background image

Artykuł pobrano ze strony 

eioba.pl

Soja - coraz bardziej kontrowersyjna?

Historia użytkowania tej rośliny sięga zamierzchłej przeszłości. Pierwsi nauczyli się ją
wykorzystywać Chińczycy już ponad 1100 lat p.n.e.

SOJA

 

 

Historia   użytkowania   tej   rośliny   sięga   zamierzchłej   przeszłości.  Pierwsi

nauczyli się  ją wykorzystywać Chińczycy  już ponad 1100 lat p.n.e.W Japonii
ziarna   soi   pojawiły   się   o   wiele   później   -   na   początku   naszej   ery,   a   do
Europy dotarły dopiero w XVI w.

W  Chinach,  Japonii  i  Korei  soja   jest  nazywana   świętą   rośliną   i  zajmuje

szczególne miejsce w kuchni narodowej tych krajów.

W Europie  i Stanach Zjednoczonych soja  pojawiła  się  na  szeroką  skalę

w połowie lat 30-tych XX wieku.         

Soja   zawiera   bardzo   dużo   białka,  nawet  do   40%,  które   jest  wyjątkowo

wartościowe,   a   jego   skład   aminokwasowy   jest   najbardziej   spośród
produktów roślinnych zbliżony do białka mięsa. Białko sojowe w porównaniu
z   białkiem   zwierzęcym   w   znacznie   mniejszym   stopniu   powoduje   utratę
wapnia   z   moczem.   Za   takie   działanie   odpowiedzialny   jest   skład
aminokwasowy   białka,   a   konkretnie   znacznie   mniejsza   niż   w   białku
zwierzęcym   zawartość   aminokwasów   siarkowych.   Pod   względem   zawartości
białka soja przewyższa swoich bliskich krewniaków - groch i fasolę.

Zawiera   ona   również   duże   ilości   wielonienasyconych   kwasów

tłuszczowych.   Cechą   charakterystyczną   jest   stosunek   kwasów   jedno-   i
wielonienasyconych do  kwasów nasyconych. Jest on o  wiele  korzystniejszy,
niż w produktach mięsnych.        

Soja   dostarcza   również   witamin   i   składników   mineralnych.   Spośród

witamin   na   uwagę   zasługuje   dość   duża   zawartość   witamin   z   grupy   B
(witamina   B

1

,   B

2

,   B

6

).   Jest   też   soja    doskonałym   źródłem   potasu,   żelaza,

wapnia, magnezu i fosforu.

Zawiera   cenne   fitoestrogeny   (izoflawony   i   lignany),   które   posiadają

praktycznie   wszystkie   pożyteczne   cechy   estrogenów   (hormonów
stosowanych   w   celu   złagodzenia   objawów   przekwitania).   Badania
prowadzone   w   Uniwersytecie   Wake   Forest   w   USA   dowiodły   ponadto,   że
fitoestrogeny   sojowe,   podobnie   jak   estrogeny   naturalne,   zwiększają
zawartość substancji neurotroficznych, które  utrzymują komórki nerwowe  w
dobrej   formie.Przypuszcza   się   w   związku   z   tym,   że   soja   powinna   opóźniać
starzenie   się   ludzkiego   mózgu   oraz   chronić   przed   chorobą   Alzheimera   i
innymi formami demencji.         

Soja   jawi   się   jako    bardzo   dobry   produkt   żywnościowy   dla   kobiet   i

mężczyzn   w   drugiej   połowie   życia,   ponieważ    ułatwia   przetrwanie   trudnego
okresu po meno- i andropauzie.     

Liczne   badania   pokazały,   że   preparaty   sojowe   chronią   przed

arteriosklerozą   i   chorobami   serca,   zmniejszając   we   krwi   poziom   „złego”
cholesterolu   (LDL),   a   zwiększając   poziom   „dobrego”   (HDL).   Długotrwałe
spożywanie   przez   osoby   z   podwyższonym   poziomem   cholesterolu   ok.   85   g
suchego   ziarna   soi   dziennie   może   obniżać   cholesterol   całkowity   we   krwi   o
ok. 20%. 

Soja   poprawia   elastyczność   naczyń   krwionośnych   i   obniża   ciśnienie

krwi.   Częste   jej   spożywanie   prawdopodobnie   wyjaśnia   znacznie   mniejszą
zachorowalność na  choroby  serca  wśród ludzi Wschodu. Ochronnie  na  serce

background image

mogą   również   wpływać   izoflawony   -   np.   genisteina,   które   prawdopodobnie
działają jako przeciwutleniacze.  

Niektóre   badania   wskazują,   że   soja   może   być   jednym   z   wielu

czynników zmniejszających ryzyko  zachorowania  na  choroby  nowotworowe,
zwłaszcza   przed   przerostem   i   nowotworami   prostaty,   Potwierdzają   to
badania   prowadzone   m.in.   na    Uniwersytecie   Harvarda   Antynowotworowe
efekty  soi mogą  tłumaczyć rzadkie  występowanie  raka  prostaty  u mężczyzn
i raka piersi u kobiet Dalekiego Wschodu.

 Badania   dowiodły,   że   spożywanie   kompletnych   produktów   sojowych

jest  korzystniejsze   i   bezpieczniejsze   od   stosowania   wyciągów,   które   mogą
zawierać   tylko   związki   proestrogenne   (więc   potencjalnie   rakotwórcze),   a
być   pozbawione   zawartych   w   soi   związków   antyestrogennych
(przeciwrakowych).              Ostatnio   coraz   większą   uwagę   zwraca   się     na
korzystne   działanie   białka   sojowego   w   profilaktyce   osteoporozy,   ponieważ
spożywanie   soi   zwiększa   gęstość   kości   i   zapobiega   osteoporozie.
Długofalowe  badania  nad rolą  soi w zapobieganiu osteoporozie  u ludzi są  w
toku.  

Pamiętać   należy   wszakże   o   jednym   –   soja   może   wywoływać   reakcje

alergiczne.   Coraz   powszechniejsze   wprowadzanie   do   żywienia   produktów
sojowych   (na   przykład   substytutów   mleka   krowiego)   wykazało   możliwość
występowania   nietolerancji   białek   sojowych.   Objawy   nietolerancji
obserwowane   u   dzieci,   u   których   zastosowano   leczniczo   mleko   sojowe,   to
dolegliwości   ze   strony   przewodu   pokarmowego   (biegunki,   gorączka,
wymioty,   utrata   apetytu).   Objawy   te   są   podobne   do   występujących   w
przypadku nietolerancji białek mleka krowiego.     

Z   tego   względu   np.Ministerstwo   Zdrowia   Izraela   wydało   w   2005   r.

zalecenie,   by   produkty   sojowe   spożywać   umiarkowanie   oraz   całkowicie
wykluczyć   odżywki   sojowe   z   diety   niemowląt.   Zalecenia   te   były   zgodne   z
zaleceniami zastosowanymi przez Naczelnego Lekarza Wielkiej Brytanii oraz
Brytyjskiego   Towarzystwa   Dietetycznego.   Czyli   jak   zawsze   -   "wszystko
można,   byle   z   wolna   i   ostrożna...".   Umiar,   umiar   i   jeszcze   raz   umiar   we
wszystkim.

Pamiętać   należy   również   i   o   tym,   że     fitoestrogeny   soi   upośledzają

plemniki   spowalniając   ich   ruchliwość   i   prowadząc   do   zniszczenia   ich   DNA.
Mogą   odpowiadać   również   za   zaburzenia   erekcji,   co   pośrednio   upośledza
płodność, powodować zaburzenia układu rozrodczego i sprzyjać rakowi.

Gwoli   uspokojenia   należy   powiedzieć,   że   oleje   sojowe   tłoczone   na

zimno nie zawierają fitoestrogenów.

Problemem   stają   się   jednak   produkty   produkowane   z   soi

modyfikowanej   genetycznie   wprowadzanej   coraz   szerzej   na   rynki   całego
świata.

Najbardziej  popularne  produkty  sojowe  to  mleko  sojowe, tofu oraz  sos

sojowy.  Mleko   sojowe   jest  napojem   otrzymanym   z   namoczonych  w  wodzie,
a następnie rozdrobnionych ziaren sojowych.

 
Fragment   książki   z   cyklu   "Barwy   Twojego   Zdrowia"    -    "Tajemnice   suplementacji

odżywiania".

Autor: Janusz Dąbrowski

 

Autor: Janusz Dąbrowski
Artykuł pobrano ze strony 

eioba.pl