background image

List Pasterski Episkopatu Polski  

na Niedziel

ę

 

Ś

wi

ę

tej Rodziny 2013 roku 

 

ZAGRO

ś

ENIA RODZINY PŁYN

Ą

CE Z IDEOLOGII GENDER 

 
Umiłowani w Chrystusie Panu! Siostry i Bracia! 
 

Ka

Ŝ

dego  roku  w  Oktawie  Narodzenia  Pa

ń

skiego  prze

Ŝ

ywamy  Niedziel

ę

 

Ś

wi

ę

tej 

Rodziny. Kierujemy my

ś

l ku naszym rodzinom i podejmujemy refleksj

ę

 na temat sytuacji 

współczesnej rodziny. Dzisiejsza Ewangelia ukazuje jak Rodzina z Nazaretu w trudnych 
sytuacjach starała si

ę

 odczyta

ć

 i wypełni

ć

 wol

ę

 Bo

Ŝą

. Taka postawa stawała si

ę

 dla niej 

ź

ródłem  nowej  siły.  Jest  to  dla  nas  wa

Ŝ

na  wskazówka, 

Ŝ

e  tak

Ŝ

e  dzisiaj  posłusze

ń

stwo 

Bogu i Jego woli jest gwarantem szcz

ęś

cia w rodzinie. 

Błogosławiony  Jan  Paweł  II,  do  którego  kanonizacji  si

ę

  przygotowujemy, 

przypomina, 

Ŝ

e  prawda  o  mał

Ŝ

e

ń

stwie  jest  „ponad  wol

ą

  jednostek,  kaprysami 

poszczególnych  mał

Ŝ

e

ń

stw,  decyzjami  organizmów  społecznych  i  rz

ą

dowych”

1

.  Prawdy 

tej nale

Ŝ

y szuka

ć

 u Boga, poniewa

Ŝ

 „sam Bóg jest twórc

ą

 mał

Ŝ

e

ń

stwa” (GS 48; HV 8). To 

Bóg  stworzył  człowieka  m

ęŜ

czyzn

ą

  i  kobiet

ą

,  czyni

ą

c  ich  niezast

ą

pionym  dla  siebie 

darem.  Rodzin

ę

  oparł  na  fundamencie  mał

Ŝ

e

ń

stwa  zł

ą

czonego  na  całe 

Ŝ

ycie  miło

ś

ci

ą

 

nierozerwaln

ą

  i  wył

ą

czn

ą

.  Postanowił, 

Ŝ

e  taka  wła

ś

nie  rodzina  b

ę

dzie  wła

ś

ciwym 

ś

rodowiskiem  rozwoju  dzieci,  którym  przeka

Ŝ

Ŝ

ycie  oraz  zapewni  rozwój  materialny  

i duchowy.  

Chrze

ś

cija

ń

ska wizja objawia najgł

ę

bszy,  wewn

ę

trzny sens mał

Ŝ

e

ń

stwa i rodziny. 

Odrzucanie tej wizji prowadzi nieuchronnie do rozkładu rodzin i do kl

ę

ski człowieka

2

. Jak 

pokazuje  historia  ludzko

ś

ci,  lekcewa

Ŝ

enie  Stwórcy  jest  zawsze  niebezpieczne  i  zagra

Ŝ

szcz

ęś

liwej  przyszło

ś

ci  człowieka  i 

ś

wiata.  Nieliczenie  si

ę

  z  wol

ą

  Boga  w  rodzinie 

prowadzi  do  osłabienia  wi

ę

zi  jej  członków,  do  powstawania  przeró

Ŝ

nych  patologii  

w  domach,  do  plagi  rozwodów,  do  tak  zwanych  „lu

ź

nych”  czy  „wolnych”  zwi

ą

zków 

praktykowanych ju

Ŝ

 od młodo

ś

ci, cz

ę

sto za zgod

ą

 czy przy milcz

ą

cej akceptacji rodziców. 

Powoduje  te

Ŝ

  brak  otwarcia  si

ę

  mał

Ŝ

onków  na  dar 

Ŝ

ycia,  czego  owocem  s

ą

  negatywne 

demograficzne skutki. Z niepokojem obserwujemy coraz wi

ę

ksze przyzwolenie społeczne 

na te zjawiska.  

Zrozumiałe  jest  zatem, 

Ŝ

e  musz

ą

  budzi

ć

  nasz  najwy

Ŝ

szy  niepokój  równie

Ŝ

  próby 

zmiany  poj

ę

cia  mał

Ŝ

e

ń

stwa  i  rodziny  narzucane  współcze

ś

nie,  zwłaszcza  przez 

zwolenników  ideologii  gender  (czyt.  d

Ŝ

ender)  i  nagła

ś

niane  przez  media.  Wobec 

nasilaj

ą

cych si

ę

 ataków skierowanych na ró

Ŝ

ne obszary 

Ŝ

ycia rodzinnego i społecznego 

czujemy si

ę

 przynagleni, by z jednej strony stanowczo i jednoznacznie wypowiedzie

ć

 si

ę

 

w obronie mał

Ŝ

e

ń

stwa i rodziny, fundamentalnych  warto

ś

ci, które je chroni

ą

, a z drugiej 

przestrzec przed zagro

Ŝ

eniami płyn

ą

cymi z propagowania ich nowej wizji.  

Spotykamy  si

ę

  z  ró

Ŝ

nymi  postawami  wobec  działa

ń

  podejmowanych  przez 

zwolenników  ideologii  gender.  Zdecydowana  wi

ę

kszo

ść

  nie  wie,  czym  jest  ta  ideologia, 

nie  wyczuwa  wi

ę

Ŝ

adnego  niebezpiecze

ń

stwa.  W

ą

skie  grono  osób  –  zwłaszcza 

nauczycieli, rodziców i wychowawców, w tym tak

Ŝ

e katechetów i duszpasterzy – próbuje 

poszukiwa

ć

  konstruktywnych  sposobów  jej  przeciwdziałania.  S

ą

  wreszcie  i  tacy,  którzy 

widz

ą

c  absurdalno

ść

  tej  ideologii  uwa

Ŝ

aj

ą

Ŝ

e  Polacy  sami  odrzuc

ą

  proponowane  im 

utopijne wizje. Tymczasem ideologia gender bez wiedzy społecze

ń

stwa i zgody Polaków 

od  wielu  miesi

ę

cy  wprowadzana  jest  w  ró

Ŝ

ne  struktury 

Ŝ

ycia  społecznego:  edukacj

ę

                                                 

1

 

Jan Paweł II, Przemówienie do Rady Sekretariatu Generalnego Synodu Biskupów, 23 II 1980. 

2

 Zob. Ten

ż

e, Rozwa

ż

anie przed modlitw

ą

 niedzieln

ą

, 20 II 1994. 

background image

 

 

słu

Ŝ

b

ę

  zdrowia,  działalno

ść

  placówek  kulturalno-o

ś

wiatowych  i  organizacji  poza-

rz

ą

dowych.  Przekaz  medialny  tych  tre

ś

ci  skupia  si

ę

  głównie  na  promowaniu  równo

ś

ci  

i  przeciwdziałaniu  przemocy,  przy  jednoczesnym  pomijaniu  niebezpiecznych  daleko-
si

ęŜ

nych skutków tej ideologii.  

1. Czym jest ideologia gender i dlaczego jest ona tak gro

ź

na? 

Ideologia  gender  stanowi  efekt  trwaj

ą

cych  od  dziesi

ę

cioleci  przemian  ideowo-

kulturowych, mocno zakorzenionych w marksizmie i neomarksizmie, promowanych przez 
coraz  bardziej  radykalizuj

ą

ce  si

ę

  ruchy  feministyczne  oraz  rewolucj

ę

  seksualn

ą

 

zapocz

ą

tkowan

ą

  w  1968  roku.  Gender  promuje  zasady  całkowicie  sprzeczne  

z rzeczywisto

ś

ci

ą

 i tradycyjnym pojmowaniem natury człowieka. Twierdzi, 

Ŝ

e biologiczna 

płe

ć

  ma  charakter  jedynie  kulturowy, 

Ŝ

e  z  biegiem  czasu  mo

Ŝ

na  j

ą

  sobie  wybra

ć

,  

a  tradycyjna  rodzina  jest  prze

Ŝ

ytkiem  i  obci

ąŜ

eniem  społecznym.  Według  gender, 

homoseksualizm  jest  wrodzony,  za

ś

  geje  i  lesbijki  maj

ą

  prawo  do  zakładania  zwi

ą

zków 

b

ę

d

ą

cych  podstaw

ą

  nowego  typu  rodziny,  a  nawet  do  adopcji  i  wychowywania  dzieci. 

Promotorzy  tej  ideologii  przekonuj

ą

Ŝ

e  ka

Ŝ

dy  człowiek  ma  tzw.  prawa  reprodukcyjne,  

w tym prawo do zmiany płci, do in vitro, antykoncepcji, a nawet aborcji. 

Gender w swojej najbardziej radykalnej formie traktuje płe

ć

 biologiczn

ą

 jako rodzaj 

przemocy  natury  wobec  człowieka.  Według  niej,  „człowiek  zostaje  uwikłany  w  płe

ć

”,  

z  której  powinien  si

ę

  wyzwoli

ć

.  Neguj

ą

c  płe

ć

  biologiczn

ą

,  człowiek  zyskuje  „prawdziw

ą

niczym  nieskr

ę

powan

ą

  wolno

ść

”  i  mo

Ŝ

e  wybiera

ć

  tzw.  płe

ć

  kulturow

ą

,  która  uwidacznia 

si

ę

  wył

ą

cznie  w  zewn

ę

trznych  zachowaniach.  Człowiek  ma  ponadto  prawo  do 

spontanicznej zmiany dokonanych ju

Ŝ

 w tym zakresie wyborów w obr

ę

bie pi

ę

ciu płci, do 

których zalicza si

ę

: gej, lesbijka, osoba biseksualna, transseksualna i heteroseksualna. 

Niebezpiecze

ń

stwo  ideologii  gender  wynika  w  gruncie  rzeczy  z  gł

ę

boko 

destrukcyjnego  charakteru  zarówno  wobec  osoby,  jak  i  relacji  mi

ę

dzyludzkich,  a  wi

ę

całego 

Ŝ

ycia społecznego. Człowiek, pozbawiony stałej to

Ŝ

samo

ś

ci płciowej, gubi bowiem 

sens  swego  istnienia,  nie  jest  w  stanie  odkry

ć

  i  wypełni

ć

  zada

ń

  stoj

ą

cych  przed  nim  

w jego rozwoju osobowym, rodzinnym i społecznym, tak

Ŝ

e zada

ń

 dotycz

ą

cych prokreacji. 

2. W jakie obszary wprowadzana jest ideologia gender? 

Ideologia  gender  jest  wprowadzana  do  Polski  na  ró

Ŝ

nych  płaszczyznach 

Ŝ

ycia 

społecznego. Dokonuje si

ę

 to najpierw poprzez prawodawstwoTworzone s

ą

 dokumenty 

pozornie  słu

Ŝą

ce  ochronie,  bezpiecze

ń

stwu  i  dobru  obywateli,  które  zawieraj

ą

  elementy 

mocno  destrukcyjne.  Przykładem  jest  Konwencja  Rady  Europy  przeciwko  przemocy 
wobec  kobiet
,  która,  cho

ć

  po

ś

wi

ę

cona  istotnemu  problemowi  przemocy  wobec  kobiet, 

promuje  jednak  tzw.  „niestereotypowe  role  seksualne”  oraz  gł

ę

boko  ingeruje  w  system 

wychowawczy  nakładaj

ą

c  obowi

ą

zek  edukacji  i  promowania,  m.in.  homoseksualizmu  

i  transseksualizmu.  W  ostatnim  półroczu  powstał  nawet  projekt  tzw.  ustawy 
„równo

ś

ciowej”,  poszerzaj

ą

cej  katalog  zakazu  dyskryminacji,  m.in.  ze  wzgl

ę

du  na 

„to

Ŝ

samo

ść

  i  ekspresj

ę

  płciow

ą

”.  Przyj

ę

cie  projektu  ogranicza  w  konsekwencji  wolno

ść

 

słowa  i  mo

Ŝ

liwo

ść

  wyra

Ŝ

ania  pogl

ą

dów  religijnych.  Ktokolwiek  w  przyszło

ś

ci  o

ś

mieli  si

ę

 

skrytykowa

ć

  propagand

ę

  homoseksualn

ą

  b

ę

dzie  nara

Ŝ

ony  na  konsekwencje  karne. 

Stanowi  to  zagro

Ŝ

enie  tak

Ŝ

e  dla  funkcjonowania  mediów  katolickich  oraz  zakłada 

wła

ś

ciwie konieczno

ść

 wprowadzenia autocenzury. 

W kwietniu 2013 r. zostały opublikowane standardy 

Ś

wiatowej Organizacji Zdrowia 

(WHO) w odniesieniu do edukacji seksualnej, prowadz

ą

ce do gł

ę

bokiej deprawacji dzieci 

i  młodzie

Ŝ

y.  Promuj

ą

  one  m.in.  masturbacj

ę

  dzieci  w  wieku  przedszkolnym  oraz 

odkrywanie przez nie  rado

ś

ci i przyjemno

ś

ci, jakie płyn

ą

 z dotykania zarówno własnego 

background image

 

 

ciała,  jak  i  ciała  rówie

ś

ników.  Elementy  tych  tzw.  standardów  s

ą

  aktualnie  wdra

Ŝ

ane  – 

powtórzmy:  najcz

ęś

ciej  bez  wiedzy  i  zgody  rodziców  –  np.  w  projekcie  Równo

ś

ciowe 

przedszkole,  współfinansowanym  przez  Uni

ę

  Europejsk

ą

.  Autorki  „Równo

ś

ciowego 

przedszkola”  proponuj

ą

  mi

ę

dzy  innymi,  by  w  ramach  zabawy  chłopcy  przebierali  si

ę

  za 

dziewczynki,  dziewczynki  za  chłopców,  a  reszta  dzieci  zgadywała,  kim  s

ą

  i  tłumaczyła, 

dlaczego  tak  uwa

Ŝ

a.  Projekt  ten  zawiera  wiele  innych  podobnych  kontrowersyjnych 

propozycji. 

Takie  standardy  promowane  s

ą

  tak

Ŝ

e  w  ramach  szkole

ń

,  warsztatów  dla 

nauczycieli  i  wychowawców,  czy  projektów  realizowanych  w  szkołach,  placówkach 
wychowawczych  i  na  uczelniach.  Na  wielu  uniwersytetach  w  Polsce  niemal  nagle 
powstały  kierunki  studiów  na  temat  gender  (gender  studies,  czyt.  d

Ŝ

ender  stadis). 

Kształci  si

ę

  na  nich  nowych  propagatorów  tej  ideologii  i  głosi, 

Ŝ

e  rodzina  jest  ju

Ŝ

 

prze

Ŝ

ytkiem i nie ma znaczenia, czy dziecko jest wychowywane przez gejów czy lesbijki, 

bo  jest  w  takich  strukturach  równie  szcz

ęś

liwe,  rozwijaj

ą

c  si

ę

  tak  samo  dobrze,  jak 

dziecko wychowywane w tradycyjnej rodzinie. Przemilcza si

ę

 natomiast badania, których 

wyniki  wskazuj

ą

  na  negatywne  czy  wr

ę

cz  tragiczne  skutki  w 

Ŝ

yciu  osób  wzrastaj

ą

cych  

w tego typu 

ś

rodowiskach: na tendencje samobójcze, zaburzenia w poczuciu to

Ŝ

samo

ś

ci, 

depresje, wykorzystywanie seksualne czy molestowanie. 

Gender  si

ę

ga  równie

Ŝ

  obszaru  kultury.  Zgodnie  z  zało

Ŝ

eniami  jej  ideologów,  

w  tre

ś

ci  filmów,  popularnych  seriali,  sztuk  teatralnych,  programów  telewizyjnych,  czy 

wystaw,  s

ą

  wł

ą

czone  –  przy  wykorzystaniu  najnowszych  technik  manipulacyjnych  – 

postacie i obrazy słu

Ŝą

ce zmianie 

ś

wiadomo

ś

ci społecznej w kierunku przyj

ę

cia ideologii 

gender. 

Na  polu  medycyny  mamy  do  czynienia  z  działaniami  promuj

ą

cymi  prawo  do 

aborcji,  antykoncepcji,  zapłodnienia  in  vitro,  chirurgicznej  i  hormonalnej  zmiany  płci,  
a  tak

Ŝ

e  stopniowego  wprowadzania  „prawa”  do  eutanazji  oraz  do  eugeniki,  czyli 

mo

Ŝ

liwo

ś

ci  eliminowania  osób  chorych,  słabych,  upo

ś

ledzonych,  które  –  zdaniem 

ideologów gender – s

ą

 „niepełnowarto

ś

ciowe”. Wynika z tego, 

Ŝ

e człowiek w ogóle si

ę

 ju

Ŝ

 

nie liczy, a ukrytym motywem s

ą

 ostatecznie korzy

ś

ci ekonomiczne.  

Bardzo  sprytnie  pomija  si

ę

  fakt, 

Ŝ

e  celem  edukacji  genderowej  jest  w  gruncie 

rzeczy seksualizacja dzieci i młodzie

Ŝ

y. Rozbudzanie seksualne ju

Ŝ

 od najmłodszych lat 

prowadzi  jednak  do  uzale

Ŝ

nie

ń

  w  sferze  seksualnej,  a  w  pó

ź

niejszym  okresie 

Ŝ

ycia  do 

zniewolenia człowieka. Kultura „u

Ŝ

ycia” drugiej osoby dla zaspokojenia własnych potrzeb 

prowadzi przecie

Ŝ

 do degradacji człowieka, mał

Ŝ

e

ń

stwa, rodziny i  w konsekwencji 

Ŝ

ycia 

społecznego.  W  nast

ę

pstwie  takiego  wychowania,  realizowanego  przez  młodzie

Ŝ

owych 

edukatorów  seksualnych,  młody  człowiek  staje  si

ę

  stałym  klientem  koncernów 

farmaceutycznych,  erotycznych,  pornograficznych,  pedofilskich  i  aborcyjnych.  Poza  tym 
zniewolenie seksualne cz

ę

sto ł

ą

czy si

ę

 z innymi uzale

Ŝ

nieniami (alkoholizm, narkomania, 

hazard)  oraz  z  krzywd

ą

  wyrz

ą

dzan

ą

  samemu  sobie  i  innym  (pedofilia,  gwałty,  przemoc 

seksualna).  Taka  edukacja  to  nic  innego  jak  demonta

Ŝ

  rodziny.  Deprawacyjna 

działalno

ść

  edukatorów  seksualnych  oparta  o  manipulacje  jest  mo

Ŝ

liwa,  poniewa

Ŝ

 

wi

ę

kszo

ść

  rodziców,  wychowawców,  nauczycieli  nie  słyszała  o  działalno

ś

ci  tego  typu 

grup albo te

Ŝ

 nie widziała stosowanych przez nich materiałów edukacyjnych. 

3. Co robi

ć

 wobec ideologii gender? 

Wobec  ideologii  gender  niezwykle  wa

Ŝ

nym  zadaniem  jest  u

ś

wiadamianie 

zagro

Ŝ

e

ń

,  które  z  niej  płyn

ą

  oraz  przypominanie  podstawowych  i  niezbywalnych  praw 

rodziny,  przyj

ę

tych  m.in.  30  lat  temu  przez  Stolic

ę

  Apostolsk

ą

  w  Karcie  Praw  Rodziny

Konieczne  jest  podj

ę

cie  działa

ń

,  które  przywróc

ą

  mał

Ŝ

e

ń

stwu  i  rodzinie  nale

Ŝ

ne  im 

background image

 

 

miejsce,  pozwol

ą

  rodzicom  egzekwowa

ć

  ich  prawo  do  wychowywania  dzieci  zgodnie  

z  własnymi  przekonaniami  i  warto

ś

ciami,  zapewni

ą

  dzieciom  mo

Ŝ

liwo

ść

  integralnego 

rozwoju  w  domu  i  w  szkole  oraz  pozwol

ą

  przedstawicielom  nauki  na  przeprowadzanie  

i ogłaszanie wyników rzetelnych bada

ń

, pozbawionych presji ideologicznej.  

Ko

ś

ciół  stoj

ą

cy  na  stra

Ŝ

y  dobra  ka

Ŝ

dego  człowieka  ma  nie  tylko  prawo,  ale  

i obowi

ą

zek upomina

ć

 si

ę

 o naturalne Prawa Bo

Ŝ

e w 

Ŝ

yciu społecznym. Nie mo

Ŝ

e wi

ę

milcze

ć

  wobec  prób  wprowadzania  ideologii  niszcz

ą

cej  antropologi

ę

  chrze

ś

cija

ń

sk

ą

  

i zast

ę

powania jej gł

ę

boko destrukcyjnymi utopiami, które niszcz

ą

 nie tylko pojedynczego 

człowieka, ale i całe społecze

ń

stwo. Nie mog

ą

 te

Ŝ

 pozostawa

ć

 tu bezczynni chrze

ś

cijanie 

zaanga

Ŝ

owani w polityk

ę

Zwracamy  si

ę

  zatem  z  gor

ą

cym  apelem  do  przedstawicieli  ruchów  religijnych  

i  stowarzysze

ń

  ko

ś

cielnych,  aby  odwa

Ŝ

nie  podejmowali  działania,  które  b

ę

d

ą

  słu

Ŝ

y

ć

 

upowszechnianiu  prawdy  o  mał

Ŝ

e

ń

stwie  i  rodzinie.  Bardziej  ni

Ŝ

  kiedykolwiek  potrzebna 

jest  dzisiaj  edukacja 

ś

rodowisk  wychowawczych.  Trzeba  koniecznie  u

ś

wiadamia

ć

 

rodzicom, nauczycielom, osobom odpowiedzialnym za kształt polskiej szkoły, jak wielkie 
zagro

Ŝ

enie  idzie  wraz  z  ideologi

ą

  gender.  Trzeba  to  czyni

ć

  tym  bardziej, 

Ŝ

niejednokrotnie nie mówi si

ę

 rodzicom wprost o tym, 

Ŝ

e ta ideologia jest wprowadzana do 

danej  placówki  o

ś

wiatowej,  a  zwi

ą

zane  z  ni

ą

  tre

ś

ci  „ubiera  si

ę

”  w  pozornie  niegro

ź

ne  

i interesuj

ą

ce metody i formy, np. zabawy.  

Apelujemy  tak

Ŝ

e  do  instytucji  odpowiadaj

ą

cych  za  polsk

ą

  edukacj

ę

,  aby  nie 

ulegały naciskom nielicznych, cho

ć

 bardzo gło

ś

nych 

ś

rodowisk dysponuj

ą

cych niemałymi 

ś

rodkami 

finansowymi, 

które 

imi

ę

 

nowoczesnego 

wychowania 

dokonuj

ą

 

eksperymentów  na  dzieciach  i  młodzie

Ŝ

y.  Wzywamy  instytucje  o

ś

wiatowe,  aby 

zaanga

Ŝ

owały si

ę

 w promowanie integralnej wizji człowieka.  

Wszystkich  wierz

ą

cych  prosimy  o 

Ŝ

arliw

ą

  modlitw

ę

  w  intencji  mał

Ŝ

e

ń

stw,  rodzin 

oraz  wychowywanych  w  nich  dzieci.  Pro

ś

my  Ducha 

Ś

wi

ę

tego,  aby  udzielał  nam 

nieustannie 

ś

wiatła  rozumienia  i  dostrzegania  niebezpiecze

ń

stw  oraz  zagro

Ŝ

e

ń

,  przed 

jakimi  staje  dzi

ś

  rodzina.  Módlmy  si

ę

  tak

Ŝ

e  o  odwag

ę

  bycia  lud

ź

mi  wiary  i  odwa

Ŝ

nymi 

obro

ń

cami  Prawdy.  Niech  w  podejmowaniu  tego  trudu  wzorem  do  na

ś

ladowania  oraz 

pomoc

ą

 duchow

ą

 b

ę

dzie 

Ś

wi

ę

ta Rodzina z Nazaretu, w której wychowywał si

ę

 Syn Bo

Ŝ

– Jezus Chrystus.  

W tym duchu udzielamy wszystkim pasterskiego błogosławie

ń

stwa. 

 

Podpisali: Pasterze Ko

ś

cioła katolickiego w Polsce 

 
Zarz

ą

dzenie

 

Ksi

ą

dz Arcybiskup Metropolita Andrzej Dzi

ę

ga postanowił, 

Ŝ

e Ksi

ęŜ

a Duszpasterze 

decyduj

ą

 o wykorzystaniu powy

Ŝ

szego Listu, który mo

Ŝ

e by

ć

 przekazany wiernym w Niedziel

ę

 

Ś

wi

ę

tej Rodziny, 29 grudnia 2013 r., w nast

ę

puj

ą

cy sposób: 

1. Ksi

ęŜ

a odczytuj

ą

 List w cało

ś

ci w ramach homilii. 

2.  Ksi

ęŜ

a  odczytuj

ą

  w  ramach  homilii 

ś

wiadomie  wybrane  fragmenty  z  krótkim  wprowa-

dzeniem  lub  komentarzem,  informuj

ą

c  wyra

ź

nie  wiernych, 

Ŝ

e  przytaczane  fragmenty  s

ą

 

zaczerpni

ę

te z powy

Ŝ

szego Listu. 

3. Ksi

ęŜ

a głosz

ą

 homili

ę

 na podstawie powy

Ŝ

szego Listu, odnosz

ą

c si

ę

 do jego tre

ś

ci. 

 

 

WIKARIUSZ  BISKUPI 

 
 

Ks. kan. dr Piotr Skiba