background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 
 

 

 

 
 
 

MINISTERSTWO EDUKACJI 
             NARODOWEJ 
 

 

 

 

Beata Rzeźnik 

 

 

 

 
Zastosowanie programów komputerowych 
magazynowo-sprzedażowych 341[03].Z2.04 
 

 

 

 
 

Poradnik dla ucznia 

 
 
 
 
 
 
 

 

 

 

Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy 
Radom 2006 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

Recenzenci: 
mgr Ewa Adamczyk

 

mgr Krystyna Kielan 
 
 
Opracowanie redakcyjne: 
mgr Małgorzata Sienna 
 
 
Konsultacja: 
dr Bożena Zając 
 
 
 
 
Korekta: 

 
 

 
 
Poradnik stanowi obudowę dydaktyczną programu jednostki modułowej 341[03].Z2.04 
„Zastosowanie programów komputerowych magazynowo-sprzedażowych”

 

zawartego 

w modułowym programie nauczania dla zawodu technik handlowiec. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2006

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

SPIS TREŚCI  

 
1.
  Wprowadzenie 4 
2.  Wymagania wstępne 6 
3.  Cele kształcenia 7 
4.  Materiał nauczania 

8 

4.1.  Bezpieczeństwo i higiena pracy na stanowisku komputerowym 

8 

4.1.1. Materiał nauczania 

4.1.2. Pytania sprawdzające 10 
4.1.3.  Ćwiczenia 10 
4.1.4. Sprawdzian postępów 11 

4.2.  Automatyczna instalacja i modyfikacja programu na potrzeby przedsiębiorstwa 12 

4.2.1. Materiał nauczania 

12 

4.2.2. Pytania sprawdzające 13 
4.2.3.  Ćwiczenia 14 
4.2.4. Sprawdzian postępów 15 

4.3.  Kartoteki kontrahentów 

16 

4.3.1. Materiał nauczania 

16 

4.3.2. Pytania sprawdzające 17 
4.3.3.  Ćwiczenia 17 
4.3.4. Sprawdzian postępów 18 

4.4.  Kartoteki towarów 

19 

4.4.1. Materiał nauczania 

19 

4.4.2. Pytania sprawdzające 21 
4.4.3.  Ćwiczenia 22 
4.4.4. Sprawdzian postępów 24 

4.5.  Dokumenty magazynowe 

25 

4.5.1. Materiał nauczania 

25 

4.5.2. Pytania sprawdzające 27 
4.5.3.  Ćwiczenia 27 
4.5.4. Sprawdzian postępów 29 

4.6.  Dokumenty zakupu 

30 

4.6.1. Materiał nauczania 

30 

4.6.2. Pytania sprawdzające 32 
4.6.3.  Ćwiczenia 33 
4.6.4. Sprawdzian postępów 36 

4.7.  Dokumenty sprzedaży 37 

4.7.1. Materiał nauczania 

37 

4.7.2. Pytania sprawdzające 38 
4.7.3.  Ćwiczenia 38 
4.7.4. Sprawdzian postępów 41 

4.8.  Rozrachunki z kontrahentami 

42 

4.8.1. Materiał nauczania 

42 

4.8.2. Pytania sprawdzające 43 
4.8.3.  Ćwiczenia 43 
4.8.4. Sprawdzian postępów 44 

 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

4.9.  Archiwizacja i zabezpieczanie danych 

45 

4.9.1. Materiał nauczania 

45 

4.9.2. Pytania sprawdzające 45 
4.9.3.  Ćwiczenia 46 
4.9.4. Sprawdzian postępów 46 

5.  Sprawdzian osiągnięć 47 
6.  Literatura 52 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

1.  WPROWADZENIE 

 
Poradnik będzie Ci pomocny w przyswajaniu wiedzy dotyczącej obsługi programów 

magazynowo-sprzedażowych, stosowanych w hurtowniach oraz jednostkach handlu 
detalicznego. W poradniku zamieszczono: 
1.  Wymagania wstępne, czyli wykaz niezbędnych umiejętności i wiedzy, które powinieneś 

mieć opanowane, aby przystąpić do realizacji tej jednostki modułowej. 

2.  Cele kształcenia tej jednostki modułowej. 
3.  Materiał nauczania (rozdział 4), który umożliwia samodzielne przygotowanie się do 

wykonania  ćwiczeń i zaliczenia sprawdzianów. Wykorzystaj do poszerzenia wiedzy 
wskazaną literaturę, system pomocy programu oraz inne źródła informacji. Obejmuje on 
również ćwiczenia, które zawierają: 

wykaz materiałów, narzędzi i sprzętu potrzebnych do realizacji ćwiczenia, 

pytania sprawdzające wiedzę, potrzebną do wykonania ćwiczenia, 

sprawdzian wiadomości. 

4.  Zestaw pytań sprawdzających Twoje opanowanie wiedzy i umiejętności z zakresu całej 

jednostki. Zaliczenie tego ćwiczenia jest dowodem osiągnięcia umiejętności praktycznych 
określonych w tej jednostce modułowej.  

Jeżeli masz trudności ze zrozumieniem tematu lub ćwiczenia, to poproś nauczyciela lub 

instruktora o wyjaśnienie i ewentualne sprawdzenie, czy dobrze wykonujesz daną czynność. 
Po przerobieniu materiału spróbuj zaliczyć sprawdzian z zakresu jednostki modułowej. 

Do wykonania ćwiczeń możesz wykorzystać dowolny program komputerowy z zakresu 

gospodarki magazynowej i handlu. Program jest dostarczony z plikiem pomocy dla 
użytkownika. Jest on opatrzony spisem treści, indeksem, systemem wyszukiwania, a także 
odsyłaczami hipertekstowymi. Jest to wygodne narzędzie, zawiera aktualne wyjaśnienia 
i wskazówki do wykonania poszczególnych operacji. W czasie wykonywania ćwiczeń 
powinieneś korzystać z pomocy w programie jak najczęściej. 

Z uwagi na powiązania występujące w programach komputerowych ćwiczenia wykonuj 

w kolejności podanej w poradniku. Stosuj numerację dokumentów proponowaną przez 
program komputerowy, a daty występujące w ćwiczeniach dostosuj do daty systemowej. 

 
Bezpieczeństwo i higiena pracy 

W czasie pobytu w pracowni musisz przestrzegać regulaminów, przepisów bhp i higieny 

pracy oraz instrukcji przeciwpożarowych, wynikających z rodzaju wykonywanych prac. 
Przepisy te poznasz podczas trwania nauki. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

 

 
Schemat układu jednostek modułowych 
 

Moduł 

341[03].Z2 

Towar jako przedmiot handlu 

341[03].Z2.01 

Określanie czynników wpływających 

na jakość towarów 

341[03].Z2.02 

Ustalenie asortymentu handlowego 

341[03].Z2.03 

Realizacja prac związanych  

z logistyczną obsługą przedsiębiorstwa 

handlowego 

341[03].Z2.04 

Zastosowanie programów 

komputerowych magazynowo-

sprzedażowych 

341[03].Z2.05 

Prowadzenie korespondencji 

handlowej w języku obcym 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

2.  WYMAGANIA WSTĘPNE 

 
Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej „Zastosowanie programów 

komputerowych magazynowo-sprzedażowych”, powinieneś umieć: 
−  poruszać się w systemie operacyjnym Windows, 
−  przełączać się w oknach otwartych aplikacji, 
−  wypełniać pola okien dialogowych, 
−  obsłużyć prosty kreator ułatwiający pracę, np. w aplikacjach Office, 
−  korzystać z komputerowego systemu pomocy (helpu), 
−  korzystać z różnych źródeł informacji, np. Internetu, 
−  określać uregulowania prawne dotyczące prowadzenia rachunkowości, 
−  scharakteryzować proces rejestracji działalności gospodarczej, 
−  dokumentować zdarzenia gospodarcze występujące w jednostkach handlowych, 
−  sporządzać dowody księgowe, 
−  sklasyfikować dowody księgowe, 
−  wybrać strategię ustalania ceny, 
−  wycenić rozchód towarów z magazynu, 
−  obsługiwać programu użytkowe z zakresu księgowości w małych przedsiębiorstwach 

handlowych. 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

3.  CELE KSZTAŁCENIA 

 
W wyniku realizacji programu jednostki modułowej, powinieneś umieć: 

−  zastosować zasady ergonomii na stanowisku komputerowym, 
−  zastosować przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowisku komputerowym, 
−  wykonać czynności operatorskie podczas instalowania i obsługi programu, 
−  wprowadzić dane dostawców, 
−  wprowadzić dane odbiorców, 
−  stworzyć kartoteki magazynowe, 
−  skalkulować cenę sprzedaży, 
−  wystawić faktury VAT i faktury korygujące, 
−  sporządzić rejestr zakupu VAT, 
−  sporządzić rejestr sprzedaży VAT, 
−  zastosować przepisy dotyczące podatku VAT, 
−  sporządzić dokumenty magazynowe, 
−  rozliczać wyniki inwentaryzacji, 
−  wyceniać rozchód towarów z magazynu, 
−  utworzyć archiwum danych, 
−  odtworzyć dane z kopii bezpieczeństwa. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

4.  MATERIAŁ NAUCZANIA 

 

4.1. Bezpieczeństwo i higiena pracy na stanowisku 

komputerowym 

 

4.1.1. Materiał nauczania 

 

W wyniku stałego postępu techniki otoczenie, w jakim żyjemy podlega ciągłym 

zmianom. Stajemy się społeczeństwem informacyjnym. Zmienia się sposób wykonywania 
pracy. Obecnie nieodłącznym narzędziem pracy biurowej jest komputer. Większość z nas 
spędza przed komputerem całe dnie. Długookresowe obcowanie z komputerem, to również 
obcowanie z 

czynnikami szkodliwymi dla zdrowia, które mogą powodować wiele 

dolegliwości zdrowotnych. 

Rys. 1. Dolegliwości zdrowotne, które może wywołać długookresowa praca z komputerem [2] 

 

Dolegliwości te spowodowane są  głównie przez niepoprawne ustawienie stanowiska 

komputerowego i jego wyposażenia. Aby uniknąć zagrożeń dla zdrowia człowieka, 
komputerowe miejsce pracy należy projektować zgodnie z zasadami ergonomii oraz 
przepisami bhp. 

Ergonomia to nauka zajmująca się dostosowywaniem miejsca pracy do potrzeb 

pracownika. 

Bhp (bezpieczeństwo i higiena pracy) to ogół  środków i urządzeń  służących do 

stworzenia warunków pracy, eliminujących zagrożenie życia lub zdrowia pracownika. 

 
Ergonomiczne stanowisko pracy powinno być uniwersalne i elastyczne. Takie, aby 

można było wykonać na nim wiele zadań, ale również dostosować do indywidualnych 
potrzeb użytkownika. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

 

 

Rys. 2. Prawidłowa postawa przy biurku oraz bezpieczne odległości od sprzętu [1]

 

 

Minimalne wymagania bhp oraz ergonomii, które powinno spełnić stanowisko pracy 

wyposażone w monitor ekranowy określa załącznik nr 1 do Rozporządzenia Ministra Pracy 
i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na 
stanowiskach komputerowych wyposażonych w monitory ekranowe 
(Dz.U. nr 148, poz. 979). 

Największy wpływ na zdrowie i komfort użytkownika ma monitor. Zgodnie 

z rozporządzeniem powinien on spełniać następujące wymagania: 
−  znaki na ekranie powinny być wyraźne i czytelne, 
−  ekran powinien być stabilny, bez tętnienia, 
−  powinien być pokryty warstwą antyodbiciową lub wyposażony w odpowiedni filtr, 
−  powinien być ustawiony w odległości 40–70 cm i 20º – 50º poniżej linii wzroku. 

Nieodzownym wyposażeniem stanowiska komputerowego jest klawiatura. Bez względu 

na model powinna: 
−  być osobnym wyposażeniem stanowiska pracy, 
−  umożliwiać  użytkownikowi przyjęcie pozycji, która nie powodowałaby zmęczenia 

mięśni kończyn górnych. 
Także przy wyborze myszy należy kierować się ergonomią. Mysz powinna spełniać 

następujące kryteria: 
−  kształt myszy powinien być odpowiedni do dłoni użytkownika, 
−  cała dłoń powinna wygodnie leżeć na myszy, 
−  przednia część myszy powinna znajdować się poniżej tylnej, 
−  mysz przy poruszaniu nie powinna się blokować. 

Duże znaczenie dla komfortu pracy na stanowisku komputerowym ma stół i krzesło. Stół 

powinien umożliwiać ustawienie na różnej wysokości monitora ekranowego i klawiatury. 
Wysokość stołu powinna zapewniać naturalne położenie rąk przy obsłudze klawiatury 
i odpowiednią przestrzeń do umieszczenia nóg pod blatem stołu. Krzesło powinno być: 
−  obrotowe, 
−  dostosowane do wysokości stołu i człowieka, 
−  powinno mieć wyprofilowane płyty siedziska i oparcia, 
−  powinno mieć podłokietniki. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

10 

4.1.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Jakie skutki może wywołać długotrwała praca z komputerem? 
2.  W jaki sposób można zmniejszyć uciążliwość pracy z komputerem? 
3.  Jakie przepisy regulują wymagania stawiane komputerowym stanowiskom pracy? 
4.  W jakiej odległości od oczu powinien być ustawiony monitor? 
5.  Na jakiej wysokości powinno być ustawione siedzisko krzesła? 
6.  Jakie wymagania powinien spełniać stół, na którym ustawiamy elementy wyposażenia 

stanowiska komputerowego? 

 

4.1.3. Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Sprawdź stanowisko komputerowe, na którym pracujesz i porównaj z opisem 

prawidłowo urządzonego miejsca pracy rys. 2. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:  

1)  przeanalizować rysunek 2, 
2)  sprawdzić, ustawienie monitora, 
3)  sprawdzić ustawienie klawiatury, 
4)  zmierzyć wysokość stołu i wysokość krzesła, 
5)  wynotować elementy, które nie spełniają wymagań, 
6)  zaproponować rozwiązania poprawiające funkcjonalność stanowiska pracy. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe – maksymalnie 2 osoby przy stanowisku, 
−  Rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach 

komputerowych wyposażonych w monitory ekranowe  (Dz.U. nr 148, poz. 979)

−  miarka, do mierzenia odległości. 
 
Ćwiczenie 2 

Wypracuj zasady właściwej pracy przy komputerze. 
 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  przeczytać regulamin pracowni komputerowej, 
2)  zapoznać się z zasadami bhp na stanowisku komputerowym, 
3)  przeanalizować czynniki wpływające na bezpieczną pracę z komputerem, 
4)  wymienić zagrożenia wynikające z niewłaściwego użytkowania urządzeń na stanowisku 

komputerowym, 

5)  opracować wykaz działań eliminujących zagrożenia. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe – maksymalnie 2 osoby przy stanowisku, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

11 

−  Rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach 

komputerowych wyposażonych w monitory ekranowe

−  regulamin pracowni komputerowej. 
 

4.1.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  zdefiniować pojęcie ergonomia? 

 

 

2)  zdefiniować pojęcie bhp? 

 

 

3)  określać skutki niewłaściwego ustawienia stanowiska komputerowego? 

 

 

4)  wymieniać parametry właściwie zorganizowanego stanowiska 

komputerowego? 

 

 

 

 

5)  zorganizować stanowisko komputerowe zgodnie z zasadami ergonomii 

i bhp? 

 

 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

12 

4.2. Automatyczna instalacja i modyfikacja programu na 

potrzeby przedsiębiorstwa 

 

4.2.1. Materiał nauczania 

 
Instalacja programu magazynowo-sprzedażowego 

Programy magazynowo-sprzedażowe są modułami zintegrowanych systemów 

zarządzania firmą. Ich zadaniem jest wspomaganie pracy działu handlowego i gospodarki 
magazynowej, poprzez ułatwienie rejestracji zdarzeń gospodarczych i wystawiania 
odpowiednich dokumentów. 

Przed zakupem należy zastanowić się, czy wybrane przez nas oprogramowanie 

odpowiada obecnym potrzebom firmy. Istotne jest również to, czy będzie można je 
rozbudować o kolejne moduły i stanowiska, w przypadku rozwoju firmy. Zanim podejmiemy 
decyzję o zakupie koniecznie musimy zapoznać się z wymaganiami sprzętowymi i sprawdzić, 
czy komputer przeznaczony do pracy z programem spełnia te wymagania. 

Instalację programu należy przeprowadzić zgodnie z instrukcją przebiegu instalacji 

znajdującej się w dokumentacji zakupionego programu. Najczęściej instalacja rozpoczyna się 
samoczynnie po włożeniu płyty instalacyjnej do napędu CD. Otwiera się wówczas kreator 
prowadzący nas przez proces instalacji krok po kroku. Jeżeli to nie nastąpi, należy uruchomić 
kreator instalacyjny, wybierając z płyty plik instaluj.exe lub install.exe lub setup.exe. 
Instalację programów magazynowo-sprzedażowych możemy podzielić: 
−  ze względu na liczbę stacji roboczych na:  

•  jednostanowiskowe, 
•  sieciowe, 

−  ze względu na zastosowane oprogramowanie interfejsu do baz danych na: 

•  instalacje typowe, 
•  instalacje specjalne. 

Instalując oprogramowanie, należy wybrać typ instalacji oraz określić folder (katalog) 

docelowy. Zaleca się, aby przed instalacją zakończyć pracę wszystkich programów 
użytkowych i zapisać wszystkie otwarte dokumenty, ponieważ w czasie instalacji może 
zostać wykonany automatyczny restart komputera. 

Bardzo ważnym elementem instalacji oprogramowania jest akceptacja umowy 

licencyjnej. Dzięki licencji na oprogramowanie możemy je w sposób legalny zainstalować. 
Oprogramowanie jest specyficznym rodzajem produktu. Kupując oprogramowanie, nie 
stajemy się jego właścicielami. Oprogramowanie stanowi własność intelektualną jego twórcy 
lub producenta. My nabywamy prawo korzystania z oprogramowania – licencję.  

Z każdym typem oprogramowania otrzymujemy dokumentację, która służy jako dowód 

posiadania licencji. Należy pamiętać,  że programy są chronione przez prawo autorskie. 
Kopiowanie lub dystrybucja są zabronione i grożą odpowiedzialnością karną. 
 
Rozpoczęcie pracy z programem 

Przystępując do pracy z programem, należy wykonać następujące czynności: 

−  uruchomić system operacyjny, 
−  uruchomić program korzystając ze skrótu na pulpicie, 
lub w przypadku braku skrótu 
−  wybrać z paska zadań Start i otworzyć program tak, jak każdą aplikację Windowsa. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

13 

Pierwszym krokiem pracy z programem magazynowo-sprzedażowym jest założenie 

firmy. W tym celu należy podać dane identyfikacyjne związane z podmiotem gospodarczym 
obsługiwanym w systemie. Będą one wykorzystywane na wydrukach dokumentów, 
generowanych przez program.  

Następnie należy dostosować ustawienia i parametry pracy programu do indywidualnych 

potrzeb firmy. Parametry określają sposoby kontroli i prezentacji danych, sposoby ochrony 
dokumentów, pozwalają zarządzać numeracją wystawianych dokumentów. Najczęściej 
parametry dostępne są w ustawieniach lub w opcjach programu i w celu łatwiejszej obsługi są 
podzielone na grupy tematyczne, np. zasady obliczeń, parametry polityki sprzedaży. 
Dokonując ustawień parametrów pracy programu, należy pamiętać o obowiązujących 
przepisach rachunkowości i przepisach podatkowych, ale także o tym, że zmian należy 
dokonać przed sporządzeniem pierwszego dokumentu. 

Specyficzną formą ustawień  są  słowniki. Zdefiniowanie danych słowników ułatwia 

dopisywanie nowych kartotek i dokumentów. Nowe pozycje do słowników można dodawać 
w dowolnym momencie pracy z programem i używać wielokrotnie w różnych miejscach 
programu. Uzupełniając słowniki ich zawartość, należy starannie przemyśleć, gdyż 
w większości programów nie można modyfikować użytych pozycji. 

Kolejnym, ważnym elementem, o którym należy pamiętać rozpoczynając pracę 

z programem, jest konfiguracja drukarek. Odpowiadają one za prawidłowe formatowanie 
wydruków. Aby ustawić parametry wydruku, wystarczy drukarka domyślna, zainstalowana na 
naszym komputerze. Jest ona niezbędna do generowania podglądu wydruku. Gdy chcemy 
drukować dokumenty na papier, musimy posiadać sprawną drukarkę podłączoną do 
komputera. W programach magazynowo-sprzedażowych często są wymagane drukarki 
fiskalne. Ich ustawienie jest konieczne w jednostkach, które rejestrują sprzedaż na kasach 
fiskalnych. 

W każdej jednostce gospodarczej ważne jest określenie, kto wykonuje poszczególne 

czynności i za co jest odpowiedzialny. Programy komputerowe dają taką możliwość poprzez 
nadanie uprawnień i kompetencji poszczególnym użytkownikom. Każdy użytkownik 
zabezpiecza swoje uprawnienia hasłem. Dodawanie użytkowników i nadawanie im uprawnień 
do wykonywania poszczególnych operacji przeprowadza administrator (użytkownik 
o najwyższych uprawnieniach). 
 

4.2.2. Pytania sprawdzające  

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Jakie zasady obowiązują przy instalacji programów w środowisku Windows? 
2.  W jaki sposób możemy obsługiwać programy w środowisku Windows? 
3.  Co to jest licencja i do czego służy? 
4.  Jakie czynności należy wykonać, aby rozpocząć pracę z programem magazynowo- 

sprzedażowym? 

5.  Jakie powiązania występują między rejestracją działalności gospodarczej w praktyce 

a rejestracją firmy w programie magazynowo-sprzedażowym? 

6.  Na czym polega rejestracja firmy w programie magazynowo-sprzedażowym? 
7.  W jaki sposób dostosować parametry pracy programu do potrzeb firmy? 
 
 
 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

14 

4.2.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Zainstaluj dowolny program magazynowo-sprzedażowy na swoim stanowisku pracy. Po 

zakończeniu procesu instalacyjnego uruchom program. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  uruchomić komputer, 
2)  sprawdzić, czy komputer spełnia wymagania sprzętowe programu, 
3)  włożyć płytę instalacyjną do napędu, poczekać na autostart lub w oknie „Mój komputer” 

otworzyć stację CD, a następnie plik startowy setup.exe lub instaluj.exe lub install.exe. 

4)  przeprowadzić instalację za pomocą kreatora instalacji, 
5)  zakończyć proces instalacji programu i opróżnić stację CD, 
6)  uruchomić program klikając myszką na pulpicie skrót do programu lub wybierając 

program z Menu Start.  

 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe, 
−  płyta z programem magazynowo-sprzedażowym. 
 
Ćwiczenie 2 

Utwórz w zainstalowanym programie magazynowo-sprzedażowym firmę o 

następujących danych: 

Hurtownia Artykułów Chemicznych „MagChem”, 
NIP 726-147-84-23; REGON 476523182, 
91-852 Łódź, ul. Papierowa 26, woj. łódzkie, 
bank: BZ WBK II O/Łódź nr rachunku: 42 1090 1304 0000 0001 0378 2897 
tel./faks 0-42 674-25-15, email: magchem@strefa.pl. 
Hurtownia handluje tzw. chemią gospodarczą – głównie środki czystości (płyny do 
mycia naczyń, płyny do WC, szampony, mydła).  

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  rozpocząć pracę z programem magazynowo-sprzedażowym, 
2)  wybrać opcję pozwalającą na rejestrację nowej firmy, 
3)  wprowadzić dane identyfikacyjne firmy do odpowiednich pól okien programu, 
4)  zapisać wprowadzone dane, 
5)  rozpocząć pracę z nową firmą. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym. 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

15 

Ćwiczenie 3 

Dostosuj program magazynowo-sprzedażowy do specyfiki działalności firmy 

„MagChem”: 
−  zdefiniuj nowego użytkownika, Annę Michałowską, z ograniczonym dostępem do 

dokumentów płatności, 

−  skonfiguruj drukarkę do wydruku graficznego, 
−  zdefiniuj formy płatności: 

•  bezgotówkowe: przelew 1 dzień, przelew 7 dni, przelew 30 dni, karta kredytowa, 
•  inne: pobranie, 

−  zdefiniuj kody PKWiU (Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług): 

•  24.51.32-30.00 płyn do mycia naczyń, 
•  24.51.31-20.00 mydło w kawałkach, 
•  24.51.31-83.00 mydło w płynie, 
•  24.51.32-40.00  proszki do prania, 
•  24.51.31-50.00 płyny do prania, 
•  24.51.44-00.00  środki do czyszczenia, 
•  24.52.16-30.00 szampony. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować w programie magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję zmiany parametrów pracy, 
3)  wprowadzić podane parametry do odpowiednich okien programu, 
4)  zapisać wprowadzone dane. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem” 

 

4.2.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  zainstalować dowolny program magazynowo-sprzedażowy? 

 

 

2)  uruchomić program magazynowo-sprzedażowy? 

 

 

3)  utworzyć nową firmę w programie magazynowo-sprzedażowym? 

 

 

4)  uzupełnić brakujące dane firmy? 

 

 

5)  zmodyfikować parametry pracy programu? 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

16 

4.3. Kartoteki kontrahentów 

 

4.3.1. Materiał nauczania 

 

Kartoteki kontrahentów służą do ewidencjonowania i zarządzania informacjami 

o partnerach  handlowych  przedsiębiorstwa. Kontrahentami przedsiębiorstwa, jej odbiorcami 
i dostawcami,  mogą być osoby fizyczne i podmioty gospodarcze, zarówno krajowe, jak 
i zagraniczne. Mianem kontrahentów określamy wszystkie podmioty współpracujące z naszą 
firmą w zakresie podstawowej działalności gospodarczej. 

Dane zgromadzone w kartotece kontrahentów wykorzystywane są podczas wystawiania 

dokumentów sprzedażowych, magazynowych i płatniczych. 

Zadaniem kartotek jest ułatwienie pracy z programem komputerowym. Raz 

wprowadzone dane mogą być wykorzystywane wielokrotnie, bez potrzeby ponownego 
wpisywania. 

Najczęściej karta kontrahenta składa się z różnych zakładek, do których wprowadzamy 

następujące informacje: 

−  kod (symbol) kontrahenta, np. nazwa skrócona, 

−  dane adresowe kontrahenta, 

−  NIP, 

−  numery rachunków bankowych, 

−  sposób płatności, 

−  warunki sprzedaży, 

−  informacje, w jaki sposób kontaktować się z kontrahentem, 

−  adres strony internetowej kontrahenta – istnieje możliwość wywołania strony WWW 

z poziomu kartoteki. 

Kartoteki kontrahentów pozwalają użytkownikowi: 

−  przeprowadzić analizę historii transakcji z danym kontrahentem, 

−  zaplanować kontakty z wybranym klientem, 

−  określić działania marketingowe skierowane do wybranego klienta, np. promocje, rabaty, 

−  kontrolować stan płatności, 

−  prowadzić rozrachunki. 

Cechą charakterystyczną każdej kartoteki, niezależnie od programu, jest kod (symbol) 

kontrahenta. Powinien on być niepowtarzalny, jednoznacznie identyfikujący kontrahenta. 
Należy pamiętać,  że po wystawieniu dokumentu wykorzystującego dane kontrahenta, 
zawartość kodu zostanie zablokowana i nie będzie można jej zmienić. Pozostałe dane 
możemy modyfikować w każdej chwili pracy z programem. Wprowadzając dane kontrahenta 
możemy zaobserwować powiązanie kartoteki ze słownikami. Mamy możliwość wyboru 
wcześniej zdefiniowanych informacji na temat miast, rejonów, krajów czy form płatności. 

Dane w kartotekach kontrahentów możemy pogrupować i uporządkować w katalogi 

według różnych kryteriów. Strukturę katalogów możemy tworzyć wg własnych upodobań 
i potrzeb, np. założymy katalog odbiorcy a w nim podkatalogi odbiorcy wg miast. 

Kartoteki kontrahentów w programach magazynowych są wyposażone w tzw. filtry 

(wyszukiwarki), które ułatwiają identyfikację kontrahenta w systemie. Szukanie może 
odbywać się wg różnych kryteriów wyszukiwania, np.: nazwy, kodu, NIP-u, adresu. 

Programy magazynowo-sprzedażowe umożliwiają prowadzenie rozliczeń finansowych 

z pracownikami i urzędami (instytucjami). Ponieważ rozliczenia te nie wynikają bezpośrednio 
z działalności handlowej, dane dotyczące pracowników i instytucji są wyłączone z grupy 
kontrahentów i zgrupowane w odrębnych kartotekach. Zasada działania kartotek 
pracowników i urzędów jest taka sama, jak kartotek kontrahentów. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

17 

4.3.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Kogo nazywamy kontrahentem firmy? 
2.  Według jakich kryteriów możemy sklasyfikować kontrahentów firmy? 
3.  Gdzie przechowujemy dane kontrahentów w programie komputerowym? 
4.  Jakie funkcje w programie magazynowo-sprzedażowym pełni kartoteka kontrahentów? 
5.  Jakie informacje opisujące kontrahenta są niezbędne do wystawienia dokumentu 

księgowego? 

 

4.3.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Wprowadź do kartoteki kontrahentów, w programie magazynowo-sprzedażowym dane, 

opisujące dostawców hurtowni „MagChem”: 
1)  PHU Hankel Jan Marczak; 00-145 Warszawa; ul. Słoneczna 34; woj. mazowieckie;  

NIP 894-123-45-12; REGON 356941789; tel. 0-22 725-54-74; www.marczak.hankel.pl 
bank  PKO  BP  Warszawa;  nr  rachunku  12 3659 8745 3694 2000 0874 1255;  forma 
płatności: przelew. 

2)  Wyrób Artykułów Chemicznych „CARO”  Karolina Wesoła; 97-200 Tomaszów 

Mazowiecki; ul. Łódzka 27/30 woj. łódzkie; NIP 528-325-89-14; REGON 475632891; 
tel.  0-44 724-49-88;  www.caro.pl;  BZ  WBK  42 1020 4569 1236 0001 0000 0111;  forma 
płatności: karta płatnicza 

3)  „ROLKA” Zakłady Chemiczne  Marta Talkowska; 15-950 Białystok; ul. Augustowska 

15/18 woj. podlaskie; NIP 528-478-23-15; REGON 475639218; tel. 0-85 675-41-16; 
faks 0-85 675-41-17;  Bank  Śląski 93 7524 1587 0000 4569 0005 0011; forma płatności: 
przelew 14 dni. 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  uruchomić program magazynowo-sprzedażowy i otworzyć dane firmy „MagChem”, 
2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję dopisywania danych do kartotek 

kontrahentów, 

3)  otworzyć kartotekę kontrahentów, 
4)  założyć katalog dostawcy, 
5)  wprowadzić dane identyfikacyjne dostawców, 
6)  zapisać wprowadzone dane. 

 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 2 

Wprowadź do kartoteki kontrahentów, w programie magazynowo-sprzedażowym dane 

opisujące odbiorców hurtowni „MagChem”: 
1)  Sklep AGD Agata Chmiel; 91-456 Łódź; ul. Wspaniała 41; woj. łódzkie;  

NIP 725-569-12-48; REGON 471256421; tel. 0-42 726-24-74; faks 0-42 726-24-75; 
forma płatności: przelew 7 dni; rabat 5%. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

18 

2)  PH „Kiosk u Franka” Franciszek Madej; 92-365 Łódź; ul. Poziomkowa 45/48; woj. 

łódzkie; NIP 728-456-23-52; REGON 471236547, forma płatności przelew 14 dni. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować w programie magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  otworzyć kartotekę kontrahentów, 
3)  założyć katalog odbiorcy, 
4)  wprowadzić dane identyfikacyjne odbiorców, 
5)  zapisać wprowadzone dane. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 3 

Wyszukaj w internetowej panoramie firm, dane 5 potencjalnych dostawców hurtowni 

„MagChem”. Wyszukane dane wprowadź do kartoteki kontrahentów w programie 
magazynowo-sprzedażowym. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 

1)  uruchomić przeglądarkę internetową, 
2)  ustalić adres internetowy panoramy firm, 
3)  ustalić zakres tematyczny wyszukiwania np. wg branży (powinna być zgodna 

z działalnością hurtowni), 

4)  wypisać dane 5 podmiotów gospodarczych (producentów), których asortyment odpowiada 

działalności hurtowni, 

5)  wprowadzić wypisane dane do kartoteki kontrahentów w programie magazynowo-

sprzedażowym (numery NIP, REGON, nr konta  nadaj kontrahentom dowolnie), 

6)  zapisać wprowadzone dane. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu i z zainstalowanym programem 

magazynowo-sprzedażowym oraz zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

4.3.4. Sprawdzian postępów  

Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  założyć katalogi kontrahentów w programie magazynowo- 

sprzedażowym? 

 

 

 

 

2)  wprowadzić dane kontrahentów do kartotek w programie 

komputerowym? 

 

 

 

 

3)  wykorzystać, przy wprowadzaniu danych, informacje zawarte 

w słownikach programu? 

 

 

 

 

4)  wyszukiwać potrzebne informacje w kartotece kontrahentów? 

 

 

5)  wyszukiwać informacje o kontrahentach w Internecie? 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

19 

4.4. Kartoteki towarów 

 

4.4.1. Materiał nauczania 

 
Towary są to rzeczowe składniki majątku obrotowego, nabyte w celu sprzedaży w stanie 

nieprzetworzonym. 

Do ewidencjonowania i zarządzania informacjami o asortymencie handlowym 

w programie  magazynowo-sprzedażowym służy kartoteka towarów. Jest to podstawowa 
kartoteka wykorzystywana do wystawiania dokumentów zakupu i sprzedaży oraz 
dokumentów magazynowych. 

W programie magazynowo-sprzedażowym pojęcie towaru jest pojmowane szerzej niż 

w praktyce. W programie za towar uznaje się wszystko, co może stać się przedmiotem 
handlu. Najczęściej programy te rozróżniają następujące typy towarów: 

−  artykuł – towar objęty gospodarką magazynową, tzn. przyjmowany do magazynu 

i wydawany z magazynu, a jego stan magazynowy nie może być wielkością ujemną, 

−  usługa – nie są przyjmowane na stan magazynu, 

−  komplet – towar złożony, tworzą go towary innego typu (proste), cena może być ustalana 

dowolnie, 

−  zestaw – towar złożony, tworzą go towary innego typu, cena jest sumą cen jego 

elementów składowych, 

−  opakowania – służą do pakowania towarów. 

Kartoteka towarów grupuje towary będące przymiotem handlu danej jednostki 

gospodarczej. Każdy towar, umieszczony w kartotece może być opisany przez następujące 
parametry: 

−  kod (symbol) – umożliwia identyfikację danego towaru i zapobiega pomyłkom przy jego 

przyjmowaniu lub wydawaniu, powinien jednoznacznie określać pozycję, należy 
przemyśleć sposób kodowania tak, by kod łatwo kojarzył się z danym towarem i jego 
cechami, 

−  nazwa towaru – pełna nazwa towaru, będzie drukowana na dokumentach, 

−  rodzaj towaru – określa typ towaru, 

−  jednostka miary (podstawowa i pomocnicza) – jednostka podstawowa jest jednostką 

ewidencyjną, np. sztuki, jednostki pomocnicze są jej wielokrotnością, np. 1 opakowanie = 
12 szt., 

−  VAT – stawka procentowa zgodnie z ustawą o podatku VAT, 

−  PKWiU – ten symbol jest obowiązkowy, jeżeli stawka VAT jest inna niż 22%, 

−  PCN – występują w przypadku handlu z krajami UE, 

−  podatkowe przeliczniki ewidencyjnych jednostek miary (w przypadku sporządzania 

deklaracji Intrastat – system statystyki obrotów handlowych pomiędzy państwami 
członkowskimi UE), 

−  kod EAN (kod kreskowy, paskowy) – służy do jednoznacznego identyfikowania 

przedmiotu obrotu handlowego, jest niezbędny podczas identyfikacji towarów przy 
pomocy skanera,  

−  cena zakupu netto – cena wynikająca z dokumentu zakupu, 
−  marża lub narzut – stawka %, służy na pokrycie kosztów działalności 

i wygospodarowanie zysku, 

−  cena sprzedaży netto – cena zakupu powiększona o marżę, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

20 

−  metoda rozliczania rozchodu towarów – metoda FIFO lub LIFO; należy wybrać jedną 

metodę dla całego magazynu, wybranej metody nie należy zmieniać w trakcie roku 
obrotowego. 
W większości programów metodę rozchodu towarów ustala się w parametrach pracy 
programu. 

 

Kartoteki towarów w programach magazynowych pozwalają przeprowadzać następujące 

operacje na towarach: 
−  dodawać towary do kartotek, 
−  usuwać towary z kartotek, 
−  grupować towary, 
−  modyfikować opis towaru, 
−  wyszukiwać towary wg różnych kryteriów, 
−  zmontować komplety i zestawy, 
−  kontrolować stany magazynowe towarów, 
−  analizować historię dostaw i sprzedaży danego towaru, 
−  obliczać wskaźniki rotacji, 
−  sporządzać inwentaryzację, 
−  kalkulować ceny sprzedaży, 
−  przygotowywać cenniki towarów, 
−  prowadzić politykę sprzedaży poprzez stosowanie indywidualnych rabatów, upustów 

i rezerwację towarów. 

 
Kalkulacja cen sprzedaży 

Cena jest to wartość towaru wyrażona w mierniku pieniężnym. Dobrze ustalona cena 

powinna być zbliżona do ceny rynkowej na dany towar i atrakcyjna dla klientów, czyli taka, 
po której towar dobrze się sprzedaje. Ceny możemy ustalać, nadając towarom jednakowe 
stawki marży lub zróżnicowane w zależności od grup towarów. Ceny mogą być jednakowe 
dla wszystkich klientów lub zróżnicowane poprzez stosowanie rabatów dla wybranych 
klientów. 

Marża jest to zysk handlowca. Różnicę między ceną sprzedaży netto a ceną zakupu netto 

nazywamy marżą handlową. 

 

 

Rys. 3. Struktura ceny sprzedaży [źródło: opracowanie własne]

 

Cena zakupu netto 

Marża 

Cena sprzedaży netto 

Podatek VAT 

Cena sprzedaży brutto

+

+

=

 

=

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

21 

Marża najczęściej doliczana jest stawką % do ceny zakupu (rachunek „od sta”) lub 

liczona stawką % od ceny sprzedaży (rachunkiem „w stu”). Ta cena, która jest podstawą 
obliczenia marży, przyjmowana jest za 100%. W programach komputerowych 
odpowiednikiem rachunku „od sta” jest „narzut”, a rachunku „w stu” „marża”. 

 

Przykład kalkulacji ceny i marży 
 

Załóżmy, że cena zakupu netto towaru wynosi 80 zł. Marża handlowa 20%. Ile wyniesie 

cena sprzedaży netto? 

Rachunek od sta: 

Rachunek w stu 

Składniki ceny 

w zł Składniki ceny 

w zł 

Cena zakupu netto  
Marża  
Cena sprzedaży 
netto  

100% 

20% 

120% 

80,00 
16,00 
96,00 

Cena zakupu netto  
Marża  
Cena sprzedaży netto 

80% 
20% 

100% 

80,00 
20,00 

100,00 

 
Programy komputerowe umożliwiają kalkulację cen w obu wariantach. Wybór jednego 

z nich  zależy od zasad przyjętych w danej jednostce gospodarczej. Należy zapamiętać,  że 
zmiana sposobu wyliczania marży w trakcie pracy programu nie zmienia określonych cen 
sprzedaży. Zmianie ulegnie jedynie procent marży. Możliwe jest również ustalanie cen 
towarów w walucie obcej. W tym celu musimy zdefiniować w słownikach programu, kursy 
walut obcych. 

 

Metody wyceny rozchodu towarów 
 

Rozchód towarów i ich wartość w magazynie, programy komputerowe rozliczają zgodnie 

z obowiązującymi przepisami rachunkowości. Do wyboru mamy następujące metody: 
1.  FIFO (ang. First In First Out – pierwsze przyszło pierwsze wyszło) – metoda oparta jest 

na założeniu, że najwcześniej zakupione towary są rozchodowane w pierwszej kolejności. 

2.  LIFO (ang. Last In First Out – ostatnie przyszło pierwsze wyszło) – metoda oparta jest na 

założeniu, że w pierwszej kolejności są rozchodowane towary najpóźniej zakupione. 

3.  Cen przeciętnych – polega na wycenie rozchodu towarów oraz zapasu według średniej 

ważonej zakupu. 

W zależności od zastosowanej metody wyceny rozchodu towarów wartości zapasu 

końcowego i rozchodu będą kształtować się różnie. 
 

4.4.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Co nazywamy towarem? 
2.  Jakie rodzaje towarów występują w programach magazynowo-sprzedażowych? 
3.  Jakie parametry opisują towar w programie magazynowo-sprzedażowym? 
4.  Jakie funkcje spełnia kartoteka towarów? 
5.  W jaki sposób należy ustalić kod towaru? 
6.  Jaką funkcję w kartotece towaru pełni kod towaru? 
7.  Co nazywamy ceną towaru? 
8.  Co to jest marża? 
9.  Jakimi metodami możemy ustalić cenę towaru? 
10. Jakimi metodami możemy wycenić rozchód towarów z magazynu? 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

22 

4.4.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Załóż, w kartotece towarów hurtowni „MagChem” następujące katalogi (grupy 

towarów): 

−  mydła, 

−  płyny do mycia naczyń, 

−  płyny do płukania tkanin, 

−  proszki do prania, 

−  szampony, 

−  środki do WC. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję dopisywania danych do kartotek towarów, 
3)  otworzyć kartotekę towarów, 
4)  dodać nowe pozycje w katalogach, 
5)  zatwierdzić wprowadzone dane. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 2 

Wprowadź do kartoteki towarów w programie magazynowo-sprzedażowym towary 

będące przedmiotem handlu w hurtowni „MagChem”. 

 

L

Kod towaru 

Nazwa towaru

J.m. PKWiU

AGA 5 l 

Płyn do naczyń AGA 5 l

szt. 

24.51.32-30.00

BAMBIK 150 ml

Szampon BAMBIK 150 ml

szt. 

24.52.16-30.00

3 BOBASEK 

100 

g

Mydło w kostce BOBASEK 100 g

szt. 24.51.31-20.00

TOSIEK 500 ml

Płyn do WC TOSIEK 500 ml

szt. 

24.51.44-00.00

KAMA 500 ml 

Płyn do płukania tkanin KAMA 500 ml

szt. 

24.51.31-83.00

GLOB 4 l 

Płyn do płukania tkanin GLOB 4 l

szt. 

24.51.31-83.00

7 KAJTUŚ 100 g 

Mydło w kostce KAJTUŚ 100 g

szt. 24.51.31-20.00

8 LUDWIŚ 1 l 

Płyn do naczyń LUDWIŚ 1 l

szt. 

24.51.32-30.00

9 LUDWIŚ 5 l 

Płyn do naczyń LUDWIŚ 5 l

szt. 

24.51.32-30.00

10 LUKS 100 g 

Mydło w kostce LUKS 100 g

szt. 24.51.31-20.00

11 LUKS 250 ml 

Mydło w płynie LUKS 250 ml

szt. 

24.51.31-83.00

12 ZWYKŁY 1,8 kg

Proszek do prania ZWYKŁY 1,8 kg

szt. 24.51.32-40.00

13 ZWYKŁY 600 g

Proszek do prania ZWYKŁY 600 g

szt. 24.51.32-40.00

14 WC PIK 700 ml

Żel do WC PIK 700 ml

szt. 

24.51.44-00.00

15 ZWYKŁY 3,6 kg

Proszek do prania ZWYKŁY 3,6 kg

szt. 24.51.32-40.00

 
Wymienione towary są opodatkowane podstawową stawką VAT, a ich rozchód 

wyceniany jest według metody FIFO. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

23 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  w kartotece towarów dodać nową pozycję, 
3)  wpisać dane identyfikacyjne towarów do odpowiednich zakładek kartoteki, 
4)  zapisać wprowadzone dane. 

 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 3 

Dopisz do kartoteki towarów hurtowni „MagChem” nową pozycję – zestaw o nazwie 

„Mały czyścioch”. W jego skład wchodzą: 

−  szampon BAMBIK 150 ml   2 szt., 

−  mydło w kostce BOBASEK 100 g  1 szt., 

−  mydło w kostce KAJTUŚ 100 g  1 szt. 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  w kartotece towarów dodać nową pozycję, 
3)  w typie towaru wybrać zestaw, 
4)  wpisać dane identyfikacyjne zestawu, 
5)  zapisać wprowadzone dane. 

 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 4 

Wystaw protokół wprowadzenia towarów na stan magazynu hurtowni „MagChem”. Przy 

wystawianiu dokumentu przyjmij datę domyślną sugerowaną przez system. 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

24 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję wprowadzania towarów na stan magazynu, 
3)  na podstawie zawartości kartoteki towarów wygenerować dokument wprowadzenia, 
4)  wpisać ilość i cenę zakupu netto, 
5)  zapisać wprowadzone dane, 
6)  wykonać operację wystawienia dokumentu. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 5 

Skalkuluj cenę sprzedaży netto i brutto towarów znajdujących się w magazynie hurtowni 

„MagChem”. Hurtownia nalicza marżę rachunkiem od sta. Stawka procentowa marży wynosi 
20%. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję na temat ustalania cen, 
3)  otworzyć kartotekę towarów, 
4)  wprowadzić podaną stawkę marży, 
5)  zapisać wprowadzone dane. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

 

4.4.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  skalkulować cenę sprzedaży netto towaru? 

 

 

2)  wycenić rozchód towarów z magazynu? 

 

 

3)  wprowadzać dane do kartoteki towarów 

 

 

4)  grupować dane w kartotece towarów? 

 

 

5)  modyfikować dane w kartotece towarów? 

 

 

6)  wprowadzać towary na stan magazynu? 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

25 

4.5. Dokumenty magazynowe 

 

4.5.1. Materiał nauczania 

 
Magazyn jest miejscem, w którym przechowujemy towary. Za towary w magazynie 

odpowiedzialny jest magazynier. Ponosi on odpowiedzialność materialną za powierzone mu 
towary, od chwili przyjęcia do momentu wydania towarów z magazynu. Magazynier ma 
obowiązek dokumentowania każdego przychodu i rozchodu towarów. Dokumenty muszą być 
wystawione właściwie, tzn. muszą spełniać wszystkie wymogi formalne stawiane 
dokumentom przez ustawę o rachunkowości. W dokumentowaniu operacji magazynowych 
pomocne są komputerowe programy magazynowo-sprzedażowe.  

W programach magazynowo-sprzedażowych odpowiednikiem magazynu jest kartoteka, 

która grupuje dane dotyczące dokumentów magazynowych i pozwala nimi zarządzać. 
W momencie  rozpoczęcia pracy z nową firmą w programach istnieje tylko jeden magazyn, 
który uznawany jest za magazyn główny. Nie można go usunąć, ale można zmodyfikować 
jego dane. Można również założyć nowe magazyny, zależnie od potrzeb i specyfiki jednostki 
gospodarczej. 

Dokumenty magazynowe powodują zmianę ilości i wartości stanu magazynu. Są one 

skojarzone z dokumentami zakupu i sprzedaży. To znaczy, że wystawienie dokumentów 
handlowych pociąga za sobą wystawienie dokumentów magazynowych. 

Dokumenty magazynowe obejmują następujące rodzaje dokumentów: 

−  potwierdzające przyjęcie towarów: 

•  PZ – przyjęcie z zewnątrz, wystawiane jest w przypadku przyjęcia zakupionych 

towarów do magazynu, w programie dokument ten jest skojarzony z fakturą zakupu, 

•  PW – przyjęcie wewnętrzne, potwierdza operację wykonaną wewnątrz firmy, 

−  potwierdzające rozchód: 

•  WZ – wydanie na zewnątrz, wystawiane w przypadku wydania sprzedanych towarów 

z magazynu, w programie dokument skojarzony jest z fakturą sprzedaży, 

•  RW – rozchód wewnętrzny, dokumentuje ruch towarów wewnątrz firmy, 
•  Protokół przeceny – wystawiany w przypadku obniżki cen na towary znajdujące się 

w magazynie, 

−  potwierdzające przemieszczanie towarów między magazynami: 

•  MM – przesunięcie międzymagazynowe, występuje w przypadku funkcjonowania 

przynajmniej dwóch magazynów w obrębie jednej firmy. Dla magazynu wydającego 
będzie dokumentem rozchodu, a dla magazynu przyjmującego dokumentem 
przychodu. 

Wystawiając dokumenty magazynowe należy określić następujące dane: 

−  typ dokumentu – wybieramy z listy dokumentów dostępnych w programie, zależy on od 

rodzaju dokumentowanej operacji gospodarczej, 

−  numer dokumentu – nadajemy zgodnie z zastosowanym schematem numeracji, przyjętym 

w parametrach pracy programu, zaleca się numerowanie automatyczne, 

−  dane kontrahenta – podajemy nazwę i adres kontrahenta, dla którego wystawiamy lub, od 

którego przyjmujemy dokument; jeżeli dane kontrahenta zostały wcześniej wprowadzone 
do kartoteki kontrahentów wystarczy wybrać je z odpowiednio rozwijanej listy, 

−  datę wystawienia dokumentu – program domyślnie podaje bieżącą datę systemową, 

możemy ją zmienić, 

−  datę operacji magazynowej – data faktycznego wydania lub przyjęcia towaru do 

magazynu, program domyślnie podaje datę systemową, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

26 

−  pozycje towarowe typu: 

•  kod towaru, 
•  nazwa towaru, 
•  jednostka miary, 
•  ilość, 
•  cena, 
•  wartość. 

Jeżeli w kartotece towarów mamy zdefiniowane pozycje towarów, to nie musimy 

wpisywać ich do dokumentu ręcznie, lecz możemy je wybrać z rozwijanej listy. 

Kartoteka dokumentów magazynowych usprawnia wykonanie następujących operacji: 

−  wystawianie dokumentów przychodowych i rozchodowych, 
−  wystawianie dokumentów handlowych na podstawie dokumentu magazynowego, 
−  korygowanie dokumentów magazynowych, 
−  poprawianie błędów bez konieczności kreślenia, 
−  unieważnianie dokumentów magazynowych, 
−  kontrolowanie gospodarki magazynowej. 

Bardzo ważnym zagadnieniem dla gospodarki magazynowej jest inwentaryzacja (inaczej 

remanent). Jest to ogół czynności związanych z ustaleniem rzeczywistego stanu towarów 
w magazynie. 

Częstotliwość przeprowadzania inwentaryzacji określa ustawa 

o rachunkowości. W przypadku towarów jest to ostatni dzień każdego roku obrotowego. 
Inwentaryzacji towarów dokonuje się drogą spisu z natury. Polega ona na mierzeniu, 
ważeniu, liczeniu towarów w magazynie jednostki gospodarczej. Podstawowym dokumentem 
inwentaryzacyjnym jest arkusz spisu z natury. Na podstawie tego dokumentu porównujemy 
stan faktyczny towarów w magazynie ze stanem księgowym. Wynikiem inwentaryzacji może 
być niedobór lub nadwyżka. 

Niedobór występuje wówczas, gdy stan rzeczywisty, ustalony w wyniku spisu jest 

mniejszy od stanu księgowego. Nadwyżka w sytuacji odwrotnej. Różnice inwentaryzacyjne 
muszą być wyjaśnione, a następnie rozliczone. Korekty należy dokonać również w programie 
komputerowym. Na uzgodnienie stanów magazynowych w programach komputerowych ze 
stanem rzeczywistym magazynu pozwala funkcja inwentaryzacja. Okno formularza 
inwentaryzacyjnego zawiera następujące informacje: 
−  kod towaru. 
−  stan bieżący (stan komputerowy), 
−  stan ze spisu. 

Skutkiem wykonania inwentaryzacji jest wygenerowanie dokumentów magazynowych, 

które zwiększają lub zmniejszają stany magazynowe. 

W kartotece magazynowej pracujemy z dokumentami. Pojawia się tu pojęcie bufor. To 

też jest swojego rodzaju kartoteka. W buforze przechowywane są dokumenty w trakcie 
tworzenia, przed ich wystawieniem. Dane tego dokumentu pamiętane są przez system. 
Dokumenty zapisane w buforze możemy dowolnie zmieniać. Możemy powrócić do ich 
edycji, usunięcia lub ostatecznego wystawienia w dowolnej chwili pracy z programem. Tak, 
więc jeżeli nie jesteśmy pewni, czy wprowadzony przez nas dokument jest sporządzony 
poprawnie, to bezpieczniej jest wprowadzić go do bufora. 
 
 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

27 

4.5.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Co oznaczają skróty: PZ, WZ, RW? 
2.  Jaką operację gospodarczą dokumentuje WZ? 
3.  Kiedy wystawiamy dowód MM? 
4.  Jakie dane są potrzebne do sporządzenia dokumentu PZ? 
5.  Po co przeprowadzamy inwentaryzację towarów? 
6.  Kiedy mówimy o niedoborach towarów w magazynie? 
7.  Jakie funkcje w programie komputerowym pełni kartoteka „Magazyn”? 
8.  Jaką rolę spełnia bufor w programie komputerowym? 
 

4.5.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Uzgodnij wyniki inwentaryzacji, przeprowadzonej w magazynie hurtowni „MagChem” 

ze stanem księgowym. Różnice inwentaryzacyjne wprowadź do programu i wystaw 
odpowiednie dokumenty. 

 
 
 
 
 
 
 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

28 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym w firmie „MagChem”, 
2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję przeprowadzenia inwentaryzacji, 
3)  wygenerować na podstawie zawartości kartoteki towarów dokument inwentaryzacji, 
4)  z arkusza spisu z natury wprowadzić do programu stany faktyczne towarów, 
5)  wykonać operację wystawienia dokumentu, 
6)  wygenerować dokumenty magazynowe na stwierdzone niedobory i nadwyżki, 
7)  wydrukować dokumenty. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 2 

Wprowadź do programu dokument potwierdzający przyjęcie zakupionych towarów do 

magazynu hurtowni „MagChem”. 

Hurtownia zakupiła w dniu 25.03.2006 roku od PHU Hankel następujące towary: 
 

Ilość  

Cena 

−  płyn do naczyń AGA 5 l 

5 szt.  6,45 

−  płyn do naczyń LUDWIŚ 5 l 

5 szt.  9,00 

−  proszek do prania ZWYKŁY 600 g  20 szt.  4,80 
 
Towary zostały przyjęte do magazynu jako dostawy niefakturowane (nie otrzymano faktury). 
Uwaga! Przy wystawianiu dokumentu przyjmij datę domyślną sugerowaną przez system. 
Zachowaj numerację dokumentów podpowiadaną przez program. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję na temat wprowadzania dokumentów 

magazynowych, 

3)  wybrać odpowiedni rodzaj dokumentu magazynowego, 
4)  wpisać podane informacje do formatki dokumentu, 
5)  pozostawić dokument w buforze. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 3 

Popraw dokument (z ćwiczenia 2) potwierdzający przyjęcie zakupionych towarów do 

magazynu hurtowni „MagChem”. W dokumencie błędnie wpisano ilość w pozycji „proszek 
ZWYKŁY 600 g”. Powinno być 25 szt. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

29 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję na temat korygowania dokumentów 

magazynowych, 

3)  wybrać dokument do korekty, 
4)  skorygować dokument, 
5)  wydrukować dokument. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

4.5.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  sklasyfikować dokumenty magazynowe? 

 

 

2)  objaśnić skróty dokumentów magazynowych? 

 

 

3)  powiązać nazwę dokumentu z operacją gospodarczą? 

 

 

4)  wymienić dane potrzebne do sporządzenia dokumentu magazynowego? 

 

 

5)  wystawić dokumenty w programie magazynowo-sprzedażowym? 

 

 

6)  poprawić dokumenty w programie magazynowo-sprzedażowym? 

 

 

7)  rozliczyć wyniki inwentaryzacji w programie magazynowo-

sprzedażowym? 

 

 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

30 

4.6. Dokumenty zakupu 

 

4.6.1. Materiał nauczania 

 

Dokumentami zakupu są dowody wystawione przez sprzedawcę towarów. Zaliczmy do 

nich: 
−  fakturę VAT, 
−  rachunek, 
−  paragon. 

Najczęściej wystawianym dokumentem zakupu jest Faktura VAT. Zgodnie z przepisami 

powinna ona zawierać co najmniej: 
−  oznaczenie „FAKTURA VAT”, 
−  imiona i nazwiska lub nazwy bądź nazwy skrócone sprzedawcy i nabywcy oraz ich 

adresy, 

−  numery identyfikacji podatkowej sprzedawcy, 
−  numer identyfikacji podatkowej nabywcy (faktura wystawiona na rzecz osób fizycznych 

nieprowadzących działalności gospodarczej nie musi zawierać NIP), 

−  dzień, miesiąc i rok albo miesiąc i rok dokonania sprzedaży oraz datę wystawienia i 

numer kolejny faktury, 

−  nazwę towaru lub usługi, 

−  jednostkę miary i ilość sprzedanych towarów lub rodzaj wykonanych usług, 

−  cenę jednostkową towaru lub usługi, 

−  wartość sprzedanych towarów lub wykonanych usług bez podatku, 

−  stawki podatku, 

−  sumę wartości sprzedaży netto towarów lub wykonanych usług z podziałem na 

poszczególne stawki podatku, 

−  kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto towarów (usług), z podziałem na kwoty 

dotyczące poszczególnych stawek podatku,  

−  kwotę należności ogółem wraz z należnym podatkiem, wyrażoną cyframi i słownie, 

−  podpis wystawiającego. 

 
W praktyce spotykane są różne rodzaje faktur. Są to: 

−  faktura VAT – MP – stosowana przez małych podatników (wartość sprzedaży nie 

przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty 
odpowiadającej 800 000 euro), 

−  faktura VAT marża – wystawiana przez podatników świadczących usługi turystyczne, 

−  faktura WE uproszczona – wystawiana w trójstronnych dostawach 

wewnątrzwspólnotowych w procedurze uproszczonej, 

−  faktura wewnętrzna – wystawiana np. w przypadku opodatkowanej nieodpłatnej dostawy 

towarów, 

−  faktura VAT – RR – dokumentuje nabycie produktów rolnych od rolnika ryczałtowego, 

Faktury mogą być wystawiane w formie papierowej lub elektronicznej, tzw. e-faktury. 

Faktury mogą być wystawiane i przesyłane w formie elektronicznej pod warunkiem 
uprzedniej akceptacji tej formy przez odbiorcę faktury. 

W przypadku popełnienia błędu na fakturze należy ją skorygować poprzez wystawienie 

odpowiedniego dokumentu księgowego. Dokumentami korygującymi są: 

−  faktura korygująca, 
−  nota korygująca. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

31 

Fakturę korygującą VAT sporządza dostawca towaru, notę korygującą wystawia 

odbiorca w celu skorygowania błędów mniejszej wagi. 

 

 

 

 

Rys. 4. Zasady korygowania błędów w fakturze [9] 

 

Programy magazynowo-sprzedażowe mają za zadanie usprawnić wystawianie 

dokumentów handlowych. Dokumenty zakupu (otrzymane od sprzedawcy) są wprowadzane 
do systemu w celu kontrolowania gospodarki magazynowej i uaktualniania stanów 
magazynowych. Należy pamiętać,  że są one związane z dokumentami magazynowymi 
przychodowymi. Nie występuje więc konieczność dwukrotnego wypisywania danych. 
Wprowadzenie dowodu zakupu może spowodować automatyczne wystawienie dokumentu PZ 
oraz wygenerować płatności. 

Wystawiając dokumenty zakupu w programie magazynowo-sprzedażowym, należy 

określić następujące dane: 
−  typ dokumentu – wybieramy z listy dokumentów dostępnych w programie, 
−  numer dokumentu – nadajemy zgodnie z zastosowanym schematem numeracji, przyjętym 

w parametrach pracy programu, zaleca się numerowanie automatyczne, 

−  nr dokumentu źródłowego – wpisujemy numer dokumentu otrzymanego od dostawcy, 
−  data wpływu – data wpływu faktury od dostawcy, 
−  data wprowadzenia – data wprowadzenia dokumentu do systemu, program podpowiada 

bieżącą datę systemową, 

−  określenie kontrahenta – dostawca, od którego kupiliśmy towar, jeżeli dane kontrahenta 

zostały wcześniej wprowadzone do kartoteki kontrahentów wystarczy wybrać je 
z odpowiednio rozwijanej listy, 

−  rodzaj ceny – określamy cenę netto lub brutto, wybór określonej ceny spowoduje inny 

sposób naliczania podatku VAT: 
•  dla cen netto kwota VAT będzie liczona wg wzoru: 

Korygowanie treści 

faktury 

Przez wystawcę 

faktury 

Przez nabywcę 

towaru lub

 

usługi

 

Udzielenie rabatu 

Zwrot towaru 

Zwrot zaliczki 

Podwyższenie ceny 

Pomyłka w treści 

Pomyłka w treści 

Dane dotyczące 

sprzedawcy/nabywcy

Data wystawienia / 

data sprzedaży 

Nazwa towaru / 

usługi 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

32 

100

SP

WN

KP

×

=

 

gdzie: 
KP – kwota podatku, 
WN – wartość netto, 
SP – stawka podatku. 

•  dla cen brutto kwota VAT będzie liczona wg wzoru: 

SP

SP

WB

KP

+

×

=

100

 

gdzie: 
KP – kwota podatku, 
WB – wartość brutto, 
SP – stawka podatku. 

−  rodzaj i termin płatności, 
−  pozycje towarowe – wprowadzamy z dokumentu źródłowego, jeżeli są to nowe pozycje 

niewystępujące w naszej jednostce, należy je wprowadzić do kartoteki magazynowej: 
•  kod towaru i opis towaru, 
•  ilość – domyślnie program proponuje zakup 1 jednostki towaru, można ją zmienić 

wpisując z klawiatury, 

•  jednostka miary, 
•  cena zakupu, 
•  koszty zakupu 

−  parametry odpowiedzialne za tworzenie dokumentu magazynowego – wybieramy 

wówczas, gdy chcemy, aby dokument magazynowy został wygenerowany automatycznie, 

−  rejestr, do którego będzie przypisany dokument zakupu. 

Na podstawie faktur zakupu tworzone są rejestry VAT zakupów. W zależności od 

wymagań firmy program pozwala prowadzić dowolną ilość rejestrów zakupu. Rejestry mogą 
być tworzone za dowolny okres. Przyspieszają one ewidencję i rozliczanie podatku VAT. 

Kartoteka dokumentów zakupu usprawnia wykonanie następujących operacji: 

−  wystawianie dokumentów potwierdzających zakup, 
−  korygowanie wystawionych dokumentów, 
−  wystawienie dokumentów magazynowych do dokumentu handlowego, 
−  wystawianie zamówień, 
−  rozliczanie dokumentów, 
−  prowadzenie rejestrów VAT. 

 

4.6.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Jakie wymagania powinna spełniać prawidłowo wystawiona faktura VAT? 
2.  Kto jest uprawniony do wystawiania faktury VAT? 
3.  Czy faktura musi zawierać podpis odbiorcy? 
4.  Kto wystawia fakturę VAT – MP? 
5.  W jaki sposób poprawiamy błędy na fakturze VAT? 
6.  Kiedy wystawiamy notę korygującą? 
7.  W jakim urządzeniu ewidencjonujemy faktury VAT zakupu? 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

33 

4.6.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Oceń poprawność faktury VAT nr 39/06. Przeprowadź kontrolę dokumentu pod 

względem formalnym, merytorycznym i rachunkowym. Popraw ewentualne błędy. 
 

 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  określić zakres kontroli formalnej, rachunkowej i merytorycznej, 
2)  porównać wystawiony dokument z wymogami, 
3)  poprawić błędy, wystawiając odpowiedni dokument korygujący. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  druki papierowe lub wersje elektroniczne dokumentów: faktura VAT korygująca i nota 

korygująca. 

 

Ćwiczenie 2 

Wprowadź do kartoteki zakupów w programie magazynowo-sprzedażowym fakturę VAT 

nr 39/06. Zakupione towary automatycznie wprowadź na stan magazynu hurtowni. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję na temat wprowadzania dokumentów zakupu 

do kartotek, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

34 

3)  w kartotece zakupu dodać nową pozycję, 
4)  wybrać odpowiedni typ dokumentu i wpisać dane z faktury obcej, 
5)  wybrać opcję pozwalającą na automatyczne generowanie PZ, 
6)  wystawić dokument. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 3 

Wystaw w programie komputerowym, pod bieżącą datą zamówienie własne na 

następujące towary: 

Ilość 

−  mydło w płynie LUKS 250 ml 

100 szt. 

−  płyn do płukania tkanin GLOB 4 l 

5 szt. 

−  płyn do płukania tkanin KAMA 500 ml 

40 szt. 

Zamówienie skieruj do Zakładów Chemicznych ROLKA, forma zapłaty – przelew 14 

dni. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  przeczytać w pomocy programu instrukcję wystawiania zamówień na towary, 
3)  w kartotece zakupu dodać nową pozycję, 
4)  wybrać odpowiedni typ dokumentu i wpisać dane zamawianych towarów, 
5)  wystawić i wydrukować zamówienie. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 4 

Na podstawie zamówienia własnego (ćwiczenie 3) wygeneruj fakturę VAT zakupu (nr 

obcy 124/2006). 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  otworzyć kartotekę zakupu, 
3)  wybrać zamówienie własne, 
4)  wygenerować na podstawie zamówienia fakturę VAT zakupu, 
5)  wystawić dokument. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

35 

Ćwiczenie 5 

Wprowadź do kartoteki zakupu fakturę VAT nr 45/2006. Dotyczy ona wcześniejszej 

dostawy, towary są już przyjęte do magazynu. 

 
 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  w kartotece zakupu dodać nową pozycję, 
3)  wybrać odpowiedni typ dokumentu i wpisać dane z faktury obcej, 
4)  wystawić dokument. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 6 

Sporządź w programie magazynowo-sprzedażowym rejestr VAT zakupów dla firmy 

„MagChem”. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  odszukać w programie raport rejestr zakupów VAT, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

36 

3)  wydrukować raport na ekran. 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

4.6.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  wymienić dane, które powinna zawierać faktura? 

 

 

2)  wystawiać dokumenty zakupu w programie magazynowo-

sprzedażowym? 

 

 

 

 

3)  wystawiać dokumenty korygujące faktury VAT? 

 

 

4)  kontrolować dokumenty zakupu? 

 

 

5)  sklasyfikować dokumenty zakupu? 

 

 

6)  sporządzić rejestr zakupów VAT? 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

37 

4.7. Dokumenty sprzedaży 

 

4.7.1. Materiał nauczania 

 
W jednostkach handlowych podstawową działalnością jest sprzedaż towarów. Sprzedaż 

musi być udokumentowana. Podstawowym dokumentem sprzedaży w jednostkach będących 
płatnikami podatku VAT jest faktura VAT. Wymagania, jakie powinien spełniać ten 
dokument, przedstawiono w 

punkcie 4.6.1. Należy pamiętać,  że dokument zakupu 

wystawiony dla nabywcy jest jednocześnie dokumentem sprzedaży. Dokumenty sprzedaży 
wystawiamy w dwóch egzemplarzach. Oryginał dokumentu otrzymuje kupujący (jest to 
potwierdzenie zakupu), kopia pozostaje u sprzedawcy i jest potwierdzeniem sprzedaży. 

Faktura sprzedaży jest dokumentem handlowym, który powoduje naliczenie podatku 

VAT i płatności. W programie magazynowo-sprzedażowym jest powiązana z dokumentem 
magazynowym WZ. 

Program magazynowo-sprzedażowy umożliwia wystawienie faktur każdego rodzaju. 

Rodzaj wystawianej faktury zależy od specyfiki jednostki gospodarczej. 

Każdy dokument sprzedaży wystawiany w programie magazynowo-sprzedażowym 

powinien zawierać następujące dane: 
−  typ dokumentu – wybieramy z listy dokumentów dostępnych w programie, 
−  numer dokumentu – nadajemy zgodnie z zastosowanym schematem numeracji, przyjętym 

w parametrach pracy programu, zaleca się numerowanie automatyczne, 

−  data sprzedaży – jest to data sprzedaży lub wydania towaru z magazynu, program 

podpowiada datę systemową, 

−  data wystawienia –  w przypadku faktury mamy 7 dni na wystawienie dokumentu, 

program podpowiada bieżącą datę systemową, możemy ją zmienić ręcznie,  

−  określenie kontrahenta – odbiorca towaru, jeżeli dane kontrahenta zostały wcześniej 

wprowadzone do kartoteki kontrahentów wystarczy wybrać je z odpowiednio rozwijanej 
listy, 

−  rodzaj ceny – określamy cenę netto lub brutto, wybór określonej ceny spowoduje inny 

sposób naliczania podatku VAT, 

−  rodzaj i termin płatności, 
−  pozycje towarowe – szczegółowe informacje na temat sprzedawanego asortymentu, 

wybieramy je z kartoteki towarów: 
•  kod towaru i opis towaru, 
•  ilość – domyślnie program proponuje sprzedaż 1 jednostki towaru, można ją zmienić 

wpisując z klawiatury, 

•  jednostka miary, 
•  cena zakupu, 
•  koszty zakupu, 
•  rabat, 

−  parametry odpowiedzialne za tworzenie dokumentu magazynowego – wybieramy 

wówczas, gdy chcemy, aby dokument magazynowy został wygenerowany automatycznie. 

W procesie sprzedaży ważnym dokumentem jest zamówienie. Przesyła je przyszły 

nabywca towaru. Zamówienie wprowadzamy do systemu i je realizujemy, tzn. na jego 
podstawie: 
−  rezerwujemy ilość towarów wymienioną na zamówieniu, 
−  automatycznie wystawiamy fakturę VAT. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

38 

Wprowadzenie zamówienia do systemu jest również warunkiem wystawienia faktury 

zaliczkowej. Ustawa o podatku VAT zobowiązuje podatników do naliczania i odprowadzania 
VAT należnego, także w sytuacji, gdy od klienta została pobrana część lub całość należności, 
a towar jeszcze nie został wydany. Zaliczki są  płacone do konkretnego zamówienia czy 
kontraktu. Faktura zaliczkowa musi rozliczać zamówienie proporcjonalnie do wniesionej 
przedpłaty. Do faktury zaliczkowej można wystawić kolejną fakturę zaliczkową lub końcową. 
Jeżeli nie zrealizujemy zamówienia, to zaliczkę należy zwrócić i wystawić fakturę korygującą 
do wystawionej wcześniej faktury zaliczkowej. 

Na podstawie faktury VAT sprzedaży program tworzy rejestr VAT sprzedaży. Możemy 

prowadzić dowolną ilość rejestrów VAT. Rejestry ułatwiają sporządzanie deklaracji 
podatkowej VAT. 

W programach magazynowo-sprzedażowych dokumenty sprzedaży zgrupowane są 

w kartotece sprzedaży. Spełnia ona następujące funkcje: 
−  przyspiesza i ułatwia proces dokumentowania sprzedaży, 
−  umożliwia wystawienie dokumentów korygujących, 
−  ewidencjonuje dokumenty sprzedaży na potrzeby podatku VAT, 
−  pozwala prowadzić elastyczną politykę sprzedaży, poprzez możliwość ustalania 

indywidualnych warunków sprzedaży, 

−  ułatwia rozliczanie płatności, 
−  pozwala na szybkie realizowanie zamówień klientów. 

 

4.7.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Jakie wymagania powinna spełniać prawidłowo wystawiona faktura VAT? 
2.  W ilu egzemplarzach sporządzamy fakturę VAT? 
3.  Kto otrzymuje oryginał faktury VAT? 
4.  W jakiej sytuacji wystawiamy fakturę zaliczkową? 
5.  Jakie operacje związane ze sprzedażą wspomaga program magazynowo-sprzedażowy? 
 

4.7.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Sporządź, pod bieżącą datą systemową, fakturę sprzedaży dla PH „Kiosk u Franka” na 

następujące towary: 

 Ilość Cena 

netto 

−  szampon BAMBI 150 ml 

5 szt. 

5,04 

−  mydło w kostce KAJTUŚ 100 g 

5 szt. 

1,07 

−  płyn do płukania tkanin KAMA 500 ml  5 szt. 

3,90 

−  płyn do WC TOSIEK 

20 szt. 

8,06 

−  proszek do prania ZWYKŁY 600 g 

10 szt. 

5,76 

−  mydło w płynie LUKS 250 ml 

5 szt. 

6,36 

Forma zapłaty: przelew 14 dni 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

39 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  do kartoteki sprzedaży dodać nową pozycję, 
3)  wybrać odpowiedni typ dokumentu i wpisać dane niezbędne do wypełnienia faktury, 
4)  wystawić automatycznie dokument WZ. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 2 

Wprowadź do systemu magazynowo-sprzedażowego, z bieżącą datą systemową, 

zamówienie otrzymane ze „Sklepu AGD Agata Chmiel”. Zgodnie z wcześniejszymi 
ustaleniami odbiorca otrzymuje przy zakupie 5 % rabatu i płaci przelewem w ciągu 7 dni. 

 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  w kartotece sprzedaży dodać nową pozycję, 
3)  wybrać odpowiedni typ dokumentu, 
4)  wprowadzić dane kontrahenta i dane towarów do otwartej formatki, 
5)  zatwierdzić wystawione dane wystawiając zamówienie. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

40 

Ćwiczenie 3 

Sporządź fakturę VAT potwierdzającą sprzedaż towarów według zamówienia 

(ćwiczenie 2). 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  otworzyć kartotekę sprzedaży, 
3)  otworzyć wprowadzone zamówienie obce, 
4)  zrealizować zamówienie wystawiając fakturę VAT sprzedaży, 
5)  automatycznie wygenerować dokument magazynowy WZ, 
6)  wydrukować dokument. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 4 

Sporządź fakturę korygującą dla PH „Kiosk u Franka” dotyczącą faktury z ćwiczenia 1. 

Korekta dotyczy ceny płynu do WC TOSIEK 500 ml. Podano na fakturze 8,06 zł; powinno 
być 7,44 zł. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  w kartotece sprzedaży otworzyć fakturę sprzedaży przeznaczoną do korekty, 
3)  wybrać polecenie pozwalające utworzyć dokument korekty, 
4)  podać przyczynę korekty, 
5)  skorygować pozycję „Płyn do WC TOSIEK 500 ml”, 
6)  wystawić dokument, 
7)  skorygować stan rozliczeń z danym kontrahentem. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

Ćwiczenie 5 

Sporządź w programie magazynowo-sprzedażowym rejestr VAT sprzedaży dla firmy 

„MagChem”. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

41 

2)  odszukać w programie raport rejestr sprzedaży VAT, 
3)  wydrukować raport na ekran. 
 

Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 

4.7.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  wymienić dane, które powinien zawierać dokument sprzedaży 

w programie magazynowo-sprzedażowym? 

 

 

 

 

2)  wystawiać dokumenty sprzedaży w programie magazynowo-

sprzedażowym? 

 

 

 

 

3)  wystawiać dokumenty korygujące dokumenty sprzedaży? 

 

 

4)  kontrolować dokumenty sprzedaży? 

 

 

5)  wymienić okoliczności sporządzania faktury zaliczkowej? 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

42 

4.8. Rozrachunki z kontrahentami 

 

4.8.1. Materiał nauczania 

 
Rozrachunki z kontrahentami dotyczą należności od odbiorców i zobowiązań wobec 

dostawców. Rozrachunki powstają wówczas, gdy wystawionemu dokumentowi handlowemu 
nie towarzyszy wpływ gotówki. Jeżeli wystawimy fakturę sprzedaży z odroczonym terminem 
płatności, to powstaje należność, w przypadku faktury zakupu będzie to zobowiązanie. 

Rozrachunki między kontrahentami możemy regulować gotówkowo lub bezgotówkowo. 

Należy pamiętać o tym, że zgodnie z Ustawą o swobodzie działalności gospodarczej, gdy 
stroną transakcji jest inny przedsiębiorca, a jednorazowa wartość transakcji, bez względu na 
liczbę  płatności, przekracza równowartość 15 000 euro, płatności należy dokonywać za 
pośrednictwem rachunku bankowego. Przeliczenia euro na złote dokonuje się według 
średniego kursu walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski ostatniego dnia 
miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym dokonano transakcji. 

Programy magazynowo-sprzedażowe automatycznie generują rozrachunki lub 

dokumenty płatności w momencie wystawienia dokumentu handlowego. Jeżeli na 
dokumencie sprzedaży lub zakupu w pozycji forma płatności wpiszemy gotówka, to 
automatycznie zostaną wygenerowane dokumenty kasowe. Są to: 

−  KP – kasa przyjmie, dokument potwierdzający przyjęcie gotówki do kasy; w programie 

jest skojarzony z dokumentem sprzedaży, 

−  KW – kasa wyda, dokument potwierdzający wypłatę gotówki z kasy; w programie jest 

skojarzony z dokumentem zakupu. 

Jeżeli na dokumencie sprzedaży w pozycji forma płatności wybierzemy przelew 

powstaną rozrachunki do rozliczenia w późniejszym okresie. 

Informacje o dokonanych oraz należnych wpłatach, w magazynowo-sprzedażowych 

programach komputerowych, przechowywane są w kartotekach pieniędzy o nazwie kasa 
i bank. Każdy dokument pieniężny jest opisany przez następujące parametry: 

−  typ i numer dokumentu, 

−  data. 

−  kontrahent, 

−  opis transakcji, 

−  kwota wartościowo, 

−  kwota słownie, 

−  tytułem – przyczyna transakcji. 

Oprócz dokumentowania rozrachunków, kartoteki pieniężne pozwalają przeprowadzać 

transfery wewnętrzne w celu przesunięcia środków, np. z kasy na rachunek bankowy, z kasy 
do innej kasy, z banku do kasy, z rachunku na inny rachunek. 

Kartoteki pieniężne pozwalają na: 

−  ewidencjonowanie przychodów i rozchodów w rejestrach kasa i bank, 
−  rozliczanie dokumentów handlowych, 
−  kontrolowanie terminów płatności, 
−  kontrolowanie płatności według kontrahentów, 
−  kontrolowanie stanu środków pieniężnych, 
−  prowadzenie raportu kasowego, 
−  prowadzenie raportu bankowego, 
−  drukowanie przelewów, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

43 

−  prowadzenie kilku rachunków bankowych, 
−  prowadzenie kilku kas, 
−  planowanie przepływów pieniężnych. 

 

4.8.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  W jakiej formie możemy regulować płatności? 
2.  Co oznacza termin rozrachunki? 
3.  Jakie dokumenty informują nas o zapłacie gotówką? 
4.  Jakie dane powinien zawierać dokument obrotu pieniężnego? 
 

4.8.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Sprawdź stan rozrachunków z dostawcami w hurtowni „MagChem”.  

 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  wykonać raport rozrachunki według kontrahentów, 
3)  odczytać stan rozrachunków. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 2 

Wystaw polecenie przelewu dla PHU Hankel Jan Marczak, tytułem zapłaty za fakturę 

zakupu nr 45/2006. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  wystawić polecenie przelewu, 
3)  skorygować stan rozrachunków z danym dostawcą. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
Ćwiczenie 3 

Rozlicz rozrachunki z PH „Kiosk u Franka”. W dniu (bieżąca data) otrzymano wyciąg 

bankowy potwierdzający wpływ należności w kwocie 351,66 zł. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

44 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  rozliczyć stan należności od wskazanego kontrahenta. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym 

i zarejestrowaną firmą „MagChem”. 

 
 

4.8.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  wystawić dokument KP? 

 

 

2)  wystawić dokument KW? 

 

 

3)  wystawiać polecenie przelewu? 

 

 

4)  odróżnić należność od zobowiązania? 

 

 

5)  wymienić funkcje kartoteki pieniędzy? 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

45 

4.9. Archiwizacja i zabezpieczanie danych 

 

4.9.1. Materiał nauczania 

 

Archiwizacja danych (backup) to proces, w wyniku, którego powstaje kopia zapasowa. 

Zarchiwizowane dane powinny być przechowywane na trwałych nośnikach, innych niż dysk 
roboczy. Kopię bezpieczeństwa tworzymy, aby umożliwić odtworzenie danych w przypadku 
awarii sprzętu lub błędu w strukturze danych. Częstotliwość wykonywania kopii 
bezpieczeństwa może być różna. Czynniki, jakie należy uwzględnić przy tworzeniu kopii 
bezpieczeństwa, to: 
−  jakość posiadanego sprzętu komputerowego, 
−  ilość wprowadzonych do programu danych, 
−  ważność zgromadzonych w programie informacji, 
−  zdolność firmy do odtworzenia danych. 

Programy magazynowo-sprzedażowe zawierają wbudowane mechanizmy, umożliwiające 

wykonanie kopii bezpieczeństwa danych. Przypominają one o potrzebie zachowania danych 
przed zakończeniem pracy. Wykonanie kopii bezpieczeństwa należy do obowiązków 
użytkownika. Powinien on dokonywać archiwizacji systematycznie, a kopie bezpieczeństwa 
przechowywać w bezpiecznym miejscu. 

Przeprowadzając archiwizację musimy określić następujące parametry: 

−  lokalizacja – należy wskazać miejsce zapisu danych, np. a:\nazwa pliku, lub d:\nazwa 

pliku, 

−  nazwa archiwum – pod jaką nazwą zachować plik, 
−  hasło – należy je wprowadzić w celu zabezpieczenia danych. 

Elementem procesu archiwizacji jest weryfikacja archiwum, czyli sprawdzenie kopii pod 

względem poprawności. Weryfikację możemy pominąć, ale należy pamiętać,  że proces 
archiwizacji mógł przebiegać nieprawidłowo i nasze archiwum będzie bezużyteczne. Zaleca 
się, więc weryfikację utworzonego archiwum. 

Operacją odwrotną do archiwizacji jest dearchiwizacja, czyli przeniesienie uprzednio 

zarchiwizowanych danych na dysk twardy komputera.. W procesie odtwarzania danych 
z kopii bezpieczeństwa musimy podać: 
−  położenie pliku archiwum – musi to być pełna ścieżka dostępu, 
−  nazwę archiwum, 
−  hasło – jeżeli przy tworzeniu archiwum zostało ono nadane. 

 

4.9.2. Pytania sprawdzające 

 

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 

1.  Jak się zabezpieczyć przed utratą danych? 
2.  Na czym polega archiwizacja danych? 
3.  Na czym polega dearchiwizacja danych? 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

46 

4.9.3. Ćwiczenia  

 
Ćwiczenie 1 

Wykonaj archiwizację danych firmy „MagChem”. 

 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym, 
2)  wybrać nośnik, na którym zapiszesz dane, 
3)  umieścić nośnik we właściwym napędzie, 
4)  przeprowadzić proces archiwizacji, 
5)  zweryfikować utworzone archiwum. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym, 
−  nośniki danych: dyskietki, płyty CD. 

 

Ćwiczenie 2 

Odtwórz dane firmy „MagChem” z kopii bezpieczeństwa. 
 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś: 

1)  pracować z programem magazynowo-sprzedażowym z wpisaną/zarejestrowaną firmą 

„MagChem”, 

2)  umieścić nośnik z archiwum we właściwym napędzie, 
3)  przeprowadzić proces dearchiwizacji, 
4)  sprawdzić poprawność wykonanej operacji. 

 
Wyposażenie stanowiska pracy: 

−  stanowisko komputerowe z zainstalowanym programem magazynowo-sprzedażowym, 
−  kopia bezpieczeństwa. 
 

4.9.4. Sprawdzian postępów  

 
Czy potrafisz: 

Tak 

Nie 

1)  zarchiwizować dane firmy w programie magazynowo-sprzedażowym? 

 

 

2)  odtworzyć dane z kopii zapasowej? 

 

 

3)  określić czynniki wpływające na częstotliwość wykonywania 

archiwizacji? 

 

 

 

 

4)  wyjaśnić znaczenie archiwizacji? 

 

 

5)  wskazać osobę odpowiedzialną za tworzenie kopii bezpieczeństwa? 

 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

47 

5.  SPRAWDZIAN OSIĄGNIĘĆ 

 

INSTRUKCJA DLA UCZNIA 

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję. 
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi. 
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych. 
4.  Test zawiera 20zadań o różnym stopniu trudności. Są to zadania wielokrotnego wyboru. 
5.  Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce 

znak X. 

6.  W przypadku pomyłki należy błędną odpowiedź otoczyć kółkiem, a następnie ponownie 

zakreślić prawidłową odpowiedź. 

7.  Na rozwiązanie testu masz 45 minut. 
8.  Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania. 
 

Powodzenia! 

 

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH 

 

1.  Na stanowisku komputerowym, monitor powinien być ustawiony w odległości: 

a)  40–70 cm i 20º – 50º poniżej linii wzroku, 
b) 40–70 cm i 20º – 50º powyżej linii wzroku, 
c)  70–100 cm i 20º – 50º powyżej linii wzroku, 
d) 70–100 cm i 20º – 50º poniżej linii wzroku. 

 

2.  Ergonomia to nauka: 

a)  zajmująca się dostosowaniem pracownika do miejsca pracy, 
b) zajmująca się dostosowywaniem miejsca pracy do możliwości pracownika, 
c)  zajmująca się badaniem predyspozycji pracownika na dane stanowisko, 
d) zajmująca się badaniem różnych rodzajów prac. 

 

3.  Zakładanie firmy w programie magazynowo-sprzedażowym polega na: 

a)  wpisaniu do elektronicznej karty aktywacyjnej danych firmy, która zakupiła 

oprogramowanie, 

b) wpisaniu do systemu danych identyfikacyjnych jednostki gospodarczej obsługiwanej 

przez program, 

c)  wpisaniu do systemu danych identyfikacyjnych biura rachunkowego prowadzącego 

nasze rozliczenia, 

d) wpisaniu do systemu danych identyfikacyjnych podmiotów współpracujących z naszą 

jednostką. 

 

4.  Kartoteki kontrahentów służą do: 

a)  ewidencjonowania i zarządzania informacjami o partnerach handlowych 

przedsiębiorstwa, 

b) ewidencjonowania i zarządzania informacjami o urzędach i instytucjach, 
c)  ewidencjonowania i zarządzania informacjami o pracownikach przedsiębiorstwa, 
d) ewidencjonowania i zarządzania informacjami o dostawcach towarów. 
 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

48 

5.  Numer PKWiU wpisujemy na fakturze obowiązkowo, gdy: 

a)  stawka VAT wynosi 22%, 
b) stawka VAT jest inna niż 22%, 
c)  sprzedajemy usługi, 
d) zakupimy towary za granicą. 
 

6.  Ile wynosi cena sprzedaży netto towaru, jeżeli cena zakupu netto wynosi 80 zł, marża 

20% i jest liczona metodą „w stu”: 

a)  16,00 zł, 
b) 96,00 zł, 
c)  100,00 zł, 
d) 120,00 zł? 
 

7.  Rozchód towarów z magazynu wynosi 10 szt. W magazynie mamy towary z czterech 

dostaw: 
Dostawa 1 – 10 szt. po 7,00 zł 

Dostawa 3 – 10 szt. po 6,00 zł 

Dostawa 2 – 10 szt. po 4,00 zł 

Dostawa 4 – 10 szt. po 6,50 zł  

Z której dostawy towary wydamy, jeżeli rozchód wyceniamy według metody FIFO: 
a)  z dostawy 1, 
b) z dostawy 2, 
c)  z dostawy 3, 
d) z dostawy 4? 
 

8.  Rozchód z magazynu sprzedanych towarów potwierdza dokument o symbolu: 

a)  PZ, 
b) PW, 
c)  RW, 
d) WZ. 
 

9.  W wyniku inwentaryzacji stwierdzono, że w magazynie znajduje się 1 800 szt. towarów, 

ewidencja księgowa wykazuje stan 1 

760 szt. tych samych towarów. Komisja 

inwentaryzacyjna stwierdziła: 

a)  superatę, 
b) manko, 
c)  nadwyżkę, 
d) niedobór. 
 

10. Fakturę o symbolu VAT MP wystawia: 

a)  każdy podatnik VAT, 
b) mikroprzedsiębiorca, 
c)  mały podatnik, 
d) makroprzedsiębiorca. 
 

11. Bufor to kartoteka w programie komputerowym, która: 

a)  przechowuje dokumenty w trakcie tworzenia, 
b) przechowuje dokumenty już wystawione, 
c)  przechowuje dokumenty z poprzednich okresów, 
d) przechowuje dokumenty usunięte. 
 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

49 

12. Jeżeli nabywca zwróci zakupiony wcześniej towar, sprzedawca wystawia: 

a)  nową fakturę VAT, 
b) notę korygującą, 
c)  fakturę korygującą, 
d) fakturę wewnętrzną. 

 

13. W programie magazynowo-sprzedażowym faktura zakupu jest skojarzona z następującym 

dowodem magazynowym: 

a)  PZ, 
b) PW, 
c)  RW, 
d) MM. 

 

14. Rozliczeń pieniężnych w formie bezgotówkowej jednostka gospodarcza musi dokonywać, 

gdy stroną transakcji jest inny przedsiębiorca, a jej wartość przekracza: 

a)  1 500 euro, 
b) 15 000 euro, 
c)  150 000 euro, 
d) 10 000 euro. 

 

15. Archiwizacja danych zawartych w programie komputerowym jest: 

a)  procesem przechowywania dokumentów, 
b) procesem dołączania danych firmy, 
c)  procesem odtwarzania danych firmy, 
d) procesem tworzenia kopii zapasowej. 

 

16. Kod towaru jest to: 

a)  symbol identyfikujący dany towar, 
b) kod EAN, 
c)  symbol PCN, 
d) symbol PKWiU. 

 

17. Ile wynosi cena sprzedaży netto, jeżeli cena sprzedaży brutto wynosi 488,00 zł, a VAT 

22%: 

a)  380,64 zł, 
b) 595,36 zł, 
c)  400,00 zł, 
d) 370,00 zł? 
 

18.  Deklaracja podatkowa VAT-7 tworzona jest na podstawie zapisów w: 

a)  rejestrze zakupów i sprzedaży VAT, 
b) podatkowej księdze przychodów i rozchodów, 
c)  ewidencji przychodów i kosztów, 
d) kartotece towarów i usług. 
 

19. Według metody LIFO z magazynu wydajemy jako pierwsze towary: 

a)  z pierwszej dostawy, 
b) z ostatniej dostawy, 
c)  z najtańszej dostawy, 
d) z najdroższej dostawy. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

50 

20. Wskaż składniki ceny sprzedaży brutto w jednostce handlowej, która jest płatnikiem 

podatku VAT: 

a)  cena zakupu netto, marża, podatek VAT, 
b) cena zakupu brutto, marża, podatek VAT, 
c)  cena zakupu netto, marża, podatek dochodowy, 
d) cena zakupu netto, podatek VAT, upust. 
 

21. Nota korygująca wystawiana jest w przypadku błędów dotyczących między innymi: 

a)  ceny towarów, 
b) ilości towarów, 
c)  adresu odbiorcy, 
d) zwrotu zaliczki. 
 

22. Wskazanie na fakturze sprzedaży zapłaty gotówką spowoduje w programie magazynowo- 

sprzedażowym automatyczne wystawienie dowodu: 

a)  KP, 
b) KW, 
c)  RK, 
d) WB. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

51 

KARTA ODPOWIEDZI 

 

Imię i nazwisko ...................................................................................................................... 

 

Zastosowanie programów komputerowych magazynowo-sprzedażowych 

 
Zaznacz poprawną odpowiedź, w odpowiednią kratkę wstaw znak X. 

 

 

Nr 

zadania 

Odpowiedź Punktacja 

a b c d   

a b c d   

a b c d   

a b c d   

a b c d   

a b c d   

a b c d   

a b c d   

a b c d   

10 

a b c d   

11 

a b c d   

12 

a b c d   

13 

a b c d   

14 

a b c d   

15 

a b c d   

16 

a b c d   

17 

a b c d   

18 

a b c d   

19 

a b c d   

20 

a b c d   

21 

a b c d   

22 

a b c d   

Razem

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

52 

6.  LITERATURA 

 

1.  Hermanowska G., Hermanowski W.: Technologia informacyjna zakres podstawowy. 

Operon, Gdynia 2004 

2.  http://keime.ie.tu.koszalin.pl/%7Eswalover/PMP_w1.pdf 
3.  Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie 

bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe. 
Dz.U. nr 148, poz. 973 

4.  Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie zwrotu podatku 

niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu 
ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania 
zwolnienia od podatku od towarów i usług. Dz.U. nr 95, poz. 798 z późniejszymi 
zmianami 

5.  Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie wystawiania oraz 

przesyłania faktur w formie elektronicznej, a także przechowywania oraz udostępniania 
organowi podatkowemu lub organowi kontroli skarbowej tych faktur. Dz.U. nr 133, 
poz. 1119 

6.  Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 r., Dz.U. nr 76. poz.694 z 2002 roku 

z późniejszymi zmianami 

7.  Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, Dz. U. nr 54, poz. 535 

z późniejszymi zmianami 

8.  www.ciop.pl 
9.  www.vat.pl