plik

WOJNA PÓŁNOCNA (1700-1721)
1698-sojusz sasko-duński
1699-traktat sasko-duńsko-rosyjski
1699-sojusz sasko-brandenburski
1699 Liga Północna:
Saksonia-Inflanty
Dania-Sund i walka z Holsztynem
Brandenburgia-szwedzkie Pom. Zach. ze szczecinem.
Rosja-dostęp do Bałtyku w Ingri i Estoni
1700-Dania atakuje Holsztyn, a August II rozpoczyna oblężenie Rygi
Karol XII uzyskuje pomoc Angli i Holandi, rozbi. armię duń. i rosyj.
1701-Szwedzi wkraczają do RP, zajmują W-wę i Kraków i rozbijają armię polsko-saską
1704-część szlachty pod namową Szwedów zawiązują KONFEDERACJĘ WARSZAWSKĄ
Królem Polski zostaje STANISŁAW LESZCZYŃSKI
1705-w W-wie podpisano traktat polsko-szwedzki
Zawiązuje się KONFEDERACJA SANDOMIERSKA-podpisują traktat sojuszniczy z    Rosją
1709-(moment zwrotny) Karol XII atakuje Rosję, na Ukrainie w bitwie pod Połtawą Szwedzi przegrywają;
odradza się Liga Pół., Dania- wszczęła wojnę ze Szwecją, August II powraca do polski.
Rosjanie-opanowali Finlandię i uzyskali przewagę na morzu
Prusy-zajęły szwedzki Szczecin
Wojska sasko-duńskie i brandenb. odnoszą sukcesy
1718-Smierć Karola XII
1719-1720-Szwecja zawiera traktaty pokojowe z:
-Hanowerem-Brema i Verden
-Prusami-Pom. szwedzkie ze Szczecinem
-Danią-wolność handlu przez Sund
1721-w Nystad podpisano traktat z Rosją:
Rosja-Inflanty, Estonia, Ingria, cz. Kereli
Szwecja-Finlandia

ROSJA
Reformy Piotra I:
-Polityczne:likwidacja dumy Bojarskiej i utworzenie Senatu Rządzącego (10 os.), powołanie 9 kolegiów,
Piotr był sądem najwyżs.
-Wojskowe:zniesienie pospolitego ruszenia, zniesienie oddziałów strzelców, zniesienie wojsk zaciężnych,
powołanie stałej armii(200 tyś.), budowa floty wojennej.
-Religijne:zniesienie urzędu patriarchy Moskwy, Piotr I został głową kościoła prawosławnego jako
przewodniczący najświętszego synodu, wprowadzenie tolerancji religijnej
-Administracyjne:podział państwa na gubernie z wojewoda. na czele
-Społeczne:ujednolicenie stanu szlacheckiego, przymusowa dożywotnia służba w wojsku, wprowadzenie
podatków
-Obyczajowe:zgolenie brody, strój europejski, zakaz noszenia na dworze długich sukni, zniesienie
kalendarza bizantyjskiego i wprowadzenie juliańskiego, nowy alfabet.
-Gospodarcze-rozbudowa i budowa kanałów, przemysłu hutniczego, stoczniowego, rozwiną się handel z
Europą Zachodnią.
-Rozwój szkolnictwa:powołanie Szkoły Medycznej, Inżynieryjnej, Szkół Górniczo-Hutniczych, Akademi
Naukowej w Petersburgu.
1721-tytół Imperatora, czyli cesarza Wszechrosji.
1725-bezpotomna śmierć Piotra I i okres walk o władzę grup i klik arystokratyczno - bojarskich.
Panowanie KATARYNY II (1729-1796)-objęła władzę w wyniku spisku na swego męża Piotra III (1762).
Reformy: centralizacja władzy, podporządkowanie urzędów centralnych, likwidacja Senatu Rządzącego,
większość kolegiów, sekularyzacja dóbr kościelnych, likwidacja większości zakonów, seminariów
zakonnych, wprowadzenie tolerancji religijnej, reformy szkolnictwa, utworzenie w Petersburgu korpusu
kadetów, tworzenie zakładów wychowawczych dla dziewcząt, powołanie Komisji do Zorganizowania
Szkolnictwa, która powołała szkoły ludowe 4-klasowe w miastach gubernianych i 3-klasowe w miastach

powiatowych, zwiększenie liczby Guberni, uprzywilejowanie szlachty, zwolnienie z podatków, monopol na
posiadanie ziemi, wprowadzenie wolności handlu, rozwój manufaktur, przemysłu, kodyfikacja
prawa-powołanie Komisji Kodyfikacyjnej (1767-68), wydanie instrukcji przez Kasię II (monarchia powinna
spełniać rolę służebną, troszczyć się o szczęście obywateli, powinna panować powszechna wolność)

PAŃSTWO PRUSKO-BRANDENBURSKIE:
1640-1688-książe-elektor Fryderyk Wilhelm = Wielki elektor-początek budow. scentralizowanej
monarchi Hohenzolenów (książe)
1688-1713-elektor i książę pruski Fryderyk III-naśladował Ludwika XIV (mecenas kultury), który w 1701
przyjął tytół króla w Prusach jako Fryderyk I (król)
1713-1740-Fryderyk Wilchelm I (król sierżant-twurca militaryzmu pruskiego, oszczędny i pracowity,
pokojowa polityka, rozbudował wojsko i zwiękrzył skarb państwowy).REFORMY:
-Stworzenie silnej armi-ochotnicy i chłopi z dożywotnią możliwością powołania do broni, rekruci, szlachta
pruska.
-Usprawnienie biurokracji-Generalna Dyrekcja Finansów (utworzył), Generalny Dyrektoriat Finansów,
Wojny i Domen, Ministerstwo Gabinetowe-spraw zagranicznych, tajna rada
Brandenburska-później-Ministerstwo Sprawiedliwości
-Polityka gospodarcza-dodatni bilans handlowy, rozwój manufaktur państwowych, kolonizacja
nieużytków, tolerancja religijna.
1740-1786-Fryderyk II Wielki (król-filozof, kontynuował reformy ojca, twórca potęgi państwa pruskiego).
REFORMY:
-ograniczenie kompetencji Generalnego Dyrektoriatu Finansów Wojny i Domen (nie dowierzał ministrom)
-Rozbudowa biurokracji-nowe ministerstwa mu podporządkowane, kontrolował wszystkie sprawy
państwa
-Sądownictwo-1740-zniesienie tortur, ujednol. sądownictwa i prawa
-Gospodarka-rozbudowa manufaktur państwowych, rozwój rolnictwa, sprowadzanie osadników
-Zdobycze terytorjalne-Śląsk, uczestnictwo w rozbiorach.

WOJNA 7-LETNIA(1756-1763)
1756-Fryderyk II wkracza do saksoni-wojskie, saskie zostają rozbite
-Francja udziela wsparcia finansowego dla    Austrii i Rosji.
-Włączenie do walki Szwecji (wszyscy liczyli na rozbiory Prus)
-Anglia popiera Prusy.
1757-Austria-wkracza na Śląsk, Rosjanie-zwycięstwa w prusach wschodnich, Francja-zblirza się od zach.;
Fryderyk II pokonuje Francję i Austrię pod Rossbach i Lutynią; wojna na morzach i w koloniach (Kanada i
Indie)pomiędzy Anglią i Francją
1762-przełomowy moment wojny: umiera niechętna F. II cesarzowa Rosji-Elżbieta, nowym władcą Rosji
zostaje Piotr III-wielbiciel F.II, który wycofuje wojska rosyjskie z wojny z prusami i podpisuje pokój
(podobnie Szwecja) i podarowuje Prusom kilkanaście tyś. żołnierzy; Katarzyna II wycofuje ostatecznie
wszystkie wojska rosyjskie z Prus.
1763.II-traktat pokojowy w Aubertusburgu (kończy wojnę): Maria Teresa wyrzeka się pretensji do Śląska,
August III Wettin odzyskuje zrujnowaną Saksonię.
1763-pokój między Anglią, Francją i Hiszpanią w Paryżu: Francja traci na rzecz    Anglii wybrzeże
Senegalu (Afryka), Kanadę, większość posiadłości w Ameryce północnej; na rzecz Hiszpanii Luizjanę.
Konsekwencje wojny 7-letniej: Prusy ostatecznie zajmują Śląsk i stają się jedną z potęg Europejskich.

AUGUST II (1697-1733)
Po śmierci Jana III Sobieskiego, cz. Szlachty opowiada się za ks. Conti (popi. Przez Francję), cz.
Szlachty opowiada się z a elektorem saskim Fryderykiem Augustem Wettinem (Austria, Rosja, Brand.)
A. F. W.    koronuje się w Krakowie, a ks. Conti prubuje walczyć o koronę polską, po niepowodzeniach
rezygnuje.
Elekcja    Augusta II Wettina (1697-1733) na króla RP - unia personalna polsko-saska. Podejmuje próby

wzmocnienia władzy królewskiej w Polsce, a nawet uczynił ją dziedziczną w swoje dynasti. Pomóc w tym
miało: wojsko saskie stacjonujące w RP, podbój terytoriów dawniej należących do RP dla własnej dynastii,
układy z sąsiadami którzy w zamian za ziemie polskie mieli pomóc Augustowi we wzmocnieniu jego
władzy. Działania te przyniosły odwrotne efekty: niezadowolenie szlachty, jej opór przeciw jakimkolwiek
reformom, szukanie opieki u państw ościennych.
1700-Polska wciągnięta w wielką wojnę północną, która doprowadza do rozbicia wśród szlachty (pat.
pocz.)
Korzystając z obecności wojsk saskich król próbował przeprowadzić reformy i zmienić ustrój. Doprowadza
to do zawiązania się w 1715 KONFEDERASJI TARNOGRODZKIEJ. W granice Polski wkraczają wojska
rosyjskie. Pod groźbą użycia wojska rosyjskiego, pomiędzy królem a szlachtą zostaje podpisany
TRAKTAT W-SKI w 1716.
1717-na sejmie niemym postanowienia traktatu zostały zatwierdzony: utrzymanie jedynie uni personalnej
polsko-saskiej, przy królu mogła pozostać jedynie 1200 os gwardia saska, król miał zakaz przebywania
dłużej poza granicami, przeprowadzenie reformy skarbowo-wojskowej, stałe podatki z dóbr szlacheckich,
duchownych, królewskich oraz ustalenie stanu liczebnego armii RP-24 tyś., ograniczenie uprawnień
hetmanów, zakaz prowadzenia działań dyplomatycznych i obowiązek przebywania w kraju.
August II starał się o zapewnienie tronu polskiego swemu synowi, szlachta jednak była niechętna dynastii
i skłonna była poprzeć Stanisława Leszczyńskiego popieranego przez Francję.
1720 - w Poczdamie dochodzi do porozumienia Rosysko-Pruskiego, które zobowiązało je do starań o
utrzymanie w Polsce: - Liberum-veto, wolnej elekcji.
1732-TRAKTAT COWENWOLDA pomiędzy: Rosją, Austrią, Prusami. Miał on na celu nie dopuszczenie
do tronu polskiego Stanisława Leszczyńskiego i syna Augista II-Fryderyka Augista Wittina. Królem
polskim miał zostać infant portugalski Don Emanuel, w wypadku oporu RP państwa te zobowiązały się
do interwencji zbrojnej.

AUGIST III SAS
1733-śmierć Augista II Mocnego
Rosja, Prusy, Austria popieraja polskiego elektora saskiego Fryderyka Augusta, ten za poparcie: uznał
austriacką sankcję pragmatyczną.
W elekcji większość szlachty wybrała królem polskim Stanisława Leszczyńskiego (1733), reszta szlachty
elektora saskiego Fryderyka Augusta Wettina, który wkroczył do RP i w Krakowie w 1734 koronował się
na króla jako August III Sas (1734-63)
W kraju wybucha wojna domowa
Polskę zajmują wojska rosyjskie i saskie, a Leszczyński czekał w Gdańsku na pomoc francuską następnie
ucieka z kraju.
Zawiązuje się KONFEDERACJA W DZIKOWIE, w obronie praw Leszczyńskiego.
Toczyła się wojna o sukcesję polską: przeciwko Austrii stanęła koalicja Francji, Hiszpanii i królestwa
Sardynii, przewagę mieli sprzymierzeni, którzy zajęli Lotaryn. i ziemię Habsbur. we Włoszech
1738-pokój w Wiedniu między Austrią i Francją:S. Leszczyński rezygnuje    z tronu polskiego, otrzymuje
dożywotnio Lotaryngię, która po jego śmierci miała przejść w ręce Francji, Franciszek Stefan Lotaryński
za utracone księstwo otrzymuje Toskanię, Austria zatrzymała: Lombardię, Księstwo Parmy, Diacenzy i
Toskani, Królestwo Neapolu i Sycylii, Jako jedno otrzymał don Carlosa.
Wszyscy zagwarantowali sankcję pragmatyczną (nienaruszalność posiadłości Habsburgów austriackich
i dziedziczenie w całości przez Marię Teresę)
W Polsce wobec przewagi wojsk rosyjskich i saskich ilość zwolenników Leszczyńskiego malała.
1736-Leszczyński rezygnuje z tronu polskiego
1736. VII-w W-wie zbiera się SEJM PACYFIKACYJNY, który wprowadził pokój pomiędzy zwaśnionymi
stronami w RP.
Panowanie Augusta III charakteryzowało się: zagrożeniem niezależności Polski, wzrostem anarchii, do
skutku doszedł jedynie sejm pacyfikacyjny, a 13 pozostałych zostało zerwanych , nieustanne walki między
rywalizującymi obozami magnackimi (o wpływy rywalizowały stronnictwa Czartoryskich i Potockich: I poł.
panowa. Augusta to czas kiedy Czartoryscy korzystali z łask króla, a Potoccy pozostawali w opozycji
"patriotycznej" szukająs poparcia u sąsziadów
II poł panowa.Augusta to zerwanie Czrtoryskich z dworem i zajęcia ich miejsca przez Potockich.