background image

58.Sprawa polska w I wojnie światowej. 
 
Polacy  czekali  na  wojnę,  która  miała  obalać  system 
zbudowany w tej części Europy przez Kongres Wiedeński 
(1815)  jednak  większość  społeczeństwa  była  skłonna 
zadowolić  się  autonomią  Królestwa  po  stronie  rosyjskiej 
odbudowę  państwowości  polskiej  wiązano  w  kołach  z 
orientacją na jedno z państw zaborczych albo na pomoc 
państw zaborczych. 
W  sierpniu  1914  w  Krakowie  powstał  powiązany  z 
państwami  centralnymi,  zwłaszcza  z  Austrią  NACZELNIK 
KOMITETU NARODOWEGO (NKW),w którym wyróżnił się 
konserwatysta 

(prof. 

prawa 

administracji 

na 

Uniwersytecie Jagielońskim – Władysław Jaworski). 
U  boku  Rosji,  najpierw  w  Warszawie  a  później  w 
Petersburgu  działał  POLSKI  KOMITET  NARODOWY 
(PKN),w  którym  przewodziła  Narodowa  Demokracja  z 
Romanem Dmowskim na czele. 
Naczelnik  Komitetu  Narodowego  deklarował  się  w 
Związku  z  rozwiązaniem  sprawy  polskiej  po  stronie 
Austrii, tak PKN- po stronie Rosji. 
Wyjątek  stanowili  niektórzy  konserwatyści  z  zaboru 
pruskiego,  którzy  pokładali  nadzieję  w  samych 
Niemczech,  ponieważ  wobec  słabości  Austrii  ich  siła 
ukazała się w czasie wojny bardziej wyraźna. 
Po  rewolucji  lutowej  w  Rosji i  przeniesieniu  się ważnych 
przywódców  na  zachód,  Polski  Komitet  Narodowy  
jesienią  1917  w  Paryżu  stanął  po  stronie  koalicji 
zachodniej.  Działał  on  samodzielnie  przewodnictwem 
Dmowskiego  aż  do  porozumienia  się  z  rządem  Polskie, 
który  powstał  w  warszawie  w  listopadzie  1918r.  Jego 
imieniu,  w  imieniu  całej  Polski  występował  w  1919r  na 
konferencji pokojowej w Wersalu.