Cieslak_Piotr

Czym Inwestorzy kieruj

przy

wyborze Spółki?

Analiza techniczna (40%)

Analiza fundamentalna (23%)

Intuicja (20%)

Psychologia (7%)

Artykuły prasowe (5%)

Opinie znajomych (3%)

Inne metody (3%)

Psychologia… czyli ja kupuje (sprzedaje), bo

„tłum” kupuje (sprzedaje)

ka internetowa

ka biotechnologiczna

ka biopaliwowa

ka deweloperska

ka budowlana

ka na rynku IPO

Wnioski

Emocje i zachowania stadne wrogiem
skutecznych inwestycji

Kupowanie za ka

cen

„szklanych domów”

= du

e prawdopodobie

stwo osi

gni

cia straty

Bł

dów mo

na unikn

ąć

stosuj

c podstawowe

zasady analizy fundamentalnej (w tym równie

technicznej) z uzupełnieniem o aspekty
psychologiczne

Dlaczego inwestorzy rzadko

stosuj

analiz

fundamentaln

Czasochłonno

ść

Brak odpowiedniej wiedzy

Lenistwo – niech

ęć

do nauki

Znajomo

ść

szybszych metod oceny

spółek (AT)

Wiara we własn

intuicj

i nieomylno

ść

Dlaczego nale

y korzysta

z analizy

fundamentalnej?

Znacznie minimalizuje ryzyko poniesienia
straty

Znacznie zwi

ksza szans

osi

gni

cia

ponadprzeci

tnego zysku

Pozwala na optymalny dobór spółek do
portfela

Sytuacja makroekonomiczna

Wci

ąŜ

wysoki poziom PKB

Kryzys na

wiatowym rynku

nieruchomo

Problemy z pozyskaniem siły roboczej
(emigracja zarobkowa)

Rosn

ca poda

pieni

dza

Rosn

ce koszty pracy – ryzyko dla firm

Rosn

ca inflacja

Wzrastaj

ce stopy procentowe

Rosn

ce koszty surowców

Ryzyko spadku PKB w USA, w tym
równie

w Polsce

Główne czynniki wpływaj

ce na

wycen

spółek

Otoczenie makroekonomiczne

Koniunktura na

wiatowych rynkach akcji

Koniunktura w danej bran

Bie

Ŝą

ce wyniki finansowe Spółki

Oczekiwania przyszłych wyników
finansowych

Moda na dan

bran

Ŝę

Wycena spółek konkurencyjnych

Podstawowe informacje o firmie

Elzab

ELZAB SA zajmuj

projektowaniem, produkcj

oraz dystrybucj

kas i drukarek fiskalnych, wag elektronicznych, szuflad kasowych,
sprawdzarek cen oraz innych urz

dze

wspieraj

cych zarz

dzanie

sprzeda

Ŝą

detaliczn

. Obok kompleksowych dostaw i instalacji

sprz

tu, spółka oferuje integracj

systemów rejestracji sprzeda

szkolenia oraz serwis gwarancyjny i pogwarancyjny. Według raportu
Instytutu Rynku Elektronicznego "Rynek urz

dze

fiskalnych w

Polsce", w roku 2006 ELZAB SA osi

ł 20 proc. udział w rynku

ród dostawców kas i drukarek fiskalnych, a w segmencie kas

systemowych ponownie utrzymał pozycj

lidera z udziałem 40 proc

Czynniki zagro

enia dla rozwoju

Spółki

Brak stabilno

ci i jasno

ci w przepisach

podatkowych w zakresie obowi

zku rejestracji

obrotu dla celów podatku VAT

Konkurencja (produktowa i cenowa)

Wzrost presji płacowej

Szanse dla bran

Obj

cie obowi

zkiem posiadania kas fiskalnych

m.in. lekarzy, prawników, czy te

doradców

podatkowych

Przyj

cie w Polsce waluty Euro

Wej

cie w nowe obszary działalno

ci o wysokiej

stopie zwrotu

Polityka dywidendowa Spółki

wyp

ata dywidendy z zysku:

za 1998

za 2002

za 2004

za 2005

za 2006

dywidenda na 1 akcj

2,50

1,69

2,65

3,45

2,45

cena 1 akcji w dniu nabycia
prawa do dywidendy

29,20

10,95

15,95

27,80

56,95

dywidenda na 1 akcj

/ cena akcji

w dniu nabycia prawa do
dywidendy

8,56%

15,43%

16,61%

12,41%

4,30%

Bilans

Bilans jest podstawowym składnikiem sprawozdania
finansowego przedsi

biorstwa

Bilans to dokładna fotografia stanu przedsi

biorstwa w

okre

lonym dniu

Składa si

z aktywów (trwałe i obrotowe) i pasywów

(kapitał własny i obcy)

Aktywa s

wykazem posiadanych przez dane

przedsi

biorstwo maj

tku

Pasywa zawieraj

informacje na temat

ródeł

finansowania maj

tku

Aktywa = Pasywa

Rachunek zysków i strat

RZiS to drugie obok bilansu podstawowe
sprawozdanie finansowe

Rejestruje sposób tworzenia wyniku finansowego

W rachunku zysków i strat wykazuje si

oddzielnie

przychody i koszty, zyski oraz straty nadzwyczajne, a
tak

e obowi

zkowe obci

ąŜ

enia wyniku finansowego

(podatki)

RZiS pozwala na rozpoznanie sytuacji dochodowej
przedsi

biorstwa, ułatwia analiz

oraz prognozowanie

wyniku finansowego

RZiS informuje o…

Sposobie, w jaki powstał ostateczny wynik
finansowy spółki (czy w wyniku podstawowej
działalno

ci, do której została powołana spółka,

czy te

w wyniku inwestycji finansowych lub

sprzeda

y maj

tku)

Informuje o kluczowych tendencjach dotycz

cych

rozwoju spółki

Jak ocenia

wynik finansowy?

Nale

y analizowa

sposób, w jaki

zostały wypracowane wyniki

Nale

y porównywa

wyniki na tle

spółek z tej samej bran

Nale

y porównywa

wyniki do tych

samych okresów sprawozdawczych z
lat poprzednich

Nale

y ocenia

dynamik

Wska

niki rentowno

Podstawow

wielko

, na której opieraj

wska

niki

rentowno

ci jest poziom osi

gni

tego przez firm

zysku.

Wska

niki te mog

słu

do oceny działalno

kierownictwa z punktu widzenia efektywno

podejmowanych decyzji rozwojowych, czy te

inwestycyjnych (strategicznych), stwarzaj

cych podstaw

generowania zysków firmy

Wska

nik rentowno

ci sprzeda

Okre

la zdolno

ść

firmy do generowania zysku przez sprzeda

Im ni

szy jest wska

nik, tym wi

ksza warto

ść

sprzeda

y musi

zrealizowana dla osi

gni

cia okre

lonej kwoty zysku. Z

kolei im wy

szy poziom wska

nika, tym wy

sza efektywno

ść

osi

ganych dochodów. Po

Ŝą

dany jest zatem wysoki poziom

tego wska

nika.

Z tego te

powodu nale

y porównywa

warto

ść

tego wska

nika

w danej firmie z innymi firmami tej samej bran

Wska

nik rentowno

ci kapitału własnego

Informuje o wielko

ci zysku netto, przypadaj

cego na

jednostk

kapitału zainwestowanego

Im warto

ść

tego wska

nika jest wy

sza, tym korzystniejsza jest

sytuacja finansowa firmy. Wy

sza efektywno

ść

kapitału

własnego wi

ąŜ

e si

z mo

liwo

uzyskania wy

szej nadwy

finansowej, a co za tym idzie wy

szych dywidend (dla

akcjonariuszy) oraz z dalszym rozwojem firmy (www.bossa.pl)

Wska

niki rentowno

ci Elzab vs

Novitus

Dane do kalkulacji wska

ników rentowno

ci Elzabu za ostatnie 4 kwarta

Zysk netto 6,4 mln z

(RZiS)

Przychody ze sprzeda

y 66,6 mln z

(RZiS)

Kapita

asny 36,7 mln z

(Bilans – pasywa)

Przyk

ad kalkulacji ROE Elzab = (6,4 mln z

/ 36,7 mln z

) x 100% = 17,4%

12,7%

9,4%

Rentowno

ść

sprzeda

y netto

11,6%

17,4%

Rentowno

ść

kapita

u w

asnego

Ostatnie 4 kw. Novitus

Ostatnie 4 kw. Elzab

Wska

niki rentowno

Wska

niki płynno

ci finansowej

dostarczaj

informacji o zdolno

ci przedsi

biorstwa do

wywi

zywania si

z bie

Ŝą

cych (krótkoterminowych) zobowi

tzn. zobowi

płatnych w ci

gu 1 roku. Regulowanie

zobowi

bie

Ŝą

cych zale

y od stanu

rodków pieni

ęŜ

nych oraz

liwo

ci zamiany innych składników maj

tku obrotowego na

gotówk

w krótkim okresie

Jednym z warunków egzystencji przedsi

biorstwa jest

zachowanie płynno

ci finansowej, której przejawem jest

terminowe regulowanie zobowi

Brak płynno

ci finansowej rodzi zazwyczaj dla przedsi

biorstwa

wiele niekorzystnych skutków, np.: dostawcy mog

ą Ŝą

zapłaty wył

cznie gotówk

; trudniejsze staje si

uzyskanie

kredytu, ro

nie te

zazwyczaj jego cena (oprocentowanie), a w

konsekwencji koszty funkcjonowania przedsi

biorstwa

Wska

nik płynno

ci finansowej 1

stopnia (bie

Ŝą

cej płynno

ci)

Pokazuje zdolno

ść

firmy do regulowania swoich zobowi

rodkami obrotowymi

Optymalna warto

ść

wska

nika powinna wynosi

<1,2 - 2,0>, tzn. jest

optymalnie, gdy maj

tek obrotowy od 1,2 do 2 pokrywa zobowi

zania

krótkoterminowe

Gdy wska

nik < 1 - kłopoty z płynno

, tzn. z terminowym

regulowaniem zobowi

Gdy wska

nik > 2,5-3 - co

w maj

tku obrotowym nie obraca,

zalega (Np. w magazynie le

Ŝą

nie sprzedane towary, w maj

tku

obrotowym s

niespłacone nale

ci lub krótkoterminowe papiery

warto

ciowe, których nie mo

na sprzeda

)

Wska

nik płynno

ci 2 stopnia

(szybkiej płynno

ci)

Pokazuje stopień pokrycia zobowiązań krótkoterminowych aktywami o

duŜym stopniu płynności, tzn. mierzy natychmiastową zdolność firmy

do spłaty długów

Wartość wskaźnika powinna oscylować w okolicach 1, w praktyce jest

to poziom rzadko spotykany. Dlatego za satysfakcjonujący uwaŜa się

poziom od 1 do 1,2

Gdy wskaźnik < 1 - pojawia się zagroŜenie bieŜącej zdolności firmy do

terminowego regulowania zobowiązań

Wska

niki płynno

ci Elzab vs Novitus

w 2 kw. 2007 i 2006 r.

Dane do kalkulacji wska

ników p

ynno

ci Elzabu w 2 kw. 2007 r.:

Aktywa obrotowe 27,07 mln z

(bilans – aktywa)

Zobowi

zania krótkoterminowe 14,45 mln z

(bilans – pasywa)

Zapasy 12,72 mln z

(bilans – aktywa)

Przyk

ad: Wska

nik bie

Ŝą

cej p

ynno

ci = 27,07 mln z

/ 14,45 mln z

= 1,87

E – Elzab

N – Novitus

1,38

0,84

5,79

0,99

Szybkiej p

ynno

2,33

1,73

7,29

1,87

Bie

Ŝą

cej p

ynno

2 kw. 2006 N

2 kw. 2006 E

2 kw. 2007 N

2 kw. 2007 E

Wska

niki p

ynno

Wska

niki zadłu

enia

informuj

o zdolno

ci przedsi

biorstwa do

wywi

zywania si

z całkowitego zadłu

enia, tzn.

zarówno ze zobowi

krótkoterminowych, jak i

długoterminowych. Wska

niki te maj

za zadanie

pokazywa

jakie jest zabezpieczenie wierzytelno

w przypadku niezdolno

ci przedsi

biorstwa do

spłaty zadłu

enia z bie

Ŝą

cych przychodów, a tak

okre

zdolno

ść

przedsi

biorstwa do obsługi

długu.

Wska

niki zadłu

enia ogólnego

Obrazuje struktur

finansowania maj

tku przedsi

biorstwa.

Informuje, jaki udział w cało

ródeł finansowania aktywów

firmy stanowi zadłu

enie, czyli kapitały obce.

wska

nik ten powinien oscylowa

w przedziale 0,57 - 0,67. Im

szy jego poziom, tym wy

szy poziom zadłu

enia i wy

sze

ryzyko finansowe. Jego wysoko

ść

uzale

niona jest od bran

Wysoka warto

ść

wska

nika charakteryzuje banki, firmy

leasingowe.

Wska

nik zadłu

enia – Elzab vs

Novitus

Dane do kalkulacji wska

nika zad

enia ogólnego Elzabu w 2 kw. 2007 r.

Zobowi

zania ogó

em 23,5 mln z

(bilans – pasywa)

Aktywa razem 60,2 mln z

(bilans – aktywa)

WZO Elzab = (23,5 mln z

/ 60,2 mln z

) = 0,39

0,38

0,39

Wska

nik zad

enia ogólnego

2 kw. 2007 r. Novitus

2 kw. 2007 r. Elzab

Wska

nik zad

enia

Wycena DCF

Opiera si

na estymacji przyszłych nadwy

ek finansowych

Jest dynamiczna w przeciwie

stwie do metod statycznych

Najcz

ęś

ciej wykorzystywana w procesach fuzji, przej

ęć

, przy

nowych emisjach akcji oraz przy rekomendacjach

Wycena DCF jest traktowana jako podstawowa i najcz

ęś

ciej

stosowana metoda

Jest czasochłonna i trudna

Wymaga du

ej wiedzy i zmysłu analitycznego

Obarczona bardzo du

ym ryzykiem bł

du (du

o wy

szym ni

przypadku metody porównawczej)

Wymaga kalkulacji i estymacji na okres 5-10 lat warto

ci zysku

operacyjnego, amortyzacji, nakładów inwestycyjnych na aktywa
trwałe, nakładów inwestycyjnych na aktywa obrotowe,
wska

nika beta, kosztu kapitału własnego, WACC, warto

rezydualnej, wolnych przepływów pieni

ęŜ

nych,

zdyskontowanych przepływów pieni

ęŜ

nych

Wycena porównawcza

Druga po DCF grupa metod pod wzgl

dem popularno

Weryfikuje wyniki wyceny metod

dochodow

Wykorzystywana do wyceny spółek z rynku wtórnego,
jak i pierwotnego

Wykorzystywana w procesach fuzji i przej

ęć

Metoda porównawcza jest wycen

statyczn

– opiera si

z reguły na wynikach ekonomicznych firmy w danym
momencie w czasie (w ostatnich latach obserwuje si

zwi

kszanie dynamiki tej metody przez estymowanie

parametrów na okres 2-3 lat)

Pułapki i bł

dy przy stosowaniu modelu

porównawczego

Bł

dny dobór spółek do porównania

Bł

dny lub celowy dobór okre

lonych wska

ników

rynkowych

Opieranie kalkulacji na wynikach, z których nie
wyeliminowano zdarze

jednorazowych

Wyliczanie wska

ników na bazie wyników z jednego

kwartału

Zało

enia do wyceny porównawczej

Spółki wybrane do porównania powinny by

zbli

onej wielko

ci oraz z tej samej bran

Na pocz

tek badan

polsk

firm

porównuje si

spółek polskich, w razie braku porównywalnych
wybór pada na spółki zagraniczne

Metoda ta wykorzystywana jest do rekomendacji

Wykorzystywana jest, gdy szybko

ść

wyceny jest

kluczowa

Jest metod

weryfikuj

inne sposoby wycen

Jest powszechna w Polsce

Najcz

ęś

ciej stosowane wska

niki do

wyceny porównawczej

C/Z - cena akcji/zysk przypadaj

cy na 1 akcj

C/WK - cena akcji/warto

ść

ksi

gowa przypadaj

ca na jedn

akcj

EV/EBITDA – warto

ść

spółki/zysk operacyjny + amortyzacja

[EV = kapitalizacja rynkowa spółki + dług netto (kredyty i

yczki oprocentowane –

rodki pieni

ęŜ

ne i ekwiwalenty)]

MC/EBIT – kapitalizacja spółki/zysk operacyjny

MC/EBITDA – kapitalizacja spółki/zysk operacyjny +
amortyzacja

MC/S – kapitalizacja/przychody ze sprzeda

Proces wyceny porównawczej

Odpowiedni dobór spółek (wielko

ść

, bran

Dobór liczby spółek

Dobór wska

ników do porówna

Zestawienie danych

Kalkulacje (wyliczenie mediany) dla badanej
próby

Porównanie

rednich wska

ników rynkowych

do wska

ników wycenianej firmy

Przydział wag dla poszczególnych wska

ników

Ustalenie warto

ci dla wycenianej firmy

Wnioski z wyceny „2”

Jedna akcja warta jest według metody
porównawczej a

13,22 zł

Akcje ABG notowane s

z 49% dyskontem w

stosunku do firm konkurencyjnych

Spółka powinna by

notowana znacznie wy

Akcje Spółki s

bardzo atrakcyjn

inwestycj

Dane do wyliczenia wskaźników

rynkowych dla Elzabu

Liczba akcji: 1,613 mln szt

Cena akcji 52 zł

MC (kapitalizacja) = 83,8 mln

zł

Zysk netto za ostatnie 4

kwartały = 6,4 mln zł

Zysk operacyjny (EBIT) za

ostatnie 4 kwartały = 8,46

mln zł

Amortyzacja za ostatnie 4

kwartały = 2,94 mln zł

EBITDA za ostatnie 4

kwartały (11,4 mln zł)

Przychody ze sprzedaŜy za

ostatnie 4 kwartały = 66,6

mln zł

P/E = cena akcji/zysk
na akcje

MC/S =
kapitalizacja/sprzedaŜ

MC/EBIT =
kapitalizacja/zysk
operacyjny

MC/EBITDA =
kapitalizacja/ zysk
operacyjny +
amortyzacja

Dlaczego warto korzysta

z analizy

fundamentalnej?

Dzi

ki analizie fundamentalnej ryzyko bł

inwestycyjnego jest znacz

co ni

sze

Akcje spółek dobrych fundamentalnie w
długim okresie przynosz

zdecydowanie

stop

zwrotu od akcji spółek słabych

fundamentalnie

Korzystanie z analizy fundamentalnej daje
przewag

nad du

Ŝą

rzesz

inwestorów, którzy

nie korzystaj

z tego dobrodziejstwa