background image

Lekcja 7: 

zaimki i sandhi

 

 

 

Zaimki

Zaimki

Zaimki

Zaimki    
 

 Pierwszej osoby ṭtemat: 

mad, asmad

“ 

N. 

aham 

āvām  

vayam 

Acc. 

mām ṭmā“ 

āvām ṭnau“ 

asmān ṭna “ 

I. 

mayā 

āvābhyām  

asmābhi  

D. 

mahyam ṭme“ 

āvābhyām ṭnau“ 

asmabhyam ṭna “ 

Abl. 

mat 

āvābhyām  

asmat 

G. 

mama ṭme“ 

āvayo   ṭnau“ 

asmākam ṭna “ 

L. 

mayi 

āvayo    

asmāsu 

 

 Drugiej osoby ṭtemat: 

tvad, yu mad

“ 

N. 

tvam 

yuvām  

y yam 

Acc. 

tvām ṭtvā“ 

yuvām ṭvām“ 

yu mān ṭva “ 

I. 

tvayā 

yuvābhyām   

yu mābhi  

D. 

tubhyam ṭte“ 

yuvābhyām  ṭvām“ 

yu mabhyam ṭva “ 

Abl. 

tvat 

yuvābhyām   

yu mat 

G. 

tava ṭte“ 

yuvayo   ṭvām“ 

yu mākam ṭva “ 

L. 

tvayi 

yuvayo    

yu māsu 

 

 Zaimek wskazujący ṭa tak e zaimek trzeciej osoby“ 

tad

 

 

sg 

dl 

pl 

N. 

sa  

tat 

sā 

tau 

te 

te 

tāni 

tā  

Acc. 

tam 

tām 

tān 

I. 

tena 

tayā 

tābhyām 

tai  

tābhi  

D. 

tasmai 

tasyai 

tebhya  

tābhya  

Abl. 

tasmāt 

tasyā  

G. 

tasya 

tayo  

te ām 

tāsām 

L. 

tasmin 

tasyām 

te u 

tāsu 

 

 Zaimek wskazujący 

etad

 

Formy tworzy się przed dodanie 

e-

 do form zaimka 

tad

e a , etam, etena

, itd. 

 

background image

Lekcja 7: 

zaimki i sandhi

 

 

 

sandhi

sandhi

sandhi

sandhi    

 

spó g oska przed nosówką  przechodzi w nosówkę swojego rzędu  

ṭdevātttt + m ham = devānnnnm ham“ ṭvākkkk + nayati = vā nayati“ 
 
wyg osowe 

n

:  

-przed d więczną tylnojęzykową lub cerebralną przechodzi w odpowiednią nosówkę: 

n + j, jh  ñj, ñjh 
n +  ,  h   ,  h 

-przed bezd więczną z rzędów  spirantowych  ṭtylnojęz., cerebr., zębowe“ przechodzi w  , wsuwa się 
odpowiednia sycząca: 

n + c, ch   c,  ch 
n +  ,  h  

n + t, th   sssst,  ssssth 

- przed 

l

 dodatkowo podwojenie: 

n + l   lllll 

-przed   upodobnienie obustronne: 

n +    ñch 

 

,  , n

 po krótkiej

krótkiej

krótkiej

krótkiej samog osce przed ṭdowolną“ samog oską podwajają się: 

tasmin + ā rame = tasminn

nn

nn

nnā rame 

kurvan + uvāsa = kurvann

nn

nn

nnuvāsa  

 
wisarga 
- przed spó g . bezd w. gard ową ṭ

k, kh

“ i wargową ṭ

p, ph

“ oraz przed spirantami ṭ

,  , s

“ bez zmian. 

- przed spó g oską bezd więczną z rzędów  spirantowych  przechodzi w odpowiedni spirant: 

 + c, ch   c,  ch 
 +  ,  h   ,  h 
 + t, th  st, sth 

a

 przed samog oską inną ni  

a

 : wisarga wypada 

ā

 przed d więczną: wisarga wypada. 

 
samog oski z o one ṭdyftongi“ przed inną samog oską rozk ada się na czynniki: 

e + V  a + i + V  ayV = a V 
ai + V  ā + i + V  āyV = ā V 

o + V  a + u + V  avV = a V 
au + V  ā + u + V  āvV = ā V

 
wyjątek: 

e + a  e

  ṭ

a

 wypada“ 

background image

Lekcja 7: 

zaimki i sandhi

 

 

 

ćwiczenia

ćwiczenia

ćwiczenia

ćwiczenia    

sandhi: 
 

1.

 

tasmiñjale 

2.

 

sarvā llokān 

3.

 

mannava  

4.

 

pa itai īkā 

5.

 

etāñchabdān 

6.

 

etasmi amare 

7.

 

sa ca 

8.

 

k etrā a ga  

9.

 

tayo cakrayo  

10.

 

tann pasya 

11.

 

m hāñjayāmi 

12.

 

svargāyecchāmi 

13.

 

kuntā ākāya 

14.

 

tasmi candre 

15.

 

teno itena  

16.

 

hastairbhak aye 

17.

 

jñānācchannāt 

18.

 

vīra carati 

19.

 

devo rthayate 

20.

 

tayora vayo  

21.

 

vana ekam 

22.

 

tebhyo rāk asebhya  

23.

 

phalānyuñchasi 

24.

 

tasmi lloke 

25.

 

ācāryā grāme 

26.

 

tavetihāsa 

27.

 

k etrā

a gena 

28.

 

devā nayanti 

29.

 

tā statra 

30.

 

ta ete 

31.

 

dāsai corayasi 

32.

 

jīvanācchrāmyati 

33.

 

vanānnagarāya 

34.

 

tajjīvati 

35.

 

tasminnuñchāmi 

36.

 

 tasyā eka  

37.

 

rāk asā amara  

38.

 

buddha ca 

39.

 

gha e nnam 

40.

 

asmāsvanna  

41.

 

etanmanye 

42.

 

 dāso  āka  

43.

 

 svargāllokāya 

44.

 

dra a gena 

45.

 

tvicchanti 

46.

 

gu ā channān 

47.

 

tenaitena 

48.

 

tvadbala  

49.

 

tik ai a gai  

50.

 

vane nala  

51.

 

tatraivam 

52.

 

meghai channa  

53.

 

tāva vau 

54.

 

dharmakā stāpasān 

55.

 

hastai cakra  

56.

 

svarga ī vara  

57.

 

tayost ayo  

58.

 

g hāddāsā  

 
    

background image

Lekcja 7: 

zaimki i sandhi

 

 

 

arth

arth

arth

arth ṭ10Ā“ arthayate   domagać się,  ądać 
uuuuñch

ñch

ñch

ñch ṭ6P“ uñchati   sk adać ṭrazem“, 

kolekcjonować 
kkkk etra

etra

etra

etra ṭn“ - ziemia, pole ṭdo uprawy“ 

cakra

cakra

cakra

cakra ṭn“   ko o 
candra

candra

candra

candra ṭm“ - księ yc 

channa

channa

channa

channa ṭmfn“ - zas onięty, ukryty, tajemny    

aaaa ga

ga

ga

ga ṭm“ -  opata 

amara

amara

amara

amara ṭm“ - ha as, tumult 
āāāāka

ka

ka

ka ṭm“ - rodzaj krwio erczego demona 

ddddāāāāsa

sa

sa

sa ṭm“   niewolnik, s uga 

svarga

svarga

svarga

svarga ṭm“   niebo ṭsiedziba bogów“

 

    

mnemorandki:

mnemorandki:

mnemorandki:

mnemorandki:    
 

 

   

    

 

 

   

eva  tattva-abhyāsāt na asmi na me na aham iti apari e am / 
aviparyayāt vi uddha  kevalam utpadyate jñānam // SK. 64 // 
W ten sposób, od skupiania się na tattwach [pierwiastkach rzeczywisto ci],  nie jestem, nie moje, nie ja    
takie oto pe ne, przez bezb ędno ć czyste, jedyne powstaje poznanie. 
 

   

   

 

   

   

 

 

 

 

 

 Hitopade a 1. 61. 

    
abhyāgata

abhyāgata

abhyāgata

abhyāgata ṭmfn“   nieoczekiwany, przyby y bez 
zapowiedzi, go ć 
āgata

āgata

āgata

āgata ṭmfn“   przyby y, ten, który przyszed  
guru 

guru 

guru 

guru ṭm“   guru, mistrz ṭN.sg.: 

guru

“ 

p jā

p jā

p jā

p jā ṭf“   pud a, cze ć, [rytua ] oddania czci, 
ho du 

yadi

yadi

yadi

yadi   je li 
yuvan

yuvan

yuvan

yuvan ṭmfn“   m ody ṭN.sg.m.: 

yuvā

“ 

vidhātavya

vidhātavya

vidhātavya

vidhātavya ṭmfn“   do wype nienia, taki, który 
nale y wykonać/ spe nić 
vrddha

vrddha

vrddha

vrddha ṭmfn“   stary 

 

   

 

 

 

     

   

 

   

 

 Hitopade a 1.66. 

    
anu 

anu 

anu 

anu  yā

yā ṭ2P“ anuyāti   podą ać,  ledzić, 

postępować za 
anya 

anya 

anya 

anya ṭmfn“   inny ṭodm. jak zaimki!“ 
eka

eka

eka

eka ṭmfn“   jeden 
nā a

nā a

nā a

nā a ṭm“   zniszczenie, ruina, koniec 
nidhana

nidhana

nidhana

nidhana ṭn“   bieda, niedola 

ya

ya

ya

ya     - który ṭN.sg.m. zaimka względnego“ 
samam

samam

samam

samam ṭnieodm.“   tak samo, podobnie, w ten 
sam sposób, wraz z 
sarva 

sarva 

sarva 

sarva ṭmfn“   wszelki, wszystek, ka dy 
suhrd

suhrd

suhrd

suhrd ṭm“   przyjaciel 

 
 

background image

Lekcja 7: 

zaimki i sandhi

 

 

 

   

 

 

   

   

 

 

 

   

 

 

 

     

 

      

   

 

   

   

 Bhagavadgītā 1.31-32. 

 
anu  dr

anu  dr

anu  dr

anu  dr  ṭ1P“ anupa yati   przewidywać 
āhava

āhava

āhava

āhava ṭm“   bitwa, walka 

kā kkkk  ṭ1PĀ“ kā k ati, -te   pragnąć,  yczyć sobie 
kim

kim

kim

kim ṭN.sg.n.“   co? ṭzaimek pytający“ 
ke ava

ke ava

ke ava

ke ava ṭm“    w ochaty , przydomek Kriszny 
govinda

govinda

govinda

govinda ṭm“   przydomek Kriszny 
jīvita

jīvita

jīvita

jīvita ṭn“ -  ycie 
nimitta

nimitta

nimitta

nimitta ṭn“   znak, oznaka 
bhoga

bhoga

bhoga

bhoga ṭm“   rozkosz, przyjemno ć, uciecha 

rājya

rājya

rājya

rājya ṭn“   królestwo, w adanie 
vijaya

vijaya

vijaya

vijaya ṭn“   zwycięstwo 
viparīta

viparīta

viparīta

viparīta ṭmfn“   odwrócony, przekrzywiony, 
niew a ciwy, niepomy lny, z y 

reyas

reyas

reyas

reyas ṭmfn“   dobry, pomy lny, szczę liwy 

svajana

svajana

svajana

svajana ṭm“    swój cz owiek , krewny, rodak, 
w asny ród/ lud 
hatvā

hatvā

hatvā

hatvā ṭnieodm.“   zabiwszy, po zabiciu

 

 

 

   

 

 

 

   

 

 

 

   

 

 

   

   

 

   

     

 

 

   

 

 Bhagavadgītā 3.14-16. 

 
agh

agh

agh

aghāyus

āyus

āyus

āyus ṭn“   grzeszne  ycie ṭz o enie“ ṭN.sg.: 

a

ghāyu

“ 

anu 

anu 

anu 

anu  vrt

vrt

vrt

vrt ṭ10P“ anuvartayati   toczyć się za, 

podą ać za,  
anna

anna

anna

anna----sa

sa

sa

sa bhava

bhava

bhava

bhava ṭmfn“   powstanie /  ród o 

pokarmu ṭz o enie“ 
indriya

indriya

indriya

indriya----ārāma

ārāma

ārāma

ārāma ṭmfn“   rozkszujący się 

[przedmiotami] zmys ów ṭz o enie“ 
karman

karman

karman

karman ṭn“   czyn ṭN.sg.: 

karma

“ 

karma

karma

karma

karma----samudbhava

samudbhava

samudbhava

samudbhava ṭmfn“   powstający z czynu 

ṭz o enie“ 
cakra

cakra

cakra

cakra ṭn“   ko o, krąg 
nitya

nitya

nitya

nitya ṭmfn“   wieczny, nieprzemijający 
parjanya

parjanya

parjanya

parjanya ṭm“   deszcz 
pārtha

pārtha

pārtha

pārtha ṭm“   matronimikum Ard uny ṭ syn Prithy “ 

prati

prati

prati

prati hita

hita

hita

hita ṭmfn“   umieszczony, tkwiący, 

umocowany [w, L.] 
pravartita

pravartita

pravartita

pravartita ṭmfn“   puszczony w ruch, 
uruchomiony, toczący się 
brahman

brahman

brahman

brahman ṭn“   brahman ṭN.sg.: 

brahma

“ 

brahma

brahma

brahma

brahma----ak

ak

ak

ak ara

ara

ara

ara----samudbhava

samudbhava

samudbhava

samudbhava ṭn“    ród o 

brahmana [jest] niezmienne ṭz o enie“ 
brahmodbhava

brahmodbhava

brahmodbhava

brahmodbhava ṭmfn“   zrodzony z brahmana 
ṭz o enie“ 
bh ta

bh ta

bh ta

bh ta ṭn“   istota, stworzenie 
mogha

mogha

mogha

mogha ṭmfn“   bezowocny, pró ny, 
bezwarto ciowy,  
yajña

yajña

yajña

yajña ṭm“   ofiara 
viddhi

viddhi

viddhi

viddhi ṭ2os.sg.impr.P od  vid

vid

vid

vid“   wiedz! ṭtryb 

rozkazujący“ 
sarv

sarv

sarv

sarvagata

agata

agata

agata ṭmfn“   przenikający wszystko