y c i a " .  D l a t e g o  w ł a ś n i e ,  p o d c z a s  g d y  p o z o s t a ł e  „ d o m y " 
k a r m i ł y się  Z r o ,  W y s o k i  D o m spijał  j e g o  o p a r y .  N i e  r o d z i ł y się 

w  n i m  d z i e c i ,  a n i  n i e  m i e s z k a ł  n i k t ,  k t o  b y  n i e  b y ł  p r z y n a j -

m n i e j  A r c y k a p ł a n e m . 

O b o k  j e d n e j  s p r a w y , o  k t ó r e j  n i g d y  n i e  m y ś l a n o , 

a  w c i ą ż  o m a w i a n o ,  n a j w i ę k s z ą  t a j e m n i c ę  W y s o k i e g o  D o m u 
s t a n o w i ł o  „ Ż y w e  A t l a " .  O p a t r z o n o  j e  w i e l o m a  n a z w a m i :  „ p o -

4 9 

background image

ż e r a c z  s ł o w a " ,  „ n i e o g o l o n e "  ( g d y ż  o s t r z e  Z r o  t ę p i ł o się  n a  j e g o 

g ł o w i e ) ,  „ o g n i s t e  s e r c e " ,  „ p o c z ą t e k  o r a z  k o n i e c "  i t d .  N a j b a r ­
d z i e j  p r z y s t a j ą c y m  e p i t e t e m  b y ł  p e w i e n  u ł o m n y  z a i m e k  w y ­

s t ę p u j ą c y  t y l k o w  c e l o w n i k u ,  k t ó r y  m o ż n a  b y  j e d y n i e  p r z e ­
t ł u m a c z y ć  j a k o  „ d l a  n i e j " .  C z y m  n a p r a w d ę  b y ł o  Ż y w e  A t l a 
p o z o s t a n i e  w i e c z n ą  t a j e m n i c ą .  W i e m y o  n i m  t y l k o  t y l e ,  c o 
m ó w i ą  j e g o  o k r e ś l e n i a ,  j e g o  z a s ł o n y . I  t a k  w i ę c  b y ł o  „ c z e r n i ą , 
c o  s p r a w i a ,  ż e  c z e r ń  w s z e l k a  s t a j e się  b i e l i s t o ś c i ą " .  M i a ł o 

„ o s i e m  m e t r ó w  w y s o k o ś c i  o r a z  c z t e r y i  p ó ł  m e t r a  s z e r o k o ś c i 

— o  b o g o w i e ,  i s t o t a  n i e w y m i e r n o ś c i ! "  N a j w i ę k s z y z  p o e t ó w 
z w a ł je:  „ ż o n a  Z r o " ,  „ s e r c e  Z r o " ,  „ p r a g n i e n i e  Z r o " ,  „ A t l a  p o ­

ż e r a j ą c e  A t l a s " ,  „ p o c h ł a n i a c z  w ł a s n e g o  d o m u " ,  „ p e l i k a n " , 

„ o g n i s t e  g n i a z d o  F e n i k s a " . A  i s t o t a  j e g o  h y m n ó w  c h w a l e b ­
n y c h  s p r o w a d z a ł a się  d o  t e g o ,  ż e  n a l e ż y  j e  u n i c e s t w i ć . 

N i e  s p o s ó b  b y ł o  z b l i ż y ć się  d o  A t l a ,  b y  n i e  z o s t a ć  p r z e z 

nie  w c h ł o n i ę t y m .  J e d n a k o w o ż  ś m i e r ć  o w e g o  r o d z a j u  u c h o d z i ł a  z a 
n a j b a r d z i e j  c h w a l e b n ą ,  w s z y s c y więc jej  p r a g n ę l i .  P r z y w i l e j  ó w 
p r z y s ł u g i w a ł  t y l k o  t y m  l u d z i o m ,  k t ó r z y  p r z y c z y n i l i się  d o  u d o ­
s k o n a l e n i a  Z r o ,  a l b o w jakiś  i n n y  z n a c z ą c y  s p o s ó b  p r z y s ł u ż y l i się 
p a ń s t w u .  U k r y c i  ś w i a d k o w i e  p r z y s ł u c h i w a l i się  k r z y k o m ofiar, 
c z e r p i ą c  s t ą d  n a u k ę o  n a t u r z e  ś m i e r c i .  N a j p r a w d o p o d o b n i e j  c z e r ń 
p r z e c h o d z i ł a  n a g l e w  o g n i s t y róz —  „ j e d y n ą  p r z e ź r o c z y s t ą rzecz 
w  A t l a s i e " ,  k t ó r a  w y s t r z e l i w a ł a i  p o c h ł a n i a ł a ofiarę. Z  j a k i c h ś  n i e ­
z n a n y c h  n i k o m u  p r z y c z y n  A t l a  n i e  p o c h ł a n i a ł o  k o b i e t .  C o  g o r ­
sza,  k o b i e t ,  k t ó r e  z o b a c z y ł y  A t l ę ,  n i e  b y ł o  s e n s u  p o u c z a ć .  Z a w s z e 
m i a ł y  n a  t w a r z a c h  d z i w n y  u ś m i e c h ,  k t ó r y nie  z n i k a ł  n a w e t  p o d 
w p ł y w e m  n a j b a r d z i e j  w y m y ś l n y c h  t o r t u r .  Ó w  u ś m i e c h  t o w a r z y ­
szył im  p r z e z całe życie, a  z n a ć w  n i m  b y ł o  t a k  i r y t u j ą c ą  w y ż s z o ś ć , 

50 

background image

c a ł k o w i c i e  p r z e c i w n ą  h a r m o n i j n e m u życiu  A t l a s u ,  ż e  k o b i e t y  t e 

n a t y c h m i a s t  z a b i j a n o , a w  p r z y s z ł o ś c i ich  t o w a r z y s z k o m  z a k a z y ­
w a n o  z b l i ż a n i a się  d o Atli. 

J a k k o l w i e k  w i e l e  t e o r i i  w i ą z a n o z  j e g o  n a t u r ą ,  w s z y s t ­

k i e  j e  p o d w a ż y ł  p e w i e n  s ł a w e t n y  e k s p e r y m e n t .  O t o  b o w i e m 
n a d s z e d ł  c z a s ,  ż e  n a j ś w i ę t s z y  a r c y k a p ł a n —  m ę ż c z y z n a ,  k t ó r y 
z  o s i ą g n i ę c i e m  d o j r z a ł o ś c i  w z i ą ł  ś l u b  z e  w s z y s t k i m i  k o b i e t a m i 
s w e g o  d o m u ,  m a g ,  k t ó r y  w y n a l a z ł  c z t e r y  n o w e  s k ł a d n i k i  Z r o 
i  o d k r y ł ,  j a k  p r z e p u s z c z a ć  m a t e r i ę  p r z e z  m a t e r i ę -  d o s t ą p i ł  z a ­
s z c z y t u  w i e l k i e j  ś m i e r c i .  J a k  p r z e k a z u j e  t r a d y c j a ,  w k r o c z y ł 
w ó w c z a s  d o  o s t a t n i e g o  k o r y t a r z a ,  g d z i e  s k o n d e n s o w a n e  s p i r a ­

l e  Z r o  p r z e c h o d z i ł y w  s t a n  p a r y  p r z e d  o b l i c z e m  A t l i , i  p o ż e ­

g n a w s z y się z  w y b r a n ą  g r u p ą  o s ó b  w z i ą ł  o s t a t n i  g ł ę b o k i  w d e c h 
Z r o ,  p o  c z y m  r z u c i ł się  d o  j a m y . Z  o t c h ł a n i  s ł y c h a ć  b y ł o  j e g o 
p e ł e n  z d u m i e n i a  o k r z y k  „ O ! " ,  k t ó r e m u  t o w a r z y s z y ł y  s ł o w a 

„ P o z a  A t l a ,  O t l a ! " ,  c a ł k o w i c i e  n i e z r o z u m i a ł e , lecz  w y p o w i e ­
d z i a n e z  n i e z w y k ł y m  u n i e s i e n i e m .  Z d z i w i e n i e  o b e c n y c h  b y ł o 
j e s z c z e  w i ę k s z e ,  g d y  s i e d e m  d n i  p ó ź n i e j  ó w  z m a r ł y  a r c y k a p ł a n 
p o j a w i ł się  n a ich  o c z a c h  k r o c z ą c  d u m n i e  b e z  j e d n e g o  s ł o w a 
p o w i t a n i a .  W i d z i a n o  g o , jak  z a m k n ą ł się w  s w o i m  „ d o m u " 
i  n i g d y z  n i e g o  n i e  w y s z e d ł ,  c h o ć  p o d o b n o  d o ż y ł w  n i m  c z a s ó w 
„ k a t a s t r o f y " .  Ó w  c z ł e k stal się  t w ó r c ą  s z k o ł y  f i l o z o f i c z n e j , czy 
też  r a c z e j  p o w s t a ł a  o n a  s a m o r z u t n i e w  o p a r c i u o  p o c z y n i o n e 
p r z e z  n i e g o  o d k r y c i a .  O d  t e g o  c z a s u  t o c z y  o n a  ż y w e  d y s k u s j e 
z  o r t o d o k s a m i  n a  t e m a t  w i a r y w  k o ń c o w y  s u k c e s . 

J e ż e l i  c h o d z i o  p o m n i e j s z e  t a j e m n i c e  W y s o k i e g o  D o m u , 

t y c z y ł y się  o n e  n i e m a l  c a ł k o w i c i e  b l i s k o  z e  s o b ą  p o w i ą z a n y c h , 
j a k  m n i e m a n o ,  k w e s t i i  p o w s t a w a n i a  ż y c i a  o r a z  z a p e ł n i a n i a  l u k i 
m i ę d z y  Z i e m i ą a  W e n u s .  W e d ł u g  p o p u l a r n e j  t e o r i i ,  a b y  t e g o 
d o k o n a ć ,  u m y s ł y  A t l a n t ó w  m u s i a ł y  z n a l e ź ć się w  c i a ł a c h wy­
s t a r c z a j ą c o  s u b t e l n y c h ,  b y  p r z e m i e r z a ć  e t e r .  C z a s a m i  j e d n a k 
u c i e k a n o się w  t y m  c e l u  d o  n a z b y t  d r a s t y c z n y c h  e k s p e r y m e n ­
t ó w .  U s i ł o w a n o  w y  t w o r z y ć  n o w y  g a t u n e k  p o p r z e z  r o z l i c z n e 

51 

background image

k r z y ż ó w k i z  w ę ż a m i ,  ł a b ę d z i a m i ,  k o ń m i  o r a z  i n n y m i  z w i e r z ę ­
t a m i .  G r e c k i e  o p o w i e ś c i o  t e g o  r o d z a j u  p o t w o r a c h  j a k  C h i ­
m e r a ,  M e d u z a ,  L a m i a ,  M i n o t a u r ,  c e n t a u r y i  s a t y r o w i e  s t a n o ­
w i ą  d a l e k i  p o g ł o s  t r a d y c j i  a t l a n t y c k i e j .  M i e s z k a ń c y  A t l a n t y d y 
u s p r a w i e d l i w i a l i  t e g o  r o d z a j u  e k s p e r y m e n t y  t y m ,  ż e  s ą  o n e 
p r z e c i w n e  p o r z ą d k o w i  n a t u r y i juz  c h o ć b y z tej racji  g o d n e 
p o d e j m o w a n i a .  O s o b y o  b a r d z i e j  n a u k o w y m  z a c i ę c i u  w o l a ł y 
f i l t r o w a ć  o p a r y  Z r o  p r z e z  w o d ę  m o r s k ą ,  c z e g o  j e d y n y m  r e z u l ­
t a t e m  b y ł y  o l b r z y m i c h  r o z m i a r ó w  w ę ż e ,  k t ó r e  w y p u s z c z a n o 

d o  m o r z a w  p o b l i ż u  W y s o k i e g o  D o m u ,  b y  p e ł n i ł y  f u n k c j ę  s t r a ż ­

n i k ó w .  L e g e n d a r n y  w ą ż  m o r s k i  s t a n o w i ł  z a p e w n e  e f e k t  t e g o 

e k s p e r y m e n t u . I  c h o ć  n i e  p o s i a d a m y  o b e c n i e  ż a d n y c h  d o w o ­
d ó w  j e g o  i s t n i e n i a ,  p o z o s t a j e  w i e l c e  p r a w d o p o d o b n e ,  ż e za­
c h o w a ł y się  j e g o  n i e l i c z n e  o k a z y .  W ś r ó d  A t l a n t ó w  i s t n i a ł a  t e ż 
p e w n a  s z k o ł a  b a r d z o  s i l n i e  s p r z e c i w i a j ą c a się  p r o c e s o w i  s e k s u ­
a l n e m u ,  k t ó r y jej  z d a n i e m  „ p o w i n i e n  b y ć  p o r z u c o n y ,  t a k jak 
L e m u r i a n i e  p r z e z w y c i ę ż y l i  p ą c z k o w a n i e " .  R e p r e z e n t a n c i tej 
s z k o ł y  d o k o n y w a l i  w i w i s e k c j i  m ę ż c z y z n i  k o b i e t ,  p o b i e r a j ą c 
z  n i c h  r ó ż n e  o r g a n y ,  s z c z e g ó l n i e  m ó ż d ż e k ,  s z y s z y n k ę i  p r z y ­
s a d k ę ,  k t ó r e  n a s t ę p n i e  h o d o w a l i w  r o z t w o r a c h  Z r o  n a ś w i e t l a ­
jąc  n i e w i d z i a l n y m i  p r o m i e n i a m i  c z a r n e g o  f o s f o r u .  N a j l e p s z y m 

52 

background image

ich  o s i ą g n i ę c i e m  b y ł  g a t u n e k  p r z e z r o c z y s t y c h ,  g a l a r e t o w y c h 
h u m a n o i d ó w o  w y s o k i c h  z d o l n o ś c i a c h  i n t e l e k t u a l n y c h .  N i e 

d o ś ć  j e d n a k ,  z e  n i e  p o t r a f i ł y  o n e  p r z e m i e r z a ć  p r z e s t r z e n i ,  t o 

n a  d o d a t e k  l e d w i e  p o r u s z a ł y się  w e  w ł a s n y m  ż y w i o l e .  I n n a  s z k o ­
ł a  a r g u m e n t o w a ł a ,  ż e  s k o r o  Z r o  p o d  p o s t a c i ą  o p a r ó w  ł ą c z y  z e 

s o b ą  c e c h y  Z r o  p ł y n n e g o i  s t a ł e g o ,  m o ż l i w e jest  t a k ż e  o t r z y ­
m a n i e  j e g o  s t a n u  o g n i s t e g o ,  k t ó r y  m ó g ł b y  u c z y n i ć z ich  c i a ł 

„ t o w a r z y s z y  e t e r u " .  W e d l e  n i c h  o w o  o g n i s t e  Z r o  w y s t ę p o w a ł o 

j u ż w  n a t u r z e ,  „ w  s a m y m  s e r c u  ż y w e g o  A t l i " .  C i  z a ś ,  k t ó r z y 
u m a r l i  p o c h ł o n i ę c i  p r z e z  A t l ę ,  u d a w a l i się  b e z p o ś r e d n i o  n a 

W e n u s ;  t o t e ż  w i e l u z  n i c h  b a r d z o  s t a r a ł o się  o t r z y m a ć  j a k i e ś 
w i e ś c i z tej  p l a n e t y . A  z n a j ą c  p i e r w s z ą  z a s a d ę  m e c h a n i k i  N e w ­
t o n a ,  u t r z y m y w a l i ,  ż e w sferze  m o ż l i w o ś c i  p o z o s t a j e  s p r e p a r o ­
w a n i e  Z r o w  t a k i  s p o s ó b ,  b y  j e g o  p r ą d  n i g d y  n i e  m ó g ł  z a ł a m a ć 
się  a n i  r o z p r o s z y ć ,  d z i ę k i  c z e m u  p r z y  j e g o  w y s t a r c z a j ą c e j ilości 
m o ż n a  b y  z b u d o w a ć  m o s t  p r o w a d z ą c y  n a  W e n u s . W  t y m  w ł a ­
ś n i e  c e l u ,  j a k  j u ż  t ł u m a c z y l i ś m y ,  d r ą ż y l i  p l a n e t ę ,  a b y  o t r z y m a ć 
s w e g o  r o d z a j u  a r m a t ę  d l a  Z r o . A  j a k o  ż e ich  z a p a s y  b y ł y  n i e ­
w y s t a r c z a j ą c e ,  u s i ł o w a l i  s p r e p a r o w a ć  Z r o ,  k t ó r e  p o s i a d a ł o b y 
m o c  s a m o p o w i e l a n i a .  D o  n a s z y c h  c z a s ó w  p e w n e  ś l a d y  o w e g o 
p r o b 1 e m u  z a c h o w a ł y się w  t r a d y c j i  a l c h e m i c z n e j . 

P r z e c i w n a  g r u p a  m a g ó w  p r z y t a c z a ł a  d o w ó d ,  ż e  s k o r o  s a m a 

n a t u r a  o d r z u c i ł a  p l a n e t y  o d  S ł o ń c a  c o jest  h i p o t e z ą  w ą t p l i w ą , 

jeśli  w e ź m i e się  p o d  u w a g ę  t a k ą  m i a n o w i c i e  m o ż l i w o ś ć ,  ż e  s t a ł o 
się  t o  p o d  w p ł y w e m  d z i a ł a n i a  m a g i i -  o d w r ó c e n i e  t e g o  p r o c e s u 
o z n a c z a ł o b y  d z i a ł a n i e  w b r e w  n a t u r z e .  G r u p a  t a  u s i ł o w a ł a  w z m o c ­

nić  p o l e  g r a w i t a c y j n e  Z i e m i ,  b ą d ź też  m i e ć  k o n t r o l ę  n a d jej  k u r ­

s e m . Jej  p l a n y  u z n a w a n o  p o w s z e c h n i e  z a  u t o p i j n e ,  n i e m n i e j  m o ­
g ł a  o n a  p o s z c z y c i ć się  o d k r y c i e m  Z r o ,  k t ó r e  z m n i e j s z a ł o  c i ę ż a r 
ciała,  o r a z  s w o i s t e g o  e k r a n u  e t e r y c z n e g o ,  k t ó r y  n i e s ł y c h a n i e roz­
wijał  m o c  m e c h a n i c z n ą ,  c z y n i ą c  m a t e r i ę  j a k b y  o p o r n ą  d l a  e t e r u . 
N a p ę d  t a k i  d z i a ł a ł  w s z a k ż e  n a  o g r a n i c z o n ą  s k a l ę .  A l b o w i e m  j u ż 
p i ę c i o c e n t y m e t r o w e j  w i e l k o ś c i  e k r a n  b a r d z o  s z y b k o  w y z w a l a ł się 
z więzów,  w y w o ł u j ą c  k a t a s t r o f a l n e  t r z ę s i e n i a  z i e m i , a  g d z i e  t y l k o 

53 

background image

p a d a ł y  j e g o  p r o m i e n i e ,  t a m w  c i ą g u  k i l k u  m i n u t  t o p i ł y się skały, 
zaś  m o r z e  d o c h o d z i ł o do  t e m p e r a t u r y  w r z e n i a .  N a j z n a m i e n i t s z y 
p r z e d s t a w i c i e l tej  s z k o ł y  g ł o s i ł :  „ M a t e r i a  t o  n a p i ę c i e w  e t e r z e " , 
t ł u m a c z ą c  t y m  s a m y m  i s t n i e n i e  g r a w i t a c j i .  W ł ó ż c i e  t e d y  d w i e 
k u l e z kości  s ł o n i o w e j do  g u m o w e j  r u r k i , a  n a p i ę c i e w  r u r c e  b ę ­
d z i e  n a j m n i e j s z e  w t e d y ,  k i e d y  o b i e  k u l e  b ę d ą się  s t y k a ł y .  D l a t e g o 
u j a w n i a się w  n i c h  t e n d e n c j a do  z b l i ż a n i a się ku  s o b i e .  P o w s t r z y ­
m u j e je  s a m o  t a r c i e . A  e t e r jest  c a ł k o w i c i e  e l a s t y c z n y i  p o z b a w i o ­
n y  t a r c i a . W  t e n  o t o  s p o s ó b  ó w  w i e l k i  m ę d r z e c  o b l i c z y ł  „ p r a w o 
o d w r o t n y c h  k w a d r a t ó w " . 

I n n a ,  b a r d z i e j  u d u c h o w i o n a  s z k o ł a  m i s t y c z n a  w s z ę d z i e 

d o s z u k i w a ł a się  ś l a d ó w życia i  k a ż d e  z j a w i s k o  p o s t r z e g a ł a  j a k o 
p r z e j a w  w o l i .  M i a ł a też  w i ę k s z ą  o d  n a s ,  w s p ó ł c z e s n y c h ,  w i e d z ę  n a 
t e m a t  j o n ó w i  e l e k t r o n ó w ,  j a k o  s z c z y t o w e  o s i ą g n i ę c i e jej  z w o l e n ­
n i k ó w  n a l e ż y  w y m i e n i ć  o d k r y c i e  Z r o w swojej  d z i e w i ą t e j fazie, 
k t ó r e  z j e d z o n e i  w y p i t e z  o d p o w i e d n i ą  i n t e n c j ą  w y w o ł y w a ł o  p o ­
ż ą d a n y  r e z u l t a t ,  n i e z a l e ż n i e  o d  t e g o ,  c z e g o  o n  d o t y c z y ł . W efek­
cie  n a s t ą p i ł o  z j e d n o c z e n i e  r ó ż n o r a k i c h  p r a k t y k  m a g i c z n y c h i  z b ę d ­

n e  s t a ł y się  w s z y s t k i e  w y s p e c j a l i z o w a n e  f o r m y  Z r o . 

Z a s t a n a w i a j ą c e jest,  ż e  w o b e c  t e g o  p r y m a t u  m a g i i ,  b y ł a 

o n a w  s p o ł e c z e ń s t w i e  A t l a n t ó w  u w a ż a n a  z a rzecz  j a k  n a j b a r d z i e j 
g o d n ą  u b o l e w a n i a .  P r a w d o p o d o b n i e  j e d n a k  o d n o s i ł o się  t o  d o środ­
k ó w  m a g i c z n y c h , czyli  d o  t e g o „co nie jest  s a m o w  s o b i e  c e l e m " . 
S ł o w o  o k r e ś l a j ą c e  m a g i ę ,  I j y n x ,  b y ł o  j e d y n y m  d w u z g ł o s k o w c e m 
w  j ę z y k u  a t l a n t y c k i m ,  a l b o w i e m  s a m a  m a g i a  b y ł a  c z y m ś  d w o j a ­
k i m i  t o  ( p o d  p e w n y m  w z g l ę d e m )  b a r d z i e j  d w o j a k i m  o d  s a m e j 
liczby  2 .  W a r t o  p r z y tej okazji  p r z y j r z e ć się  m a t e m a t y c e  A t l a n ­
tów.  N i e  b ę d z i e  t o  p r o s t e  z a d a n i e ,  g d y ż  u m y s ł y  A t l a n t ó w funk­
c j o n o w a ł y inaczej niż  n a s z e . 

I  t a k , o ile cytra 1  w y r a ż a ł a  d o ś ć  p r o s t ą  i d e ę , o  t y l e cyfra 

2  b y ł a juz  n i e  t y l k o  d w ó j k ą , ale  z a r ó w n o  „ s k u t k i e m  d o d a n i a 1  d o 

1", jak i  „ p i e r w i a s t k i e m z  4 " .  N i e  w i a d o m o z jakiej  p r z y c z y n y , 

liczby  w p l e c i o n e  b y ł y w  c a ł y  ł a ń c u c h  z a l e ż n o ś c i . I  o t o  s i ó d e m k a 

54 

background image

s k ł a d a ł a się z 6  p l u s 1, 3  p l u s 2, 4  p l u s 3 i  t a k  d a l e j ; a  j e d n o c z e ś n i e 
w y s t ę p o w a ł a  j a k o  „ ź r ó d ł o  4 9 " .  „ p o ł o w a  1 4 " i  t a k  d a l e j .  A t l a n c i 
r o z r ó ż n i a l i  n a w e t 4  p l u s 3 od 3  p l u s 4.  K a ż d a liczba  r e p r e z e n t o ­
w a ł a  p e w n ą  i d e ę , czy  t e z cały szereg idei  n a  r ó ż n y c h  p l a n a c h .  P o ­
z w a l a ł o  t o  n a  p r z y k ł a d  p r z y  p o m o c y  s a m y c h liczb  w y r a z i ć w  t y m 
s y s t e m i e  p r o d u k c j ę  u b r a ń .  A b y  z r o z u m i e ć , jak  p r z e b i e g a ł o  m y ­
ś l e n i e  A t l a n t ó w ;  p r z y j r z y j m y się liczbie 3  z g o d n i e z ich  a r y t m e ­
t y k ą .  T r ó j k a , z racji  t e g o , że  d z i ę k i niej  m o ż l i w e jest  u t w o r z e n i e 
pierwszej figury na  p ł a s z c z y ź n i e ,  o z n a c z a ł a  p o w i e r z c h n i ę , a w przy-
p a d k u  w y m i a r ó w  p r z e s t r z e n i -  b r y ł ę .  S a m a 3  b y ł a  z a t e m  „ t ą  n i e ­

w y p o w i e d z i a n ą  ś w i ę t ą rzeczą, w  k t ó r e j  p o w i e r z c h n i a jest  b r y ł ą " . 
I  o c z y w i ś c i e ,  n i e o d ł ą c z n y m  z a d a n i e m  m a t e m a t y k ó w  b y ł o  w y n a j ­
d o w a n i e  s e t e k  i n n y c h  z n a c z e ń  o r a z  c z u w a n i e  n a d  r y m ,  a b y  w s z y s t ­
k i e  o n e  m o g ł y łączyć się  z e  s o b ą w  r a m a c h  j e d n e j ,  n a d r a c j o n a l n e j 
idei. W efekcie  t y c h  w s z y s t k i c h  s t a r a ń  n a s t ą p i ł o  u z n a n i e  k a ż d e j 

liczby  p o w y ż e j 33 za  n i e a u t e n t y c z n ą i fałszywą. Liczba  t a k a nie 
m o g ł a  i s t n i e ć  s a m a z siebie.  B y ł a  z w y c z a j n ą ,  t y m c z a s o w ą  l i c z b ą 
z e s p o l o n ą ,  r ó w n i e  n i e r e a l n ą co  p i e r w i a s t e k z 1.  T a k i e liczby  p r z e d ­
s t a w i a n o  p r z y  p o m o c y  z a p i s ó w  g r a f i c z n y c h ,  k t ó r e w  n a s z y c h cza­
sach służą  o p i s y w a n i u  z w i ą z k ó w  c h e m i c z n y c h .  D l a  p r z y k ł a d u , licz­
bę 156  u w a ż a n o za  w y k w i t liczby 7 i  n i g d y nie  z a p i s y w a n o ją 
i n a c z e j jak  p r z y  p o m o c y  f o r m u ł y 77  p l u s 7  p l u s 7  p l u s  7 7 . 

Z  k o l e i 11  z a z w y c z a j  p i s a n o  j a k o 3  p l u s 5  p l u s 3.  C z y n i o ­

n o  t a k ,  a b y w  z a p i s a c h  l i c z b o w y c h  m o ż n a  b y ł o  o d n a l e ź ć  s y m e ­
t r i ę , a  t a k ż e by „w  p r o s t y  s p o s ó b  p r o w a d z i ł y do 1". 

M i e s z k a ń c y  A t l a s u  u w a ż a l i  1 1  z a wielki  ' k l u c z  m a g i i ' . 

S k ł a d a się  o n a  b o w i e m z  d w ó c h liczb  w y r a ż a j ą c y c h  „ a k t  s t a w a n i a 
się 1".  R ó w n i e  i s t o t n ą liczbą,  w y r a ż a j ą c ą  d u c h a 1,  b y ł a 37  p o n i e ­
w a ż  m n o ż ą c  j ą  p r z e z 3  o t r z y m u j e się  1 1 1 ,  t r z y  j e d y n k i ,  k t ó r e  n a -

55 

background image

s t ę p n i e  d z i e l o n e w  n i e c o  i n n y  s p o s ó b dają  w y n i k w  p o s t a c i 1.  „ Z a ­
zwyczaj  m y ś l i się o 48  j a k o 37  p l u s 11 niż  j a k o 4  p o m n o ż o n e j 
p r z e z  1 2 " - głosił  p o p u l a r n y  e l e m e n t a r z  p o c h o d z ą c y z  p i e r w s z y c h 
d n i  A t l a s u .  N a u k ę  m y ś l e n i a w  t e n  w ł a ś n i e  s p o s ó b  u z n a w a n o  z a 
s z c z e g ó l n y  o b o w i ą z e k mora1ny. 

A t l a n c i ,  p o d o b n i e jak  m y  u w a ż a l i 7  z a „liczbę  d o s k o n a ł ą " . 

A c z k o l w i e k  m i e l i  k u  t e m u  i n n e  p o w o d y .  O t ó ż 7  b y ł a  p r z e d e 
w s z y s t k i m  o g n i w e m  ł ą c z ą c y m  Z i e m i ę z  W e n u s .  N i e  p o t r a f i ę jed­

n a k  w y j a ś n i ć ,  s k ą d się  w z i ę ł o  t o  p r z e k o n a n i e .  B y ł a  „ l i c z b ą  A t l i " 

o r a z  „ d o m e m  s u k c e s u "  ( p o d c z a s  g d y 2  b y ł a  „ d o m e m  b i t w y " ) , 

a  t a k ż e  ł a s k ą ,  d e l i k a t n o ś c i ą ,  s p o k o j e m ,  o z d r o w i e ń c z ą  m o c ą i „ra­
dością  Z r o " w  r ó w n e j  m i e r z e , co  „ g r ą fosforu", tym  n i e m n i e j , wielu 
m a t e m a t y k ó w  p o d d a w a ł o  j ą ostrej  k r y t y c e .  S w e g o czasu  d o s z ł o 
juz  n i e m a l do  p o r o z u m i e n i a ,  a b y  z a s t ą p i ć ją 8, a jej  „ e k s t a t y c z n y 
z w i ą z e k " -  3 1 ,  l i c z b ą  3 3 .  P o m i m o  g ł ę b o k i e g o  z a i n t e r e s o w a n i a 
p o d o b n y m i  i d e a m i ,  m a t e m a t y k a . Atlasu  o s i ą g n ę ł a  t a k i  s t o p i e ń za­
a w a n s o w a n i a ,  k t ó r y jeśli  n a w e t  n i e  p r z e w y ż s z a ł  z n a n e j  n a m  o b e c ­

nie  m a t e m a t y k i ,  t o  d z i ę k i  p r z e n i k n i ę c i u jej  t e o r e m a t ó w  d o  m y ś l i 
E u k l i d e s a i  P i t a g o r a s a stał się dla naszej cywilizacji  o d s k o c z n i ą 
u m o ż l i w i a j ą c ą jej  d a l s z y  r o z w ó j . 

W gestii  W y s o k i e g o  D o m u  z n a j d o w a ł o się  i n i c j o w a n i e 

dzieci,  k t ó r e  w r a z z  u k o ń c z e n i e m  t r z e c i e g o  r o k u życia  o d s t a w i a n o 
od  m a t e k i  p r z e k a z y w a n o w ręce  o p i e k u n ó w z  k l a s  n i ż s z y c h .  K i e ­
d y zaś  w k r a c z a ł y w  o k r e s  d o j r z e w a n i a ,  u z n a w a n o  j e  z a  g o t o w e  d o 
inicjacji i  p r z y s y ł a n o  d o  n i c h  l e g a t a z  W y s o k i e g o  D o m u .  D o p i e r o 
w  j e g o  o b e c n o ś c i ich  r o d z i c e  z a z n a j a m i a l i je ze  Z r o , a  n a s t ę p n i e 
k a ż d y  c z ł o n e k  „ d o m u " ,  k t ó r y  m i a ł  n a  t o  o c h o t ę , czyli w  p r a k t y c e 
każdy,  w t a j e m n i c z a ł je w  a r k a n a  „ d z i a ł a n i a " .  C e r e m o n i e te za­
zwyczaj  t r w a ł y  b a r d z o  d ł u g o i były  w y c z e r p u j ą c e  d o  t e g o  s t o p n i a , 
że  p o d c z a s  n i e k t ó r y c h z nich dzieci  o c i e r a ł y się o  ś m i e r ć .  N i e  u z n a ­
w a n o  t e g o  w s z a k  z a  w i e l k i e nieszczęście, a  w r ę c z  p r z e c i w n i e ,  n i e ­
k t ó r e szkoły  m a g i c z n e  t r a k t o w a ł y  p o d o b n y  z b i e g  o k o l i c z n o ś c i  j a k o 
dobry omen. Przedstawiciele Wysokiego Domu mieli większe pra-
56 

background image

w a  d o dzieci niż ich  r o d z i c e .  C z a s a m i  n a w e t  o s o b i ś c i e  p r z e p r o w a ­
dzali inicjację,  c o  u w a ż a n o  z a wielki  z a s z c z y t ,  c h o ć inicjacje  t a k i e 
zazwyczaj  k o ń c z y ł y się fatalnie. W  w y j ą t k o w y c h  p r z y p a d k a c h  m ę ­
skie dzieci  p o s y ł a n o Atli  n a  p o ż a r c i e .  R o d z i c e  s z c z ę s n e g o  d z i e c k a 
a u t o m a t y c z n i e  a w a n s o w a l i w  h i e r a r c h i i  s p o ł e c z n e j ,  o t r z y m u j ą c 
s z c z e g ó l n e przywileje, a  n i e k i e d y  n a w e t  p r z e n o s z ą c się  d o  „ D o m u 

D o m ó w " .  N a t o m i a s t  k a ż d y  m i e s z k a n i e c  W y s o k i e g o  D o m u za­

k ł a d a ł  m a s k ę ,  k i e d y  t y l k o  p o k a z y w a ł się  p u b l i c z n i e ,  a b y nie wy­
szło  n a jaw,  ż e  j e g o  w y g l ą d jest  z b l i ż o n y  d o  w y g l ą d u  o s ó b  m u 
p o d l e g ł y c h .  O w e  r o z p o r z ą d z e n i e  w e s z ł o w życie  p o  t y m , jak  d o ­
szło do  z a w i ą z a n i a  W i e l k i e j  K o n s p i r a c j i , o  c z y m  o p o w i e m w roz­
d z i a l e  p o ś w i ę c o n y m  h i s t o r i i  A t l a s u . 

57 

background image

O PODZIEMNYCH OGRODACH 

ATLASU, ORAZ O RZEKOMYCH 

ZWIĄZKACH ATLANTÓW 

Z INKUBAMI, SUKKUBAMI 

I DEMONAMI CIEMNOŚCI 

background image

W s p o m i n a ł e m  j u ż o  p o g a r d z i e ,  j a k ą  A t l a n c i  d a r z y l i  k r ó ­

l e s t w o  r o ś l i n . Z  p o d o b n y m  p o l i t o w a n i e m  o d n o s i l i się  d o  z w i e ­
r z ą t , w  t y m  r ó w n i e ż  d o  l u d z i .  Z a p e w n e  w y p ł y w a ł o  t o  z e  s p o ­
s t r z e ż e n i a ,  ż e  j a k  n a  i s t o t y o  w y s o k i m  s t o p n i u  z ł o ż o n o ś c i , 
w y j ą t k o w o  l i c h o  r a d z ą  s o b i e w  ż y c i u ,  j u ż  w i ę c e j  u w a g i  p o ­
ś w i ę c a l i  m i n e r a ł o m ,  p o n i e w a ż  u w a ż a l i  j e  z a  b e z r a d n e .  P o d  k a ż ­
d y m z  d o m ó w  d r ą ż y l i w  s k a ł a c h  t u n e l e ,  k t ó r e  p r z y j m o w a ł y 
p o s t a ć  g r o t o  f a n t a s t y c z n y c h  k s z t a ł t a c h .  N i e k t ó r e z  n i c h  m i a ł y 
f o r m ę  w i e l o ś c i a n ó w ,  i n n e  t w o r z y ł y  s t r z e l i s t e  ł u k i .  K a ż d y  „ d o m " 
p o s i a d a ł  d w a d z i e ś c i a  t a k i c h  o g r o d ó w .  U p r a w i a n o  j e  p r z y  p o ­
m o c y  t r z e c h  o d c z y n n i k ó w :  „ n a s i o n a  m e t a l i " ,  „ n a s i o n a  Ś w i a ­
t ł a " i  „ n a s i o n a . . . "  ( t r u d n o  w y j a ś n i ć  t o  p o j ę c i e ,  n i e  n a w i ą z u j ą c 
d o  m i s t y c z n e j idei Alfy i  O m e g i ) .  S k u t k i  p i e r w s z y c h  d w ó c h 
o d c z y n n i k ó w  b y ł y  s t o s u n k o w o  p r o s t e .  P i e r w s z y  f o r m o w a ł  k l e j ­
n o t y  w y d z i e l a j ą c e z  s i e b i e  b l a s k ,  k t ó r e ,  c o  c i e k a w e ,  r o s ł y  n i ­
c z y m  k w i a t y .  D r u g i w  p o d o b n y  s p o s ó b  o d d z i a ł y w a ł  n a  m e t a ­
le. Z  k o l e i  t r z e c i  s p r a w i a ł ,  ż e  k a ż d y  m i n e r a ł  k w i t ł ,  p r z y j m u j ą c 

n i e z w y k ł ą  p o s t a ć ,  s t a n o w i ą c ą  e k s t r a w a g a n c k i e  p o ł ą c z e n i e  b a r ­

w y i  f o r m y .  A t l a n c i  d a r z y l i  t e ż  w i e l k ą  u w a g ą  t a k i e  p r z y m i o t y 
o w y c h  m i n e r a ł ó w jak  t e k s t u r a ,  t w a r d o ś ć i  e l a s t y c z n o ś ć . 

W a r t o  t u  d l a  p r z y k ł a d u  o p i s a ć  k i l k a  t y c h  o g r o d ó w .  S k l e ­

p i e n i e  j e d n e g o z nich  s k ł a d a ł o się z  s u b t e l n i e  b ł y s z c z ą c y c h  s z a ­
firów,  n a p a r s t n i c y  d z w o n k a i  g o r y c z k i ,  m i ę d z y  k t ó r y m i  ś w i e ­
ciły  g w i a z d y z  r u b i n u .  Ś c i a n y  p o k r y w a ł a  w i n o r o ś l , z  k t ó r e j 
w y z i e r a ł y  d r o b n i u t k i e  k w i a t y  a m e t y s t u .  P o d ł o g a  n a t o m i a s t 
s k ł a d a ł a się z  m a l a c h i t u .  N i e  b y ł  t o  w s z a k ż e  z w y k ł y  m a l a c h i t , 
l e c z żywy,  r o s n ą c y jak  k o r a l e ,  d e l i k a t n i e j s z y  o d  z i e m s k i e g o 
m c h u i  b a r d z i e j  e l a s t y c z n y  o d  n i c i .  N a  k a ż d y m  c i e m n i e j s z y m 
l i s t k u  j a ś n i a ł y  n i c z y m  k r o p l e rosy  n a b r z m i a ł e  d i a m e n t y  u t w o ­
r z o n e  m o c ą  „ n a s i o n a  Ś w i a t ł a " z  d w u t l e n k u  w ę g l a  z n a j d u j ą c e ­

g o się w  p o w i e t r z u .  I n n ą  g r o t ę  w y p e ł n i a ł a  b ł ę k i t n a  m o n o c h r o -

m i a .  „ R o z s i a n e "  p o niej  b y ł y  r ó ż n o r a k i e sole  m i e d z i a n e ,  z d o b i ł y 
j ą  g i r l a n d y  w e  w s z y s t k i c h  o d c i e n i a c h  b ł ę k i t u ,  p o c z ą w s z y  o d 
d e l i k a t n e g o  l a z u r u ,  p o p r z e z  z i e l e ń i  s z a r o ś ć  d e l i k a t n e g o szafi-

6 1 

background image

r u ,  k u  o t c h ł a n i , z  k t ó r e j  w y n u r z a ł y się  z a r y s y  a n e m o n ó w , 

o  b a r w a c h  z b l i ż o n y c h  d o  t l e n k u  ż e l a z a ,  c h r o m i a n u  s r e b r a i cy­

j a n u  m i e d z i .  C a ł a jej  p o s a d z k a  n i e m a l  d o s k o n a l e  i m i t o w a ł a  p o ­
w i e r z c h n i ę  w o d y ,  w y j ą w s z y  f a k t ,  ż e  b y ł a  o d niej  z n a c z n i e  t w a r d ­
sza.  U n o s i ł y się  n a niej  g i g a n t y c z n e lilie o  w i e l k i c h  z i e l o n y c h 
l i ś c i a c h  z e  s z m a r a g d u ,  p e r l i s t y c h  k i e l i c h a c h  w i e l k o ś c i  c z t e r e c h 
m e t r ó w i  k o r o n a c h z  c z y s t e g o  z ł o t a ,  t a k  s u b t e l n e , że aż  l ś n i ą c e 

z i e l e n i ą , o  p l a t y n o w y c h  s ł u p k a c h ,  n a  k o ń c a c h  k t ó r y c h  d y g o ­
t a ł y  c z e r w o n o k r w i s t e  r u b i n y .  J e s z c z e  i n n a  j a s k i n i a w  c a ł o ś c i 
s k ł a d a ł a się z  m e t a l u ,  m i a ł a  b u d u a r z  j a ś m i n u i  p o d ł o g ę z fioł­
k ó w .  O p i s a n y m i  t w o r a m i  m ą d r o ś c i  n i e  w ł a d a ł y  p r a w i d ł a roz­
w o j u  w ł a ś c i w e  r o ś l i n o m ,  z w i e r z ę t o m ,  c z y  n a w e t  k r y s z t a ł o m . 

P o d p o r z ą d k o w a n e  p r a w u  z i e m i ,  r o s ł y  w t e d y ,  g d y  p l a n e t a  z b l i ­

ż a ł a się  d o  s ł o ń c a i  k u r c z y ł y ,  k i e d y  d o c h o d z i ł a  d o  a p h e l i u m . 
N i e  b y ł  t o  w z r o s t i  u p a d e k ,  t y l k o  f a l o w a n i e  w i e c z y s t e g o  ł o n a . 

B a r d z o  p r a w d o p o d o b n e ,  ż e  t o  m i ę d z y  i n n y m i z  t e g o  p o w o d u 

A t l a s  n i e  u z n a w a ł  i s t n i e n i a  w y ż s z y c h  k r ó l e s t w .  N a u c z y ł y się 
o n e  r o z w i j a ć w  b ł ę d n y  s p o s ó b , a  z a  p ó ź n o już  b y ł o  p o p r a w i a ć 
ich  b ł ę d y . 

W  t a k i c h ż e  t o  o g r o d a c h  p r o w a d z o n o  g ł ó w n e  d z i a ł a n i a . 

I  k t ó r ę d y by się nie  p o s z ł o ,  n a p o t y k a ł o się  j e d e n z  n i c h ,  t a k  z m y ś l ­

nie  b y ł y  r o z m i e s z c z o n e . A w  k a ż d y m  o g r o d z i e  w i d z i a ł o się  g r u p ę 
r o z r a d o w a n y c h ,  s z l a c h e t n y c h  r o b o t n i k ó w  p o ś w i ę c o n y c h swej  u k o ­

c h a n e j pracy.  P r z e c h o d z i e ń z  c h ę c i ą  n a w i e d z a ł  t o  t o w a r z y s t w o 
i  r z u c a ł się w wir  p r a c y na  t a k  d ł u g o , jak  c h c i a ł ,  p o t e m zaś  w r a c a ł 
d o  s w y c h  n o r m a l n y c h zajęć. W  t y c h  s a m y c h  o g r o d a c h  z n a j d o w a ­
ły się  t a c e z  c z a r a m i  w y p e ł n i o n y m i  Z r o ,  k t ó r y c h  s p o ż y c i e po cięż­
k i m  w y s i ł k u  p r z y w r a c a ł o  r o b o t n i k o m siły i  u m o ż l i w i a ł o  i m  p o ­
w r ó t do pracy. 

O zajęciach  o g r o d n i c z y c h  k r ą ż y ł y  d z i w n e  o p o w i e ś c i .  M ó ­

w i o n o , że ich  p r a c o w n i k ó w ,  k t ó r z y nie  d a w a l i  s o b i e  c h w i l i wy­
t c h n i e n i a ,  n a w i e d z a ł y  w e  ś n i e  i n k u b y i  s u k k u b y  ( o  n i e w i a d o m e j 
n a t u r z e ,  c h o ć  n i e w ą t p l i w i e  n i e mającej nic  w s p ó l n e g o z  k o n c e p -

62 

background image

c j a m i  S i n i s t r a r i e g o ). I co  d z i w n i e j s z e , witali je z  w i e l k i m  e n t u z j a ­
z m e m . Ba,  m a ł o  t e g o ,  m r o c z n e  l e g e n d y  o p o w i a d a ł y o  b l u ź n i e r -
c z y c h  p r a k t y k a c h  n i e c z y s t y c h  z w i ą z k ó w  m i ę d z y  n i m i a  z ł o w r o g i ­

m i  d e m o n a m i , z  k t ó r y c h  A t l a s  m i a ł  c z e r p a ć  s w ą  d i a b e l s k ą  m o c . 

T e  w ł a ś n i e  w y u z d a n e  p r a k t y k i  m i a ł y  p o d o b n o  s p r o w a d z i ć  n a ń 
g n i e w  B o ż y i  d o p r o w a d z i ć  d o  j e g o  z a g ł a d y .  N i e  w a r t o  t u  j e d n a k 
p r z y t a c z a ć  ś r e d n i o w i e c z n y c h  o p o w i e ś c i  z r e g e n e r o w a n e g o i  z b o ­
c z o n e g o  k u l t u  f a l l i c z n e g o  n a z y w a n e g o  b ł ę d n i e  c h r z e ś c i j a ń s t w e m , 
p o n i e w a ż  o p a r t e  s ą  o n e  n a  h i p o t e z a c h  k ł ó c ą c y c h się  z e  z d r o w y m 

r o z s ą d k i e m .  T r u d n o  u w i e r z y ć ,  b y ci,  k t ó r z y  n a z y w a j ą się  p a n a m i 

z i e m i  m o g l i b y  p o n i ż y ć się  d o  t e g o  s t o p n i a i  z n i w e c z y ć  c a ł e  s w e 
d z i e ł o  p o p r z e z  s t y c z n o ś ć z  i s t o t a m i  n i ż s z e g o  r z ę d u .  J e ż e l i  w i ę c 
o p o w i e ś c i  t e  m i a ł y b y  z a w i e r a ć w  s o b i e  z i a r n o  p r a w d y ,  t r z e b a  b y 
u z n a ć za  b a r d z i e j  p r a w d o p o d o b n e , iż to  A t l a n c i z  z a m i a r e m  s ł o ­
n e c z n e j  p o d r o ż y  n a  W e n u s ,  p r z y w o ł y w a l i  i s t o t y z tej  p l a n e t y ,  k t ó ­

r e  j a k i m ś  n i e z n a n y m  n a m  s p o s o b e m  o d w i e d z a ł y ich w  s n a c h .  K t ó ż 
m o ż e  r o z s t r z y g n ą ć , czy  b y ł o  t o  m o ż l i w e ?  T e o r i a  m a g ó w  g ł o s i ł a , 
że im Bliżej  d a n a  p l a n e t a  z n a j d u j e się  S ł o ń c a ,  t y m więcej  p o s i a d a 
m o c y . A  z a t e m  m i e s z k a ń c y  Z i e m i byliby  b a r d z i e j  p r z e s y c e n i siłą 
m a g i c z n ą naszej  g w i a z d y  o d  m i e s z k a ń c ó w  M a r s a ,  c i zaś  p o s i a d a ­
liby więcej  m o c y niż  m i e s z k a ń c y  w i e l k i e g o  J o w i s z a ,  k t ó r z y z kolei 
p o t ę ż n i e j s i byliby  o d  m i e s z k a ń c ó w  p o n u r e g o i  k a t a s t r o f i c z n e g o 
S a t u r n a i  U r a n a , czy też  N e p t u n a  z a g u b i o n e g o w  g w i e z d n y c h 

m a r z e n i a c h . Z  d r u g i e j  z a ś  s t r o n y  m o c  k a ż d e j  p l a n e t y  m o ż e ,  b a , 
p o w i e m  w i ę c e j :  m u s i różnić się  o d siebie.  C z y ż  w i ę c  m i e s z k a ń c y 
t y c h  p l a n e t nie  s ą  o d siebie  r ó ż n i  p o d  w z g l ę d e m ciała i  u m y s ł u  c o 

n a j m n i e j  t a k  b a r d z o , jak  r o ż n a jest  g r a w i t a c j a  t y c h ciał  n i e b i e ­
s k i c h ? To,  c o żyje  n a  m a l u t k i m ,  p o z b a w i o n y m  p o w i e t r z a księży-

63 

background image

c u , nie  m o ż e  z a m i e s z k i w a ć  p ł o n ą c y c h  p o ł a c i  S ł o ń c a z  j e g o gejze­
r a m i  w o d o r u  t r y s k a j ą c y m i w  e t e r  n a  p r z e s t r z e n i  s e t e k tysięcy ki­
l o m e t r ó w . I  b e z  w ą t p i e n i a  t a k  s z a l o n e  a m b i c j e ,  j a k i e  m i e l i  m i e s z ­
k a ń c y  A t l a s u , nie  m o g ł y b y być  p o d t r z y m y w a n e  s t u l e c i a m i  p r z e z 
r ó w n i e  m ą d r e i  p o t ę ż n e istoty,  g d y b y nie nosiły  o n e w  s o b i e  w s p o ­
m n i e ń o  s w y m  m a r s o w y m  p o c h o d z e n i u  a l b o  p r z e d s m a k u bliskie­

g o odejścia  n a  W e n u s .  L u d z k i e  c h i m e r y  n i e  u t r z y m u j ą się  d ł u ż e j 

niż  p r z e z  k i l k a  p o k o l e ń .  D z i ę k i  w s p a n i a ł y m ,  d o b r o c z y n n y m  d l a 
l u d z k o ś c i  o w o c o m  a l c h e m i i —  w y s t a r c z y  t u  w s p o m n i e ć o  o d k r y ­
ciu  c y n k u ,  a n t y m o n u ,  w o d o r u ,  o p i u m , czy tez  g a z u —  p i e r w o t n e 
i d e a ł y  p o r z u c o n o  n a rzecz  w ę ż s z y c h i  b a r d z i e j  p r a k t y c z n y c h , czy 
też  m o ż e  ł a t w i e j s z y c h do  z r e a l i z o w a n i a idejek. 

N i e  m o ż n a  t e ż  p o w i e d z i e ć  b y  t e g o  r o d z a j u  p o g l ą d u nie 

p o p i e r a ł o  ż a d n e  ś w i a d e c t w o .  A l b o w i e m jak  p o w i a d a  j e d e n z  p o ­

e t ó w  A t l a s u :  „ W i e l k i e i  w s p a n i a ł e  p r o m i e n i e  n a s z e g o ojca.  S ł o ń ­
ca,  z n a j d u j ą się w  n a s .  P r z y w o ł a j m y je  z a t e m  s ł o w e m ,  k t ó r e jest 

n i e w y p o w i a d a l n e ,  g e s t e m ,  k t ó r y jest  n i e w y k o n a l n y ,  d z i a ł a n i e m , 
k t ó r e nie  m a  n i c  w s p ó l n e g o z  ż a d n y m  c z y n e m ,  p o n i e w a ż  s ą  t o 
w i e l k i e i  w s p a n i a l e  p r o m i e n i e  n a s z e g o ojca,  S ł o ń c a .  T a k  o t o z  n a ­

szej  n a r z e c z o n e j ,  k t ó r a czeka, na  n a s w  w e s e l n e j kaplicy, zielonej 
n a  z i e l o n y m  Z a c h o d z i e ,  b ł ę k i t n e j  n a  b ł ę k i t n y m  W s c h o d z i e ,  g ó r u ­
jącej  n a d  n a s z y m  o j c e m  w i e c z o r e m i o  p o r a n k u ,  w y s k a k u j ą nasi 
n a s t ę p c y i  g o s p o d a r z e po  t o , by  p r z y w i t a ć  n a s w  c i e m n o ś c i a c h . 
N a s z e  o g r o d y  t o n ą w  m r o k u słabej  p o ś w i a t y  n a s i e n i a  ś w i a t ł a . 
Z a l u d n i a j ą  j e  c i e n i e ,  k t ó r e z  c z a s e m  p r z y j m u j ą  k o n k r e t n ą  p o s t a ć , 
p o d o b n ą  w ę ż o m ,  p o d o b n ą  d r z e w o m ,  p o d o b n ą  ś w i ę t e m u  Z e r r a , 
p r z y p o m i n a j ą c  w s z y s t k o ,  c o  p r o s t e i  k r z y w e ,  c o  u s k r z y d l o n e , 

co  c u d o w n e . To z  n a m i  p r a c u j ą i z  t y m , co  b y ł o  j e d y n k ą w sió­
d e m c e i  t y m , co  b y ł o  d w ó j k ą , a  s t a ł o się  j e d e n a s t k ą ! To z  n a m i 
p r a c u j ą i dają  n a m  h a u s t  c u d o w n o ś c i .  T o  n a s  p o u c z a j ą w  n a u k a c h 
m a g i c z n y c h i  o b d a r z a j ą  d e l i k a t n ą  s t r a w a . A  z a t e m  w y w o ł a j m y 
ich,  k t ó r z y są w  n a s  t a k ,  ż e b y ci,  k t ó r z y są  p o z a  n a m i  m o g l i wejść, 
jak  t o  p o k a z a ł  O n ,  k t ó r y jest  p a n e m  t a j e m n i c " ' . 

64 

background image

W  t y m  k r ó t k i m  u s t ę p i e ,  k t ó r e g o  w y m o w a jest  d o s y ć 

s z o r s t k a ,  w i d a ć  w y r a ź n i e ,  c o  p r z e c h o w y w a n o w  k r ę g a c h  e g z o t e -
r y c z n y c h tej  k r a i n y .  A l b o w i e m w  A t l a s i e  p r z e c i w n i e niż w  A n g l i i , 
p o e t y nie  s t a w i a n o  n a  p i e d e s t a l e  j a k o  k o g o ś  ś w i ę t e g o ,  p r z e z n a ­
c z o n e g o  d o  w y ż s z e g o  c e l u ,  u k o r o n o w a n e g o w  l u d z k i c h  s e r c a c h , 
h o ł u b i o n e g o  p r z e z  k r ó l ó w i  s z l a c h t ę .  P o e t a nie  b y ł  t y m ,  d l a  k t ó r e ­

g o nie szczędzi się  d ó b r i  z a s z c z y t ó w , lecz  k i m ś  s p o ś r ó d  l u d u ,  n i e 

p o s i a d a j ą c y m  w i ę k s z e g o  z n a c z e n i a  o d  i n n y c h . W  A t ł a s i e  k a ż d y 

c z ł o w i e k  b y ł  a r t y s t ą , jeżeli  t y l k o  b y ł  c z ł o w i e k i e m . A  j a k o że wszy­
scy  l u d z i e byli  s o b i e z  n a t u r y  r ó w n i ,  n i g d y nie  p o d n o s z o n o ich 
o s i ą g n i ę ć ani  w a r t o ś c i .  U p r a w i a n o  s z t u k ę  d l a  s z t u k i .  T w ó r c y nie 

i n t e r e s o w a l i się  l o s e m  s w o i c h  d z i e ł .  S t ą d też  s ł o w a te  m o g ł y  b y ć 
w y t w o r e m  p o e t y c k i e j przesady,  m o g ł y  z a w i e r a ć jakieś  u k r y t e  z n a ­

c z e n i e ,  c e l o w o  z w o d z i ć ,  b ą d ź  s t a n o w i ć  w y n i k  z ł e g o  z r o z u m i e n i a . 
Bo i  r z e c z y w i ś c i e  t a j e m n i c e  A t l a s u  p r z e c h o w y w a n o  t y l k o w  W y ­
s o k i m  D o m u .  S a m i  z a ś  m a g o w i e z  t e g o  D o m u nie  p r z e c z y l i ,  ż e 
w  n a j b a r d z i e j  n i e b e z p i e c z n y c h  d o k t r y n a c h  p r a w d a i fałsz  p r z e ­
c h o d z ą w siebie  n a w z a j e m  t a k jak  d z i e ń  n a s t ę p u j e po nocy, a  n o c 
z a p a d a  p o  d n i u , w  z a l e ż n o ś c i  o d  t e g o ,  k t o jest ich  s ł u c h a c z e m . 

N i e  m o ż e m y  j e d n a k  p o m i n ą ć  m i l c z e n i e m  t r a d y c j i  „ a n i o ł a z  W e ­
n u s " ; jest  o n a  t a k  t r w a ł a ,  ż e  n a l e ż y  j ą  u w a ż n i e  r o z p a t r z y ć .  J e j  ź r ó ­
d ł e m  b y ł a  p r a w d o p o d o b n i e  k o n c e p c j a ,  ż e  s k o r o  m a g o w i e z  W e ­
n u s  z a p r o s i l i  A t l a n t ó w ,  m u s i e l i  d o s t a r c z y ć  i m  p o  t e m u 
o d p o w i e d n i c h  ś r o d k ó w ,  n a tej  s a m e j  z a s a d z i e ,  c o  k r ó l  p r z y w o ł u j ą ­
c y  d o siebie  s p a r a l i ż o w a n e g o  c z ł o w i e k a ,  p o s y ł a  d o  n i e g o oficerów; 
k t ó r z y  m a j ą  g o  p r z y w i e ź ć .  O t ó ż ,  n i e z a l e ż n i e  o d  t e g o , czy  „ A n i o ł 
z  W e n u s "  b y ł  p r a w d z i w y m  a n i o ł e m  w e  w s p ó ł c z e s n y m  r o z u m i e ­
niu  t e g o  s ł o w a , czy też  b y ł to  z w y k ł y  t y t u ł  j e d n e g o z  g ł ó w n y c h 
m a g ó w tej  p l a n e t y , jest  o c z y w i s t e ,  ż e  W y s o k i  D o m  b a r d z o  p r a g n ą ł 
j e g o  o b e c n o ś c i .  W s z y s c y też  w i e r z y l i święcie, że  o z n a k ą  t e g o  c u ­

d o w n e g o  w y d a r z e n i a  j a k o  w i d z i a l n e g o ,  n a m a c a l n e g o  z n a k u  z b a ­
w i e n i a  b ę d ą  n a r o d z i n y  „ d z i e c k a  b e z  s k a z y  A t l i " .  A c z k o l w i e k , jeśli 
w  o g ó l e  w y p a d a  n a m  t o  r o z t r z ą s a ć ,  p o z o s t a j e  n a d a ł  o t w a r t ą  k w e -

65 

background image

stią, czy  t o  d l a t e g o  t a k ą  s ł a w ą  d a r z y l i  k a p ł a n k ę - d z i e w i c ę ,  c o  m o ­

g ł o w  r z e c z y  s a m e j  s t a n o w i ć  p o e t y c k ą  p a r a f r a z ę  d z i e w o r ó d z t w a 

w y s t ę p u j ą c e g o w  j e d e n a s t e j fazie  o b r ó b k i  Z r o .  T a k czy  i n a c z e j , 
t a k  p r z e d s t a w i a ł a się ich  t r a d y c j a ,  k t ó r e j  l i c z n e  p a r o d i e  z a c h o w a ł y 
się w  o p o w i e ś c i a c h o  n a r o d z i n a c h  R o m u l u s a i  R e m u s a ,  B a c h u s a , 
B u d d y i  w i e l u  i n n y c h  l e g e n d a r n y c h  b o h a t e r ó w  w s p ó ł c z e s n y c h 

czasów.  Z n a j d u j e m y  n a w e t jej  o d d ź w i ę k w  m i t a c h  t a k  b a r b a r z y ń ­
s k i c h  k r a i n ,  j a k  n a  p r z y k ł a d Syria. 

T o  t y l e ,  c o  m o ż e m y  p o w i e d z i e ć o  p o d z i e m n y c h  o g r o d a c h 

A t l a s u i ich  z w i ą z k a c h z  m i e s z k a ń c a m i  W e n u s . 

6 6 

background image

O ZAŚLUBINACH 

I INNYCH OSOBLIWYCH 

ZWYCZAJACH ATLANTÓW: 

ORAZ O OFIARACH 

SKŁADANYCH BOGOM 

background image

Z d ą ż y ł e m już  w s p o m n i e ć o  w y j ą t k o w e j  k o n c e p c j i  o b o w i ą z ­

k u  m a ł ż e ń s k i e g o ,  k t ó r a  o d r ó ż n i a ł a zwyczaje  A t l a n t ó w  o d  p o z o s t a ­
łych ras na  Z i e m i .  N a l e ż a ł o b y poświęcić jej jeszcze  k i l k a  z d a ń .  N i e 
b ę d ę  t u uciekał się  d o  c y n i c z n e g o  s t w i e r d z e n i a ,  ż e  p r a k t y c z n e  u s p r a ­
w i e d l i w i e n i e  t e g o  d z i w n e g o  o b y c z a j u  m o ż n a  o d n a l e ź ć  w e  w s p ó ł ­
c z e s n y m  a n g i e l s k i m  m a ł ż e ń s t w i e .  W r ę c z  p r z e c i w n i e ,  z a ś l u b i n y 
w Atlasie  m i a ł y jak najbardziej  w z n i o s ł y  c h a r a k t e r .  P r z y ś w i e c a ł a im 
idea bliska  „ h e r m e t y c z n y m  g o d o m "  n i e k t ó r y c h  a l c h e m i k ó w .  K a ż d ą 
p a r ę łączyły silne więzi,  t a k ż e i  d l a t e g o , że nie  k r ę p o w a ł y jej niskie 
związki.  W i ą z a ł o się to ze  w s p o m n i a n ą  z a s a d ą , że  w s z y s t k o , co  n a ­
t u r a l n e ,  p o w i n n o  z o s t a ć  p r z e z w y c i ę ż o n e . I  j a k  z o b a c z y m y 
w  o s t a t n i m rozdziale, to  w ł a ś n i e  p r z e k r o c z e n i e  p r o c e s u  s e k s u a l n e ­

g o  s t a n o w i ł o  r e z u l t a t  W i e l k i e g o  D z i e ł a .  J e d n a k ż e związek  m a ł ż e ń ­

ski nie  o g r a n i c z a ł się do  z a s a d y  n e g a t y w n e j  p o s i a d a ł też swoją 
p o z y t y w n ą  s t r o n ę ,  k t ó r a  b a r d z o  p r z y p o m i n a ł a tzw.  c h r z e ś c i j a ń s k ą 
d o k t r y n ę  C h r y s t u s a i kościoła.  M ą ż i  ż o n a byli jak ojciec i  c ó r k a , 

m a t k a i syn,  b r a t i siostra,  n a u c z y c i e l i  u c z e ń , a  n a d e  w s z y s t k o byli 
przyjaciółmi. Ich związek  o b o w i ą z y w a ł  n a  w s z y s t k i c h  p l a n a c h .  H i e ­
r o g l i f e m miłości był  k r z y ż ;  h i e r o g l i f e m  m a ł ż e ń s t w a  d w i e  r ó w n o ­
ległe linie  p r o s t e . I  p o d o b n i e jak  k r z y ż  m i a ł być  p r z e k r o c z o n y  p o ­
p r z e z  o k r ą g , tak też i linie  p r o s t e  m i a ł y  z b i e g a ć się nie na  Z i e m i , 
lecz  n a  W e n u s .  T y m c z a s e m  k a ż d y z  p a r t n e r ó w  p o  s w o j e m u  p r o w a ­
d z i ł  w o l n e życie. I  c z ę s t o  z d a r z a ł o się,  z e  k o b i e t a ,  g d y  u r o d z i ł a  d w o ­
je dzieci  j e d n e m u  m ę ż c z y ź n i e ,  b r a ł a z  n i m  ś l u b , a  n a s t ę p n i e  r o d z i ł a 
d w o j e dzieci  i n n e m u  m ę ż c z y ź n i e .  Ó w  p r o c e s  m ó g ł  t r w a ć całe stule­
cia, w  z w i ą z k u z  c z y m  j e d n a  k o b i e t a  m o g ł a  m i e ć całą  g r o m a d ę 
m ę ż ó w .  B e z  w ą t p i e n i a  p o w s t a ł o b y  w i e l k i e  z a m i e s z a n i e ,  g d y b y 
w  g r ę  w c h o d z i ł y  t a k  ż a ł o s n e pojęcia jak  w ł a s n o ś ć i  d z i e d z i c z e n i e . 

Na całe szczęście Atlanci ich nie znali. 

N i e u c h r o n n i e  p o j a w i a się  p y t a n i e ,  g d z i e  p o d z i a ł y się u nich 

p r a g n i e n i a i  j a k ą oni wszyscy  p o s i a d a l i  w a r t o ś ć ? To  p r a w d a , że 
w ich  s y s t e m i e  s p o ł e c z n y m liczył się,  j a k k o l w i e k  m i n i m a l n y ,  p o ­
d z i a ł pracy, ale  n i k t nie  u w a ż a ł  n a d z o r u  n i e w o l n i k ó w  z a zajęcie 

69 

background image

m n i e j  z a s z c z y t n e od  s k ł a d a n i a ofiar. W  d o s k o n a ł y m  o r g a n i z m i e 
w s z y s t k o  p o s i a d a swoje  m i e j s c e i jest  n i e z a s t ą p i o n e .  N i k t  p r z y 

z d r o w y c h  z m y s ł a c h nie  m o ż e  t e m u  p r z e c z y ć ,  a l b o w i e m  d o s k o n a ­
ł y  o r g a n i z m  m a  t y l k o  j e d e n cel. A  j e d y n y m  z b y t e c z n y m  p i ó r e m 
w  o g o n i e  s t r z a ł y jest  t o ,  k t ó r e nie  z n a j d u j e się  n a  s w o i m  m i e j s c u . 
B i o r ą c  j e d n a k  p o d  u w a g ę  n a t u r ę  l u d z k ą ,  t r z e b a  p r z y z n a ć ,  ż e  t o 
w i e l k i e  z a d o w o l e n i e z  i s t n i e j ą c e g o  p o r z ą d k u rzeczy  m o ż l i w e , rzecz 
j a s n a ,  t y l k o  w t e d y  g d y  r z e c z y w i ś c i e jest  o n  w d r a ż a n y ,  m i a ł o  m i e j ­
sce  j e d y n i e  d z i ę k i  t e m u ,  i ż  o d  ż a d n e j  j e d n o s t k i nie  w y m a g a n o cięż­
kiej pracy. A  j e d n a k  n i e w o l n i c y  n i g d y nie  z r o z u m i e j ą  w o l n e g o 
c z ł o w i e k a . I  d l a t e g o  w ł a ś n i e  A n g l i c y  z a w s z e  o k a z u j ą  z d z i w i e n i e 
k o m u ś ,  k t o  m o ż e  p o ś w i ę c a ć się  n i e s t r u d z o n e j  p r a c y  d l a idei,  n a ­
z y w a j ą c  t a k ą  o s o b ę  d z i w a k i e m i  p r z y p i s u j ą c jej,  c a ł k i e m  b e z z a ­
s a d n i e ,  n i s k i e  p o b u d k i .  O b r a ż a j ą  j ą i  p o d d a j ą  l i c z n y m  p r z e ś l a d o ­

w a n i o m ,  k t ó r e  m o g ą się  z a k o ń c z y ć  n a w e t  u k r z y ż o w a n i e m . 

W  p e w n e j  m i e r z e jest to  n a w e t  z r o z u m i a l e ,  p o n i e w a ż w  s a m e j  A n ­

glii  m a s k a filantropii  n i e m a l zawsze  s k r y w a  o s z u s t w o i  w y s t ę p e k . 

C e r e m o n i a  z a ś l u b i n w  A t l a s i e nie  b y ł a  s k o m p l i k o w a n a . 

M i a ł a w  s o b i e coś  z a r a z e m  w z n i o s ł e g o i  p r z e j m u j ą c e g o .  K o c h a n ­
k o w i e  p o raz  o s t a t n i  o b e j m o w a l i się  n a  o c z a c h  c a ł e g o  d o m u ,  p o 

c z y m  z o s t a w a l i  r o z d z i e l e n i  p r z e z ich  w ł a s n e dzieci.  P o d n o s z ą c ręce 
w  s k r z y ż o w a n y m  u ś c i s k u ,  k i e r o w a l i się w  s t r o n ę  o ł t a r z a .  M i ę d z y 

n i m i  p r z e c h o d z i ł y dzieci, idąc  p r z e d  t r z y m a n y m  p r z e z  k a p ł a n a 
i  k a p ł a n k ę  n a j ś w i ę t s z y m  o b r a z e m . W  k o ń c u zaś  p a ń s t w o  m ł o d z i 
r o z d z i e l a l i się od siebie, by przyjąć uściski i  g r a t u l a c j e od  o s ó b 

z g r o m a d z o n y c h  p o d c z a s tej  c e r e m o n i i .  P o t e m zaś  p o d n o s i l i  ó w 
ś w i ę t y  o b r a z i  u m i e s z c z a l i  g o w  p r z y n a l e ż n e j  m u  k a p l i c z c e ,  z a m y ­
kając  c e r e m o n i ę  w e z w a n i e m :  „ D o  d z i e ł a " i zachęcając  i n n y c h  w ł a ­
s n y m  p r z y k ł a d e m . 

70 

background image

M a ł ż e ń s t w o nie  b y ł o  j e d y n y m  o b y c z a j e m ,  k t ó r y  r ó ż n i ł 

A t l a n t ó w od  n a s ;  t a k ż e i  e d u k a c j a dzieci  t o c z y ł a się u  n i c h  c a ł ­
k i e m  o d m i e n n y m  t o r e m .  M i a ł a  t r w a ć ,  d o p ó k i  d z i e c k o nie  w k r o ­
czy w  o k r e s  d o j r z e w a n i a , czyli do  w i e k u sześciu, a  n a j p ó ź n i e j czter­
n a s t u  l a t .  j e ż e l i  j a k i e ś  d z i e c k o  b y ł o  z a p ó ź n i o n e w  r o z w o j u , 

w k ł a d a n o  m u  n a  g ł o w ę  n a  z n a k  p o h a ń b i e n i a  k w a d r a t o w ą  c z a r n ą 
c z a p k ę ,  c z ę s t o z  k u t a s i k a m i , i  p o s y ł a n o do  n i e w o l n i k ó w po to, by 
u c z y ł o ich  z a s a d religii i  t y m  p o d o b n y c h  s p r a w .  T e g o  r o d z a j u  d e ­
l i k w e n t  n i e  m i a ł  p r a w a  w r ó c i ć  d o  A t l a s u ,  d z i ę k i  c z e m u  w ś r ó d 

m i e s z k a ń c ó w  r ó w n i n  u t r z y m y w a n o  w y s o k i  p o z i o m  n i e w i e d z y 
i  z a b o b o n u . 

A t l a n c i  p o s i a d a l i  r z e c z y w i ś c i e  w y j ą t k o w y  s y s t e m  e d u k a ­

cyjny,  k t ó r e g o  t w ó r c y  p o l e g a l i  n a  z w y k ł y m  d o ś w i a d c z e n i u .  D a ­
wali  d z i e c i o m  d o rąk  r o ż n e  p r z e d m i o t y i  p r z y g l ą d a l i się  u w a ż n i e , 
jaki  c z y n i ą z  n i c h  u ż y t e k .  D o p i e r o  n a  p o d s t a w i e  s w y c h  o b s e r w a c j i 
f o r m u ł o w a l i  r e g u ł y  p s y c h o l o g i i  d z i e c k a ,  k t ó r y m i  p ó ź n i e j się  p o ­
s ł u g i w a l i .  D z i ę k i  s w y m  o b y c z a j o m  m a ł ż e ń s k i m  A t l a n c i  n i e  m n o ­
żyli się  z b y t  s z y b k o ,  c o  p o z w a l a ł o  i m  d a r z y ć  k a ż d e  d z i e c k o  w ł a ­
ś c i w ą  m u  u w a g ą . W  s w y m  n a u c z a n i u  s t o s o w a l i  r ó w n i e ż  m e t o d ę 
o p o z y c j i ,  n i e u s t a n n i e  p o b u d z a j ą c  n a t u r a l n e  p r a g n i e n i a  d z i e c k a  z a 

p o m o c ą  ć w i c z e ń w  c z y m ś  z g o ł a  o d w r o t n y m .  N a u k a  t a  p o l e g a ł a 
w  d u ż e j  m i e r z e  n a  p o k a z y w a n i u serii  u p o r z ą d k o w a n y c h  f a k t ó w 
i ich  t ł u m a c z e n i u .  N i e  z a b i e g a n o  p r z y  t y m o  t o ,  b y dzieci  z a c h o ­

w y w a ł y w  p a m i ę c i te  w s k a z ó w k i .  P o z o s t a w i a n o je w  u m y ś l e  j a k o 
c z y s t e  w r a ż e n i a .  N i e  z m u s z a n o  u m y s ł u  d o  u c i ą ż l i w e g o  w y d o b y ­
w a n i a  m a t e r i a ł u z  p o d ś w i a d o m o ś c i . W  p r a k t y c e  k a ż d e  d z i e c k o 
b a r d z o  d o b r z e  u c z y ł o się  t e g o ,  c o  m u  p r z e d s t a w i a n o .  W i e d z ę  t ę 
ł a t w o  b y ł o  s p o ż y t k o w a ć ,  s a m a  z a ś  ś w i a d o m o ś ć nie  u g i n a ł a się  p o d 
jej  c i ę ż a r e m .  Z a u w a ż o n o też,  ż e ci,  k t ó r z y  m i e l i  t a k  z w a n ą  d o b r ą 
p a m i ę ć ,  z a z w y c z a j  n i e  w y k s z t a ł c a l i w  s o b i e  c e c h  b a r d z i e j  p o ż y ­
t e c z n y c h  d l a  s p o ł e c z e ń s t w a . 

J e d n a k  j a k o  n a j i s t o t n i e j s z e  z a d a n i e  s y s t e m u  e d u k a c y j n e ­

g o  A t l a n t ó w  s t a w i a n o  w y s z u k i w a n i e  g e n i u s z y .  Z a j m o w a l i się  t y m 

71 

background image

specjaliści,  k t ó r z y  z w r a c a l i  p i l n ą  u w a g ę  n a  c a ł o ś c i o w e  z a c h o w a n i e 
d z i e c k a . A jeśli  t y l k o  p r z e s t a w a l i je  r o z u m i e ć ,  o d d a w a n o je  p o d 
o p i e k ę  s p e c j a l n e g o  s t r ó ż a ,  k t ó r y ze  w s z e l k i c h sił  s t a r a ł się je pojąć 
i  t o  t y l k o w  t y m  c e l u ,  b y  z a c h ę c i ć  j e  d o  s t a n i a się jeszcze  b a r d z i e j 
n i e z r o z u m i a ł y m . 

Apud eos membrum virile membrano lucido erat; ob. quod ąualis 

circumscisio die nativitatis facta erat. Vix credere dignum est, tanquam 

verum,  f e m i n a r u m montes venereales similutdine facies fuere, facies demo-

nicae, sardonicae, Satyricae, cujus os erat os vulvae, res horribles atque 

ridiculosa, ferunt similia de virorum membris,  q u a e fingunt sicut imagi-

nes homunculorum fuere. Lege - Judice - Tace. 

W Atlasie wielu  m ę ż c z y z n o m  k o s t n i a ł y  w y p u s t k i na czole, 

t w o r z ą c coś na  k s z t a ł t  r o g ó w .  Z j a w i s k o to  w y s t ę p o w a ł o też u wyżej 
r o z w i n i ę t y c h  k o b i e t .  P r z y  c z y m  o b i e picie nosiły  d z i w a c z n i e rzeź­
b i o n e  z ł o t e  n a k r y c i a głowy,  k t ó r e  k a p ł a n i  p r z y o z d a b i a l i  ż y w y m i 
w ę ż a m i , a  a r c y k a p ł a n k i  w z b o g a c a ł y o pióra  l u b  s k r z y d ł a nie  p o c h o ­
d z ą c e  z e  s z c z ą t k ó w  m a r t w y c h  p t a k ó w ,  t y l k o z  k w i a t ó w  ż y w e g o 
z ł o t a  n a  k o r o n a c h .  P o z o s t a ł o ś c i tej tradycji  m o ż n a  o d n a l e ź ć  n a wi­
z e r u n k a c h  „ B o g ó w "  E g i p t u ,  p o n i e w a ż byli  t o zwykli  A t l a n c i ,  k t ó ­
rzy ucywilizowali  t e n  k r a j .  Ś w i a d c z ą o  t y m  i m i o n a  n i e k t ó r y c h tych 
b o g ó w :  „ N u " (hebrajskie  „ N o e " )  t o  p o  a t l a n t y c k u  „ ł u k " ,  „ Z u "  ( e g i p ­
skie  „ S z u " ) to  s ł o w o  w y r a ż a j ą c e wiele idei  z w i ą z a n y c h z  w i a t r e m , 
z kolei „Asi"  z n a c z y  „ c u m  q u a s i  s e r p e n s " , co oczywiście  o d n o s i się 

d o imienia faktycznej  A r c y k a p ł a n k i .  „ R a "  t o czysto  a t l a n t y c k i e  o k r e ­
ślenie  S ł o ń c a , a ,,'Mse"  ( e g i p s k i e  „ C h o m s e " ) księżyca. To  o s t a t n i e 
s ł o w o  s k ł a d a się z  t r z e c h liter,  k t ó r e  r e p r e z e n t u j ą silną  k o b i e t ę ('M) 
z a m y k a j ą c ą paszczę  w ę ż o w i (S)  l u b  s m o k o w i , z  c z e g o bierze się 
w y o b r a ż e n i e  X I  k a r t y  t a r o t a  c y g a ń s k i e g o i  a p o k a l i p t y c z n a  l e g e n ­
d a .  P o d o b n e  t r o p y  m o ż n a  o d n a l e ź ć w  m i s t y c z n e j  g r e c e  s t o s o w a n e j 
p r z e z  g n o s t y k ó w ,  g d z i e ,  n a  p r z y k ł a d ,  s ł o w o  S O P H I A  p o c h o d z i  o d 
d w ó c h liter S Ph  w y o b r a ż a j ą c y c h  „ o d d e c h  w ę ż a " , tj.  m ą d r o ś ć . 
Z kolei I A O  t o  P H A L L O S ,  K T E I S ,  P R O K T O S .  S ł o w o  L O G O S 
o z n a c z a  c h ł o p c a  ( G )  z r o d z o n e g o z dziewicy (L) i  w ę z a (S).  T H E O S 
( r d z e ń O,  p i e r w s z a litera E) to słońce w pełni, swej siły, a  t a k ż e zjed-

72 

background image

n o c z e n i e  l i n g a m u z joni.  C H R I S T O S  t o  „ n a m i ę t n a  m i ł o ś ć  w s c h o ­

d z ą c e g o  s ł o ń c a (R) i  w ę ż a (S)". Litery I  o r a z T  o d n o s z ą się cło  p e w -

n y c h  s z c z e g ó ł ó w ;  k t ó r e nie  d o t y c z ą  o b e c n e j dyskusji.  N E U M A 

( a t l a n c k i e N  M )  t o „łuk  k o b i e t y " ,  M A R I A ,  k o b i e t a Słońca.  N a ­
w e t  t a k i e  s ł o w a jak  M E I T H R A S i  A B R A X A S  p o c h o d z ą z  A t l a s u . 

J e d n o z nich  m o ż n a  p r z e ł o ż y ć w  n a s t ę p u j ą c y  s p o s ó b :  „ W e s z ł a  k o ­

bieta,  l i n g a m  p o ł ą c z y ł się z joni, rodzi  s ł o n c e z  ł o n a  w ę ż a " .  D r u g i e ; 
„ Z  u s t  ł o n a  s ł o ń c e  ( w y c h o d z i  p o s z u k u j ą c )  ł o n a  d l a  s w e g o  p r a g n i e ­
nia,  w ł a ś n i e  ł o n a  w ę ż a " .  O b a  o d n o s z ą się  d o  p o p u l a r n e j  w ś r ó d sta­
r o ż y t n y c h  k o n c e p c j i  u p ł y w u czasu.  P o w y ż s z e g o  r o z u m i e n i a , przy­
pisującego każdej literze  o d r ę b n e znaczenie  p r z e s t r z e g a n o  w y j ą t k o w o 
s k r u p u l a t n i e . I  t a k  n a  p r z y k ł a d  s ł o w o  T L A  z n a c z ą c e  „ c z e r ń " ,  o z n a ­
c z a ł o też  s t y g m a t  c z y  z n a m i ę w  d z i e w i c z y m  ł o n i e . A  s ł o w o 
I A ("Cześć!")  o z n a c z a ł o  p o s t a w ę  „ t w a r z ą w  t w a r z " . Tych  k i l k a przy­
k ł a d ó w wystarczy,  a b y  p o k a z a ć  w y j ą t k o w y  c h a r a k t e r ich języka 
o r a z  s p o s ó b , w jaki jego  p o d s t a w o w e  s y m b o l e były  p r z e j m o w a n e 
p r z e z  d z i e d z i c ó w  A t l a s u w  n a j s k r y t s z y c h  s a n k t u a r i a c h rasy,  k t ó r e 
u z n a w a l i  z a  g o d n e takiej  p o m o c y 

N i e  w o l n o  m i  p o m i n ą ć  k w e s t i i  s k ł a d a n i a ofiar  b o g o m , 

o  k t ó r e j  w c z e ś n i e j już  w s p o m n i a ł e m .  O w e ofiary nie  z d a r z a ł y się 
z b y t  c z ę s t o i  w y b i e r a n o je  s p o ś r ó d  ' w y r z u t k ó w ' , czyli  l u d z i  b e z u ­
ż y t e c z n y c h z  p u n k t u  w i d z e n i a  e k o n o m i i  s p o ł e c z n e j .  P o n i e w a ż 
byli  o n i  z b y t e c z n i ,  s t a n o w i ą c  s w e g o  r o d z a j u  w y d a t e k ,  c h o d z i ł o 
o  t o , by  c h o ć  c z ę ś c i o w o  o d z y s k a ć tę  s t r a t ę i  w z b u d z i ć  n i ą  z a i n t e r e -

73 

background image

s o w a n i e .  D l a t e g o  t e ż ofiarę  p r z e k a z y w a n o  A r c y k a p ł a n o w i  l u b Ar­

c y k a p ł a n c e ,  k t ó r z y  w y c i ą g a l i z niej życie  p r z y  p o m o c y  s p e c j a l n i e 

w  t y m  c e l u  p r z y s t o s o w a n e g o  i n s t r u m e n t u .  O f i a r a  u m i e r a ł a z  w y ­

c z e r p a n i a , a jej siłę  ż y c i o w ą  p r z e k a z y w a n o  „ b o g o m " w  s p o s ó b  z b y t 

s k o m p l i k o w a n y ,  b y  m o ż n a  g o  w y j a ś n i ć w  k r ó t k i m  o p i s i e . 

A t l a n c i  p r a c o w a l i  n a d  t y m ,  b y  j a k  n a j b a r d z i e j  p r z y s p i e ­

szyć  o k r e s  d o j r z e w a n i a .  U d a ł o  i m się  s k r ó c i ć  p r z e c i ę t n y  o k r e s  t r w a ­

n i a ciąży  d o  c z t e r e c h miesięcy.  W s z y s t k o  t o  s t a n o w i ł o część  w i ę k ­

s z e g o  p l a n u ,  k t ó r e g o  c e l e m  b y ł o  o s z c z ę d n e  g o s p o d a r o w a n i e 

c z a s e m .  C o się zaś  t y c z y  s t a r o ś c i ,  m o ż n a  p o w i e d z i e ć  ż e  k w e s t i a  t a 

u l e g ł a  s a m o c z y n n e m u  r o z w i ą z a n i u  z a  s p r a w ą  w i e l k i e j  g o t o w o ś c i 

A t l a n t ó w ,  a b y „pójść i  z o b a c z y ć "  w r a z z  p i e r w s z y m i  o z n a k a m i 

o s ł a b i e n i a  m o c y .  N i e w ą t p l i w i e  s t a ć ich  b y ł o  n a  w i ę c e j , ale z racji 

u t r a t y  z a i n t e r e s o w a n i a  t y m  z a g a d n i e n i e m ,  u z n a l i  c a ł e  p o k o l e n i e 

z a  „ s t a r y  e k s p e r y m e n t "  n i e  w a r t y  k ł o p o t a n i a się  d a l s z y m i  b a d a ­

n i a m i . I  t a k w  c i ą g u  2 0 0 - 3 0 0  l a t  p e ł n e g o  w i g o r u życia  A t l a n c i 

m a r n o w a l i 8 lat  n a  o k r e s  d z i e c i ń s t w a . A  n a w e t  t o  n i e  b y ł o  s t r a t ą , 

s k o r o specjaliści  w y k o r z y s t y w a l i  t e n czas,  a b y  z r o z u m i e ć  t e n d e n ­

cje  u m y s ł u i  n a u c z y ć się,  j a k  n i m i  k i e r o w a ć . W  t e n  o t o  s p o s ó b 

c i a ł o  p o s t r z e g a n o  j a k o  n a p ę d ,  k t ó r e g o  t e o r e t y c z n y  p o t e n c j a ł  u l e ­

g a ł  w y c z e r p a n i u . 

To tyle, jeśli  c h o d z i o  o b y c z a j e  A t l a n t ó w  z w i ą z a n e z  m a ł ­

ż e ń s t w e m ,  e d u k a c j ą i  o f i a r a m i  r e l i g i j n y m i . 

74 

background image

O DZIEJACH ATLASU 

OD SAMEGO POCZĄTKU 

DO OKRESU 

POPRZEDZAJĄCEGO 

KATASTROFĘ 

background image

P o c h o d z e n i e  A t l a s u  g i n i e w  m r o k a c h dziejów.  Z n a m y ,  c o 

p r a w d a , religijną wizję  j e g o  p o c z ą t k ó w ,  k t ó r a  p o w i a d a :  „ P r z e b y ­
liśmy  w o d y  ż y w e g o  A t l i " .  J e d n a k ż e  m i m o jej  n a t c h n i o n e g o języ­
k a , nie  s p o s ó b  u z n a ć jej  z a  p r a w d o p o d o b n ą .  W i z j e  t e  n a l e ż y  r o z u ­
m i e ć raczej w  m i s t y c z n y m sensie. I  t a k  o t o pisze o  t y m  p e w i e n 
świecki  h i s t o r y k :  „ P r z y b y l i ś m y  t u , uciekając  p r z e d  z a g ł a d ą .  B y ł o 
n a s  o ś m i u  w i o z ą c y c h  ż y w e  Z r o " .  F r a g m e n t  ó w  p r z y p o m i n a  p ó ź ­
niejsze relacje o  p o d o b n e j treści. W  p o e t y c k i c h  w i z j a c h  p o c z ą t ­
k ó w  A t l a s u  c z ę s t o  p r z e w i j a się  m o t y w  „ z s t ę p o w a n i a z  n i e b i o s " . 
I  n i e w y k l u c z o n e ,  ż e  ż e g l a r z o m ,  k t ó r z y  j a k o pierwsi  d o t a r l i  d o  A t l a ­
su, bliższe  b y ł y  r ó w n i n y  o d  s k a ł ,  c o  m o ż n a  ł a t w o  w y j a ś n i ć  r o z p o ­
w s z e c h n i o n ą  w ś r ó d nich ideą  n e g o w a n i a  N a t u r y  Z d a r z a j ą się  r ó w ­
nież i tacy  b a d a c z e ,  k t ó r z y  u t r z y m u j ą , że  n a j w c z e ś n i e j s i  o s a d n i c y 
p r z y b y l i  d o  A t l a s u  „ d r o g ą  n a p o w i e t r z n ą "  a l b o  „ p o p r z e z  w i a t r " . 
Ś w i a d c z y ł o b y  t o o  t y m ,  ż e  p o s ł u g i w a l i się  o n i  j a k i m i ś  b a l o n a m i 
czy  t e ż  s z y b o w c a m i ,  a l b o w i e m sztuki,  l a t a n i a  o p a n o w a n o  d o p i e r o 
w  p ó ź n i e j s z y c h  s t u l e c i a c h .  P e w n e jest jedynie, że należeli  o n i do 
rasy  w o j o w n i c z e j . 

Y l o ,  a t l a n t y c k i  H o m e r ,  o p i s a ł  b a r d z o  s z c z e g ó ł o w o 

p i e r w s z ą  b i t w ę  t y c h  o s a d n i k ó w ,  n i e  b u d z ą c  n a j m n i e j s z y c h za­
s t r z e ż e ń co do  w i a r y g o d n o ś c i  p r z e d s t a w i a n y c h przez siebie fak­
t ó w —  c z e g o  n i e  m o ż n a już  p o w i e d z i e ć o  j e g o  p o p r z e d n i c h  d z i e ­
ł a c h .  J e ś l i  w i ę c  w i e r z y ć  j e g o  o p i s o w i ,  k t ó r y  w e d ł u g  w s z e l k i e g o 
p r a w d o p o d o b i e ń s t w a  n i e  o d n o s i się  t y l k o  d o  s a m y c h  p r z y w ó d ­
ców, w  b i t w i e  u c z e s t n i c z y ł o  z a l e d w i e  k i l k u  A t l a n t ó w  d y s p o n u ­

j ą c y c h  m o n s t r u a l n ą siłą.  M u s i e l i  o n i  s t a w i ć  c z o ł a  t u b y l c o m ,  k t ó ­

rzy  p o s i a d a l i  w s z e l k i e  m o ż l i w e  n a r z ę d z i a  w a l k i ,  p o t ę ż n ą  k a w a l e r i ę 
i  a r t y l e r i ę , jak  r ó w n i e ż  p e w i e n  r o d z a j  b r o n i  p r z e w y ż s z a j ą c y  w s p ó ł ­
c z e s n y  k a r a b i n w  r ó w n y m  s t o p n i u ,  c o  w s p ó ł c z e s n y  k a r a b i n  p r z e ­
w y ż s z a  a r k e b u z . A  m i m o  t o  A t l a n c i  „ p o r a z i l i ich  r ó ż d ż k a m i " 
i  „ s p a d l i  n a  n i c h  z e  s t o ż k ó w " , zadając  i m  d r u z g o c ą c ą  k l ę s k ę .  T a 

w z m i a n k a o  r ó ż d ż k a c h i  s t o ż k a c h  n a s u n ę ł a  n i e k t ó r y m  k o m e n ­

t a t o r o m  n i e d o r z e c z n ą  m y ś l ,  ż e  A t l a n c i  h i p n o t y z o w a l i  w r o g ó w 

77 

background image

s w y m  w z r o k i e m .  O c z y w i ś c i e ,  k a ż d y  w n i k l i w y  o b s e r w a t o r  z a r e ­

a g o w a ł b y  n a  t o  ś m i e c h e m .  W o j n a  A t l a n t ó w z  t u b y l c a m i  t r w a ł a 

p o n a d  p i ę ć  l a t .  S t o c z o n o  p o d c z a s niej  o s i e m d z i e s i ą t sześć  b i t e w . 

D o p i e r o  p o  t a k  d ł u g i m  c z a s i e  m i e j s c o w i  p o p r o s i l i o  r o z e j m .  P o ­

r o z u m i e n i e  z a w a r t o  k u  o b o p ó l n e j  k o r z y ś c i ,  c h o ć  n a j e ź d ź c y ,  j a k 

t o  z w y k l e  b y w a ,  z ł a m a l i  j e g o  u s t a l e n i a ,  k i e d y  t y l k o  n a d a r z y ł a 

się  k u  t e m u  o k a z j a .  M i a ł o  t o  m i e j s c e  s t o  l a t  p r z e d  z a ł o ż e n i e m 

p i e r w s z e g o  k o l e g i u m  m a g i c z n e g o . W  t a m t y c h  c z a s a c h  n o s z o n o 

z e  s o b ą  A t l ę ,  k i e d y  z a i s t n i a ł a  t a k a  p o t r z e b a .  D o p i e r o w  p ó ź n i e j ­

s z y m  o k r e s i e  u s a d o w i o n o  g o  n a  w i e ń c z ą c y m  g ó r ę  o ł t a r z u ,  c z e ­

m u  t o w a r z y s z y ł  p o d n i o s ł y  c e r e m o n i a ł .  M u s i a ł o  j e d n a k  u p ł y n ą ć 

p o n a d  t r z y s t a  l a t  n i m  d o k o n a ł o się  p i e r w s z e  w i e l k i e  M i s t e r i u m 

A t l a s u .  O t o  j a k  t o  n i e z w y k ł e  w y d a r z e n i e  p r z e d s t a w i a j ą  k r o n i k i : 

„Pewnego razu wszyscy ludzie sczernieli i zmarli, a żywy Atla 

pozostał sam, trzymając Merkurego, czemu przypatrywało się Słońce. 

A wtedy to przybyli  p r a w d z i w i mężczyźni z Atlasu i ich kobiety, przyno­

sząc ze sobą swoich bogów i boginie. I Ziemia była spokojna, a pustka nie 

czuła nic. Wraz z nimi poczęła się sztuka, a ludzie, choć ślepi, zajęli się 

budowaniem. I pojawiła się światłość, której cząstka zaczęła służyć złe­

mu celowi. Wtedy to mędrcy zniszczyli ich przy pomocy magii. Kroniki 

nic o tym nie mówią, ponieważ jest to zapisane w tym, co istnieje". 

N i e  t r u d n o  o d n i e ś ć  w r a ż e n i e ,  i ż  p o w y ż s z y  o p i s  w y r a ż a for­

m u ł ę : „Si  m o n u m e n t u m  q u a e r i s ,  c i r c u m s p i c e " .  J a k k o l w i e k  b y  n i e 

b y ł o , w  d z i e j a c h  A t l a s u  i s t n i a ł y  d w i e  p o w a ż n e  l u k i  m i ę d z y  o k r e ­

s e m  w a l k  p i e r w s z y c h  o s a d n i k ó w ,  o k r e s e m  w i e l k i e g o  b u d o w a n i a , 

a  w s p ó ł c z e s n y m  o k r e s e m ,  k t ó r y  p o w o ł a ł  d o  i s t n i e n i a  s t a b i l n e 

' d o m y ' .  J e ż e l i  c h o d z i o  t e  o s t a t n i e ,  s t o s u n k o w o  ł a t w o jest  u s t a l i ć 

czas ich  p o w s t a n i a ,  s k o r o  m o g ł y  o n e  f u n k c j o n o w a ć  t y l k o  w t e d y , 

g d y  d o s k o n a l o n o  Z r o . 

W  c i ą g u  n a s t ę p n y c h  d w ó c h i  p ó ł  t y s i ą c a  l a t  A t l a s  s p o k o j ­

n i e się rozwijał.  P r a c a w  f a b r y k a c h  p r z e ż y w a ł a  r o z k w i t ,  c z e g o re­

z u l t a t e m  b y ł o  m i ę d z y  i n n y m i  o d k r y c i e  c z a r n e g o fosforu.  A t l a n c i 

s k ł a d a l i Atli  h o ł d w  p o s t a c i  ś w i a t e ł . W  t y m  c e l u palili  ś w i e c e 

78 

background image

z  ż ó ł t e g o fosforu  o s ł o n i ę t e  z ł o t ą  o t o c z k ą . W  t a m t y c h  c z a s a c h  A t l a 
był  z a k r y t y .  A ż  p e w n e g o  r a z u ,  p o d c z a s  w i o s e n n e g o  ś w i ę t a  z a s ł o ­
ny te  s p ł o n ę ł y ,  ś w i a t ł a zgasły, a  ż ó ł t y fosfor  z a m i e n i ł się w  c z a r n y 
p r o s z e k .  M a g o w i e  n a t y c h m i a s t  p o d d a l i  g o  b a d a n i o m i  d o p r o w a ­
dzili  Z r o  d o  d z i e w i ą t e j fazy  o b r ó b k i ,  c o w  r a d y k a l n y  s p o s ó b  z m i e ­
n i ł o  w a r u n k i życia.  W y e l i m i n o w a n o  s t a r o ś ć i  c h o r o b y , a  ś m i e r ć 
s t a ł a się  c z y m ś  d o b r o w o l n y m .  C o  d z i w n e ,  k o n s e k w e n c j ą  t e g o sta­
n u  b y ł o  z a w i ą z a n i e się  W i e l k i e g o  S p i s k u . 

W  c i ą g u  o w y c h  d w ó c h i pół tysięcy lat  A t l a n c i zdążyli już 

w y p r a c o w a ć  s o l i d n y  s y s t e m  ' d o m ó w ' .  B y ł o ich  p o n a d  c z t e r y s t a , 
a  k a ż d y z  n i c h  m i e ś c i ł  p r z e c i ę t n i e tysiąc  d u s z .  R z ą d z i ł y  n i m i  c z t e ­
r y  ' d o m y  n a d  d o m a m i ' . Ich  w ł a d c y  o t r z y m y w a l i  r o z k a z y z  W y s o ­
k i e g o  D o m u ,  n a czele  k t ó r e g o  s t a ł  ż y w y Atla.  P o d s t a w ą  i s t n i e n i a 
A t l a s u  b y ł a  p e r m a n e n t n a  r e w o l u c j a . Nic  w i ę c  d z i w n e g o ,  ż e  ó w 
r e w o l u c y j n y  o r g a n i z m  p o s i a d a ł  c h a r a k t e r  a u t o k r a t y c z n y .  H i s t o ­
ria uczy, a  u m y s ł  p o d p o w i a d a , że  d e m o k r a c j a jest ze swej  n a t u r y 
k o n s e r w a t y w n a .  D l a t e g o ,  j e ś l i  c h c e się  j ą  z m i e n i ć ,  t r z e b a  c h w y t a ć 

t e  u l o t n e  c h w i l e ,  g d y  h i s t e r i a i  e n t u z j a z m  w s t r z ą s a j ą jej  p o s a d a m i . 

O w e  c h w i l e  u m i e l i  w y k o r z y s t a ć  C e z a r i  N a p o l e o n , a  t a k ż e ,  c h o ć 
w  m n i e j s z y m  s t o p n i u ,  C r o m w e l l i Porfirio  D i a z . 

T y m c z a s e m w Atlasie  p e w i e n sofista - bo filozofem  t r u d n o 

g o  n a z w a ć -  p r ó b o w a ł ogłosić  m a g i c z n e  p r a w o ,  k t ó r e g o  c e l e m była 

afirmacja  ó w c z e s n e g o stylu życia  j a k o  c z e g o ś ze  w s z e c h  m i a r  p o ż ą ­
d a n e g o .  P r a w o  t o  m i a ł o  g o d z i ć w dalszy  p o s t ę p  u z n a n y  z a rzecz  z e 
swej  n a t u r y  s z k o d l i w ą i  z n i e c h ę c a ć ludzi do  s a m e j idei  p o d r ó ż y na 

W e n u s .  W y z n a c z a ł o też  m a g o m  k o n k r e t n e  z a d a n i e  d b a ł o ś c i o sta­

t u s  q u o .  W y d a j e się, że  t e g o rodzaju  p r o p o z y c j a nie  d a w a ł a wiele 
m o ż l i w o ś c i jej  t w ó r c y i  z w o l e n n i k o m . A  m i m o to wielu  m i e s z k a ń ­

c ó w  A t l a s u  u z n a ł o ją za  g o d n ą  u w a g i .  B a r d z o  p r a w d o p o d o b n e , że 

w i ą z a ł o się to z  o d k r y c i e m  d z i e w i ą t e j fazy  o b r ó b k i  Z r o ,  k t ó r e  m o ­

g ł o  w y p r o w a d z i ć z  r ó w n o w a g i  n a w e t najspokojniejsze  u m y s ł y ,  p o ­

n i e w a ż  p r z e w y ż s z a ł o najśmielsze  m a r z e n i a .  N i c więc  d z i w n e g o ,  ż e 

poeci  p o r z u c a l i  s w e sztylety, a  a r c y k a p ł a n i ,  p r z e z wiele lat  o b m y -

7 9 

background image

ślający swoje  e k s p e r y m e n t y ,  p o j m o w a l i  n a g l e , że  m o ż n a urzeczy­

w i s t n i ć ich  r e z u l t a t y  p r z y  p o m o c y  c a ł k o w i c i e innej  m e t o d y .  O s t a ­

t e c z n i e  p r a w i e  d w i e trzecie  m i e s z k a ń c ó w Atlasu  p o c h w y c i ł a  t a  n o w a 

herezja, a  k a ż d y z  n i c h  p r a g n ą ł ,  a b y przyjęła  o n a  p o s t a ć  p r a w a  m a ­

g i c z n e g o . 

N a l e ż y się tu  j e d n o  w y j a ś n i e n i e . W Atlasie  k a ż d e  p r a w o 

m a g i c z n e  p e ł n i ł o  r ó w n o c z e ś n i e funkcję  p o d s t a w o w e g o  p r a w a  p r a k ­

t y c z n e g o  d z i a ł a n i a , w  z w i ą z k u z  c z y m  k a ż d a szkoła,  k t ó r a  p o p i e r a ł a 

d a n e  p r a w o ,  z y s k i w a ł a  s o b i e  r o z g ł o s . Z  h i s t o r y c z n e g o  p u n k t u  w i ­

d z e n i a  s t a r e  p r a w a  t r a c i ł y  n a  z n a c z e n i u  w t e d y ,  g d y  d o k o n y w a n o 

n o w y c h  o d k r y ć  z w i ą z a n y c h  z e  Z r o ,  a l b o  n a w e t  w t e d y ,  g d y  d z i a ł o 

się coś,  c o  m o g ł o w  z a s a d n i c z y  s p o s ó b  z m i e n i ć  p r a k t y k ę  s p o ł e c z n ą , 

z u p e ł n i e  n i c z y m  o k r z y k  w o j e n n y  D i s r a e l i e g o  „ N i e  m a  p o k o j u  b e z 

h o n o r u ! " ,  k t ó r y  u t o n ą ł w  m o r z u spekulacji  n a  t e m a t  k o s z t u  p r o w a ­

d z e n i a bitew,  u t r z y m a n i a  a r m i i i  z a c h o w a n i a  p a t r i o t y z m u .  W r a z 

z  k o l e j n y m  p o s t ę p e m w  s p r a w i e  Z r o  d o  g ł o s u  d o c h o d z i ł a  n o w a szko­

ła. I  c h o c i a ż  w s p o m n i a n y sofista był  c z ł o w i e k i e m  z e  w s z e c h  m i a r 

a m b i t n y m ,  t o  p r a w o ,  k t ó r e chciał  u s t a n o w i ć ,  b y ł o  n a c z e l n y m  p r a ­

w e m ras  n i e w o l n i c z y c h . 

J a k każdy  t e g o rodzaju  d o k u m e n t  „ p r a w o "  t o  w y s ł a n e  d o oce­

n y  W y s o k i e m u  D o m o w i . I chociaż  s p o d z i e w a n o się  s u r o w e j krytyki, 

nikt nie przewidział, że  w y w o ł a  o n o  d e z a p r o b a t ę tak  b e z d e n n ą , że aż 

przeszywającą serca  c h ł o d e m .  O t o  b o w i e m  p o  r a z  p i e r w s z y  z d a r z y ł o się 

by  t e g o rodzaju propozycja, nie  s p o t k a ł a się z  j a k ą k o l w i e k odpowiedzią. 

Między  W y s o k i m  D o m e m a resztą Atlasu zerwano jakąkolwiek łączność. 

W o b e c powyższej sytuacji domy,  k t ó r e  o p o w i a d a ł y się za innowacją — 

a  k t ó r y c h liczba nie przekraczała 333 — zwołały nadzwyczajne  z g r o m a ­

dzenie. Postanowiły  n a  n i m nie sprzeciwiać się  W y s o k i e m u  D o m o w i , 

t y l k o rozejść się w spokoju. I  t a k też by się stało,  g d y b y nie  p e w n a 

kobieta, słynąca z  t e g o , że  d a w n o  t e m u znalazła się w  o b e c n o ś c i  „ D l a 

80 

background image

N i e j " ,  k t ó r a podniosła się i  g w a ł t o w n i e  p o m y ś l a ł a : „To  Ż y w y Atla prze­

wodzi  n a s z y m spiskiem",  c z y m ciała do  z r o z u m i e n i a , że to miłośnicy 

n o w e g o prawa są lojalistami, podczas  g d y  m a g o w i e z Wysokiego  D o m u 

są  b u n t o w n i k a m i . I stało się  n a g l e  w s z y s t k i m jasne, że  m a g o w i e zerwa­

li z  n i m i łączność,  p o n i e w a ż sprzeciwił się im ich własny  p r z y w ó d c a . 

N a t y c h m i a s t więc postanowili  u d a ć się do  W y s o k i e g o  D o m u i zażądać 

opieki  „ D l a  N i e j " . A kiedy już bliscy byli celu, wiedzeni  d a w n ą  p o b o ż ­

nością ugięli się (a trzeba tu  w s p o m n i e ć , że na sześcioro  h e r e t y k ó w pięć 

stanowiły kobiety)  p o d  n a p o r e m rozsierdzonej falangi  m a g ó w  z m i e ­

rzającej  p r o s t o na nich. Ich szyk  z a ł a m a ł się na chwilę  t y l k o po to, by 

z n ó w  m o g l i go zewrzeć, usłyszawszy krzyk kobiety: „To tylko ludzie 

tacy jak  m y ! " . A wtedy to cała ich  a r m i a wzięła w klincz  d r o b n ą , liczącą 

6 6  o s ó b  k o h o r t ę .  N a s t ę p n e  w y p a d k i przyczyniły się  d o odkrycia  p r a w ­

dy.  A t a k u j ą c y  b o w i e m nie zdążyli zadać  ż a d n e g o ciosu,  p o n i e w a ż 

w  m g n i e n i u oka zniknęli. Od tej chwili  w i a d o m y m się stało, że Atla­

sem rządzi Coś nieskończenie bardziej  p o t w o r n e g o od  Ż y w e g o Atli. 

M a g o w i e z  W y s o k i e g o  D o m u , którzy wiedzieli, że  k a ż d a manifestacja 

Najwyższego musi  z n i w e c z y ć trud wielu lat pracy, aby uniknąć  p o d o b ­

nych zdarzeń w przyszłości, postanowili przywdziać  k o s z m a r n e  m a s k i 

odstraszające  k a ż d e g o , kto na nie spojrzał, obfitujące fantastycznymi 

z d o b i e n i a m i  w y k o n a n y m i w  w o l n y m czasie.  D o k o n a l i też  p e w n y c h 

z m i a n w systemie władzy. Wybrali jednego z przywódców  „ d o m ó w 

n a d  d o m a m i " , by  s p r a w o w a ł pieczę  n a d  A t l a s e m , sami zaś zaczęli stro­

nić od  s p r a w  p a ń s t w o w y c h . W ten sposób Atla zniknął z życia publicz­

n e g o ,  m i m o iż nadal  s k ł a d a n o mu  h o ł d i ofiary. Posługując się współ­

c z e s n y m  j ę z y k i e m  m o ż n a  p o w i e d z i e ć ,  ż e  z o s t a ł  „ m o n a r c h ą 

k o n s t y t u c y j n y m " . 

N a s t ę p n e tysiąc lat  z a z n a c z y ł o się  j a k o  o k r e s ciężkiej  p r ó ­

by.  P o n o w n e  z a l u d n i e n i e  A t l a s u  w y m a g a ł o  w i e l e  w y s i ł k u .  N i c 

d z i w n e g o ,  ż e koniec  k o ń c ó w rasy  n i e w o l n i c z e  w z n i e c i ł y  b u n t , czy 

81 

background image

t e ż raczej strajk.  Z a k o ń c z y ł o  g o  d o p i e r o  u s t a n o w i e n i e ich  n o w e j 

d i e t y w  p o s t a c i  „ c h l e b a z  n i e b a " ,  k t ó r y  t a k  b a r d z o  o d p o w i a d a ł ich 

n a t u r z e ,  ż e już  n i g d y więcej  n i e  s p r a w i a ł y  k ł o p o t ó w . 

T y m c z a s e m w  c i ą g u  k o l e j n y c h  d w u s t u  l a t  d o s z ł o  d o  w o j ­

ny, a  d o k ł a d n i e j do serii  w o j e n ,  k t ó r y c h  e c h a  p r z e t r w a ł y w  n i e k t ó ­

r y c h  g r e c k i c h  l e g e n d a c h  t r a k t u j ą c y c h o  w a l k a c h  m i ę d z y  b o g a m i 

a  t y t a n a m i .  A t l a s  z o s t a ł  z a a t a k o w a n y  p r z e z  n i e p r z y j a c i e l a  w y p o ­

s a ż o n e g o w  w y j ą t k o w o  p o t ę ż n ą  b r o ń  m o r s k ą ,  s t o s u j ą c e g o  t a k t y ­

k ę  n a s t a w i o n ą  n a : 

1.  E k s t e r m i n a c j ę ras  n i e w o l n i c z y c h , a  w r a z z  n i m i  i s t o t n e g o ele­

m e n t u w  p r o d u k c j i  Z r o . 

2 .  Z n i s z c z e n i e  W y s o k i e g o  D o m u . 

Ó w  p i e r w s z y cel  u d a ł o  m u się w  d u ż e j  m i e r z e  o s i ą g n ą ć 

d z i ę k i  t o r p e d o w a n i u  p ł y w a j ą c y c h  s k a ł z  ł a t w y c h  d o  z d o b y c i a  w y s p 

o t a c z a j ą c y c h  A t l a s ,  c z y m  z a b l o k o w a ł ujścia  w o d n e .  S t a m t ą d  m ó g ł 

p r z y p u ś c i ć  a t a k  n a  W y s o k i  D o m ,  b o m b a r d u j ą c  g o  d z i e ń i  n o c 

p r z e z  w i e l e miesięcy, a  n a  d o d a t e k zsyłając  n a  A t l a s  r o z m a i t e za­

razy.  T y m c z a s e m  A t l a n c i w  w y n i k u  b ł ę d n e g o  z r o z u m i e n i a  p r a w a 

m a g i c z n e g o  b r o n i l i się  l i  t y l k o  r ó ż d ż k a m i i  s t o ż k a m i  s w o i c h oj­

ców,  k t ó r e w  z e t k n i ę c i u z  p o t ę ż n ą  m a s z y n e r i ą  w r o g a i  j e g o  n i e d o ­

s t ę p n y m i  f o r t y f i k a c j a m i  o k a z a ł y się  m a ł o  s k u t e c z n e .  N i e  b y ł y 

w  s t a n i e  w y r z ą d z i ć  s z k o d y  r e k i n o p o d o b n y m  ł o d z i o m  p o d w o d ­

n y m  w r o g a .  T y m  s a m y m  n a j e ź d ź c y  m o g l i  k o n s e k w e n t n i e  r e a l i z o ­

w a ć swój  p l a n  p o d b o j u  A t l a s u . I  p r a w d o p o d o b n i e  z d o b y l i b y  g o 

b e z  o p o r u ,  g d y b y nie  p e w i e n  m ł o d y  m a g  g o t o w y  p o ś w i ę c i ć życie 

d l a ojczyzny,  k t ó r y  p o s t a n o w i ł  w z i ą ć  o d w e t  z a jej  k r z y w d y .  S k o ­

r z y s t a ł  z e  s w e g o  o d k r y c i a ,  k t ó r e  w y k a z a ł o ,  ż e  Z r o w  s a m y m  s w o ­

i m  z a l ą ż k u (czyli  w t e d y ,  g d y  z n a j d u j e się  m i ę d z y  g l o b a m i )  p o s i a ­

d a  m o c  w y w o ł y w a n i a reakcji  e n d o t e r m i c z n y c h ,  z a m i e n i a j ą c  n a 

p r z y k ł a d  w o d ę  m o r s k ą w  s o d ę  k a u s t y c z n ą i  k w a s  h y d r o c h l o r o w y . 

C o  w i ę c e j ,  b a d a n i a  d o w i o d ł y ,  ż e  u z y s k a n y  z w i ą z e k  b y ł  t y s i ą c k r o t ­

n i e  b a r d z i e j  a k t y w n y  o d  s w e g o  n a t u r a l n e g o  o d p o w i e d n i k a .  Ó w 

m a g  z a u w a ż y ł ,  ż e  p o d c z a s  j e g o  e k s p e r y m e n t u  c a ł k o w i t e m u  r o z -

82 

background image

p u s z c z e n i u  u l e g ł y  k a m i e n n e  m i s e c z k i . A  d z i a ł o się to z  s z y b k o ś c i ą 

r ó w n ą  t e j , z  j a k ą  m a s ł o  r o z p u s z c z a się  n a  g o r ą c y m oleju.  P r z y g o ­

t o w a ł  w i ę c  s p o r ą ilość  u r z ą d z e ń  z d o l n y c h  w y w o ł a ć  t a k i  e f e k t 

i  w r z u c i ł  j e  n o c ą  n i e o p o d a l  ł o d z i  p o d w o d n y c h  w r o g a .  T y m  s p o s o ­

b e m  d o p r o w a d z i ł  d o  z n i s z c z e n i a  p r a w i e całej  j e g o floty. O  b r z a ­

s k u jej  n i e d o b i t k i  u c i e k ł y w  p o p ł o c h u . Lecz  m i m o tej  d r u z g o c z ą -

cej  p o r a ż k i , w  n a s t ę p n y m  r o k u  n i e p r z y j a c i e l  p r z y s t ą p i ł  d o  k o l e j n e j 

ofensywy.  T y m  r a z e m  o g r a n i c z a ł się  t y l k o  d o  d z i e n n y c h  w y p a ­

d ó w ,  k t ó r y c h  g ł ó w n y c h  c e l e m  b y ł o  z n i s z c z e n i e  f a b r y k .  M ł o d e m u 

m a g o w i , w  n a g r o d ę  z a  z a s ł u g i ,  p o z w o l o n o  d o s t ą p i ć  z a s z c z y t u  b y ­

cia  p r z e d s t a w i o n y m  A t l i , a  j e g o  p r z y k ł a d  z a c h ę c i ł  i n n y c h  d o  p o ­

s z u k i w a n i a  n o w y c h  m e t o d  w a l k i z  w r o g i e m .  J e d n y m z  r e z u l t a ­

t ó w  t y c h  p o s z u k i w a ń  b y ł o  s t w o r z e n i e  s z t u c z n e j  c i e m n o ś c i ,  k t ó r a 

p o m a g a ł a  p r z y  p o s ł u g i w a n i u się  w c z e ś n i e j  w s p o m n i a n ą  b r o n i ą . 

N i e s t e t y , z  n i k ł y m  s k u t k i e m ,  j a k o  ż e  n i e z w y k ł a  s z y b k o ś ć  „ r e k i ­

n ó w "  c z y n i ł a  j e  n i e u c h w y t n y m i  d l a  w o j s k  A t l a s u .  Ł o d z i e  t e  p o ­

w o d o w a ł y  s t r a s z n e  s p u s t o s z e n i e ,  p o w a ż n i e  u s z c z u p l a j ą c  z a s o b y  Z r o 

w  A t l a s i e . 

Z  d n i a na  d z i e ń sytuacja  p r z e d s t a w i a ł a się gorzej, aż w  k o ń c u 

najeźdźcy przystąpili  d o  a t a k u  n a  W y s o k i  D o m .  J e g o  s k o m a s o w a n y 

ostrzał  t r w a ł  d z i e ń i  n o c , a  s t a t k i  n a j e ź d ź c ó w  o t a c z a ł y  p ł o n ą c e tratwy, 

co w  z n a c z n y m  s t o p n i u  u t r u d n i a ł o  j a k i e k o l w i e k  n o c n e  p r ó b y ich dy­

wersji.  N a d s z e d ł czas,  b y  W y s o k i  D o m  o d w o ł a ł się  d o  h e r o i z m u swo­

ich synów.  N a j l e p s i z  m i e s z k a ń c ó w  A t l a s u  u z b r o j e n i w  d ł u g i e  m i e c z e 

Z r o skoczyli w  m o r s k i e czeluści,  a b y  z g i n ą ć w  p a s z c z a c h  Z h e e - Z h o u . 

Z a n i m  t o  j e d n a k  n a s t ą p i ł o zdołali roznieść w  p r o c h  s t a t k i  n a p a s t n i ­

ków,  k t ó r e ,  r o z ś w i e t l o n e  ż a r z ą c y m się na otaczających je  t r a t w a c h 

o g n i e m , stały się  ł a t w y m  c e l e m dla  i d ą c y c h  n a  ś m i e r ć  w o j o w n i k ó w 

A t l a s u .  Z a a t a k o w a n i e  W y s o k i e g o  D o m u  w s t r z ą s n ę ł o  A t l a n t a m i . 

N i e m a l  n a t y c h m i a s t przystąpili  d o  k o n t r n a t a r c i a ,  k t ó r e  s k o ń c z y ł o się 

p e ł n y m  s u k c e s e m .  U d a ł o  i m się  o d e p r z e ć  w r o g a , a  w y z w o l o n a  m o c 

trzęsienia ziemi zniszczyła jego  k r a i n ę .  N i k t  w s z a k ż e nie  p o p i e r a ł  t e g o 

rodzaju czynów.  D l a t e g o też  p o s t a n o w i o n o na przyszłość lepiej za-

83 

background image

bezpieczyć się  p r z e d  p o d o b n y m i  w y z w a n i a m i ,  p r z e n o s z ą c  W y s o k i 

D o m  n a  w y s o k ą  g ó r ę , o  k t ó r e j  b y ł a już  t u  m o w a .  P o n a d t o ,  w y b r a n o 

p e w i e n  „ d o m " ,  k t ó r y  m i a ł  p i e l ę g n o w a ć  „ s z t u k ę  w o j n y " oraz niszczyć 

k a ż d ą  ż y w ą istotę,  k t ó r a zbliżyłaby się  n a  o d l e g ł o ś ć  s t u  m i l  o d Atli. 

T r z e b a  w s p o m n i e ć o jeszcze  j e d n y m  w y d a r z e n i u  h i s t o r y c z ­

n y m ,  k t ó r e g o  w a g i  n i e  s p o s ó b  p r z e c e n i ć ,  k i e d y  t o  k i l k u  g ł u p i c h 

A t l a n t ó w  z a m i e r z a ł o  u t w o r z y ć  „ I m p e r i u m " ,  p o d e j m u j ą c  d z i a ł a l n o ś ć 

m i s y j n ą .  P i e r w o t n i e Atlas,  t a k jak  w s z y s t k i e rozwijające się  k o l o ­

nie,  z o s t a ł  z a ł o ż o n y  p r z e z  g r u p k ę  d z i e l n y c h  p i o n i e r ó w ,  k t ó r z y rośli 

w siłę, w  m i a r ę  s w o i c h  p o s t ę p ó w .  N i e s t e t y w  n i e s z c z ę s n y m  p r z y ­

p ł y w i e  s z a l e ń s t w a ich  p o t o m k o w i e  g o t o w i byli  r o z t r w o n i ć cały  t e n 

p o t e n c j a ł , usiłując  n a r z u c i ć swoją  d o m i n a c j ę w  k r a i n a c h  n i e p r z y ­

stających  d o ich  g e n i u s z u . Rzecz jasna,  z a m i e r z a l i  t y m  s p o s o b e m 

z d o b y ć liczniejszą siłę  r o b o c z ą ,  k t ó r a  p o w i ę k s z y ł a b y  z a s o b y  s u r o ­

w e g o  Z r o .  W y p r a w a  t a k a wiązała się  j e d n a k z  n a d z w y c z a j n y m i kosz­

t a m i . Z  n a u k o w e g o  p u n k t u  w i d z e n i a nie  o p ł a c a ł o się  w y s y ł a ć  s t a t ­

k ó w  p o s i a d a j ą c y c h  m n i e j niż  s t u  w o j o w n i k ó w .  W y m a g a ł o  t o takiej 

ilości  Z r o , jakiej  p o w i n n o  d o s t a r c z y ć  z a t r u d n i e n i e  s i e d m i u tysięcy 

n i e w o l n i k ó w .  T o zaś  o z n a c z a ł o ,  ż e  t r z e b a  b y ł o  z b u d o w a ć  g i g a n t y c z ­

n e  s t a t k i .  M i m o  i ż  p o d  w z g l ę d e m  m i l i t a r n y m  w y p r a w a  z a k o ń c z y ł a 

się  z w y c i ę s t w e m ,  w y m o r d o w a n o  p o d c z a s niej  p r a w i e  w s z y s t k i c h 

t u b y l c ó w . Ci,  k t ó r z y ocaleli,  o k a z a l i się  b a r d z o  s ł a b y m i  r o b o t n i k a ­

m i ,  n i e m a l  d z i e s i ę c i o k r o t n i e  m n i e j  w y d a j n y m i  o d  r o d z i m y c h nie­

w o l n i k ó w w Atlasie.  P o n a d t o , ściągnięci z  A t l a s u  n i e w o l n i c y zara­

zili się  o d  t u b y l c ó w  s t r a s z n y m i  c h o r o b a m i ,  k t ó r e  s p r o w a d z i ł y  n a 

n i c h  m a s o w y  p o m ó r . I  c h o c i a ż  d z i ę k i  t y m  k r w a w y m  o f i a r o m  I m p e ­

r i u m  Z a c h o d n i o a f r y k a ń s k i e  p r z e t r w a ł o  p r a w i e  d w a stulecia, osta­

t e c z n i e  o d e s z ł o w  n i e s ł a w i e jak  f r a n c u s k a  w y p r a w a  d o  M e k s y k u , 

czy też  a n g i e l s k a do  I n d i i i Afryki  P o ł u d n i o w e j . 

84 

background image

W ś r ó d  g ł ó w n y c h  p r z y c z y n tej  p o r a ż k i  n a l e ż y  w y m i e n i ć 

o k r u t n y  k l i m a t  n o w y c h  k r a i n ,  k t ó r y  u n i e m o ż l i w i a ł  w y c h o w a n i e 
dzieci, a  n a w e t  u t r z y m a n i e  k o b i e t ,  p r z e d e  w s z y s t k i m  j e d n a k  f a k t , 
ż e  s u r o w e  Z r o  n i e  p o s i a d a ł o  t a k  w y s o k i e j  j a k o ś c i  j a k  Z r o  w y t w a ­
r z a n e w  A t l a s i e .  T y m c z a s e m  p o z a  g r a n i c a m i swej  k r a i n y  A t l a n c i 
n i e byli w  s t a n i e  g e n e r o w a ć z siebie  Z r o .  O t r z y m a l i  w i ę c  s o l i d n ą 
n a u c z k ę .  N i g d y więcej  n i e  p r z y s z ł o  i m  n a  m y ś l  z b o c z y ć z  o b r a n e ­

g o  p r z e z  s i e b i e  k u r s u .  W i ę k s z o ś ć z  n i c h  w r ó c i ł a  d o  A t l a s u , 

ale  n i e k t ó r z y ,  j a k  t o  c z ę s t o  b y w a  z e  z w y c i ę s k i m i  k o l o n i s t a m i ,  p o ­

g r ą ż y l i się w  d e g e n e r a c j i ,  p o r z u c a j ą c  Z r o  n a rzecz  z w y k ł e j  ż y w n o ­
ści,  w c h o d z ą c w  z w i ą z k i  m a ł ż e ń s k i e z  m i e j s c o w ą  l u d n o ś c i ą i osią­
g a j ą c niższy  p o z i o m  n a w e t  o d  p o t o m k ó w  t y c h ,  k t ó r z y w  o w y c h 
c z a s a c h byli  r ó w n i  n i e w o l n i k o m z  A t l a s u . 

85 

background image

O KATASTROFIE I TYM, 

CO JĄ POPRZEDZAŁO, 

A TAKŻE 

O PRAWDOPODOBNYCH 

JEJ PRZYCZYNACH 

background image

J a k  d o t ą d w  s w y c h  o p o w i e ś c i a c h o  Z r o  n i e w i e l e  w s p o m i ­

n a ł e m  n a  t e m a t  c e c h tej  n i e z w y k ł e j  s u b s t a n c j i .  T y m c z a s e m  p o w i ­

n i e n e m  w y j a ś n i ć ,  ż e  s u r o w e  Z r o  w e  w s z y s t k i c h  d z i e w i ę c i u  f a z a c h 

o b r ó b k i ,  k i e d y  b y ł o  w y t w a r z a n e  p r z e z  n i e w o l n i k ó w i  s p o ż y w a n e 

w  „ d o m a c h " ,  p o s i a d a ł o  z n a c z n i e  m n i e j s z ą  m o c  o d  s w e g o  o d p o ­

w i e d n i k a  u z y s k i w a n e g o  p r z e z  A t l a n t ó w i  s p o ż y w a n e g o w  W y s o ­

k i m  D o m u . I  t a k  n a  p r z y k ł a d w  f a b r y k a c h  s u r o w e  Z r o  n a l e ż a ł o 

p r o d u k o w a ć  p r z y  z a c h o w a n i u  m a k s y m a l n y c h  ś r o d k ó w  o s t r o ż n o ­

ści.  N a t o m i a s t  p i e r w s z ą fazę  o b r ó b k i  k a p ł a ń s k i e g o  Z r o  m o ż n a 

b y ł o  w y k o n a ć  w s z ę d z i e .  W y s t a r c z y ł o  s k i e r o w a ć  Z r o  d o  o d p o w i e d ­

n i e g o  p o j e m n i k a .  Ż a d n e  z a b e z p i e c z e n i a  n i e  b y ł y  p o t r z e b n e .  M o ­

g ł o b y  t o  w s k a z y w a ć  n a fakt,  ż e  Z r o  w y t w a r z a n e w  W y s o k i m  D o m u 

p o s i a d a ł o  w i ę k s z ą  m o c i  w y ż s z y  s t o p i e ń  c z y s t o ś c i . W  s w y c h  e k s ­

p e r y m e n t a c h z  t ą  s u b s t a n c j ą  m a g o w i e  w y k o r z y s t y w a l i raczej śla­

d o w e jej ilości.  N a t o m i a s t ,  g d y b y  c h c i e l i  z a s t ą p i ć  j ą  Z r o  p r o d u k o ­

w a n y m w  f a b r y k a c h ,  p o t r z e b o w a l i b y  g o  t y l e , ile  z d o ł a n o b y 

w y p r o d u k o w a ć w  c i ą g u  k i l k u s e t  l a t ciężkiej  p r a c y .  N i e  j e s t e m 

w  s t a n i e  w y p o w i a d a ć się  n a  t e m a t  t y c h  e k s p e r y m e n t ó w ,  p o n i e ­

w a ż  m i s t e r i a  W y s o k i e g o  D o m u  z a w s z e  u t r z y m y w a n o w  t a j e m n i ­

cy i  n a w e t  D z i e d z i c e  A t l a n t y d y  w i e d z i e l i o  n i c h  n i e w i e l e .  K o l e j n e 

rasy  m a g ó w  m u s i a ł y  o d k r y w a ć  j e  n a  n o w o .  P r a w d o p o d o b n i e  t ę 

czy  i n n ą  p o s t a ć  Z r o  u n i e r u c h o m i o n o i  u ż y t o  d o  i m p r e g n a c j i  k o ­

l u m n y ,  k t ó r a ,  j a k  g ł o s i  l e g e n d a  „ s i ę g a ł a  ś r o d k a  Z i e m i " , a  n a j p e w ­

niej  k i l k u s e t  m i l w  g ł ą b  g l o b u .  O w a  k o l u m n a ,  j a k k o l w i e k  d ł u g a , 

b e z  w ą t p i e n i a  m i a ł a swój  c z u b e k  p o d  s a m y m  z b i o r n i k i e m  W y s o ­

k i e g o  D o m u .  J e j  b u d o w ę  u k o ń c z o n o  s i e d e m d z i e s i ą t  l a t  p r z e d  „ k a ­

t a s t r o f ą " , ale  n a j w y r a ź n i e j  n i k t  n i e  p o s t a r a ł się o  t o ,  b y  s p o ż y t k o ­

w a ć  j ą  w e  w ł a ś c i w y  s p o s ó b .  K t o  w i e ,  m o ż e już  w t e d y  m y ś l a n o 

o  n a d c h o d z ą c e j  „ k a t a s t r o f i e " ?  M o ż e już  w t e d y  k o l u m n a  t a  s t a n o ­

w i ł a część  p e w n e g o  p l a n u ,  k t ó r e g o  i n n ą częścią  b y ł o  w y d a r z e n i e , 

o  j a k i m za  c h w i l ę  o p o w i e m ? 

W y d a r z e n i e m  t y m  b y ł y  n a r o d z i n y  d z i e c k a w  W y s o k i m 

D o m u , o  t y l e  n i e z w y k ł e g o ,  ż e  n i e  p o s i a d a j ą c e g o  z n a m i e n i a  w ł a -

89 

background image

ś c i w e g o  c ó r o m  A t l a s u .  J u ż  s a m  f a k t  n a r o d z i n  d z i e c k a w  t a k i m 

m i e j s c u  r o d z i  p y t a n i e , czy  a b y  n a  p e w n o  c h o d z i ł o o  „ n a r o d z i n y " . 

S k ł o n n y  j e s t e m raczej sądzić,  ż e  m a g o w i e  d o p r o w a d z i l i  Z r o  d o 

j e d e n a s t e j fazy  o b r ó b k i ,  k i e d y  p r z y j ę ł o  o n o  l u d z k ą  p o s t a ć i  z a c z ę ­

ł o żyć  w ł a s n y m  ż y c i e m !  C a ł k i e m  p r a w d o p o d o b n a  w y d a j e się też 

t e o r i a  p r z y t o c z o n a w  r o z d z i a l e o  p o d z i e m n y c h  o g r o d a c h  A t l a s u , 

k t ó r a  p o w i a d a o  „ A n i e l e z  W e n u s " .  J e j  z w o l e n n i c y  u t r z y m u j ą ,  ż e 

d z i e c k o  n i e  n a r o d z i ł o się z  k a p ł a n k i , lecz z  Ż y w e g o Atli. 

T a k czy  i n a c z e j cały  k r a j  o g a r n ę ł a  n i e o k i e ł z n a n a  e u f o r i a . 

W s z y s c y  o c h o c z o  z a b r a l i się  d o  p r a c y  z e  z w i ę k s z o n y m jeszcze  w y ­

s i ł k i e m .  I c h  z a p a ł  m i a ł  c h a r a k t e r  d e l i r y c z n y .  Ó w  s t a n  t r w a ł  b e z 

p r z e r w y  p r z e z  j e d e n a ś c i e lat,  k i e d y  t o  n a g l e ,  b e z  o s t r z e ż e n i a  n a d ­

szedł  r o z k a z ,  b y  k a ż d y  m ę ż c z y z n a ,  k a ż d a  k o b i e t a i  k a ż d e  d z i e c k o 

wzięli  u d z i a ł w  o d n o w i e n i u  W y s o k i e g o  D o m u .  N i e  s ą  m i  w i a d o ­

m e  k o n k r e t n e  s z c z e g ó ł y  n a  t e m a t  t e g o ,  c o się  w t e d y  w y d a r z y ł o , 

a n i  n a w e t  n i e  p r ó b u j ę  z g a d y w a ć .  W i e m  t y l k o  t y l e ,  ż e jeszcze  t e g o 

s a m e g o  d n i a  s i e d m i u  o c h o t n i k ó w ,  h e r o i c z n y c h  w y g n a ń c ó w  z e 

ś w i a t a  d ó b r  w y p r a c o w a n y c h z  m o z o ł e m  p r z e z  s t u l e c i a ,  s a m o w o l ­

n y c h  p o d r ó ż n i k ó w  p o  n i e z n a n e j  p l a n e c i e ,  D z i e d z i c ó w  A t l a n t y d y , 

o d w r ó c i ł o  s w o j e  t w a r z e  o d  W y s o k i e g o  D o m u i  z a c z ę ł o  p o d ą ż a ć 

w  s t r o n ę  o d l e g ł y c h  g ó r ,  b y  t a m  s t r z e c  T a j e m n i c  Ś w i ę t e j  R a s y 

i w  o d p o w i e d n i m czasie  p r z e k a z a ć je  s p e c j a l n i e do  t e g o  c e l u  p r z y ­

s t o s o w a n y m  d z i e c i o m  p o z o s t a ł y c h  z i e m s k i c h ras,  a b y  i n n y  l u d 

m ó g ł  p o d j ą ć się  z a d a n i a ,  k t ó r e  t u już  z o s t a ł o  u k o ń c z o n e . 

L e d w i e  s z c z y t  A t l a s u  z d ą ż y ł  z n i k n ą ć  i m  z a  h o r y z o n t e m , 

a  c a ł ą  t ę  p i ę k n ą  k r a i n ę  s p o t k a ł a  „ k a t a s t r o f a " .  W y s o k i  D o m  w r a z 

z e  z n a j d u j ą c ą się  p o d  n i m  k o l u m n ą  o r a z  w s z y s t k i m i  m i e s z k a ń c a ­

m i  A t l a s u  w y s t r z e l i ł w  k o s m o s  p r z y  w t ó r z e  m i l i o n ó w  b ł y s k a w i c , 

z u p e ł n i e  j a k b y  g n a ł o  g o  t a m  n i e z w y k ł e  p r z y c i ą g a n i e  z i e l o n e g o 

b l a s k u  c h w a ł y  l ś n i ą c e g o  p o  z m i e r z c h u  n a  Z a c h o d z i e . 

I  o t o  n a g l e  Z i e m i a ,  k i e d y  o p u ś c i ł  j ą  b ó g ,  n a t y c h m i a s t  p o d ­

d a ł a się  k a t u s z o m .  N a j p i e r w  w o d y  m o r s k i e  w d a r ł y się w  c z e l u ś ć 

p o z o s t a w i o n ą  p r z e z  k o l u m n ę .  P o t e m  z a d r ż a ł a  r ó w n i n a , a  p o t ę ż n e 

90 

background image

w s t r z ą s y  t a r g n ę ł y  p o s a d a m i  A t l a s u ,  p o g r ą ż a j ą c  j e g o  „ d o m y " i  r ó w ­

n i n y w  w o d a c h  o c e a n u .  B a ł w a n y  m o r s k i e  p r z e t o c z y ł y się  p r z e z 

c a ł ą  p l a n e t ę ,  w s z ę d z i e zaś  s t r a s z l i w e  p o w o d z i e  p u s t o s z y ł y  w i o s k i 

i  m i a s t a .  W k o ł o  s z a l a ł a  b u r z a ,  g r u n t  t r z ą s ł się  p o d  n o g a m i ,  n i k t 

n i e  b y ł w  s t a n i e  p o w s t r z y m a ć  z a g ł a d y . I  n a w e t dzisiaj wieści o niej 

o g a r n i a j ą  l u d z k o ś ć  p r z e r a ż e n i e m ,  a l b o w i e m z całej tej  k r a i n y  o c a ­

lały  n i e l i c z n e  p u s t e  w i e r z c h o ł k i  m a j ą c e  ś w i a d c z y ć o tej  z g r o z i e , 

k t ó r a  o d e s z ł a z  p r z e s z ł o ś c i ą .  P o z o s t a l i ś m y  r ó w n i e ż my,  d u m n i  d z i e ­

d z i c e  A t l a n t y d y ,  k t ó r y c h  m a m  z a s z c z y t  b y ć  n a j m ł o d s z y m i  n a j ­

m n i e j  w a r t o ś c i o w y m  s p a d k o b i e r c ą . A  c a ł ą  r e s z t ę  s p o w i ł o  z a p o ­

m n i e n i e  n i c z y m  n o c ,  k i e d y  w y g a s ł o  s ł o ń c e . 

N i e  p o d d a w a j m y się  j e d n a k  z g o r z k n i e n i u !  N i e  t r a ć m y 

d u c h a  w s p ó ł z a w o d n i c t w a !  A l b o w i e m jeśli  n i e  p o d e j m i e m y  p o ­

d o b n e g o  w y s i ł k u ,  n a s z a  p l a n e t a  n a  z a w s z e  u t r a c i  n a l e ż n e jej  m i e j ­

sce w  n i e b i e , a  l u d z k o ś ć  n i g d y  n i e  d o s t ą p i  s ł o ń c a ! O  L u d u  Z i e m i ! 

P o s z u k u j  d z i e d z i c ó w  A t l a n t y d y .  N i e c h a j  u t w o r z ą z  W a s  f a l a n g ę . 

N i e c h a j  z b u d u j ą z  W a s  p i r a m i d ę ,  k t ó r e j  w i e r z c h o ł e k  s i ę g n i e  n a ­

l e ż n e g o  W a m  m i e j s c a .  N i e c h a j  u t w o r z ą  n o w ą  d y n a s t i ę  A t l a n t ó w , 

k t ó r z y  w e z m ą w swoje ręce  d a l s z e losy  Z i e m i i  p o d ą ż ą swoją  w ł a s n ą 

ś c i e ż k ą  d o  n i e b a i  d o  n a s z e g o  P a n a ,  S ł o ń c a ! —  c o  p o w i e d z i a w s z y , 

j e d e n z  d z i e d z i c ó w  A t l a n t y d y  p o ł o ż y ł  r ę k ę  n a  u d z i e i złożył  ś l u b o ­

w a n i e :  „ P r z y s i ę g a m  n a  n i e w y p o w i e d z i a n e . . . ,  T l a , i  n a  ś w i ę t e  Z r o , 

ż e  t a k się  s t a n i e " i  w s t ą p i ł  d o ciała  n o w e g o Atli,  k t ó r y żyje  n a 

Z i e m i . 

91 

background image

B i b l i o g r a f i a 

B ł a w a t s k a ,  H e l e n a R, Doktryna tajemna,  I n t e r a r t ,  W a r s z a w a 1995 

Bugaj, Ryszard, Hermetyzm,  O s s o l i n e u m ,  W r o c ł a w  1 9 9 1 

Cegielski, Tadeusz, Ordo ex Chao, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1994 

C h o d k i e w i c z  K a z i m i e r z , Ewolucja ludzkości. Zarys antropogenezy 

okultystycznej,

  W y d a w n i c t w o  A s t r u m ,  W r o c ł a w  1 9 9 5 

Crowley, Aleister, The Book of Lies, Samuel Weiser Inc., York Beach 1981 

Crowley, Aleister, Księgi Bestii, przeł.  D a r i u s z Misiuna,  W y d a w n i c t w o 
Fox,  W r o c ł a w  2 0 0 0 

Crowley, Aleister, Magick Without Tears,  N e w Falcon Publications, Tempe 1994 

Eliade, Mircea, Psychologia a alchemia, przeł.  R o b e r t Reszke, 
W y d a w n i c t w o  W r o t a ,  W a r s z a w a  1 9 9 9 

G o d w i n , Joscelyn, Arktos. The Polar Myth In Science, Symbolism, and 

Nazi Survival,

  A d v e n t u r e s  U n l i m i t e d Press,  K e m p t o n  1 9 9 6 

Graves,  R o b e r t , Biała Bogini, przeł. Ireneusz  K a n i a ,  W y d a w n i c t w o 
Alfa,  W a r s z a w a  2 0 0 0 

H y m e n a e u s Beta, (ed.), The Equinox. Vol. III. No. 10,  S a m u e l Weiser 
I n c . , York Beach  1 9 9 0 

King, Francis, Sexuality, Magic & Perversion, Feral House, Los Angeles 2002 

K i n g , Francis, (ed.) The Secret Rituals of the O.T.O.,  T h e  C . W  D a n i e l 
C o m p a n y ,  L o n d o n  1 9 7 3 

P l a t o n , Timajos. Kritias, przeł. Paweł Siwek,  P W N ,  W a r s z a w a  1 9 8 6 

Suster,  G e r a l d , Dziedzictwo Bestii, przeł. Dariusz Misiuna, 
W y d a w n i c t w o  O k u l t u r a ,  W a r s z a w a  2 0 0 2 

S y m o n s ,  J o h n , The Beast 666,  T h e  P i n d a r Press,  L o n d o n 1997 

S y m o n d s ,  J o h n ,  G r a n t ,  K e n n e t h , (ed.) The Confessions of Aleister 
Crowley,

  A r k a n a Books,  L o n d o n  1 9 8 9