background image

Wykład II

Model Boston Consulting Group

background image

Model Boston Consulting Group

Firma rozpocz

ę

ła podbój rynku konsultingowego od prostego 

modelu, który zakładał, 

Ŝ

e domena przedsi

ę

biorstwa mo

Ŝ

e by

ć

 

klasyfikowana wg dwóch kryteriów:

1.

DYNAMIKI ROZWOJU RYNKU DANEGO PRODUKTU

( analiza faz w cyklu 

Ŝ

ycia produktu )

2. SIŁY RYNKOWEJ PRZEDSIEBIORSTWA NA TLE GŁÓWNEGO KONSUMENTA

( pozycji firmy na krzywej do

ś

wiadcze

ń

 )

Model Bosto

ń

ski został zaprojektowany w celu odpowiedzi na 

nast

ę

puj

ą

ce pytania:

2. W jaki sposób porównywa

ć

 strategiczne jednostki gospodarcze, działaj

ą

ce 

na rykach o ró

Ŝ

nej dynamice wzrostu?

3. Na jakiej podstawie dokonywa

ć

 wyborów strategicznych w odniesieniu do 

poszczególnych strategicznych jednostek gospodarczych?

1. Jakie powinny by

ć

 kierunki przepływu strumieni gotówkowych w obr

ę

bie 

istniej

ą

cego portfela?

background image

Wymiary Modelu BCG

RELATYWNY UDZIAŁ W RYNKU

1. stosunek sprzeda

Ŝ

y danego przedsi

ę

biorstwa do ogólnej sprzeda

Ŝ

y wszystkich uczestników 

rynku;

2. Stosunek sprzeda

Ŝ

y danego przedsi

ę

biorstwa do sprzeda

Ŝ

y trzech najwi

ę

kszych konkurentów;

( zasada trzech i czterech- na stabilnym rynku znajduje si

ę

 nie wi

ę

cej ni

Ŝ

 trzech znacz

ą

cych 

konkurentów, udział w rynku najwi

ę

kszego z nich nie przekracza czterokrotnego udziału w rynku 

najmniejszego z nich )

3. Stosunek sprzeda

Ŝ

y danego przedsi

ę

biorstwa do sprzeda

Ŝ

y najwi

ę

kszego konkurenta

STOPA WZROSTU RYNKU

Okre

ś

lana jest przy wykorzystaniu jednego z nast

ę

puj

ą

cych wska

ź

ników:

1. Przeci

ę

tny roczny wzrost sprzeda

Ŝ

y na danym rynku w cenach stałych;

2. Przeci

ę

tny roczny wzrost sprzeda

Ŝ

y na danym rynku w cenach bie

Ŝą

cych;

3. Prognoz

ę

 

ś

redniego wzrostu sprzeda

Ŝ

y w nast

ę

pnych latach

background image

Zastosowanie Modelu BCG

1. Model przydatny jest do okre

ś

lenia kierunków inwestycyjnych firmy i skupi

ą

 swoj

ą

 

uwag

ę

 na przepływach finansowych przedsi

ę

biorstwa.

2. Zrównowa

Ŝ

ony portfel cechuje si

ę

 zbilansowanymi przepływami finansowymi 

pomi

ę

dzy strategicznymi jednostkami gospodarczymi.

3. Z rozwojowego punktu widzenia wa

Ŝ

ne jest popieranie takich działalno

ś

ci, które 

wykazuj

ą

 silny wzrost, w tym działalno

ś

ci wykazuj

ą

cych perspektyw

ę

 

przekształcenia si

ę

 w Gwiazdy.

4. Z punktu widzenia równowagi finansowej wa

Ŝ

ne jest posiadanie SJG/produktów 

generuj

ą

cych gotówk

ę

 oraz wykorzystania jej do rozwoju firmy.

Cztery strategie normatywne

• skupienie si

ę

 na wyspecjalizowanym segmencie rynku, zdobycie dominacji i 

obrona pozycji ( to increase market share )
• utrzymanie dotychczasowego udziału w rynku ( to hold market share )

• minimalizowanie kosztów w celu maksymalizowania zysku ( to harvest )

• wycofanie si

ę

 z danego typu działalno

ś

ci ( to divest )

background image

Model BCG- prezentacja graficzna

Gwiazdy

Wysoka rentowno

ść

Du

Ŝ

e potrzeby finansowe

Dojne krowy

Wysoka rentowno

ść

Małe potrzeby finansowe

Psy

Niska rentowno

ść

Małe potrzeby finansowe

Znaki zapytania

Niska rentowno

ść

Du

Ŝ

e potrzeby finansowe

du

Ŝ

e

małe

10%

5%

0%

Tempo 

Wzrostu

rynku

du

Ŝ

y

mały

Relatywny udział w rynku

10

1

0

background image

Ograniczenia Modelu BCG

Głównym ograniczeniem jest fakt, i

Ŝ

 nie jest on zbytnio pomocny w formułowaniu strategii. 

Posuni

ę

cia typu: inwestuj, sprzedaj, zmie

ń

 si

ę

 w gwiazd

ę

, itp. Nie maj

ą

 wystarczaj

ą

cego 

przeło

Ŝ

enia na konkretne działania strategiczne kadry kierowniczej.

Model najlepiej sprawdza si

ę

 w diagnozowaniu portfeli, których strategiczne jednostki 

gospodarcze produkuj

ą

 towary dla masowego odbiorcy, konkuruj

ą

 na prostych, 

nieskomplikowanych rynkach ( daj

ą

cych si

ę

 łatwo zdefiniowa

ć

 ),  gdzie konkurencja 

sprowadza si

ę

 do przewodnictwa kosztowego ( cenowego ), a udział w rynku jest 

kluczowym czynnikiem sukcesu.

Główne wady modelu BCG

2. Wzrost rynku i udział w rynku tłumacz

ą

 tylko 10% zmian cash- flow, wyst

ę

puj

ą

 inne             

zamienne, które ł

ą

cznie maj

ą

 o wiele wi

ę

ksze znaczenie [ Kreikebaum 1996 ]

3. Model nie ma zastosowania, gdy poszczególne strategiczne jednostki gospodarcze 
korzystaj

ą

 ze wspólnej infrastruktury, s

ą

 od siebie zale

Ŝ

ne [ Rue, Holland ]

4. Definicja rynku( a w konsekwencji udział w rynku ) dla produktów danej SJG jest 
rozmyta [ Sagev 1995 ]. Powoduje to, 

Ŝ

e małe zmiany w definicji rynku moja by

ć

 

przyczyn

ą

 znacz

ą

cych zmian w okre

ś

leniu udziału w rynku danego produktu, a co za 

tym idzie jego pozycji strategicznej.

1.Udział w rynku jest silnie skorelowany z rentowno

ś

ci

ą

 sprzeda

Ŝ

y ( ROS ), natomiast w 

mniejszym stopniu, ni

Ŝ

 to zakładał model BCG ze stop

ą

 zwrotu z inwestycji ( ROI ) 

[ Buzzell, Gale- PIMS ]

background image

5. Dynamika rynku jest tylko jednym z czynników wpływaj

ą

cych na atrakcyjno

ść

 rynku. 

Pozostałe czynniki nie s

ą

 brane pod uwag

ę

, co powoduje uproszczenie rzeczywisto

ś

ci.                

[ Hofer, Schendler ]

6. Na tle innych czynników, waga jaka przypisuje si

ę

 udziałowi w rynku, jako czynnikowi 

decyduj

ą

cemu o przepływach finansowych, zyskach i przewadze strategicznej jest 

dalece przesadzona. Inne, wa

Ŝ

ne czynniki wpływaj

ą

ce na pozycj

ę

 konkurencyjn

ą

 firmy 

s

ą

 ignorowane. [ Ansoff, McDonell 1990 ]

7. Efekt krzywej do

ś

wiadcze

ń

 jest wykorzystywany coraz cz

ęś

ciej do opisu zjawisk 

nie maj

ą

cych nic wspólnego z typem rynku, którego on dotyczy ( high- volume 

market). Wielu badaczy bezkrytycznie stosuje wnioski wynikaj

ą

ce z krzywej 

do

ś

wiadcze

ń

 na wszelkich rynkach.

8. Model BCG ignoruje strategie nisz rynkowych. Firmy charakteryzuj

ą

ce si

ę

 małymi 

udziałami w rynku maj

ą

 zgoła inn

ą

 struktur

ę

 kosztów, ni

Ŝ

 firmy maj

ą

ce du

Ŝ

y udział w 

rynku, ze wzgl

ę

du na odmienn

ą

 technologi

ę

. Mog

ą

 one realizowa

ć

 mar

Ŝę

 zysku wy

Ŝ

sz

ą

 

ni

Ŝ

 ich dominuj

ą

cy konkurent. [ Abell, Hammond 1979 ]

9. Model BCG mo

Ŝ

e prowadzi

ć

 do ignorowania nowych innowacyjnych produktów, które 

zostały wprowadzone na rynek. Z definicji takie produkty znajduj

ą

 si

ę

 zwykle w pozycji 

znaku zapytania lub kuli u nogi

.

10. Wyniki projektu PIMS wykazały, 

Ŝ

e w 59% badanych produktów, znajduj

ą

cych si

ę

 

w pozycji kuli u nogi i 54% w pozycji znaku zapytania generowało dodatnie przepływy 
finansowe, a w 26% produktów znajduj

ą

cych si

ę

 w pozycji dojnej krowy i 28% gwiazd 

generowało ujemne przepływy finansowe.

Główne wady modelu BCG