background image

10. Omów charakterystyczne parametry technologiczne oczyszczania osadem czynnym. 
Wiek osadu (najważniejszy parametr, decyduje o efektach). Jest to średni czas przebywania kłaczków 
osadu czynnego w układzie (wynosi 1 ÷ 40 d). 
 
 
 
Wiek osadu przyjmuje się zależnie od niezbędnych efektów oczyszczania ścieków. Przyjmując  
odpowiednio długi wiek osadu oprócz dobrych efektów usuwania związków organicznych, można 
utlenid azot amonowy do azotanów (nitryfikacja). 
Wiek osadu 
 

 

 
x

I,o

 – stężenie w dopływie zawiesin organicznych biologicznie nierozkładalnych, gsmo/m

3

  

                                       
Stężenie osadu w KOCZ 
 
 
 
x = 2000 ÷ 5000 gsm/m

3

  (najczęściej ok. 3000) 

x

B

 – stężenie biomasy osadu czynnego, gsm/m

3

, gsmo/m

3

, gChZT/m

3

  

x

I

 – biologicznie nierozkładalne zawieisny organiczne pochodzące z oczyszczonych ścieków, 

gsm/m

3

,gsmo/m

3

,gChZT/m

3

  

x

min

 – zawiesiny mineralne pochodzące z oczyszczanych ścieków, gsm/m

3

  

Masa osadu w KOCZ 
 
 
Objętośd KOCZ 
 
 
 
Czas przetrzymania ścieków w KOCZ 
 
 
 
T = kilka do kilkanaście (kilkadziesiąt) godzin (zależnie od WO i przyjmowanego x). 
    Nie powinien byd krótszy o ok. 3h 
 
Obciążenie osadu ładunkiem zanieczyszczeo
 określa ilośd zanieczyszczeo organicznych (BZT

5

doprowadzanych do KOCZ w jednostce czasu (d) na jednostkę masy osadu w komorze (sm). 
 
 
 
 
 
Jest to parametr, którego wartośd jest wynikiem przyjęcia określonego wieku osadu (WO). 
 
Obciążenie objętości komory ładunkiem zanieczyszczeo. Określa ilośdzanieczyszczeo 
doprowadzanych do KOCZ w jednostce czasu w przeliczeniu na 1 m

3

 objętości KOCZ. 

 
 
 
 

d

x

x

V

x

M

WO

x

,

d

gsmo

x

Q

x

O

I

O

I

/

,

,

3

min

/

,

m

gsm

x

x

x

x

I

B

kgsm

gsm

x

WO

x

V

M

x

,

,

3

m

x

x

WO

x

M

V

x

h

Q

V

T

h

,

d

gsm

gBZT

M

Ł

M

S

Q

O

x

BZT

x

BZT

d

ł

/

,

5

5

5

d

gsm

gBZT

x

WO

Ł

O

BZT

ł

/

,

5

5

d

m

gBZT

V

Ł

V

S

Q

O

BZT

BZT

d

K

3

5

/

,

5

5

background image

 
Jest to parametr wynikowy, zależny od przyjętej objętości KOCZ (V), która zależy od przyjętego wieku 
osadu i stężenia osadu w KOCZ (V=WO·∆x/x). 
 
 
 
Indeks osadu 
Charakteryzuje zdolnośd zawiesin osadu czynnego do sedymentacji w osadniku wtórnym. 
 
 
 
V

os

 = objętośc osadu po 30 min zagęszczaniu w 1 litrowym cylindrze, ml/l, cm

3

/l 

x = stężenie osadu w cylindrze przed zagęszczaniem, g/l 
Stopieo recyrkulacji osadu α  
 
            
                     (0,25 ÷ 1) (25%÷100%) 
Im IO mniejszy tym α może byd mniejsze. 
Im mniejsze α tym mniejsze koszty pompowania. 
Zbyt małe α to osad gromadzi się w osadniku wtórnym. 
 
Stężenie osadu recyrkulowanego. 
Osad w leju osadnika wtórnego może zagęścid się ok. 2 ÷ 4  krotnie w stosunku do stężenia w KOCZ 
(x).Uzyskanie x

R

 zależy od przyjętego stopnia recyrkulacji α: 

 
 
 
 
Objętośd osadu nadmiernego Q

N

  

W ilości Q

N

 (m

3

/d) o stężeniu x

R

 (gsm/m

3

) musimy  

odprowadzid cały przyrost w układzie (∆x, gsm/d)  
pomniejszony o ilośd osadu odprowadzanego z układu jako  
zawiesiny pozostałe w odpływie z osadnika wtórnego  
(~ Q

o

 · x

e

, gsm/d). 

       
Rzędu 1 ÷ kilku % 
 
 
 
Omów charakterystyczne parametry technologiczne oczyszczania osadem czynnym z 
nitryfikacją(bez denitryfikacji i wzmożonej biologicznej defosfatacji). 
Nitryfikacja biegnie tylko w warunkach tlenowych 
    NH4+ + 1,5O2                 NO2- + 2H+ + H2O 
    NO2- + 0,5O2                 NO3- 
    NH4= + 2O2                    NO3- + 2H+ + H2O  
Warunkiem nitryfikacji jest obecnośd nitryfikantów w osadzie czynnym. Nitryfikanty mają długi czas 
generacji,  zatem  średni  czas  przetrzymania  cząstek  osadu  w  komorze  napowietrzania  (wiek  osadu) 
musi byd odpowiednio długi, żeby nitryfikanty zdążyły się „mnożyd”. 
Warunek skutecznej nitryfikacji: 

nit

C

nit

WO

WO

d

WO

min,

10
min,

)

10

7

(

 

x

O

O

x

x

WO

Ł

O

ł

K

BZT

K

5

gsm

cm

gsm

ml

x

V

IO

os

/

,

/

,

3

o

R

Q

Q

3

/

),

1

1

(

m

gsm

x

x

R

R

e

o

o

o

N

R

e

o

N

x

x

Q

x

Q

Q

d

m

x

x

Q

x

Q

/

)

/

(

/

,

3

background image

 
Charakterystyczne parametry technologiczne oczyszczania osadem czynnym z nitryfikacją: 
Układ „MLE” oczyszczania ścieków - KN (napowietrzanie) 

                        NH

+ 2O

2

r

nitrobacte

as

nitrosoman

NO

3

- + 2H+ + 2H

2

                         zw. org. + O2

iczne

heterotrof

bakteria

CO2 + H2O 

Warunek wystąpienia nitryfikacji w systemie MLE(Modified Ludzak - Entinger system) 

d

V

V

V

WO

WO

KN

KD

KN

nit

,

min,

 

V

KD

 – zależy od niezbędnego stopnia denitryfikacji  

 (V

KD 

≈ (30 ÷ 60 )% z (V

KN

 + V

KD

)) 

T = (V

KN

 + V

KD

)/Q0 → rzędu kilkunastu godzin 

WO

min,nit

~ (7 ÷ 10) d dla 10ºC 

 
Zużycie tlenu 
ZO

2

 = ZO

2

C

 + ZO

2

NIT

 - ∆ZO

2

DEN

,  gO2/d 

 
ZO

2

C

 –na utlenienie związków organicznych 

ZO

2

NIT

 –na nitryfikację NH

4

∆ZO

2

DEN

 –odzysk w wyniku denitryfikacji NO

3

 
ZO

2

C

 = 1,47Q0 (BZT

5,0 

– BZT

5,e

S

) – 1,42 ∆X

org

, gO

2

/d 

 
ZO

2

NIT

 = 4,6 [Q

0

 (N

og,0 

– N

og,e

S

)

 

– 0,1 ∆X

org

], gO

2

/d                =∆N 

 
N

og

,

e

S, BZT

5

,

e

S – wartości w próbie sączonej z odpływu osadnika wtórnego, g/m3, 

∆X

org

 – przyrost osadu organicznego, gsmo/d, 

0,1 – przybliżona wartośd N w osadzie organicznym, gN/gsmo 
∆N – ilośd znitryfikowanego azotu. 

 

 
Omów charakterystyczne parametry technologiczne oczyszczania osadem czynnym z 
nitryfikacją, denitryfikacją i wzmożoną biologiczną defosfatacją. 
1) Osad czynny z usuwaniem związków organicznych (związki biogenne usuwane są tylko przez 
asymilację) 

 

2) Osad czynny z uzyskaniem związków organicznych i nitryfikacją NH

4

 (też tylko asymilacja i 

utleniany NH

4

 do azotynów) 

(większa komora) 

3) 2)+ denitryfikacja azotanów (azot usuwany przez asymilację i biologiczne przekształcanie do N

2

, a 

fosfor tylko przez asymilację) 
UKŁAD MLE 
4) 3)+ defosfatacja (nazywany układem CNP- zintegrowane usuwanie związków: C, N, P) 

background image

 

14. Narysuj schematy następujących układów oczyszczalni z osadem czynnym: 
- jednostopniowy( tego na razie nie mam ) 
 
Podstawowe warunki niezbędne do oczyszczania ścieków osadem czynnym 
1. Współgranie komory osadu czynnego i osadnika wtórnego 
2. Koniecznośd utrzymania odpowiedniego stężenia tlenu 
3. Koniecznośd odprowadzania przyrostu nadmiernego 
4. Zapewniene by biomasa osadu czynnego była w zawieszeniu 
5. Wiek osadu WO=zapas osadu/przyrost osadu=const. Przyjmowany jest zależnie od niezbędnych 
efektów oczyszczania ścieków. Chcąc utrzymad stały WO trzeba doprowadzad ściśle określoną ilośd 
osadu nadmiernego.  
WOmax=40d (dla oczyszczania ścieków komunalnych) 
Womin=7d (przy którym zachodzi denitryfikacja) 
6. W ściekach dopływających musi byd określona ilośd substancji biogennych tak by stosunek 
BZT5:N:P=100:5:1. 
Gdy jest on mniejszy należy w tym miejscu dodad pożywkę o okreslonym stosunku azotu i fosforu. 
7. Pemanentna recyrkulacja osadu α- należy zapewnid α=0,5 1,8 Q

 
Układy osadu czynnego.   
A/O 
Dopływ do KB musi mied możliwie mało (najlepiej wcale) NO3-. Dlatego układ A/O projektuje się tak, 
żeby nie było nitryfikacji (tzn. przyjmuje się odpowiednio krótki WO). 
WO ≈ (2 ÷6)d 
TKB = VKB/Q0 ≈ (0,5 ÷1,5)h 
TKN = VKN/Q0 ≈ (1 ÷3)h 
Efekty  oczyszczania  i  zużycia  tlenu:~  jak  w  procesie  tlenowym  przy  porównywalnym  WO,  ale 
dodatkowo  niskie  stężenie  P  w  ściekach  oczyszczonych  (może  byd,  że  odpowiada  wymogą 
Rozporządzenia). Trzeba bardzo dobrze klarowad ścieki w osadnikach wtórnych Xe < 20 (15) gsm/m3, 
ponieważ zawiesina zawiera dużo P. 
A2O 
Układ A2/O (Anaerobic/Anoxic/Oxic) 
KD/KN → tak jak w układzie MLE. Służy do usuwania zanieczyszczeo organicznych oraz nitryfikacji / 
denitryfikacji. Parametry jak dla układu MLE. 
KB → żeby uzyskad defosfatację biologiczną. 
TKB = VKB/Q0 ≈ (0,5 ÷ 2)h 
NO3- doprowadzane do KB zużywają LKT, co obniża przyrost BHP, a zatem efekty usuwania P.