untitled

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 1.

Korzystanie z informacji

Rozpoznanie charakterystycznych cech cywilizacji
starożytnych przedstawionych na ilustracjach.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – przyporządkowanie wizerunku
bóstwa świata starożytnego do właściwego kręgu kulturowego.
Poprawne odpowiedzi:
A. 3. Egipt
B. 4. Mezopotamia
C. 2. Grecja

Zadanie 2.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji i rozpoznanie polis greckiej
na podstawie tekstu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za identyfikację polis.
Poprawna odpowiedź:
Sparta

Tworzenie informacji

Uzasadnienie odpowiedzi – podanie argumentu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie jednego argumentu, w którym zwróci uwagę
na elementy charakterystyczne dla systemu politycznego Sparty występujące w tekście
Plutarcha.
Uwaga: Zdający otrzymuje punkt za część B pod warunkiem dobrej odpowiedzi w części A
zadania.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• W tekście jest mowa o instytucjach politycznych charakterystycznych dla Sparty.

• Plutarch podaje, że w tej polis było dwóch królów.
• W tekście wspomina się legendarnego prawodawcę spartańskiego Likurga.

Zadanie 3.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji z tekstu i podanie nazwy
gatunku literackiego.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie terminu.
Poprawna odpowiedź:
tragedia

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością i rozumieniem terminów
historycznych z zakresu kultury antycznej Grecji.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy uroczystości związanej z kultem Dionizosa.

Poprawna odpowiedź:
Wielkie Dionizje lub określenia synonimiczne

Zadanie 4.

Korzystanie z informacji

Odczytanie informacji z tekstu i podanie nazwy
związku miast-państw greckich.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy związku.
Poprawna odpowiedź:
Ateński Związek Morski lub Związek Morski, lub Związek Ateński, lub Związek Delijski,
lub Symmachia Delijska

Korzystanie z informacji

Podanie przyczyny utworzenia związku. 0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie przyczyny utworzenia związku.
Poprawna odpowiedź:
budowa floty lub organizowanie obrony przed Persami

Tworzenie informacji

Wyjaśnienie przyczyny zarzutów stawianych
Peryklesowi.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wyjaśnienie, w którym zwróci uwagę na fakt, że decyzja
o wzniesieniu budowli publicznych odsłaniała prawdziwy cel przeniesienia skarbca Związku
Morskiego do Aten – zagarnięcie go przez Ateny.

Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Decyzje podjęte przez Peryklesa, dotyczące rozbudowy Aten, przekreślały możliwość

posługiwania się zręczną wymówką o bezpieczeństwie skarbca – jako celu przeniesienia
go do Aten.

• Za pieniądze Związku Morskiego budowano gmachy publiczne w Atenach, co zdradzało

zamiary Peryklesa.

• Przeniesienie skarbca tłumaczono dotychczas względami bezpieczeństwa, a teraz nie dało

się ukryć chęci zagarnięcia gromadzonych tam pieniędzy.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 5.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii starożytnej – rozpoznanie państw
starożytnych, w których stosowano cytowane zbiory
praw.

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy każdego państwa.
Poprawne odpowiedzi:
Babilon lub Babilonia oraz Rzym lub inne nazwy państwa, w którym do ogłoszenia Kodeksu
Justyniana obowiązywało Prawo XII tablic, np. republika rzymska, Cesarstwo Rzymskie,
Cesarstwo Bizantyjskie

Tworzenie informacji

Porównanie norm prawnych stosowanych w tych
państwach i wskazanie podobieństwa.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za sformułowanie wniosku, w którym zwróci uwagę
na podobieństwo lub surowość kary.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• W Babilonie i w Rzymie stosowano bardzo surowe kary.

• W obu państwach za fałszywe zeznania karano śmiercią.

• Obie normy dotyczyły tego samego przestępstwa, fałszywych zeznań.

Zadanie 6.

Korzystanie z informacji

Zidentyfikowanie wodza wyprawy na podstawie
tekstu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za rozpoznanie postaci.
Poprawna odpowiedź:
Hannibal

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością i rozumieniem wydarzeń
z dziejów Rzymu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie celu politycznego wyprawy.
Poprawna odpowiedź:
pokonanie Rzymu lub atak na Rzym

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 7.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością i rozumieniem wydarzeń
z dziejów Polski wczesnopiastowskiej.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wybranie właściwej odpowiedzi – wskazanie bezpośredniego
skutku zjazdu gnieźnieńskiego.
Poprawna odpowiedź:
4. Pokój w Budziszynie

Zadanie 8.

Korzystanie z informacji

Uporządkowanie chronologiczne wydarzeń
historycznych – wskazanie w podanym zestawie
wydarzenia chronologicznie pierwszego (A)
i ostatniego (B).

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź.
Poprawne odpowiedzi:
A. Chrzest Chlodwiga I
B. Spalenie Joanny d’Arc

Zadanie 9.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością wydarzeń i postaci
z dziejów Polski w średniowieczu.

0–4

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – podanie władcy, za panowania
którego miało miejsce wymienione wydarzenie.
Poprawne odpowiedzi:
1. Bolesław II Śmiały lub Bolesław Śmiały, lub Bolesław Szczodry
2. Bolesław III Krzywousty lub Bolesław Krzywousty
3. Ludwik Węgierski lub Ludwik Andegaweński
4. Kazimierz Jagiellończyk lub Kazimierz IV Jagiellończyk

Zadanie 10.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością i rozumieniem pojęć
historycznych z zakresu gospodarki.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – stwierdzenie poprawności użycia
pojęć w podanych zdaniach.
Poprawne odpowiedzi:
1. prawda
2. fałsz
3. prawda

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 11.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością i rozumieniem pojęć
z zakresu historii architektury.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie terminu.
Poprawna odpowiedź:
portal

Korzystanie z informacji

Rozpoznanie cech charakterystycznych stylów
architektonicznych na podstawie fotografii.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każde poprawne przyporządkowanie portalu do stylu
architektonicznego.
Poprawne odpowiedzi:
1. barok
2. romanizm (styl romański)
3. gotyk

Zadanie 12.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji – rozpoznanie postaci
na podstawie fragmentu kroniki.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za zidentyfikowanie postaci.
Poprawna odpowiedź:
Wierzynek lub Mikołaj Wierzynek

B.

Korzystanie z informacji

Wyjaśnienie przyczyny decyzji gospodarza uczty.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wyjaśnienie.
Przykłady poprawnych odpowiedzi:
Zdający mógł zwrócić uwagę, że intencją Wierzynka było publiczne podkreślenie,
iż w Polsce władza Kazimierza Wielkiego jest najwyższa, np.:
• Chciał podkreślić, że w Polsce Kazimierz Wielki jest dla poddanych ważniejszy

od cesarza i innych władców.

• Chciał podkreślić rangę władzy Kazimierza Wielkiego w Polsce, oddać mu cześć.
• Podkreślił władzę suwerenną Kazimierza w Polsce.

Zdający mógł również napisać o osobistych intencjach Wierzynka, np.:
• Chciał w ten sposób wyrazić szacunek dla swego króla.
• Chciał podziękować za opiekę i zaufanie oraz powierzone godności.

• Chciał zjednać sobie przychylność Kazimierza Wielkiego.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zdający mógł również odwołać się do protokołu dyplomatycznego, np.:
• Kazimierz Wielki był inicjatorem spotkania – gospodarzem Zjazdu.

Zadanie 13.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji z tekstu – wyjaśnienie
metody chrystianizacji.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za określenie metody chrystianizacji, którą akceptował Paweł
Włodkowic.
Poprawna odpowiedź:
pokojowe lub bez użycia przemocy, lub misyjne, lub oddziaływanie słowem i modlitwą

Tworzenie informacji

Wyjaśnienie sugestii zawartej w tekście
i uzasadnienie odpowiedzi poprzez wskazanie
właściwego cytatu.

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt, jeżeli w wyjaśnieniu napisał, że tekst sugeruje, iż Pomorze
Gdańskie powinno być zwrócone państwu polskiemu oraz 1 punkt za wypisanie właściwego
fragmentu z przytoczonego źródła.
Uwaga: Punkt za cytat jest przyznawany pod warunkiem udzielenia prawidłowego
wyjaśnienia.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Autor uważał, że Krzyżacy powinni zwrócić Polsce Pomorze Gdańskie, które bezprawnie

przywłaszczyli. Mówi o tym tekst: „Gdy posiadanie rzeczy ukradzionej lub siłą zdobytej
jest wadliwe [...]. Z tego płynie wniosek, że wszystkie rzeczy tak nabyte [...] muszą [...]
być zwrócone [...].”

• Paweł Włodkowic sugeruje, że spór Królestwa Polskiego z Zakonem Krzyżackim

powinien być rozstrzygnięty na korzyść Polski, gdyż zagarnięcie Pomorza Gdańskiego
było kradzieżą. Cytat: „Gdy posiadanie rzeczy ukradzionej lub siłą zdobytej jest wadliwe,
nie mogą takie rzeczy być nabyte przez zasiedzenie lub przedawnienie [...].. Z tego płynie
wniosek, że wszystkie rzeczy tak nabyte [...] muszą [...] być zwrócone [...].”

Zadanie 14.

Korzystanie z informacji

Odczytanie danych z wykresu i wskazanie
odpowiedniego roku.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie roku, w którym liczba Polaków przyjętych do prawa
miejskiego była największa.
Poprawna odpowiedź:
1415

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Tworzenie informacji

Sformułowanie wniosku dotyczącego zmian liczby
przyjęć Niemców do prawa miejskiego
we wskazanym okresie na podstawie wykresu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawny wniosek.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Liczba przyjęć Niemców do prawa miejskiego w Krakowie wykazuje w tym okresie

tendencję malejącą.

• Liczba przyjęć Niemców do prawa miejskiego w latach 1425–1455 zmniejszyła się.

Zadanie 15.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji i zatytułowanie mapy.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawnie sformułowany pełny tytuł mapy z uwzględnieniem
tematyki, czasu i zasięgu terytorialnego.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Rozwój terytorialny Turcji od połowy XIV w. do końca XV w.
• Zmiany terytorialne Imperium Osmańskiego w XIV–XV w.

• Ekspansja imperium ottomańskiego w latach 1355–1481

Zadanie 16.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji z tekstu – zidentyfikowanie
postaci.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie imienia królowej.
Poprawna odpowiedź:
Bona lub Bona Sforza

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii Polski Jagiellonów.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie imienia wraz z przydomkiem małżonka królowej
Bony.
Poprawna odpowiedź:
Zygmunt Stary lub Zygmunt I Stary

C.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii Polski Jagiellonów.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie państwa, z którego pochodziła władczyni.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Poprawna odpowiedź:
4. z Księstwa Mediolanu

Zadanie 17.

Korzystanie z informacji

Odczytanie informacji z tekstu – podanie nazwy
piechoty.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawne nazwanie rodzaju oddziałów wojskowych.
Poprawna odpowiedź:
piechota wybraniecka

Korzystanie z informacji

Umieszczenie faktu historycznego w czasie.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawne określenie czasu powstania piechoty wybranieckiej.
Poprawna odpowiedź:
XVI w.

Korzystanie z informacji

Wyjaśnienie przyczyny opinii szlachty.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawną odpowiedź, w której wyjaśni przyczynę niechęci
szlachty do służby w piechocie.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Kultywowanie tradycji rycerskich skłaniało szlachtę do służby w jeździe.
• Szlachta była przekonana, że służba w piechocie świadczy o niższym statusie społecznym.

• Przeświadczenie, że walka pieszo jest mniej zaszczytna.

Zadanie 18.

Korzystanie z informacji

Rozpoznanie kostiumów charakterystycznych dla
określonych epok na podstawie rysunków.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawnie dobraną parę postaci ubranych w stroje z tego
samego okresu historycznego.
Poprawne odpowiedzi:
1. C, E
2. D, F
3. A, G

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 19.

Korzystanie z informacji

Umieszczenie opisanego wydarzenia w czasie.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podkreślenie właściwego wydarzenia.
Poprawna odpowiedź:
3. powstanie Chmielnickiego

Korzystanie z informacji

Zidentyfikowanie postaci historycznej na podstawie
informacji z tekstu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie władcy Polski.
Poprawna odpowiedź:

Michał (Korybut) Wiśniowiecki

Zadanie 20.

Korzystanie z informacji

Wyszukanie w tekście informacji dotyczących
instytucji oświatowych.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdy poprawnie wypełniony wiersz tabeli, czyli 1 punkt jest
przyznawany za dwie informacje: prawidłowe podanie instytucji oświatowej i jej fundatora.
Poprawne odpowiedzi:
1. Akademia Krakowska – Kazimierz Wielki
2. Akademia Wileńska lub Akademia i Uniwersytet Wileński – Stefan Batory
3. Szkoła Rycerska lub Korpus Kadetów – Stanisław August Poniatowski

Zadanie 21.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii końca XVIII i XIX wieku.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – rozpoznanie poprawności zdań
dotyczących historii utworów muzycznych związanych z wydarzeniami historycznymi.
Poprawne odpowiedzi:
A. fałsz
B. prawda
C. fałsz

Zadanie 22.
A.

Korzystanie z informacji

Zidentyfikowanie postaci na podstawie informacji
z tekstu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za rozpoznanie postaci.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Poprawne odpowiedzi:
Napoleon I lub Napoleon I Bonaparte, lub Napoleon Bonaparte

Korzystanie z informacji

Wyszukanie informacji w tekście – wskazanie
dokonań postaci.

0–2

Zdający otrzymuje 2 punkty za podanie dwóch dokonań Napoleona I.
Uwaga: Zdający otrzymuje punkty za część B pod warunkiem dobrej odpowiedzi w części A
zadania.
Poprawne odpowiedzi:
•  upowszechnienie idei rewolucji francuskiej
•  wprowadzenie Kodeksu Cywilnego

• wprowadzenie wolności osobistej dla chłopów

• rozpoczęcie likwidacji feudalnej struktury społecznej
• doprowadzenie do hegemonii Francji w Europie

Zadanie 23.

Korzystanie z informacji

Dokonanie hierarchizacji faktów/zjawisk
opisanych przez autora tekstu źródłowego.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za określenie najważniejszej przyczyny upadku państwa, którą
wskazał autor tekstu.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• obojętna postawa znacznej części polskiego społeczeństwa wobec zagrożonej

niepodległości

• obojętność chłopów wobec walki o utrzymanie niepodległości

• brak reform społecznych, które uczyniłyby z chłopów równoprawnych obywateli

zainteresowanych utrzymaniem niepodległości

Tworzenie informacji

Podanie argumentów do wyjaśnienia tezy.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt, jeżeli zwróci uwagę, że w zacytowanym fragmencie tekstu autor
wyraźnie wskazuje na wewnętrzne, a nie zewnętrzne przyczyny utraty niepodległości.
Przykład poprawnej odpowiedzi:
W tekście jest przedstawiony pogląd, że przyczyną upadku dawnej Polski są winy samych
Polaków.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 24.

Korzystanie z informacji

Uporządkowanie chronologiczne wydarzeń
historycznych – wskazanie w podanym zestawie
wydarzenia chronologicznie pierwszego (A)
i ostatniego (B).

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź.
Poprawne odpowiedzi:
A. Pokój w Tylży
B. Początek działalności Hakaty

Zadanie 25.

Tworzenie informacji

Analiza źródła ikonograficznego i sformułowanie
argumentów do wyjaśnienia treści rysunku
satyrycznego.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy wydarzeń przedstawionych na rysunku
satyrycznym – Wiosna Ludów i 2 punkty za objaśnienie dwóch elementów graficznych, np.:

potwora, (węża [morskiego], hydry) jako symbolu rewolucji francuskiej/zagrożenia

rewolucją

przerażonych władców Europy, stłoczonych w łódeczce, która może zatonąć
wzburzone morze, które symbolizuje żywioł, czyli społeczeństwo domagające się

swych praw

czapkę frygijską, która symbolizuje rewolucję francuską.

Uwaga: Zdający nie otrzymuje punktów za objaśnienie rysunku, gdy błędnie zidentyfikował
wydarzenie.
Przykłady poprawnych odpowiedzi:
• Rysunek w satyryczny sposób przedstawia Wiosnę Ludów. Pokazuje przestraszonych

władców europejskich zgromadzonych w kruchej łodzi, którzy mogą zostać zatopieni
przez rewolucję – morskiego potwora.

• Rysunek przedstawia Wiosnę Ludów. Ukazuje przerażonych monarchów w łódce, których

może unicestwić symbolizujący rewolucję potwór w czapce (frygijskiej) z napisem
„Liberté” (wolność).

Zadanie 26.

Korzystanie z informacji

Wyszukanie informacji z tablicy genealogicznej
rodziny Magierów.

0–4

Zdający otrzymuje 1 punkt za każde poprawne uzupełnienie tekstu.
Poprawne odpowiedzi:
A. Benedykt
B. Tomasz
C. Stanisław August Poniatowski
D. Mikołaj I (Romanow)

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 27.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii gospodarczej Polski w XIX wieku.

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt za wypisanie nazwisk dwóch postaci zasłużonych dla gospodarki
ziem polskich.
Poprawne odpowiedzi:
Stanisław Staszic i Ksawery Drucki-Lubecki

Zadanie 28.

Korzystanie z informacji

Analiza źródeł ikonograficznych i określenie miejsc
wydarzeń przedstawionych na obrazach.

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – podanie nazw dwóch zaborów,
w których rozegrały się przedstawione na obrazach wydarzenia.
Poprawne odpowiedzi:
A. zabór rosyjski
B. zabór austriacki

Zadanie 29.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii nauki i techniki.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podkreślenie poprawnej odpowiedzi – wskazanie osiągnięcia
cywilizacyjnego XVIII wieku.
Poprawna odpowiedź:
3. skonstruowanie pierwszej maszyny parowej

Zadanie 30.

Korzystanie z informacji

Odczytanie danych z wykresu i podanie krajów,
w których przemiany w gospodarce spowodowały
największe zmiany w strukturze zatrudnienia.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdy prawidłowo odczytany kraj.
Poprawne odpowiedzi:
A. Wielka Brytania
B. Francja
C. Stany Zjednoczone

Zadanie 31.

Tworzenie informacji

Analiza danych statystycznych i ocena
prawdziwości podanych zdań.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Poprawne odpowiedzi:
A. fałsz
B. prawda
C. prawda

Zadanie 32.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji zawartych w tekście –
rozpoznanie organizacji międzynarodowej.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy organizacji, na forum której wygłosił
przemówienie cesarz Etiopii.
Poprawna odpowiedź:
Liga Narodów

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością i rozumieniem
faktografii z zakresu historii konfliktów
i kryzysów politycznych w latach 30. XX w.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy państwa, którego działania opisano w tekście.
Poprawna odpowiedź:
Włochy

Zadanie 33.

Korzystanie z informacji

Odczytanie informacji podanych w wierszu –
zidentyfikowanie postaci.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawne zidentyfikowanie postaci, do której zwraca się autor
wiersza.
Poprawna odpowiedź:
Rydz-Śmigły lub Edward Rydz-Śmigły, lub Naczelny Wódz we wrześniu 1939 r.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji i określenie decyzji
podjętej przez zidentyfikowaną postać.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie informacji, że decyzją poddaną osądowi w wierszu
było opuszczenie kraju przez Naczelnego Wodza we wrześniu 1939 roku.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Wyjazd do Rumunii i pozostawienie walczących żołnierzy bez wsparcia.

• Przekroczenie granicy w Zaleszczykach i udanie się na emigrację.

Zadanie 34.

Tworzenie informacji

Sformułowanie argumentów do wyjaśnienia celu
propagandowego źródła ikonograficznego.

0–3

Zdający otrzymuje 3 punkty, jeżeli odpowiedź zawiera wyjaśnienie treści propagandowej
źródła uwzględniające interpretację trzech elementów znaczków pocztowych:

rysunków
napisów
daty.

Przykład poprawnej odpowiedzi:
Rysunki, przedstawiając radosne powitanie żołnierzy radzieckich przez miejscową ludność,
mają potwierdzać teorię o wyzwoleńczym charakterze działań Armii Czerwonej.
Napisy sugerują, że Armia Czerwona, która wkroczyła na obszary Ukrainy i Białorusi,
by dokonać scalenia ich z USRR i BSRR, chciała wyzwolić narody Białorusi i Ukrainy,
ponieważ Ukraińcy i Białorusini byli dotychczas ciemiężeni przez państwo polskie.
Data (17.IX.1939) oznaczała dla strony radzieckiej przystąpienie do wyzwalania bratnich
narodów.

Zadanie 35.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji ze źródła –
zidentyfikowanie postaci.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwiska dowódcy 2. Korpusu Polskiego.
Poprawna odpowiedź:
Anders lub Władysław Anders

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji z tekstu – podanie nazwy
miejsca wydarzeń.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za określenie nazwy miejsca wydarzeń.
Poprawna odpowiedź:
Monte Cassino lub benedyktyński klasztor na wzgórzu Cassino

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 36.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji – podanie kryptonimu akcji
opisanej w tekście.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawną nazwę.
Poprawna odpowiedź:
„Burza”

Korzystanie z informacji

Podanie nazwiska postaci, która właściwie oceniła
możliwe następstwa akcji „Burza”.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawnie wskazane nazwisko.
Poprawna odpowiedź:
Sosnkowski lub Kazimierz Sosnkowski

Zadanie 37.

Korzystanie z informacji

Rozpoznanie miejsca i czasu wydarzenia
na podstawie analizy planu miasta.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawną odpowiedź, która zawiera dwa elementy: nazwę
miasta i datę roczną wydarzeń.
Poprawna odpowiedź:
Poznań, 1956 r.

Zadanie 38.

Korzystanie z informacji

Uporządkowanie chronologiczne wydarzeń
historycznych – wskazanie w podanym zestawie
wydarzenia chronologicznie pierwszego (A)
i ostatniego (B).

0–2

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź.
Poprawne odpowiedzi:
A. Proces norymberski
B. Zjednoczenie Niemiec

Zadanie 39.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii powszechnej w XX wieku.

0–4

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – przyporządkowanie państwa
do wymienionego w tabeli wydarzenia/zjawiska z XX wieku.

Historia – poziom podstawowy

Klucz punktowania odpowiedzi

Poprawne odpowiedzi:
Rewolucja kulturalna – 2. Chiny
Rewolucja lutowa – 3. Rosja
Aksamitna rewolucja – 1. Czechosłowacja
Rewolucja goździków – 4. Portugalia

Zadanie 40.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością twórczości
wybitnych malarzy XX wieku.

0–3

Zdający otrzymuje 1 punkt za każdą poprawną odpowiedź – przyporządkowanie autora
do jednego z zaprezentowanych obrazów.
Poprawne odpowiedzi:
A. 2. Pablo Picasso
B. 4. Salvador Dali
C. 1. Andy Warhol

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 1.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji z tekstów źródłowych –
rozpoznanie państw starożytnych.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za trzy poprawne odpowiedzi – podanie nazw wszystkich państw,
których dotyczą zamieszczone teksty źródłowe.
Poprawna odpowiedź:
A. Egipt
B. Persja
C. Rzym

Zadanie 2.

Korzystanie z informacji

Rozpoznanie charakterystycznych cech cywilizacji
na podstawie ikonografii.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za trzy poprawne odpowiedzi – przyporządkowanie monet
do właściwego kręgu kulturowego.
Poprawna odpowiedź:
A. 4. moneta grecka
B. 1. moneta rzymska
C. 2. moneta arabska

Zadanie 3.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii starożytnej.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za trzy poprawne odpowiedzi – wybór bitew stoczonych
w starożytności, odpowiadających wskazanym w poleceniach kryteriom.
Poprawna odpowiedź:
A.  bitwa pod Maratonem
B.  bitwa pod Cheroneą
C.  bitwa pod Zamą

Zadanie 4.

Korzystanie z informacji

Wybieranie informacji z tablicy genealogicznej
w celu dokonania identyfikacji postaci.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za trzy poprawne odpowiedzi – wpisanie obok podanych
fragmentów biografii właściwych przedstawicieli dynastii umieszczonych na tablicy
genealogicznej.
Poprawna odpowiedź:
A. Aleksander Newski
B. Dymitr Doński
C. Wasyl (II) Ślepy

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 5.

Tworzenie informacji

Sformułowanie wniosków wynikających
z porównania danych statystycznych.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za dwa poprawne wnioski sformułowane zgodnie ze wskazanymi
w poleceniach kryteriami; w części A: uwzględnienie relacji między liczbą mieszkańców
miast i procentowym udziałem w ich strukturze zawodowej osób zatrudnionych w rzemiośle,
a w części B: relacji między liczbą mieszkańców miast i procentowym udziałem w ich
strukturze zawodowej osób zatrudnionych w produkcji rolnej.
Przykłady poprawnych odpowiedzi:
A.
• Im miasto miało mniejszą liczbę mieszkańców, tym mniejszy procent mieszkańców był

zatrudniony w rzemiośle.

• Procent osób zatrudnionych w rzemiośle zmieniał się wprost proporcjonalnie do liczby

mieszkańców miast.

B.
• Im miasto miało mniejszą liczbę mieszkańców, tym większy procent mieszkańców był

zatrudniony w produkcji rolnej.

• Procent osób zatrudnionych w produkcji rolnej zmieniał się odwrotnie proporcjonalnie

do liczby mieszkańców miast.

Zadanie 6.

Korzystanie z informacji

Rozpoznanie charakterystycznych cech stylu
gotyckiego w sztuce na podstawie ikonografii.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie fotografii przedstawiającej gotyckie stalle.
Poprawna odpowiedź:
Fotografia oznaczona literą D.

Zadanie 7.

Korzystanie z informacji

Umieszczenie wydarzeń w czasie – rozpoznanie
wydarzeń, które miały miejsce w średniowieczu.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie dwóch faktów z historii średniowiecznej Anglii.
Poprawna odpowiedź:
Zwycięstwo wojsk Wilhelma Zdobywcy w bitwie pod Hastings i Powstanie parlamentu
angielskiego

Zadanie 8.
A.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji zawartych w tytułach
monografii historycznej i podanie nazwy wojny.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za identyfikację wojny i podanie jej nazwy.
Poprawna odpowiedź:
wojna trzydziestoletnia

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji zawartych w tekście –
podanie nazwy kraju.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie nazwy kraju, który został scharakteryzowany
w tekście.
Poprawna odpowiedź:
Czechy

Zadanie 9.
A.

Korzystanie z informacji

Umieszczenie wydarzenia w czasie – wskazanie,
na podstawie informacji zawartych w źródłach,
adresata listu napisanego najwcześniej.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawnie wskazanego adresata listu.
Poprawna odpowiedź:
Fryderyk II Wielki lub Fryderyk Wielki

B.

Korzystanie z informacji

Wyjaśnienie sformułowania użytego w liście przez
Katarzynę II, dotyczącego ugrupowań politycznych
w rewolucyjnej Francji.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wyjaśnienie sformułowania użytego przez carycę Katarzynę II,
dotyczącego dziejów rewolucji francuskiej.
Poprawna odpowiedź:
jakobini lub władze rewolucyjnej Francji

Zadanie 10.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii
i terminologii historycznej z zakresu dziejów
Kościoła katolickiego w XIX i XX wieku.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie zdania fałszywego.
Poprawna odpowiedź:
Zdanie oznaczone 1 jest fałszywe.

Zadanie 11.

Korzystanie z informacji

Uogólnienie informacji i zatytułowanie mapy.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawnie sformułowany pełny tytuł mapy z uwzględnieniem
tematyki, czasu i zasięgu terytorialnego.

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Działania partyzanckie w czasie powstania styczniowego w latach 1863–1864 na terenie

Królestwa Polskiego i ziem wcielonych do Rosji

• Działania zbrojne w czasie powstania styczniowego w latach 1863–1864 na obszarze

Królestwa Polskiego i ziem zabranych

• Powstanie styczniowe na terenie zaboru rosyjskiego w latach 1863–1864

Zadanie 12.

Tworzenie informacji

Uzasadnienie tezy – sformułowanie
argumentów.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za sformułowanie dwóch argumentów odnoszących się do treści
fotografii, które potwierdzają podany w poleceniu czas jej wykonania.
Przykłady poprawnych odpowiedzi:
• napisy w dwóch językach (na przystanku i na szyldzie) – po rosyjsku i po polsku,

wykonano zgodnie z obowiązującymi wtedy rozporządzeniami

• stroje charakterystyczne dla tego okresu
• tramwaje konne

• latarnie gazowe

• zdobnictwo (latarnia, przystanek)

Zadanie 13.
A.

Korzystanie z informacji

Odczytanie danych z wykresu dotyczących
tempa zmian imigracji do USA.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie dwóch lat z wykresu, w których imigracja
do Stanów Zjednoczonych była najniższa.
Poprawna odpowiedź:
1861 i 1862 r.

B.

Wiadomości i rozumienie

Podanie politycznej przyczyny zmniejszającej
się imigracji.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za podanie wydarzenia politycznego, które było przyczyną spadku
napływu ludności do Stanów Zjednoczonych.
Poprawna odpowiedź:
wojna secesyjna lub początek wojny domowej w Stanach Zjednoczonych, lub wojna między
stanami Północy i Południa

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 14.
A.

Korzystanie z informacji

Odczytanie informacji, uogólnienie ich
i umieszczenie opisanego w tekście wydarzenia
w czasie i w przestrzeni.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za dwa elementy: poprawne podanie nazwy bitwy i jej datę
roczną.
Poprawna odpowiedź:
Nazwa: zdający może użyć następujących sformułowań: bitwa warszawska lub bitwa pod
Radzyminem, lub bitwa o Warszawę, lub bitwa pod Warszawą, lub cud nad Wisłą
Data roczna: 1920 r.
B.

Tworzenie informacji

Wyjaśnienie oceny znaczenia ideologicznego
dwóch bitew wymienionych w tekście dokonanej
przez Aleksandrę Piłsudską.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wyjaśnienie, w którym zwróci uwagę na fakt, że obie bitwy
uchroniły cywilizację europejską przed zagładą (katastrofą).
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Zwycięstwo Polaków w bitwie warszawskiej uchroniło Europę przed rewolucją

bolszewicką, a pokonanie Turków pod Wiedniem ocaliło chrześcijaństwo europejskie.

• Cywilizacja chrześcijańskiej Europy ocalała dzięki pokonaniu Turków – muzułmanów

pod Wiedniem w1683 r. i bolszewików pod Warszawą w 1920 r.

Zadanie 15.
A.

Korzystanie z informacji

Odczytanie informacji, uogólnienie ich
i umieszczenie opisanego w wierszu wydarzenia
w czasie i w przestrzeni.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za dwa elementy: poprawne podanie nazwy państwa, w którym
rozegrały się opisane wydarzenia, i datę roczną tych wydarzeń.
Poprawna odpowiedź:
Węgry i 1956 rok
B.

Wiadomości i rozumienie

Wykazanie się znajomością faktografii z zakresu
historii XIX wieku i działalności wybitnych
Polaków.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za rozpoznanie i wypisanie dwóch wydarzeń, w których
uczestniczył Józef Bem.
Poprawna odpowiedź:
powstanie listopadowe i Wiosna Ludów

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 16.

Korzystanie z informacji

Wyszukanie informacji i wskazanie różnic
w technice uprawy roli w Grecji i Egipcie.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt jeśli, porównując kolejne etapy prac polowych opisanych przez
Herodota i Hezjoda, zwróci uwagę na dwa różne sposoby uprawy stosowane w Egipcie
i w Grecji.
Przykład poprawnej odpowiedzi:
W Egipcie nie było potrzebne spulchnianie ziemi przed zasiewem, a w Grecji było
to konieczne. W Egipcie nie wykorzystywano narzędzi do przykrywania ziarna ziemią
(wystarczyło wpuścić na pole zwierzęta), a w Grecji należało użyć grabi do wykonania tej
czynności.

Zadanie 17.

Korzystanie z informacji

Porównanie informacji źródłowych i wskazanie
przyczyny różnic w technice uprawy roli
w starożytnej Grecji i w Egipcie.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt, jeżeli dostrzeże związki między warunkami naturalnymi
i rozwojem cywilizacji; zdający powinien stwierdzić, że najważniejszą przyczyną różnic były
odmienne warunki geograficzne (naturalne) tych terenów.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Różnice wynikają z odmiennych warunków – w Egipcie teren miał charakter nizinny,

a w Grecji górzysty.

• W Egipcie ziemia była spulchniona w wyniku wylewów Nilu, a w Grecji gleba była

wysuszona i kamienista.

• W Grecji nie było wielkiej rzeki, która swoimi wylewami nawadniałaby i spulchniała

glebę, jak to czynił Nil w Egipcie.

Zadanie 18.

Korzystanie z informacji

Wyjaśnienie przyczyny zjawiska na podstawie
informacji zawartych w tekście.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawną odpowiedź, która zawiera dwa elementy:
wyjaśnienie przyczyny demontażu statku i wyjaśnienie sposobu zmniejszania strat przez
żeglarzy.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Przyczyną demontażu statku była niemożność żeglugi w górę rzeki. Zmniejszano straty

sprzedając drewno i trzcinę, z których statek był wykonany.

• Przyczyną demontażu statku była niemożność żeglugi pod prąd. Zmniejszano straty

sprzedając trzcinę i szpongi, z których statek był wykonany.

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 19.

Korzystanie z informacji

Wyszukanie informacji – podanie nazwy
przywileju i wyjaśnienie konsekwencji jego
nadania.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawną odpowiedź, która zawiera dwa elementy: nazwę aktu
prawnego i wyjaśnienie.
Przykład poprawnej odpowiedzi:
Nazwa: Prawo składu
Wyjaśnienie: Przywilej dawał pierwszeństwo miejscowym rzemieślnikom i mieszkańcom
Krakowa w zaopatrzeniu się w przywożone surowce i wyroby.

Zadanie 20.

Tworzenie informacji

Sformułowanie oceny wpływu decyzji cechu
na produkcję sukienniczą i uzasadnienie oceny.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawne sformułowanie dwóch elementów odpowiedzi: ocenę
i jej uzasadnienie.
Przykład poprawnej odpowiedzi:
Ocena: Decyzje cechu wpływały negatywnie i hamująco na produkcję sukienniczą
Uzasadnienie: Decyzje te ograniczały produkcję i likwidowały konkurencję.

Zadanie 21.

Tworzenie informacji

Zestawienie informacji z tekstu i sformułowanie
wniosku dotyczącego różnych następstw inflacji.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za poprawne sformułowanie wniosku, w którym zauważy
różnorodny wpływ zjawiska ekonomicznego na sytuację obywateli, ponieważ inflacja
jednych rujnowała, a innym przysparzała korzyści materialnych.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Osadnik zyskał, gdyż zwrócił bankowi dług w gotówce pozbawionej wartości. Włościanin

stracił, gdyż suma, którą uzyskał za sprzedaż inwentarza nie miała już wcześniejszej
wartości.

• Inflacja miała różny wpływ na sytuację materialną obywateli – jedni bankrutowali, a inni

bogacili się.

Zadanie 22.

Tworzenie informacji

Analiza mapy oraz umieszczonych na niej
danych statystycznych i ocena prawdziwości
sformułowanych wniosków.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie zdania fałszywego.
Poprawna odpowiedź:
Zdanie oznaczone 2 jest fałszywe.

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 23.

Korzystanie z informacji

Interpretacja treści rysunku.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt, jeżeli zauważy, że podstawą przemian gospodarczych były
wskazania zawarte w Dziełach przywódcy radzieckiego komunizmu – Józefa Stalina.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Fundamentem industrializacji i

unowocześnienia rolnictwa są wytyczne zawarte

w Dziełach Stalina.

• Myśli i wskazówki Stalina były podstawą industrializacji, mechanizacji rolnictwa,

rozwoju gospodarki morskiej i przemysłu wydobywczego.

Zadanie 24.

Korzystanie z informacji

Wyjaśnienie wpływu decyzji II Zjazdu PZPR
na gospodarkę.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt, jeśli poprawnie zanalizował wykres oraz podał autora decyzji.
Przykład poprawnej odpowiedzi:
W latach 1950–1956 udział akumulacji w dochodzie narodowym najpierw rósł (do 1953
roku), a później malał. Decyzje w tej sprawie podejmowały władze PZPR.

Zadanie 25.

Tworzenie informacji

Ocena efektów Planu 6-letniego i podanie czynników,
które miały wpływ na jego wyniki.

0–1

Zdający otrzymuje 1 punkt, jeśli w odpowiedzi uwzględnił dwa elementy: sformułował ocenę
i podał dwa czynniki mające wpływ na brak oczekiwanych rezultatów zmian, o których
zdecydowano na II Zjeździe PZPR.
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• Ocena: Decyzje podjęte w 1954 r. nie przyniosły oczekiwanych rezultatów.

Czynniki: scentralizowany sposób zarządzania gospodarką i nieefektywność
gospodarowania

• Ocena: Wyniki realizacji Planu 6-letniego wskazują, że nie osiągnięto zakładanego

wzrostu wskaźników rozwoju gospodarczego.
Czynniki: biurokracja i podporządkowanie gospodarki celom politycznym, a nie
potrzebom rynkowym

• Ocena: Tempo wzrostu wskaźników było niższe niż zakładano.

Czynniki: brak postępu w technologii i słaba organizacja pracy

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Zadanie 26.

I. Wiadomości i rozumienie
II. Korzystanie z informacji
III. Tworzenie informacji

Pisanie własnego tekstu na podany temat.

0–20

Ocenianie zadania rozszerzonej odpowiedzi z historii polega na przyporządkowaniu

wypracowania do jednego z czterech poziomów:

Poziom I: zdający przedstawił niektóre fakty i pojęcia związane z postawionym

problemem/tematem; umieścił wydarzenia w czasie i w przestrzeni (na tym poziomie
oczekuje się od zdającego podania podstawowych faktów świadczących o zrozumieniu
tematu oraz wskazania związków pomiędzy nimi).

Poziom II: zdający wykorzystał posiadaną wiedzę do opisania problemu/tematu; wykazał

się prostymi operacjami myślenia historycznego (na tym poziomie oczekuje się
od zdającego nie tylko poszerzenia faktografii, ale również wykazania się umiejętnością
porządkowania informacji i wskazywania związków przyczynowo-skutkowych między
nimi).

Poziom III: zdający zaprezentował problem/temat w syntetycznej formie i wykazał się

pogłębionym rozumowaniem historycznym (na tym poziomie oczekuje się od zdającego
przedstawienia złożoności zjawisk i procesów historycznych; analizy z uwzględnieniem
takich operacji myślenia historycznego, jak np. selekcja i

hierarchizacja faktów,

synchronizacja (i diachronizacja), czy umieszczanie w szerokim kontekście).

Poziom IV: zdający wszechstronnie przedstawił problem/temat, wykazał się znajomością

historiografii oraz podjął próbę oceny (na tym poziomie oczekuje się od zdającego
pogłębionej analizy, prezentacji własnych refleksji i wniosków, a także odwołania
do różnych źródeł informacji).

Istotne znaczenie ma poprawność wszystkich informacji podanych przez zdającego

w wypracowaniu. Błędy merytoryczne i zamieszczanie w pracy informacji niezwiązanych
z tematem wpływają na obniżenie punktacji. Wypracowanie, które nie spełnia wymogów
Poziomu I, jest oceniane na 0 punktów. Przy przyznawaniu punktów na określonym poziomie
egzaminator uwzględnia również poprawność językową i stylistyczną oraz estetykę pracy.

Zdający otrzymuje maksymalnie 20 punktów, jeżeli napisał logiczną i spójną wypowiedź,

poprawną pod względem merytorycznym i językowym.

Maturzysta powinien wykazać się znajomością faktów historycznych oraz następującymi

umiejętnościami przedmiotowymi:

pisanie tekstu na temat
właściwy dobór informacji
dokonanie selekcji informacji
logiczne myślenie
syntetyzowanie i wyciąganie wniosków oraz ich formułowanie
wyrażanie własnego stanowiska
powoływanie się na opinie historyków i przytaczanie tych opinii
właściwe dobieranie i wartościowanie argumentów uzasadniających stanowisko

własne i/lub cudze.

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

Maturzysta powinien wykazać się również kompetencjami językowymi, a więc

umiejętnością komunikatywnego przekazywania myśli i posługiwania się poprawnym
językiem. Wypowiedź pisemna powinna być zatem:

spójna, logicznie uporządkowana
poprawna pod względem kompozycyjnym
poprawna pod względem językowym i stylistycznym.

Temat I
Scharakteryzuj przemiany w gospodarce Europy w XVI–XVII w.

I poziom (1–5 punktów)
Zdający poprawnie umieścił temat w czasie i w przestrzeni. Podał jedynie kilka informacji
świadczących o tym, że zrozumiał temat, np. napływ złota z Ameryki do Europy, rozwój
gospodarki folwarczno-pańszczyźnianej. Podał kilka, niekoniecznie uporządkowanych
przykładów przyczyn i następstw omawianego procesu, np. następstwa zmiany przebiegu
szlaków komunikacyjnych i handlowych.

II poziom (6–10 punktów)
Zdający poszerzył ujęcie tematu w warstwie faktograficznej; przedstawił informacje,
np. o rozwoju banków, spółek akcyjnych, giełdy, kompanii handlowych. Wykazał się
rozumieniem terminologii historycznej, potrzebnej do odpowiedniej prezentacji tematu,
np. manufaktura, nożyce cen, dualizm w rozwoju gospodarczym Europy, merkantylizm.
Wykazał się rozumowaniem historycznym – podał niektóre przyczyny i skutki omawianego
procesu, np. wpływ przemian gospodarczych na rozwój miast.

III poziom (11–15 punków)
Zdający dokonał trafnej selekcji faktów. Temat przedstawił w ujęciu dynamicznym. Odniósł
się do kontekstu międzynarodowego (rywalizacja o kolonie). Ukazał, jaki wpływ
na gospodarkę miały wydarzenia polityczne (wojny w XVII wieku, np. wojna 30-letnia, potop
szwedzki), a także mentalność społeczeństwa ukształtowana m. in. przez religię. Wykazał się
znajomością dokonań takich postaci, jak np. Jean Baptiste Colbert.

IV poziom (16–20 punktów)
Zdający w pełni scharakteryzował problem, egzemplifikując swój wywód starannie dobraną
faktografią. Wskazał, jaki wpływ na dalszy rozwój gospodarczy Europy miały przemiany,
które dokonały się w tym okresie. Ocenił problem i odwołał się do historiografii, np. prac
Antoniego Mączaka, Jerzego Topolskiego.

Temat II
Scharakteryzuj sytuację gospodarczą na ziemiach polskich w latach 1815–1914.

I poziom (1–5 punktów)
Zdający poprawnie umieścił temat w czasie i w przestrzeni. Podał jedynie kilka informacji
świadczących o tym, że zrozumiał temat, np. reforma agrarna, powstanie Okręgu Łódzkiego.
Podał kilka, niekoniecznie uporządkowanych przykładów przyczyn i następstw omawianego
procesu, np. następstwa uwłaszczenia chłopów i rewolucji przemysłowej.

Historia – poziom rozszerzony

Klucz punktowania odpowiedzi

II poziom (6–10 punktów)
Zdający poszerzył ujęcie tematu w warstwie faktograficznej; w porządku chronologicznym
lub problemowo przedstawił informacje, np. rozwój przemysłu w Królestwie Polskim.
Wykazał się znajomością pojęć i terminów potrzebnych do odpowiedniej prezentacji tematu,
np. emigracja zarobkowa, urbanizacja, serwituty, Kolej Warszawsko-Wiedeńska, Zagłębie
Dąbrowskie, Staropolski Okręg Przemysłowy.

III poziom (11–15 punktów)
Zdający wykazał się trafną selekcją faktów. Zaprezentował temat w ujęciu dynamicznym.
Wyjaśnił przyczyny nierównomiernego rozwoju ziem polskich. Wytłumaczył następstwa
funkcjonowania ich w organizmach gospodarczych państw zaborczych. Wykazał się
znajomością dokonań takich postaci, jak np. Stanisław Staszic, Ksawery Drucki-Lubecki,
Hipolit Cegielski.

IV poziom (16–20 punktów)
Zdający w pełni scharakteryzował przemiany gospodarcze, które dokonały się na ziemiach
polskich w omawianym okresie, egzemplifikując swój wywód starannie dobraną faktografią.
Dostrzegł podobieństwa i różnice w rozwoju gospodarki w trzech zaborach oraz wpływ
przemian gospodarczych na ziemiach polskich w XIX wieku na funkcjonowanie gospodarki
niepodległej Polski. Sformułował wnioski, odniósł się do ocen historiografii, np. prac Stefana
Kieniewicza, Witolda Kuli i dokonał własnej oceny.