Zdun_712[08]_Z3.04

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie

2. Wymagania wstępne

3. Cele kształcenia

4. Materiał nauczania

4.1. Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej

obowiązujące podczas konserwacji i napraw przewodów kominowych

4.1.1. Materiał nauczania

4.1.2. Pytania sprawdzające

4.1.3. Ćwiczenia

4.1.4. Sprawdzian postępów

4.2. Układy przewodów w kominach i ścianach kominowych (jedno, dwu

i wielorzędowych)

4.2.1. Materiał nauczania

4.2.2. Pytania sprawdzające

4.2.3. Ćwiczenia

4.2.4. Sprawdzian postępów

4.3. Wiązania cegieł w ścianach przewodowych

4.3.1. Materiał nauczania

4.3.2. Pytania sprawdzające

4.3.3. Ćwiczenia

4.3.4. Sprawdzian postępów

4.4. Wiązania cegieł w wolnostojących kominach

4.4.1. Materiał nauczania

4.4.2. Pytania sprawdzające

4.4.3. Ćwiczenia

4.4.4. Sprawdzian postępów

4.5. Technologia wykonywania prac remontowych i konserwacji przewodów

kominowych

4.5.1. Materiał nauczania

4.5.2. Pytania sprawdzające

4.5.3. Ćwiczenia

4.5.4. Sprawdzian postępów

4.6. Przewody wykonywane: z kształtek ceramicznych, żaroodpornych bloczków

betonowych, elementów stalowych

4.6.1. Materiał nauczania

4.6.2. Pytania sprawdzające

4.6.3. Ćwiczenia

4.6.4. Sprawdzian postępów

4.7. Elastyczne wykładziny kominowe

4.7.1. Materiał nauczania

4.7.2. Pytania sprawdzające

4.7.3. Ćwiczenia

4.7.4. Sprawdzian postępów

4.8. Szlamowanie i wylepianie przewodów kominowych

4.8.1. Materiał nauczania

4.8.2. Pytania sprawdzające

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

1. WPROWADZENIE

Poradnik ten będzie Ci pomocny w przyswajaniu wiedzy i umiejętności o wykonywaniu

konserwacji i napraw przewodów kominowych.

W poradniku zamieszczono:

1. Wymagania wstępne, czyli wykaz niezbędnych wiadomości i umiejętności, które

powinieneś mieć opanowane, aby przystąpić do realizacji tej jednostki modułowej.

2. Cele kształcenia jednostki modułowej.
3. Materiał nauczania (rozdział 4) umożliwia samodzielne przygotowanie się do wykonania

ćwiczeń i zaliczenia sprawdzianów. Wykorzystaj do poszerzenia wiedzy wskazaną
literaturę i korzystaj z różnych źródeł informacji. Obejmuje on również ćwiczenia, które
zawierają:

−

polecenia i sposób wykonywania,

−

wykaz materiałów, narzędzi i sprzętu potrzebnych do realizacji ćwiczenia,

−

pytania sprawdzające wiedzę potrzebną do wykonania ćwiczenia,

−

sprawdzian teoretyczny,

−

sprawdzian umiejętności praktycznych.

Odpowiadając na pytania sprawdzianu postępów powinieneś odpowiadać tak lub nie,
co oznacza, że opanowałeś materiał albo nie.

4. Przykład zadania/ćwiczenia oraz zestaw pytań sprawdzających Twoje opanowanie

wiedzy i umiejętności z zakresu całej jednostki. Zaliczenie tego ćwiczenia jest dowodem
osiągnięcia umiejętności praktycznych określonych w tej jednostce modułowej.

Jeżeli masz trudności ze zrozumieniem tematu lub ćwiczenia, to poproś nauczyciela lub
instruktora o wyjaśnienie i ewentualne sprawdzenie, czy dobrze wykonujesz daną czynność.

Szczególnie istotnym i trudnym zagadnieniem tej jednostki jest naprawa ścian

wewnętrznych przewodów kominowych.

W czasie wykonywania ćwiczeń na stanowiskach roboczych musisz przestrzegać

regulaminów, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz instrukcji przeciwpożarowych,
wynikających z rodzaju wykonywanych prac.
Przepisy te poznasz podczas trwania nauki i w trakcie wykonywania pracy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Schemat układu jednostek modułowych

712[08].Z3

Technologia prac konserwacyjnych konstrukcji

zduńskich

712[08].Z3.01

Wykonywanie konserwacji i napraw pieców grzewczych

712[08].Z3.02

Wykonywanie konserwacji i napraw trzonów kuchennych

712[08].Z3.03

Wykonywanie konserwacji i napraw kominków

712[08].Z3.04

Wykonywanie konserwacji i napraw przewodów

kominowych

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

2. WYMAGANIA WSTĘPNE

Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej, powinieneś umieć:

–

posługiwać się terminologią budowlaną,

–

odróżniać technologie wykonania budynku,

–

stosować zasady bezpiecznej pracy, przewidywać i zapobiegać zagrożeniom,

–

stosować procedury udzielania pierwszej pomocy osobom poszkodowanym,

–

rozpoznawać i charakteryzować podstawowe materiały budowlane,

–

odczytywać i interpretować rysunki budowlane,

–

posługiwać się dokumentacją budowlaną,

–

wykonywać przedmiary i obmiary robót,

–

wykonywać pomiary i rysunki inwentaryzacyjne,

–

organizować stanowiska składowania i magazynowania,

–

transportować materiały budowlane,

−

charakteryzować proces spalania paliw technicznych,

−

wyjaśniać zasadę ciągu kominowego,

−

określać na podstawie dokumentacji przebieg kanałów dymowych, spalinowych
i wentylacyjnych,

−

lokalizować właściwy kanał spalinowy, dymowych i wentylacyjny,

−

przygotowywać materiały stosowane do budowy konstrukcji zduńskich i kominiarskich,

−

przygotowywać zaprawy ognioodporne,

−

dobierać i przygotowywać narzędzia i sprzęt niezbędny do wykonywania prac zduńskich
i kominiarskich,

−

stosować przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska podczas wykonywania prac zduńskich i kominiarskich.

−

rozpoznawać konstrukcje zduńskie,

−

organizować stanowisko pracy do wykonywania, napraw i konserwacji konstrukcji
zduńskich,

−

sporządzać zapotrzebowania i rozliczenia materiałowe,

−

wykonywać fundamenty i podmurówki pod konstrukcje zduńskie,

−

wykonywać prace pomocnicze związane z robotami zduńskimi,

−

wykonywać piece grzewcze: kanałowe, komorowe, przenośne, innych konstrukcji
zgodnie z dokumentacją,

−

wykonywać kominki różnych typów zgodnie z dokumentacją,

−

wykonać trzony kuchenne różnych typów zgodnie z dokumentacją,

−

wykonywać konstrukcje zduńskie bez dokumentacji,

−

wykonywać prace wykończeniowe konstrukcji zduńskich.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3. CELE KSZTAŁCENIA

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej powinieneś, umieć:

−

zastosować przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz

przeciwporażeniowej obowiązujące podczas wykonywania konserwacji i napraw
przewodów kominowych,

−

zorganizować

zlikwidować

stanowisko

wykonania

konserwacji

i napraw przewodów kominowych,

−

wykonać szkice przebudowy przewodów kominowych,

−

ocenić stan techniczny przewodów kominowych,

−

zlokalizować usterki w przewodach kominowych,

−

zabezpieczyć uszkodzone miejsca przewodów kominowych,

−

zaplanować kolejność robót,

−

dobrać narzędzia i sprzęt,

−

oczyścić przewody kominowe,

−

odgruzować przewody kominowe,

−

osuszyć zawilgocone przewody kominowe,

−

usunąć przerwy w przewodach,

−

usunąć przerwy w ścianach działowych,

−

uszczelnić przewody kominowe,

−

usunąć zatory w przewodach kominowych,

−

przebić zatkanie przebijakiem sprężynowym,

−

usunąć przyczyny zastoju w przewodach kominowych,

−

usunąć przyczyny ciągu zwrotnego w przewodach kominowych,

−

usunąć

przyczyny

nieprawidłowego

funkcjonowania

przewodów

kominowych

spowodowanego sąsiedztwem wyższych posesji,

−

wykonać szlamowanie (ługowanie) przewodów kominowych,

−

wylepić przewody kominowe,

−

naprawić czopuchy,

−

założyć wkłady stalowe w przewody kominowe,

−

wykonać renowacje przewodów kominowych,

−

wyprowadzić przewody ponad dach,

−

wykonać otwory wycierowe,

−

uszczelnić przewody kominowe masami uszczelniającymi,

−

przebudować czapy kominowe,

−

wymienić wkłady kominowe,

−

wypełnić komin materiałem izolacyjnym,

−

założyć wykładziny elastyczne,

−

uzupełnić ubytki w kominie,

−

dokonać przeglądu ogólnego i okresowego przewodów kominowych,

−

dokonać regulacji ciągu w przewodzie kominowym,

−

wykonać obmiar prac, rozliczyć robociznę, materiały i sprzęt,

−

wykonać prace zgodnie z warunkami technicznymi.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. MATERIAŁ NAUCZANIA

4.1. Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony

przeciwpożarowej

obowiązujące

podczas

konserwacji

i napraw przewodów kominowych

4.1.1. Materiał nauczania

Zagrożenia występujące na stanowisku pracy podczas wykonywania konserwacji

i napraw przewodów kominowych są typowe, takie jak przy wielu robotach budowlanych
wykonywanych ręcznie. Obejmują one:

−

skaleczenia lub uszkodzenia rąk stosowanymi narzędziami,

−

uderzenia lub otarcia cegłą (bloczkiem, płytką, itp.),

−

zaprószenie oczu pyłem, odpryskami lub zaprawą,

−

spadnięcie z rusztowania,

−

porażenie prądem podczas stosowania urządzeń elektrycznych.
Przy wykonywaniu konserwacji i napraw przewodów kominowych obowiązują przepisy

bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej, o których uczyłeś się
w jednostce modułowej B1.02.

Przewody kominowe należy budować i remontować z materiałów nieszkodliwych

dla zdrowia, posiadających atesty. Wszystkie zaprawy i wylepki stosowane przy budowie
przewodów kominowych należy przygotowywać w rękawicach. Materiały te działają żrąco
na powierzchnię skóry. Przy zarabianiu zapraw należy w miarę możliwości unikać wdychania
unoszącego się pyłu.

Szczególną uwagę należy zwrócić na przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej oraz

bezpieczeństwa użytkowników podczas eksploatacji przewodów kominowych.

Podstawowe zasady bezpiecznej pracy na stanowiskach budowlanych mówią:

−

użytkowanie i posługiwanie się zmechanizowanymi narzędziami powinno być zgodne
z instrukcją producenta,

−

stanowisko pracy należy utrzymywać w czystości i porządku,

−

do pracy używamy tylko narzędzi sprawnych; narzędzia uszkodzone wymieniać na
sprawne,

−

wszyscy pracownicy posiadają odzież i obuwie robocze,

−

do wykonywania prac budowlanych należy dopuszczać pracowników po szkoleniach
bhp, a w przypadkach szczególnych – z uprawnieniami,

−

prace związane z podłączeniem, konserwacją i naprawą urządzeń elektrycznych powinni
wykonywać uprawnieni pracownicy,

−

połączenia przewodów elektrycznych powinny być wykonane w sposób zapewniający
bezpieczeństwo

obsługującym

oraz

zabezpieczające

przed

uszkodzeniami

mechanicznymi,

−

należy zapewnić pełną ochronę przeciwporażeniową (obniżone napięcie, zerowanie,
uziemienie).
Nie wolno:

−

chodzić po świeżo wykonanych murach, płytach i niestabilnych deskowaniach oraz
wychylać się poza krawędzie konstrukcji jak też opierać się o bariery,

−

zrzucać materiały, narzędzia, odpady z wysokości,

−

używać uszkodzonych narzędzi,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

używać elektronarzędzi do pracy w warunkach dużej wilgotności,

−

używać beczek, skrzyń, cegieł, bloków betonowych itp. jako rusztowań lub podpór
do pracy,

−

dopuszczać pracowników do pracy bez wymaganych środków ochrony indywidualnej,
obowiązujących na stanowisku,

−

przeciążać urządzenia i środki transportowe ponad ustalony normatyw.
Zasady prowadzenia robót konserwatorskich i naprawczych w budownictwie mówią,

że należy:

−

przed rozpoczęciem robót zapoznać pracowników z programem prac i przeszkolić
z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy,

−

zapewnić do usuwania gruzu zsuwnice pochyłe lub rynny.
Natomiast zabrania się:

−

gromadzić gruz na stropach, balkonach, klatkach schodowych i innych częściach
konstrukcyjnych budynku,

−

demontować ściany lub inne części obiektu przez podkopywanie lub podcinanie,

−

używać zsuwnic bez zabezpieczeń od spadnięcia,

−

dopuszczać pracowników do robót bez odpowiedniego wyposażenia w środki ochrony
indywidualnej.
Wszelkie otwory powstałe podczas robót remontowych należy zabezpieczyć.

Rys. 1. Przykład zabezpieczenia otworów [2, s.93]

Przy pracy na wysokości może być zatrudniony wyłącznie pracownik, który uzyskał

orzeczenie lekarskie o dopuszczeniu do pracy na wysokości.

Składowiska materiałów budowlanych i urządzeń technicznych powinny być wykonane

w sposób zabezpieczający przed wywróceniem, zsunięciem

się

lub rozsunięcia

się składowanych materiałów i elementów.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami właściciele (ewentualnie zarządcy lub

użytkownicy) obiektów, w których używa się urządzeń spalających paliwo stałe, ciekłe lub
gazowe, są zobowiązani do okresowego usuwania zanieczyszczeń z przewodów dymowych
i spalinowych.

Jeśli kotły opalane są paliwem:

−

stałym (węglem i koksem) – co najmniej cztery razy w roku,

−

płynnym (na przykład olejem) i gazowym – co najmniej dwa razy w roku.
Zanieczyszczenia z przewodów wentylacyjnych trzeba usuwać co najmniej raz w roku,

a także zawsze wtedy, gdy istnieje obawa, że zanieczyszczenia pogarszają funkcjonowanie
komina.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.1.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonywania ćwiczeń.

1.  Jakie zagrożenia występują podczas konserwacji i napraw przewodów kominowych?
2.  Z jakich materiałów należy wykonywać naprawy przewodów kominowych?
3.  Jakie środki ochrony osobistej należy stosować podczas konserwacji i napraw przewodów

kominowych?

4. Jakie podstawowe zasady bezpieczeństwa i higieny pracy obowiązują na stanowiskach

budowlanych?

5. Czego nie wolno robić na stanowiskach budowlanych w czasie wykonywania robót

remontowych?

6.  W jaki sposób postępujemy usuwając gruz ze stanowiska pracy?
7.  Co robimy z otworami powstałymi na stanowisku pracy?
8.  Kto może pracować na wysokości?
9.  W jaki sposób składujemy materiały na stanowisku pracy?
10. Kto jest odpowiedzialny za czyszczenie przewodów kominowych?
11. Jak często czyścimy przewody kominowe?

4.1.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj odgruzowanie stanowisk pracy na kolejnych kondygnacjach, gdzie wykonano

otwory przewodów kominowych przed wykonaniem prac naprawczych. Roboty wykonywane są
w budynku czterokondygnacyjnym, w którym stwierdzono uszkodzenia wewnątrzkanałowe
na wszystkich kondygnacjach. Dokonaj oceny ilości gruzu do usunięcia, zapisz plan
wykonywanych czynności i wybierz odpowiednie narzędzia do wykonania zadania.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się z przepisami dotyczącymi bezpiecznej pracy na stanowisku,
2)  zapoznać się ze stanowiskiem pracy (przejść kolejne kondygnacje),
3)  ocenić ile gruzu należy usunąć z kolejnych kondygnacji,
4)  zapisać w punktach plan działania,
5)  dobrać odpowiedni sprzęt do odgruzowania,
6)  zaproponować sposób wywożenia gruzu z kolejnych kondygnacji na składowisko,
7)  skonsultować się z nauczycielem,
8)  usunąć gruz,
9)  uprzątnąć stanowiska pracy,
10) pryzmować gruz na wyznaczonym składowisku,
11) zapisać uwagi dotyczące realizacji ćwiczenia,
12) zaprezentować wykonane ćwiczenie,
13) sformułować wnioski i ocenić swoją pracę.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

stanowiska z gruzem, na kolejnych kondygnacjach,

−

narzędzia i sprzęt do usunięcia i transportu gruzu,

−

składowisko gruzu,

−

przybory do pisania,

−

ubranie robocze i rękawice.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Ćwiczenie 2

Wskaż, jakie zagrożenia mogą wystąpić podczas naprawy czapki kominowej wykonywanego

przez zdunów na oglądanym filmie dydaktycznym.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się z przepisami dotyczącymi bezpiecznej pracy na stanowisku,
2)  obejrzeć film dydaktyczny,
3)  wypisać zauważone zagrożenia,
4)  zapisać uwagi do swoich spostrzeżeń,
5)  skonsultować swoje uwagi z kolegami,
6)  skonsultować swoje uwagi z nauczycielem,
7)  zaprezentować wykonane ćwiczenie,
8)  sformułować wnioski.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

film dydaktyczny nakręcony podczas wykonywania naprawy czapki kominowej przez
zdunów.

4.1.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) wymienić zagrożenia występujące podczas konserwacji i napraw przewodów

kominowych?



2) wymienić środki ochrony indywidualnej, podczas wykonywania prac

remontowych?



3) wskazać zagrożenia, podczas wykonywania prac na wysokości?



4) odgruzować zgodnie z zasadami bhp stanowisko pracy?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.2. Układy przewodów w kominach i ścianach kominowych

4.2.1. Materiał nauczania

Materiałem powszechnie używanym do budowy kominów są pełne cegły ceramiczne.

Murowane z  nich kominy  są ciężkie  i wymagają oparcia na solidnym  fundamencie.  Kominy
murowane mogą być wolno stojące albo wbudowane w ścianę nośną. Ze względu na wymiary
cegieł  oraz  ich  układ  w  poszczególnych  warstwach,  można  uzyskać  kanały  o  wymiarach
14×14 cm lub 14×27 cm i 27×27 cm. W przypadku kanałów występujących w jednym rzędzie
komin  ma  szerokość  co  najmniej  38  cm,  a  dla  kanałów  dwurzędowych  szerokość  komina
wynosi  64  cm.  Murując  kominy  należy  pamiętać  o  szczelnym  wypełnieniu  spoin  między
cegłami. Należy też zwracać uwagę na to, aby w trakcie murowania usunąć nadmiar zaprawy
wypływający do środka komina, w przeciwnym razie po stwardnieniu nadmiar ten spowoduje
zakłócenia ciągu.

Zasady prowadzenia przewodów w ścianach kominowych i kominach zostały

przedstawione w poradniku do jednostki modułowej Z1.02. „Prowadzenie kanałów
wentylacyjnych i spalinowych” zawartego w modułowym programie nauczania dla zawodu
zdun.

Każdy przewód dymowy musi mieć otwór wycierowy pod najniżej położonym

paleniskiem, umieszczony na wysokości 30 cm od podłogi, zaopatrzony w hermetycznie
zamykane drzwiczki ogniotrwałe.

W celu uniknięcia zabrudzenia pomieszczeń mieszkalnych przy czyszczeniu przewodu,

przewody  dymowe  dla  pieców  prowadzi  się  od  poziomu  piwnicy  i  tam  wykonuje  się  otwór
wycierowy  na  wysokości  1,0  –  1,2  m  od  poziomu  podłogi.  Przewody  spalinowe
odprowadzające  spaliny  z  pieców  kąpielowych  muszą  być  zaopatrzone  u  spodu  przewodu
w otwory  rewizyjne  z  drzwiczkami.  Otwory  rewizyjne  umieszcza  się w  odległości  pionowej
40 cm poniżej wlotu.

Rys. 2. Usytuowanie wlotów i wylotów przewodów 1 – przewód wentylacyjny, 2 – wlot,

3 – przewód spalinowy, 4 – przewód dymowy, 5 – otwór rewizyjny, 6 – otwór wycierowy [11, s.355]

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Przewody dymowe muszą być systematycznie czyszczone przez kominiarzy, ponieważ

ściany wewnętrzne pokrywają się warstwą sadzy, co zmniejsza przekrój przewodu, a więc
i siłę ciągu.

Do usuwania sadzy wykonuje się w dowolnej części przewodu (w piwnicy) otwór

wyczystkowy, zamykany szczelnymi drzwiczkami wyczystkowymi (wycierowymi).

W czasie murowania przewodów umieszcza się w otworze wyczystkowym pochyłą

deskę, po której opadająca podczas pracy zaprawa zsuwa się na zewnątrz.

Jeżeli czyszczenie przewodów z dachu jest uniemożliwione przez nasadę lub trudny

dostęp do komina, wykonuje się na strychu, na wysokości około 90 cm od podłogi, otwory
wyczystkowy zamykane także drzwiczkami wyczystkowymi.

Drzwiczki wyczystkowe zarówno w piwnicy jak i na strychu muszą być zamykane.

Ich niedomknięcie jest jedną z najczęstszych przyczyn dymienia pieców.

Jeżeli dach jest stromy, a komin znajduje się daleko od wyjścia na dach (włazu), należy

wykonać  ławę  kominową  lub  stopnie  kominiarskie  umożliwiające  bezpieczne  podejście
do komina.  Ławę  wykonuje  się  z  grubej  deski  (32  –  50  mm)  lub  wąskiej  kratki  stalowej
ocynkowanej  o  gr.  2  mm,  z  odpowiednimi  przetłoczeniami  antypoślizgowymi
na  powierzchni,

umocowanej na stalowych wspornikach przytwierdzonych do konstrukcji

dachowej.

Rys. 3. Akcesoria ławy kominiarskiej: a) wspornik ławy kominiarskiej spadek dachu 15°-55°,

b) Ława kominiarska o wymiarach: 250 x 1200 mm lub 250 x 420 mm, c) łączniki ławy kominiarskiej [19]

Kominy wysokie (powyżej 1,50 m) powinny mieć wmurowane żelazne klamry,

umożliwiające dostanie się na wierzch komina.

4.2.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonywania ćwiczeń.

1.  W jaki sposób prowadzone są przewody kominowe?
2.  Jakie są rodzaje przewodów kominowych?
3.  Gdzie usytuowane są wloty przewodów kominowych?
4.  Gdzie usytuowane są wyloty przewodów kominowych?
5.  Jak usunąć sadze z przewodu dymowego?
6.  Jak zapobiegać zatkaniu otworu wyczystkowego zaprawą podczas murowania komina?
7.  Jak postępować, gdy nie ma dojścia do otworów kominowych na dachu?

4.2.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wyczyść przewody dymowe z sadzy w użytkowanym i nieoczyszczonym kominie.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) zapoznać się z przepisami dotyczącymi bezpiecznej pracy na stanowisku,

2) dobrać materiały, narzędzia i sprzęt oraz środki ochrony indywidualnej,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3)  oczyścić przewód dymowy za pomocą szczotki kominiarskiej od góry przewodu,
4)  oczyść piec podłączony do czyszczonego przewodu,
5)  otworzyć drzwiczki wycierowe w piwnicy,
6)  wybrać sadze z przewody dymowego,
7)  zamknąć szczelnie drzwiczki wycierowe,
8)  uporządkować stanowisko pracy,
9)  zaprezentować wykonane ćwiczenie,
10) sformułować wnioski i ocenić swoją pracę.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

zanieczyszczony przewód dymowy,

−

szczotka kominiarska,

−

niezbędne narzędzia do usunięcia sadzy,

−

wzmocniony worek,

−

ubranie robocze, rękawice, maseczka.

Ćwiczenie 2

Wykonaj zabezpieczenie i następnie odgruzowanie przewodu kominowego podczas

trwających prac remontowych ścian kominowych.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się z przepisami dotyczącymi bezpiecznej pracy na stanowisku,
2)  zapoznać się ze stanowiskiem pracy,
3)  dobrać materiały, narzędzia i sprzęt oraz środki ochrony indywidualnej,
4)  zabezpieczyć  przed  pracami  remontowymi  otwory  wycierowe  przed  spadającą  zaprawą

i gruzem,

5)  osadzić w otworach wycierowych deski wyłapujące spadającą zaprawę i gruz,
6)  oczyść po robotach remontowych otwory wycierowe z zaprawy i gruzu,
7)  oczyścić kanał szczotką kominiarską,
8)  usunąć powstałe przy czyszczeniu resztki gruzu,
9)  usunąć zaprawę i gruz ze stanowisk na składowisko,
10)  zamknąć szczelnie drzwiczki wycierowe,
11)  uporządkować stanowisko pracy,
12)  zaprezentować wykonane ćwiczenie,
13)  sformułować wnioski i ocenić swoją pracę.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

przewód kominowy,

−

szczotka kominiarska,

−

niezbędne narzędzia i sprzęt do usunięcia gruzu,

−

ubranie robocze, rękawice.

4.2.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) oczyścić kanał dymowy z sadzy?



2) oczyścić przewód kominowy z gruzu i zaprawy powstałych w trakcie

remontu ?



3) szczelnie zamknąć drzwiczki wycierowe?



4) oczyścić przewód kominowy za pomocą szczotki kominiarskiej?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.3. Wiązania cegieł w ścianach przewodowych

4.3.1. Materiał nauczania

Do budowy komina zalecana jest zarówno cegła klasy 15, jak i 10. Musi to być cegła

ceramiczna pełna pierwszego gatunku. Cegłę ułamkową używać można jedynie w przypadku
konieczności  stosowania  jej  dla  uzyskania  prawidłowego  wiązania  muru.  Do  murowania
należy używać takiej samej zaprawy jak w murach zwykłych wznoszonego budynku.
Mury  przewodów  i  kominów  powinny  być  układane  na  pełne  spoiny,  a  powierzchnie
przewodów powinny być gładkie.
Trzony kominowe powinno się rapować lub tynkować na całej wysokości komina.
Połączenia  trzonów  kuchennych  i  pieców  z  przewodem  powinny  być  wykonane  w  sposób
szczelny. Wiązanie w murach z przewodami oraz kominach powinno zapewnić ich szczelność
oraz trwałą drożność przewodów.

W tym celu powinno się przestrzegać następujących zasad wiązania:

−

spoiny pionowe w każdej warstwie cegieł muszą być przykryte pełnymi powierzchniami
cegieł warstwy następnej,

−

w powierzchniach wewnętrznych przewodów powinno być jak najmniej spoin
pionowych, a najlepiej gdyby były one tylko w narożnikach przewodów,

−

cegły w ściankach stanowiących przegrody między przewodami należy przynajmniej
jednym końcem osadzać w prostopadle do nich położonych ściankach zewnętrznych,

−

warstwy    cegieł  w  przewodach  prowadzonych  z  odchyleniem  od  pionu  układa  się
prostopadle  do  kierunku  odchylenia.  Mury  z  przewodami  oraz  kominy  wykonuje  się
zwykle  w  wiązaniu  pospolitym,  stosując  - podobnie  jak  przy  murach zwykłych  –  układ
warstw na przemian główkowy i wozówkowy.
Zasady  prowadzenia  kanałów  w  ścianach,  ich  przekroje  i  wiązania  zostały  opisane

w poradniku jednostki modułowej Z1.02. „Prowadzenie kanałów wentylacyjnych
i spalinowych” zawartego w modułowym programie nauczania dla zawodu zdun.

Rysunki przedstawiają wiązania cegieł w ścianach zewnętrznych z jednym rzędem

kanałów.

a)

Rys. 4. Wiązanie cegieł w zewnętrznym murze z kanałami o przekroju ½ x ½ cegły:

a) z zastosowaniem ćwiartek, b) bez zastosowania ćwiartek [6 s. 231]

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 5. Wiązanie cegieł w zewnętrznym murze z kanałami o przekroju ½ x ¾ cegły:

a) z zastosowaniem ćwiartek, b) bez zastosowania ćwiartek [6, s. 231]

Ściany, w których prowadzone są przewody kominowe, są narażone na pęknięcia

i korozję zaprawy. Zewnętrzne spękania i ubytki są dosyć łatwe do stwierdzenia i naprawy,
które wykonujemy zgodnie ze sztuką murarską.

Napraw należy dokonać jak najszybciej, aby nie dopuścić do pogłębiania się rys,

a co za tym idzie nieszczelności powstałej w przewodzie kominowym, która może prowadzić
do zmniejszenia ciągu, a nawet do tragedii związanej z wydobywaniem się spalin
do pomieszczenia.

Rysy o rozwartości do 0,5 mm wypełnia się przez iniekcję płynnych mieszanek,

wykonywanych na bazie żywic epoksydowych lub specjalnych zapraw.

Niewielkie kilkucentymetrowe rysy należy najpierw dokładnie spłukać wodą za pomocą

węża, a następnie wciska się w nie specjalnym pistoletem albo za pomocą pompy zaczyn
cementowy lub (przy szerszych rysach) drobnoziarnistą zaprawę. Wciskanie to należy
prowadzić aż do całkowitego wypełnienia rys.

Rys. 6. Wypełnienie cienkiej rysy w murze zaczynem cementowym za pomocą specjalnego pistoletu [6, s.439]

W przypadku większych ubytków należy usunąć popękane cegły i starą zaprawę

i uzupełnić ubytki jak przy wypełnianiu wybitych otworów naprawczych.

Przy wystąpieniu w murze korozji zapraw należy:

−

usunąć ze spoin skorodowaną zaprawę i opróżnione spoiny przemyć wodą,

−

po przeschnięciu spoin pokryć ich wewnętrzne powierzchnie mlekiem cementowym,

−

tak przygotowane spoiny wypełnić nową zaprawą cementową.
W przypadku wybijania otworów w murach w celu dotarcia do przewodu kominowego,

po wykonaniu prac naprawczych kanału należy:

−

oczyścić otwór ze starej zaprawy,

−

przemyć otwór wodą,

−

uzupełnić ubytki cegłą na zaprawie zduńskiej, zgodnie z wcześniej zastosowanymi
zasadami wiązania murów, stosując spoiny pełne,

−

wyrównać lico muru.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.3.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1.  Jakie zasady obowiązują przy wiązaniu cegieł w murze?
2.  Jakie zasady obowiązują przy wiązaniu cegieł w murach z przewodami kominowymi?
3.  Czy wskazane jest stosowanie przewodów kominowych w ścianach zewnętrznych?
4.  Czym różni  się  prowadzenie  przewodów kominowych  w  ścianach  zewnętrznych  od tych

prowadzonych w ścianach wewnętrznych?

5.  W jaki sposób wykonasz naprawy rys i spękań na ścianie kominowej?
6.  W jaki sposób naprawisz skorodowaną zaprawę na ścianie kominowej?
7.  W jaki sposób wypełnisz wybite wcześniej otwory w ścianie murowanej?

4.3.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Uzupełnij ubytki powstałe w murach ceglanych powstałe w wyniku wybicia otworów

w celu wykonania naprawy wewnętrznych ścianek kominowych.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) zorganizować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia,

2) dobrać materiały, narzędzia i sprzęt oraz środki ochrony indywidualnej,

3)  oczyścić otwór ze starej zaprawy,
4)  przemyć otwór wodą,
5)  dopasować ubytki,
6)  nałożyć zaprawę i uzupełnić cegły,
7)  uporządkować stanowisko pracy,
8)  umyć narzędzia,
9)  zaprezentować  wykonane  ćwiczenie  wskazując  na  napotkane  trudności  oraz

uporządkować stanowisko pracy,

10) sformułować wnioski i ocenić swoją pracę.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

wybite otwory w ścianach ceglanych z przewodami kominowymi,

−

zaprawa zduńska,

−

cegła pełna,

−

komplet niezbędnych narzędzi,

−

ubranie robocze, rękawice.

Ćwiczenie 2

Wykonaj analizę, a następnie naprawę pęknięć powstałych na ścianie z przewodami

kominowymi. Zapisz kolejne czynności, które musisz wykonać.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  odbyć  szkolenie stanowiskowe,
2)  obejrzeć i sprawdzić głębokość pęknięć,
3)  zapisać kolejne czynności, które masz zamiar wykonać,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4)  skonsultować swój zapis z nauczycielem,
5)  dobrać materiały, narzędzia i sprzęt oraz środki ochrony indywidualnej,
6)  zorganizować stanowisko pracy,
7)  dobrać materiały, narzędzia i sprzęt oraz środki ochrony indywidualnej,
8)  przygotować potrzebną ilość mleka cementowego i zaczynu cementowego,
9)  przygotować pęknięcia do wypełnienia,
10) wypełnić pęknięcia mlekiem cementowym,
11) wypełnić warstwowo szczeliny,
12) wygładzić naprawioną powierzchnię,
13) umyć narzędzia,
14) sprzątnąć stanowisko pracy,
15)  zaprezentować  wykonane  ćwiczenie  wskazując  na  napotkane  trudności  oraz

uporządkować stanowisko pracy,

16) sformułować wnioski.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

popękana ściana z przewodami kominowymi,

−

zestaw narzędzi niezbędnych do wykonania ćwiczenia, ubranie robocze i rękawice,

−

materiał uszczelniający przewody kominowe.

4.3.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) ułożyć cegły w ścianie z kanałami w wiązaniu pospolitym?



2) ocenić stan ubytków i pęknięć w ścianie z przewodami kominowymi?



3) naprawić popękaną ścianę z przewodami kominowymi?



4) wypełnić otwory w ścianach wykonane w celu naprawy kanału?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.4. Wiązania cegieł w wolnostojących kominach

4.4.1. Materiał nauczania

Komin zgodnie z zasadami techniki cieplnej, powinien być usytuowany wewnątrz

budynku. W przypadku odejścia od tej zasady trzeba się liczyć z wysokimi stratami ciepła
takiego komina. W kominie wolno stojącym ciąg gazów spalinowych jest harmonijny. Zimne
ścianki boczne przewodu kominowego powodują kondensację pary wodnej. Wykroplona
wilgoć wchodzi w związki chemiczne ze składnikami gazów spalinowych. Tworzą się kwasy,
które systematycznie atakują materiał komina, wskutek czego mur koroduje.

Najkorzystniejsze jest usytuowanie komina wewnątrz budynku i przechodzącego

dokładnie przez kalenicę. W części komina wystającej ponad dach oraz części przechodzącej
przez strych nie ogrzewany należy pogrubić ścianki zewnętrzne.

Rys. 7. Górna część budowy komina wolnostojącego pogrubiona na wysokości nieogrzewanego strychu

[5, s. 97]

Przewody kominowe prowadzone z poszczególnych pomieszczeń grupuje się w celu

poprawienia ciągu gazów spalinowych.

Kominy wolnostojące oraz przewody dymowe i wentylacyjne nad ostatnim stropem

i dachem wyprowadza się w postaci kominów, w których cegły mogą być ułożone
z wykorzystaniem wiązania pierścieniowego.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 8. Wiązanie pierścieniowe z cegieł w kominie: a) grubości cegły (rzut), b) grubości ½ cegły

(aksonometria) [12, s. 160]

Rys. 9. Wiązanie pierścieniowe cegieł w kominie: a) z dwoma kanałami, b) z trzema kanałami [6, s.232]

Wiązania te są proste, łatwe w wykonaniu i oszczędne ze względu na niewielką liczbę

przycinanych cegieł. Układ cegieł w kominie wolno stojącym z kanałem przełazowym 2 x 2
cegły pokazano na rysunku.

Rys. 10. Wiązanie cegieł w wolno stojącym kominie [6, s. 232]

Przewody dymowe są często zakończone czapką betonową, czyli płytą wystającą około

6 cm poza ściany pionowe komina. Przez płytę tę przechodzą kanały kominowe.

Dla zwiększenia ciągu komina i zabezpieczenia wylotów przed zatykaniem przez pęd

powietrza w czasie silnego wiatru stosuje się nasady kominowe, wykonane najczęściej
z blachy cynkowej lub ocynkowanej bądź z betonu.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 11. Nasady kominowe: a) czapka betonowa, b) nasada betonowa [12, s. 161]

Wystający ponad dach fragment komina jest najbardziej ze wszystkich jego części

narażony na zniszczenie. Od wewnątrz działa na niego bardzo wysoka temperatura związana
z paleniem w piecu lub kominku. Równocześnie poddawany jest szkodliwym wpływom
atmosferycznym, z których szczególnie groźne są naprzemienne cykle zamarzania
i rozmarzania.

Sposób naprawy wystającej ponad dach części komina zależy od przyczyny i stopnia jego

zniszczenia.  Jeżeli  uszkodzony  jest  tylko  tynk,  którym  wykończony  jest  komin,  należy
go skuć,  a  powierzchnię  cegieł  odpylić  i  zagruntować  zaczynem  cementowym.  Następnie
na ścianki  komina  trzeba  nanieść  tynk  cementowy  z  dodatkiem  środka  plastyfikującego.
Po wyschnięciu  tynku  ściany  komina  powinno  się  pomalować  farbą  elewacyjną.  Jeśli
uszkodzona  jest  też  czapka  betonowa  wieńcząca  komin,  to  należy  jej  ubytki  uzupełnić
specjalną zaprawą do napraw elementów z betonu lub wykonać ją od nowa, nie zapominając
o zrobieniu kapinosów.

Gdy uszkodzenia są większe i dotyczą nie tylko tynku, ale także muru, to przed

przystąpieniem do naprawy należy ustalić, co jest przyczyną takiego stanu komina.
Potem można przystąpić do remontu wystającej części komina murując go od nowa.

Często zły ciąg w kominie wynika ze zbyt niskiej części komina wystającego ponad dach

i wtedy należy go podnieść wyżej czyli skuć do poziomu wiązania, oczyścić i nadmurować
na żądaną wysokość, w prawidłowy sposób wyprowadzić otwory i zakończyć komin.

4.4.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1.  Jakie usytuowanie komina jest najlepsze?
2.  Jakie wiązania stosujemy w murowanych kominach wolnostojących?
3.  Jak zbudowana jest górna część komina?
4.  Dlaczego najbardziej niszczy się górna część komina wyprowadzona ponad dach?
5.  Jak naprawić zewnętrzne powierzchowne uszkodzenia komina?
6.  Jakie czynności należy wykonać, gdy uszkodzona jest konstrukcja komina?
7.  Jak podnieść komin w konstrukcji wyprowadzonej ponad dach?

4.4.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj podniesienie komina murowanego ponad dachem zgodnie z zasadami sztuki

murarskiej.  Pamiętaj,  że  ćwiczenie  wykonujesz  na  specjalnie  przygotowanym  stanowisku
roboczym,  które  w  warunkach  naturalnych  wykonywane  by  było  na  dachu  budynku  czyli
na  wysokości  i dlatego  musisz  zastosować  wszelkie  środki  ostrożności,  jak  w  czasie  pracy
na wysokości.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) zabezpieczyć stanowisko, jak przy pracy na wysokości,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

2)  ustalić wysokość podniesienia komina,
3)  wykonać czynności przygotowawcze,
4)  przygotować niezbędne do wykonania zadania materiały,
5)  przygotować niezbędny do wykonania zadania sprzęt,
6)  dobrać środki ochrony osobistej,
7)  wykonać podniesienie komina,
8)  wykonać prace zakończeniowe,
9)  uporządkować stanowisko pracy,
10)  zaprezentować wykonane ćwiczenie wskazując na trudności,
11)  sformułować wnioski i ocenić wykonane ćwiczenie.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

stanowisko w warsztacie z ustawionym kominem do podniesienia,

−

materiały i sprzęt niezbędne do wykonania ćwiczenia,

−

ubranie robocze, rękawice, pasy bezpieczeństwa lub inne zabezpieczenia przy pracy
na wysokości.

Ćwiczenie 2

Przebuduj lub napraw czapkę kominową, na podstawie wykonanej wcześniej analizy jej

stanu technicznego.
Pamiętaj, że ćwiczenie wykonujesz na specjalnie przygotowanym stanowisku roboczym,
które w warunkach naturalnych wykonywane by było na dachu budynku czyli na wysokości
i dlatego musisz zastosować wszelkie środki ostrożności, jak w czasie pracy na wysokości.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się ze stanowiskiem pracy,
2)  zabezpieczyć stanowisko, jak przy pracy na wysokości,
3)  ustalić stan techniczny czapki kominowej,
4)  ustalić zakres robót wynikający ze stanu technicznego czapki kominowej,
5)  wykonać czynności przygotowawcze,
6)  przygotować niezbędne do wykonania zadania materiały,
7)  przygotować niezbędny do wykonania zadania sprzęt,
8)  dobrać środki ochrony osobistej,
9)  wykonać remont (przebudowę lub naprawę) czapki kominowej,
10)  wykonać prace zakończeniowe,
11)  uporządkować stanowisko pracy,
12)  zaprezentować wykonane ćwiczenie wskazując na trudności,
13)  sformułować wnioski i ocenić wykonane ćwiczenie.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

stanowisko w warsztacie z ustawionym kominem uszkodzoną czapką kominową,

−

materiały i sprzęt niezbędne do wykonania ćwiczenia,

−

ubranie robocze,

−

rękawice, pasy bezpieczeństwa lub inne zabezpieczenia przy pracy na wysokości.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.4.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) wykonać podniesienie komina murowanego?



2) ocenić stan techniczny komina?



3) wykonać naprawę komina?



4) naprawić czapkę lub nasadę kominową?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.5. Technologia wykonywania prac remontowych i konserwacji

przewodów kominowych

4.5.1. Materiał nauczania

Konserwacja i konserwator

Konserwacja przewodów kominowych obejmuje czynności mające na celu zmniejszenie

zużycia tych przewodów, ich części i elementów umożliwiające normalne ich użytkowanie –
jak utrzymanie ich w czystości, zabezpieczenie powierzchni od korozji, uszczelnianie
armatury, regulacja działania, a przede wszystkim utrzymanie kanałów w pełnej sprawności
eksploatacyjnej.

Konserwację prowadzi konserwator, który jest pracownikiem użytkownika obiektu,

którego zadaniem jest nadzorowanie nad stanem technicznym instalacji i urządzeń, nad ich
eksploatacją i konserwacją. Konserwator powinien mieć odpowiednie kwalifikacje i praktykę.

Remont i jego zakres

Remontem nazywamy czynność, która ma na celu doprowadzenie do należytego stanu

technicznego zużytych w czasie eksploatacji przewodów kominowych i urządzeń lub też ich
elementów.

Remont przywraca w całości lub w części obniżoną w wyniku eksploatacji pierwotną

użyteczność przewodów kominowych i urządzeń. Przez zakres remontu należy rozumieć
ilościowy i rodzajowy opis robót przewidywanych do wykonania w ramach remontu.
Tak więc w zależności od zakresu ustala się podstawowe rodzaje (pojęcia) remontów:

−

przegląd techniczny polega na ustaleniu stopnia zużycia lub uszkodzenia poszczególnych
elementów przewodów kominowych; z reguły przegląd techniczny jest połączony
z usuwaniem drobnych usterek i uszkodzeń, wymianą części szybko zużywających się
oraz z zabiegami konserwacyjnymi przeciwkorozyjnymi,

−

remont bieżący polega na naprawie lub wymianie szybko zużywających się części lub
elementów przewodów kominowych,

−

remont średni obejmuje średni (większy od bieżącego) zakres czynności wykonywanych
w cyklu remontowym, polegającym na naprawie lub wymianie tych części lub
elementów przewodów kominowych, których stopień zużycia nie zapewnia należytej
i prawidłowej ich eksploatacji do następnego remontu,

−

remont  kapitalny  jest  to  remont  o  największym  zakresie  występującym  w  cyklu
remontowym;  remont  kapitalny  ma  na  celu  doprowadzenie  przewodów  kominowych
i urządzeń z nimi związanych do stanu technicznego o wartości pierwotnej lub zbliżonej
do pierwotnej.
Przy  wykonywaniu  remontów  kapitalnych,  należy  przeprowadzać  modernizację  mającą

na celu unowocześnienie wyposażenia, zwiększenie wydajności urządzeń, zmniejszenie
zużycia paliwa, robocizny i ułatwień w obsłudze.

Remont i konserwacja komina

Wyraźne oznaki niszczenia komina, to pojawiające się na jego powierzchni pęknięcia,

brunatne plamy, a w skrajnych przypadkach nawet odpadanie całych fragmentów jego
konstrukcji. Wskazaniem do jak najszybszego remontu będzie również charakterystyczny
zapach spalin, dowodzący nieszczelności przewodów.

Skutecznym i prostym sposobem na uszczelnienie komina jest wprowadzenie do wnętrza

przewodu spalinowego wkładu kominowego ze stali kwasoodpornej. W kominach o prostym
przebiegu montuje się wkłady w postaci sztywnych rur. Jeśli komin ma przebieg załamany,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

z odchyleniami  od  pionu  lub  –  co  również  się  zdarza  –  wzniesiono  go  tak  krzywo
i niestarannie,  że  wprowadzenie  do  niego  prostego  wkładu  nie  jest  możliwe,  należy
zastosować rurę elastyczną (tzw. spiro). W trakcie montażu konieczne będzie rozkucie ścianki
komina  w  miejscu  podłączenia  rury  odprowadzającej  spaliny,  gdyż  trzeba  tam  będzie
zamontować tak zwany trójnik, umożliwiający zainstalowanie wyczystki i zbieracza skroplin.

Rys. 12. Krzywy komin ze specjalnymi przewodami giętkimi [15, s. 67]

W kanale dymowym połączonym z piecem na węgiel lub kominkiem zastosujemy wkład

kominowy  o  średnicy  nie  mniejszej  niż  12  cm,  a  dobierając  ją  należy  uwzględnić  moc
urządzenia  grzewczego.  Z  uwagi  na  wysoką  temperaturę  spalin  w  przewodzie  dymowym,
zaleca  się  wykonanie  dolnego  odcinka  wkładu  z  rury  sztywnej,  ze  stali  grubości  1  mm,
co zapewni  większą  trwałość  komina.  Należy  też  pamiętać  o  połączeniu  przewodu
z wyczystką,  co  w  przypadku  uszczelniania kanału  od kominka  może  oznaczać  konieczność
jego  częściowego  rozebrania.  Drobne  nieszczelności  w  miejscach  dostępnych  z  zewnątrz
naprawimy wypełniając ubytki zaprawą cementowo-glinianą i pokrywając je tynkiem.

Nowoczesny wkład kominkowy pracujący przy zredukowanym dopływie powietrza

wytwarza  kreozot (smołę  drzewną)  zawierający  wiele  agresywnych  związków  chemicznych
niszczących  nieodwracalnie  komin  wykonany  z  cegły.  Im  palimy  krócej  drewnem
sezonowanym,  a  więc  bardziej  mokrym,  tym  szybciej  postępuje  degradacja  komina.
Gdy kominek  wypełnimy  dziesięcioma  kilogramami  drewna  o  zalecanej  wilgotności
szczątkowej  15  %,  wtedy  wraz  z  nim  włożymy  do  paleniska  1,5  litra  wody.  Gdy  włożymy
10 kg  świeżo  ściętego  drewna,  włożymy  razem  z  nim  grubo  ponad  5  litrów  wody.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Konsekwencją  takiego  palenia  jest  niska  temperatura  spalania  i  bardzo  nieczyste  spalanie.
Niedopalone  cząsteczki  łączą  się  z  parą  wodną  i  osiadają  w  przewodzie  dymowym,
zmniejszając  jego  drożność  i osłabiając  ciąg,  a  przez  to  zmniejszając  sprawność  paleniska
i bezpieczeństwo  jego  użytkowania.  Na  przykład  przewód  kominowo  –  dymowy
o minimalnym  typowym  przekroju  14  x  14  cm,  na  którego  ściankach  osadziła  się  warstwa
sadzy lub smoły o grubości 1 cm, powoduje zmniejszenie jego przekroju aż o 30%. Powstała
smoła  drzewna  lub  węglowa  (kreozot)  jest  niemożliwa  do  usunięcia  metodami
mechanicznymi  przez  kominiarza.  Przenika  ona  również  przez  ściany  komina,  krusząc
i rozwarstwiając  jego cegły  i pokrywając go na zewnątrz brudnoszarymi, tłustymi  i mokrymi
plamami.

Komin ceglany oblepiony kreozotem dość szybko niszczeje, zwłaszcza w miejscach

przechodzenia jego przez nieocieplone poddasze, nad dachem lub gdy jest usytuowany
na ścianie szczytowej budynku. Rozsypujący się ceglany komin na dachu może być
przyczyną zagrożeń.

Wykraplanie się niedopalonych spalin w postaci smoły drzewnej czy węglowej następuje

szczególnie  intensywnie  w  nieocieplonych,  ceglanych  kominach  usytuowanych  w  ścianach
szczytowych  budynków  lub  przechodzących  przez  nieogrzewane  strychy,  poddasza.
Degradacja  tych  kominów  przebiega  wyjątkowo  szybko.  Sposobem  na  uratowanie  ich,
gdy nie jest jeszcze za późno, jest szybkie ich zaizolowanie termiczne. Do ocieplenia komina
ceglanego,  przechodzącego  przez  nieocieplone  poddasze,  trzeba  podejść  jednak  bardzo
rozważnie.  Nienaprawiony  komin  ceglany  a  tylko  oklejony  wełną  mineralną  jest  kominem
nadal  niebezpiecznym  w  eksploatacji.  Polepszają  się  w  nim  co  prawda  warunki  termiczne
jednak  otulając  jego  dokładnie  wełną  mineralną  pozbawiamy  się  możliwości  kontroli  jego
stanu.  Gdy  w  takim  rozsypującym  się  kominie  uwięzionym  w  wełnie  wybuchnie  pożar,
komin  ten  może  się  po  prostu  rozpaść  od  wybuchu  pożaru,  a  dom  spłonąć.  Niestabilny,
nieszczelny ceglany komin nie jest zupełnie wytrzymały na wybuch pożaru w kominie.

Im naprawiany komin jest starszy, tym trzeba go dokładniej obejrzeć. Gdy jest

nieotynkowany,  sprawdzamy  stan  poszczególnych  cegieł,  a  te  najbardziej  zniszczone
– wymieniamy.  Wszystkie  powstałe  pęknięcia  poszerzamy,  pogłębiamy  i  uszczelniamy
zaprawą.  Sprawdzamy  szczególnie  dokładnie  jakość  fug.  W  starych  nieotynkowanych
kominach  na zaprawie wapiennej  najczęściej  stan fug jest już w złym stanie, więc wszystkie
fugi  głęboko  wybieramy  i  uzupełniamy,  nie  pomijając  fug  w  części  komina  przechodzącej
przez  strop,  najczęściej  drewniany.  W  otynkowanych,  starych  kominach  na  zaprawie
wapiennej,  najczęściej  tynk  i  fugi  trzeba  dla  bezpieczeństwa  wymienić  na  całej  wysokości
komina.  Po  uzupełnieniu  spoin  komin  tynkujemy.  Nie  tynkujemy  wcześniej  komina,  póki
nie uzupełnimy spoin na tzw. „pełną fugę”. Fug nie powinno się zachlapać z kielni „rapówką”
z zostawionymi  pustkami  w  środku  spoin  lecz  szczelnie  i  dokładnie  je  wypełnić
spoinówkami. Trzeba być pewnym szczelności naprawianego komina.

Stare otynkowane kominy lekko opukujemy i sprawdzamy przyczepność tynku. Odbity

tynk  uzupełniamy.  Komin  musi  być  otynkowany  na  całej  swojej  wysokości,  również
w miejscu,  gdzie  przechodzi  przez  drewnianą  konstrukcję  dachu  (niebezpieczeństwo  pożaru
przy  zapłonie  smoły  w  kominie).  W  tym  miejscu  wskazane  jest  również  wykonanie
zabezpieczenia  w  postaci  tynku.  Najczęściej  jednak  te  miejsca  nie  tylko  nie  są  pokryte
tynkiem lecz posiadają między cegłami niepełne spoiny.
Gdy  komin  jest  otynkowany,  należy  zwracać  szczególną  uwagę  na  miejscowe  zażółcenie
tynku.  Jest  to  znak,  że  w  tych  miejscach,  gdzie  są  żółte  a  nawet  brązowe  plamy,  nastąpiła
degradacja komina i należy wymienić albo fugi albo też fugi z cegłami.
Następnie  docieplamy  poddasze  wełną  mineralną.  Gdy  jest  ono  przestronne,  można  wokoło
komina wybudować ścianki na przykład z gipsu i ocieplić wełną. Ścianki stawiamy w takiej

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

odległości od komina, by można było spokojnie chodzić wokoło niego i okresowo
kontrolować jego stan.

Kreozot to nie tylko smoła drzewna powstająca podczas palenia drewnem, brykietem

drzewnym, wiórami, trocinami, biomasą, torfem itp. lecz również smoła węglowa powstająca
przy  paleniu  koksem,  węglem  kamiennym,  brunatnym,  a  przede  wszystkim  miałem
węglowym.  Również  przy  tego  typu  paliwach  powinno  się  stosować  odpowiednio  środki
chemiczne  w  zależności  od  rodzajów  kotłów  centralnego  ogrzewania  i  sposobów  spalania
tych paliw.

Remont komina nieocieplonego

Kominy nieocieplone i usytuowane w ścianach szczytowych budynków, kominy

nieizolowane  i  przechodzące  przez  nieocieplone  poddasza  mają  duży  wpływ  na  zwiększenie
zużycia  środków  chemicznych  likwidujących  kreozot  i  wpływają  na  krótkotrwałe  działanie
tych  środków.  Po  zastosowaniu  środków  chemicznych,  bardzo  szybko  w  takich  kominach
powstaną nowe warstwy kreozotu, gdyż warunki do jego powstawania w nich są wyśmienite.
Nieraz  nawet  nie  zdążymy  zaobserwować  efektów  zadziałania  tych  środków.  Ocieplając
te kominy,  przyczyniamy  się  do  tego,  że  spaliny  w  nich  nie  są  tak  intensywnie  schładzane
przez  zimne  ceglane  ściany  i  nie  następuje  tak  duże  wykraplanie  się  spalin  wewnątrz
kominów.

Systematyczne czyszczenie komina (cztery razy do roku) przez kominiarza plus

stosowanie  środków  zwalczających  kreozot  zlikwiduje  wiele  problemów  eksploatacyjnych
i wpłynie  na  zwiększenie  bezpieczeństwa.  Dotyczy  to  wszystkich  kominów  (również
metalowych i prefabrykowanych kominów modułowych), do których podłączone są kominki,
kozy, piece, trzony kuchenne  i wszystkie inne kotły centralnego ogrzewania  na paliwa stałe.
Cykliczne  czyszczenie  komina  przez  mistrza  kominiarskiego  zwiększa  również  skuteczność
stosowania środków chemicznych do usuwania kreozotu, zmniejsza ich zużycie.

Remont części komina wychodzącej ponad dach

Elementem szczególnie narażonym na zniszczenie jest część komina wychodząca ponad

dach  i  wieńcząca  ją  czapka.  Tu  działanie  spalin  spotęgowane  jest  przez  wpływ  zmiennych
czynników  atmosferycznych.  Oprócz  bezpośredniego  wpływu  opadów  i  zmian  temperatury,
w  miesiącach  zimowych  z  dużą  częstotliwością  występują  w  tej  części  komina  cykle
zamarzania i rozmarzania – ma to związek z funkcjonowaniem ogrzewania.

Niezależnie od wytrzymałości zastosowanych materiałów i prawidłowości wykonania,

po kilku, kilkunastu latach użytkowania  należy się  liczyć z koniecznością remontu tej części
komina.  Jego  zakres  będzie  zależny  od  stopnia  zniszczenia;  uszkodzenia  mogą  dotyczyć
jedynie  zewnętrznego  pokrycia,  lecz  mogą  też  obejmować  całą  konstrukcję,  czego  oznaką
będą wykruszające się spoiny, a nawet kruszące się i odpadające cegły.

Na dachu wokół komina wykonuje się obróbkę blacharską, zakrywającą szczelinę

pomiędzy  ścianą  komina  a  pokryciem  dachu  i  zabezpieczającą  to  miejsce  przed
przeciekaniem.  Obróbkę  tę  wykonuje  się  zwykle  w  postaci  kołnierza  wykonanego  z  blachy
stalowej  ocynkowanej,  cynkowej,  miedzianej  lub  aluminiowej.  Niekiedy  blaszany  kołnierz
zastępuje  się  specjalnymi  taśmami  izolacyjnymi.  Elementy  kołnierza  (dolny,  górny  i  dwa
boczne)  robi  się  z  pasów  blachy  szerokości  około  40  cm,  wyginając  je  pod  odpowiednim
kątem tak, by przylegały jedną częścią do ściany komina, drugą - do połaci dachu. W ścianie
komina  wykonuje  się  szczelinę  głębokości  około  2  cm,  w  którą  wsuwa  się  górną  krawędź
obróbki  blacharskiej.  Po zamocowaniu  obróbki  szczelinę  uszczelnia  się  kitem  silikonowym.
Obróbkę  komina  nie powinno  się  mocować  na  sztywno  za  pomocą  zaprawy  cementowej,
ponieważ  pod wpływem  temperatury  blacha  obróbki  i  mur  komina  zwykle  inaczej  się
odkształcają,  co spowoduje  pękanie  zaprawy  cementowej  a  przez  powstałe  pęknięcia  może

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

dojść do penetracji wody. Poszczególne elementy kołnierza łączy się ze sobą na pojedynczy
rąbek.

Przed uruchomieniem komin musi być odebrany przez mistrza kominiarskiego, który

sprawdza  czy  wykonanie  komina  jest  zgodne  z  projektem  oraz  zgodność  zastosowanych
materiałów  z  dokumentacją  techniczną  projektu. Sprawdza  również  stan techniczny  komina,
drożność  przewodów  oraz  ciąg  kominowy.  W  trakcie  eksploatacji  kominy  muszą  być
czyszczone  przez  kominiarza.  Przewody  spalinowe  czyści  się  2  razy  w  roku,  a  przewody
dymowe powinny być czyszczone 4 razy w roku.

4.5.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. Jakie czynności należą do obowiązków konserwatora przewodów kominowych?
2. Jakie prace wykonywane przy naprawie przewodów kominowych zaliczane są do robót

remontowych?

3.  Jakie rodzaje remontów przy przewodach kominowych wykonujemy najczęściej?
4.  Jakie występują zewnętrzne oznaki niszczenia przewodów kominowych?
5.  Jakimi sposobami możemy uszczelnić komin?
6.  Jakie wkłady stalowe należy stosować przy uszczelnianiu komina o prostym przebiegu?
7.  Jakie wkłady należy stosować, gdy komin jest załamany lub krzywy?
8.  Jakie kolejne czynności musimy wykonać przy naprawie przewodu kominowego?
9.  W jaki sposób sprawdza się przyczepność tynku do jego ściany?
10. Co to jest kreozot i jak powstaje?
11. W jaki sposób możemy usunąć kreozot?
12. W jaki sposób ocenić stopień zniszczenia komina?
13. Jakie elementy komina ulegają zniszczeniu najszybciej?
14. W jaki sposób wykonujemy obróbkę komina?
15. Kto podczas eksploatacji komina zajmuje się jego czyszczeniem?
16. Jak często należy czyścić przewody spalinowe, a jak często dymowe?
17. Kto odbiera wyremontowany komin przed uruchomieniem?

4.5.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Dokonaj oceny stanu technicznego przewodów dymowych lub spalinowych w budynku.

Aby zlokalizować przewody wykorzystaj dokumentację budowlaną budynku. Zapisz
wszystkie stwierdzone uszkodzenia i przeanalizuj ich wpływ na pracę przewodów
kominowych i połączonych z nimi urządzeń grzewczych.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się z dokumentacją architektoniczno-budowlaną budynku,
2)  zlokalizować przebieg przewodów kominowych,
3)  przeprowadzić wizję lokalną w budynku,
4)  wykonać niezbędne pomiary,
5)  zapisać spostrzeżenia i wyniki pomiarów,
6)  przeanalizować wyniki oględzin i pomiarów,
7)  zaprezentować wykonane obliczenia wskazując na ewentualne trudności,
8)  ocenić wykonane ćwiczenie.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

obiekt budowlany,

−

dokumentacja architektoniczno-budowlana,

−

przyrządy pomiarowe,

−

przybory do pisania,

−

sztywna podkładka.

Ćwiczenie 2

Na podstawie protokołu przeglądu technicznego przewodów kominowych zaplanuj

konieczne prace remontowe.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się z dokumentacją techniczną przewodów kominowych,
2)  przeanalizować protokół przeglądu technicznego,
3)  zaproponować konieczne prace remontowe,
4)  określić zakres przewidywanych prac remontowych,
5)  zaproponować metody wykonywania prac remontowych,
6)  zaproponować kolejność wykonywania prac remontowych,
7)  zaproponować terminy wykonania prac,
8)  wykonać plan kolejnych czynności remontowych,
9)  zaprezentować wykonane ćwiczenie wskazując na trudności,
10) sformułować wnioski i ocenić wykonane ćwiczenie.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

dokumentacja techniczna aktualnego stanu przewodów kominowych,

−

protokół przeglądu technicznego.

4.5.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) interpretować dokumentację techniczną remontowanych obiektów?



2) zlokalizować przewody kominowe w ścianach na podstawie dokumentacji?



3) zlokalizować przewody kominowe w ścianach budynku?



4) dokonać oceny stanu technicznego przewodów kominowych?



5) wykonać kosztorys prac remontowych?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.6. Przewody

wykonywane:

kształtek

ceramicznych,

żaroodpornych bloczków betonowych, elementów stalowych

4.6.1. Materiał nauczania

Coraz częściej kominy buduje się z gotowych prefabrykowanych elementów stalowych

lub ceramicznych. Dotyczy to zwłaszcza przypadku odprowadzenia spalin z kotłów na paliwa
płynne.  Gotowe  kominy  prefabrykowane  konstruuje  się  wyłącznie  jako  przyścienne,
oddzielone  od  ścian  konstrukcyjnych  budynku  szczeliną  dylatacyjną  lub  wolnostojące.
Z elementów  prefabrykowanych  można  budować  zarówno  pojedyncze  kanały  spalinowe
lub dymowe, jak i zespolone kominy z kanałami wentylacyjnymi.

Prefabrykowane kominy dymowe i spalinowe buduje się jako trójwarstwowe. Składają

się z obudowy z pustaków wykonanych z lekkiego betonu, wkładu kominowego z kamionki
kwasoodpornej lub ceramiki szamotowej oraz warstwy izolacji cieplnej, wypełniającej wolną
przestrzeń między wkładem a obudową. W skład komina wchodzą również trójniki
przyłączeniowe oraz wyczystka.

Stosowane obecnie materiały ceramiczne to najczęściej elementy z szamotu

kwasoodpornego lub specjalnie szkliwiona i wypalana ceramika. Elementy te łączone są
w obudowie komina za pomocą zapraw żaroodpornych i kwasoodpornych.

Sporo trudności podczas wznoszenia komina prefabrykowanego sprawia określenie

wysokości  podłączenia  rury  dymnej.  Kształtka  do  podłączenia  czopucha  jest  zamontowana
zazwyczaj  albo  za  nisko  (brak  możliwości  zmontowania  bezpiecznego  i  prawidłowego
połączenia  paleniska  z  kanałem  dymowym)  albo  za  wysoko  -  pod  samym  sufitem.  Podczas
montażu  kominka  trzeba  w  pustaku  i  w  rurze  wywiercić  precyzyjnie  otwory  na  właściwej
wysokości, nie uszkadzając cienkich ścian wewnętrznych rury ceramicznej i w niej wykonać
za  pomocą  specjalistycznych  narzędzi  właściwy  otwór  i  wkleić  na  klej  kwasoodporny
odpowiednio  ukształtowaną  rurę  ceramiczną  trójnika  tak,  by  nie  stykał  się  on  nigdzie
z obudową zewnętrzną.

Prefabrykowane kominy wentylacyjne wykonuje się z jednootworowych kształtek

z ceramiki  lub  silikatów  albo  wielootworowe  elementy  z  betonu  lekkiego,  z  których  można
stawiać  kominy  wielokanałowe.  Warto  jednak  pamiętać,  że  cienkie  ścianki  kominów
prefabrykowanych  nie  zapewniają  dobrej  izolacji  akustycznej  i  mogą  stanowić  drogę
do przenikania  hałasów.  Kanały  wentylacyjne  można  osłonić  od  zewnątrz  warstwą  wełny
mineralnej  tłumiącej  hałas  i  obudować  płytami  gipsowo-kartonowymi.  Taki  sposób  izolacji
nie może być jednak stosowany w przypadku kanałów dymowych.

Kominy stalowe nadają się do wszystkich rodzajów urządzeń grzewczych

wytwarzających  dym  lub  spaliny.  Są  gazoszczelne,  odporne  na  wysoką  temperaturę,
nie  nasiąkają  wodą,  są odporne  na  korozję,  ich  montaż  jest  bardzo  prosty  i  szybki.  Szybko
nagrzewają  się  i  dzięki  temu  od  razu  powstaje  w  nich  odpowiedni  ciąg,  szybko  też  stygną
i dlatego  świetnie  współpracują  z  kotłami  o  niskiej  temperaturze  spalin  i  zmieniającym  się
w czasie  obciążeniu  cieplnym.  Są  łatwe  do  czyszczenia  dzięki  temu,  że  blacha  jest  gładka
i do ścianek nie przywierają żadne osady.

Do renowacji starych kominów stosuje się wkłady stalowe jednościenne, wykonane

z blachy kwasoodpornej lub kwasoodpornej wkłady kamionkowe. Wkłady stalowe należy
wstawiać do kominów w sposób luźny bez wypełnienia wolnej przestrzeni między wkładem
a ściankami kanału zaprawą cementową. Taki montaż umożliwia swobodne wydłużanie się
wkładu pod wpływem zmian temperatury i zapewnia naturalną izolację powietrzną.

W wymurowanym tradycyjnie z cegieł kominie można zamontować specjalny wkład

kominowy – na przykład ze stali kwasoodpornej.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 12. Przykładowy schemat wkładu kominowego – żaroodpornego w istniejącym kominie murowanym. [19]

Montaż wkładu kominowego

Należy zacząć go od wyczyszczenia komina z sadzy. Potrzebne są do tego odpowiednie

akcesoria  i  odpowiednie  umiejętności.  Następnie  należy  dokładnie  zmierzyć  wysokość
komina    (od  krawędzi  jego  wylotu  nad  dachem  do  miejsca  włączenia  czopucha)  i  jego
przekrój,  a  potem  na  podstawie  parametrów  kotła  (moc,  temperatura  spalin)  dobrać
odpowiedni  wkład.  Aby  zamontować  dolną  kształtkę  wkładu  kominowego,  trzeba  najpierw
rozkuć  ścianę.  Ponieważ  wkład  kominowy  musi  się  na  czymś  oprzeć,  więc  może  to  być
podpórka  z  metalowego  pręta.  Miejsce  jej  zamocowania  trzeba  precyzyjnie  wyznaczyć,
odmierzając  od  górnej  krawędzi  komina  całkowitą  długość  kompletnego  wkładu
kominowego. Na podpórce opierać się  będzie specjalna kształtka dolna, tak zwany odstojnik
kondensatu  z  odpływem.  Nad  nim  musi  się  znaleźć  wyczystka  zamykana  drzwiczkami
rewizyjnymi.  Jest  z  nią  połączony  trójnik,  do  którego  zostanie  doprowadzony  przewód
spalinowy.  Całość  trzeba  umieścić  w  wykutym otworze  w  ścianie. Teraz  można  już  wsunąć
do  komina  pozostałe  elementy  wkładu.  Zwykle  złożony  jest  on  z  kilku  krótkich  odcinków.
Ułatwia to jego transport. Poszczególne elementy łączy się, wsuwając jeden w drugi. Najniżej
musi  się  znaleźć  odcinek  wyposażony  w  uchwyt  do

zamocowania liny. Całość wsuwa się

od góry

Po wsunięciu wkładu do komina dołącza się do niego kolejny element i popuszczając

linę, wsuwa coraz głębiej. Czynności te powtarza się aż do połączenia wszystkich odcinków.
Ostatni fragment jest wyposażony w pokrywę (kryzę dachową), za pomocą której
przymocowuje się wkład do komina murowanego. Po połączeniu wsuniętego od góry wkładu
z dolną kształtką można zamurować otwór w ścianie. Trzeba w nim umieścić drzwiczki
rewizyjne

Na tym kończymy pracę przy dolnej części komina. Do widocznego w otworze

w ścianie trójnika można podłączyć piec lub kocioł.
Wkład kominowy nie może być zamocowany na sztywno do komina murowanego. Wkrętów
nie powinno się dokręcać do końca. Dzięki temu rozszerzanie się stali pod wpływem wzrostu
temperatury nie spowoduje naprężeń mogących uszkodzić mocowanie wkładu

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Ostatnia czynność to przymocowanie daszka chroniącego przed opadami atmosferycznym,
tak zwanego parasola

4.6.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1.  Jakie znamy kominy poza murowanymi?
2.  Jaką konstrukcję mają kominy z gotowych prefabrykatów?
3.  Z  jakimi  trudnościami  spotykamy  się  podczas  wznoszenia  kominów  z  gotowych

prefabrykatów?

4.  Jakie zalety mają kominy stalowe?
5.  Kiedy stosujemy wkłady stalowe?
6.  Jakie kolejne czynności wykonujemy podczas montażu stalowego wkładu kominowego?

4.6.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Na rysunku przedstawiono schemat wkładu kominowego z zaznaczonymi za pomocą cyfr

elementami.
Przygotowane są też kartki z nazwami poszczególnych elementów opisanych za pomocą liter.
Dobierz odpowiednie litery do cyfr.

A – czopuch; B – nasada kominowa; C – daszek; D – kaseta;

E – elementy długościowe; F – trójnik; G – wyczystka;

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zorganizować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia,
2)  zapoznać się ze schematem,
3)  zapoznać się z napisami na przygotowanych kartkach,
4)  wstępnie dobrać podpisy,
5)  skonsultować się z nauczycielem,
6)  ostatecznie dopasować podpisy do schematu,
7)  zaprezentować wykonane ćwiczenie,
8)  ocenić wykonane ćwiczenie,
9)  schemat wkleić do zeszytu.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

rysunek schematu,

−

kartki z napisami,

−

zeszyt, klej.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Ćwiczenie 2

Wykonaj montaż dolnego odcinka stalowego wkładu kominowego w istniejącym

kominie  murowanym  z  cegły.  Przed  rozpoczęciem  ćwiczenia  zapisz  i  przeanalizuj  kolejne
czynności,  które  należy  wykonać  przy  montażu  wkładu  stalowego  na  całej  jego  długości
i zaznacz  czynności,  które  możesz  wykonać  z  poziomu  posadzki  najniższej  kondygnacji.
Komin  został  wcześniej  wyczyszczony  z  sadzy,  pomierzony,  dobrany  odpowiedni  wkład,
a ściana w odpowiednim miejscu rozkuta.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się ze stanowiskiem,
2)  wysłuchać szkolenia stanowiskowego,
3)  zapisać kolejne czynności wykonywane przy montażu wkładu kominowego,
4)  zaznaczyć czynności, które musisz wykonać,
5)  zorganizować  stanowisko  przez  przygotowanie  materiałów  i  narzędzi  koniecznych

do wykonania ćwiczenia,

6)  dobrać materiały, narzędzia i środki ochrony indywidualnej,
7)  wykonać podpórkę, na której będzie się wspierał wkład,
8)  zamontować dolną część wkładu,
9)  zamontować trójnik,
10) wykonaj otwór wyczystkowy i zamontuj w nim drzwiczki,
11) sprzątnąć stanowisko pracy,
12) zaprezentować wykonane ćwiczenie wskazując na trudności,
13) sformułować wnioski i ocenić swoją pracę.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

przewód kominowy odpowiednio rozkuty,

−

elementy wkładu kominowego,

−

zestaw narzędzi zduńskich,

−

ubranie robocze i rękawice.

4.6.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) opisać

montaż

przewodu

kominowego

gotowych

elementów

prefabrykowanych?



2) scharakteryzować elementy wkładu kominowego?



3) określić kolejne czynności montażu wkładu kominowego?



4) wskazać zalety zastosowania w starym kominie wkładu stalowego?



5) wykonać montaż wkładu kominowego?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.7. Elastyczne wykładziny kominowe

4.7.1. Materiał nauczania

Do remontu przewodów kominowych można stosować wykładziny elastyczne.

Przy montażu wykładzin obowiązują pewne zasady przytoczone w tym rozdziale.

Roboty przygotowawcze

Przed instalacją wykładziny należy sprawdzić zewnętrzne lico komina, aby ustalić czy

jest właściwie zabezpieczony  przed wpływami  atmosferycznymi (fugi bez ubytków, pęknięć
itp.), i czy opady nie mogą dostać się do wnętrza komina. Jeżeli jest jakiekolwiek podejrzenie,
że konstrukcja komina jest uszkodzona lub nieszczelna, należy ją obowiązkowo naprawić.
Dodatkowe  zabezpieczenie  przeciwko  przenikaniu  wilgoci  można  osiągnąć  używając
odpowiednich  preparatów  uszczelniających  do  muru/betonu.  Wnętrze  komina  powinno  być
dokładnie  sprawdzone.  Powinno  być  czyste  i  suche.  Jeżeli  był  używany  poprzednio  wkład
kominowy, powinien zostać całkowicie usunięty. Należy również usunąć wszelką sadzę.

Roboty montażowe

Nigdy nie należy łączyć 2 kawałków wykładziny elastycznej. Bardzo dokładnie należy

wykonywać  wszystkie  pomiary  wykładanych  przewodów.  Sprawdzamy  czy  na  wykładzinie
jest  oznaczony,  za  pomocą  strzałek,  kierunek  przepływu  spalin  -  zawsze  należy  się  do  tego
stosować.
Należy  wypełnić  przestrzeń  pomiędzy  wykładziną  a  wymurówką  komina  materiałem
izolacyjnym  aby  zminimalizować  możliwość  kondensacji,  która  obniża  żywotność
wykładziny.  Aby  zapewnić  wentylację  i  aby  wypełnienie  nie  zwilgotniało  należy  wywiercić
2 otwory o średnicy 15 mm pod kątem 45º idącym w dół komina, zaczynając zaraz pod górną
płytą.  Ten  sposób  umieszczenia  otworów  uniemożliwi  jednocześnie  dostanie  się  opadów
atmosferycznych do komina.

Przy wysokości komina poniżej 10 m, możemy nie wypełniać przestrzeni pomiędzy

wykładziną a wymurówką komina. Aby zapewnić właściwą wentylację należy założyć kratkę
wentylacyjną w dolnym punkcie przewodu kominowego o powierzchni minimum 20 cm,
a w górnym punkcie wywiercić 2 otwory o średnicy 15 mm.

W czasie montażu wykładziny należy przewidzieć sposób prowadzenia przeglądu kanału

spalin oraz komina. Sposób instalacji musi być taki, aby można było łatwo wyczyścić komin
na całej jego długości bez groźby uszkodzenia jakiejś jego części.
W przypadku otwartych palenisk/kominków, ogrzewaczy pokojowych czyszczenie przewodu
kominowego można wykonać od strony komory paleniskowej, jeżeli jest odpowiedni dostęp
w tych urządzeniach.

Na początku sezonu grzewczego powinno się sprawdzić czy komin nie jest zablokowany

na przykład  przez  ptasie  gniazdo.  Zalecana  jest  tylko  mechaniczna  metoda  czyszczenia
komina, nie należy używać środków chemicznych. Należy zwrócić uwagę, aby używać tylko
miękkich szczotek, w przeciwnym razie może nastąpić uszkodzenie wewnętrznej powierzchni
komina.  Należy  używać  polipropylenowych  szczotek  o  właściwej  średnicy.  Wszystkie
zanieczyszczenia powstałe po czyszczeniu komina muszą być z niego usunięte.
Zablokowany komin może spowodować śmiertelne zatrucie się lub pożar, także i w kominie.
W trakcie corocznego czyszczenia komina należy sprawdzić czy poszczególne jego elementy
są  w  dobrym  stanie.  Szczególną  uwagę  należy  zwrócić  na  kołpaki,  wyloty  i  inne  elementy
wystawione  na  działanie  warunków  atmosferycznych,  a  także  na  szczelność  elementów
z otworami  rewizyjnymi.  Jeżeli  zajdzie  taka  potrzeba  należy  te  elementy  wymienić
lub uszczelnić.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Cięcie elastycznych wykładzin kominowych

Przy cięciu wykładzin elastycznych należy zachować dużą ostrożność i zawsze mieć

założone ochronne rękawice, ponieważ wykładzina ma bardzo ostre brzegi. W celu
łatwiejszego i bezpieczniejszego montażu po cięciu, brzegi wykładziny można zakleić taśmą
klejącą. Taśmę należy usunąć przed doprowadzeniem wykładziny do urządzenia grzewczego.

W zależności od rodzaju wykładziny do cięcia należy używać:

−

nożyc do blachy. Wykładzinę ułożyć na gładkiej powierzchni i unieruchomić. Wbić
czubek nożyc. Należy ciąć nie w rowku lecz po wyobleniu. Po cięciu, koniec wykładziny
musi być zabezpieczony tak, aby paski blachy z której jest zrobiona wykładzina
nie rozwijały się (można użyć np. nitów).

−

ostrego noża oraz nożyc do blachy/piłki do metalu. Wykładzinę ułożyć na gładkiej
powierzchni i mocno przytrzymać. Wbić czubek noża w miejscu pomiędzy
łączeniem/spawaniami używając ruchu piłowania przeciąć wykładzinę wkoło. Następnie
przeciąć łączenie/spaw nożycami lub piłką do metalu.

4.7.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. Jakie

czynności

należy

wykonać

przed

założeniem

wykładziny

elastycznej

w remontowanym kominie?

2.  W jaki sposób zakładamy wykładzinę elastyczną w remontowanym kominie?
3.  W jaki sposób konserwujemy komin z wykładziną elastyczną?
4.  W jaki sposób tniemy przewody elastyczne?
5.  Jakich narzędzi używamy do cięcia wykładziny?
6.  W jaki sposób posługujemy się nożycami do blachy przy cięciu wykładziny?
7.  W jaki sposób posługujemy się ostrym nożem przy cięciu wykładziny?

4.7.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Przygotuj wykładzinę elastyczną do wyłożenia nią fragmentu przewodu kominowego,

który wcześniej musisz sprawdzić, uszczelnić i wymierzyć.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  zapoznać się ze stanowiskiem, na którym będziesz wykonywał zadanie,
2)  wysłuchać szkolenia stanowiskowego,
3)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia,
4)  dobrać materiały, narzędzia, sprzęt i środki ochrony indywidualnej,
5)  wykonać sprawdzenia przewodu kominowego, w którym ma być wyłożona wykładzina,
6)  oczyścić przewód kominowy,
7)  uszczelnić przewód kominowy, jeśli istnieje taka potrzeba,
8)  zastosować do uszczelnienia odpowiednio dobrane masy plastyczne,
9)  wymierzyć przewód kominowy,
10) sprawdzić na wykładzinie kierunek przepływu spalin,
11) wymierzyć wykładzinę elastyczną,
12) wybrać odpowiednie narzędzie do cięcia wykładziny,
13) przyciąć wykładzinę,
14) założyć wykładzinę w przewodzie,
15) uprzątnąć stanowisko pracy,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

16) zaprezentować wykonane ćwiczenie wskazując na ewentualne trudności,
17) sformułować wnioski i ocenić swoją pracę.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

fragment przewodu kominowego (model),

−

elastyczna wykładzina kominowa,

−

sprzęt do wykonania pomiarów, uszczelnienia komina i przycięcia wykładziny,

−

ubranie robocze i rękawice.

4.7.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) sprawdzić szczelność przewodu kominowego?



2) uszczelnić przewód kominowy?



3) oczyścić przewód kominowy?



4) przyciąć wykładzinę elastyczną?



5) założyć wykładzinę elastyczną w kominie?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.8. Szlamowanie i wylepianie przewodów kominowych

4.8.1. Materiał nauczania

Szlamowanie i wylepianie przewodów kominowych, to obecnie bardzo rzadko

wykonywane czynności, które zostały zastąpione wkładami kominowymi różnego rodzaju.

Szlamowanie przewodów kominowych

Szlamowanie polega na tym, że rozpuszczamy glinę w wodzie, gdzie elementy

rozpuszczalne stworzą zawiesinę wykorzystywaną przy uszczelnianiu kominów, a cięższe
i nierozpuszczalne cząsteczki pod wpływem swojego ciężaru opadną na dno i łatwo
je oddzielić od zawiesiny.

Tak powstałą zawiesiną zalewa się i przeciera przewody kominowe, które w ten sposób

zostaną uszczelnione, i nie wpłyną na zmniejszenie przekroju przewodu kominowego.

Wylepianie przewodów kominowych

W przypadku prowadzenia przewodów w murze z cegły w układach jedno, dwu lub

wielorzędowych największym problemem mogą być nieszczelności w przegrodach między
przewodami, które powstają najczęściej przy niestarannym murowaniu ścian komina. Spoiny
niedostatecznie wypełnione zaprawą tworzą mniejsze lub większe szpary.

W innym wypadku zaprawa nie wygładzona ulega wykruszeniu podczas czyszczenia

komina z sadzy.

Nieszczelności tego rodzaju powodują połączenie dwóch sąsiednich przewodów

kominowych.  Jeżeli  jeden  z  nich  jest  cieplejszy  od  drugiego,  to  wskutek  różnicy  ciężarów
właściwych  gazów  w  obu  przewodach  gazy  z  przewodu  zimniejszego  będą  przechodziły
do przewodu  cieplejszego.  Ruch  gazów  między  przewodami  osłabia  ciąg,  a  piec  lub  trzon
kuchenny dymi.

Uszkodzenia zewnętrzne ściany przewodu wykrywa się łatwo. Trudniej jest znaleźć

nieszczelność w przegrodzie między przewodami. Służą do tego celu dwa sposoby.

Stosując sposób pierwszy zatykamy wylot przewodu na dachu i rozpalamy ogień

w otworze wyczystkowy w piwnicy (można dodać mokrych gałęzi, żeby mocno dymiły).
Wydobywanie się dymu z sąsiedniego przewodu wskazuje na istnienie nieszczelności.

Drugi sposób jest lepszy, ponieważ pozwala na ustalenie miejsca uszkodzenia. Przez

wierzch  komina  wprowadzamy  do  przewodu  odpowiednio  zabezpieczoną  silną  lampę
elektryczną.  Smuga  światła  pojawiająca  się  w  sąsiednim  przewodzie  wykazuje  miejsce
szczeliny.  Długość  kabla  zagłębionego  w  przewód  pozwala  odmierzyć  na  ścianie  komina
miejsce tej szczeliny.

Rys. 13. Wykrywanie szczelin w przegrodach międzyprzewodowych za pomocą lampy: 1 – lampa,
2 – szczelina, 3 – promienie światła, 4 – przewody kominowe [9 s. 182]

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Nieszczelności w przegrodach między przewodami usuwamy następującymi sposobami:

−

przy niewielkiej liczbie szczelin wybijamy otwór w ścianie przewodu, oczyszczamy
(w razie potrzeby) szczeliny z sadzy, zalepiamy je zaprawą zduńską i zamurowujemy
otwór.

−

jeżeli szczelin jest więcej lub jeżeli nie ma możliwości wybicia otworów (na przykład
ścianę zasłania piec lub miejsce uszkodzone wypada w stropie), stosujemy jeden z dwóch
niżej opisanych przyrządów o podobnej zasadzie działania.
Pierwszy przyrząd składa się z gumowej płyty o kształcie odpowiadającym przekrojowi

przewodu.  Płyta  od  spodu  usztywniona  jest  drewnianym  klockiem.  Płytę  wprowadza  się
do przewodu  przez  otwór  poniżej  szczeliny  (można  przez  otwór  wyczystkowy)  tak,
aby zamknęła przekrój. Na płytę wlewa się gęstej, a potem około 20 litrów rzadkiej zaprawy
zduńskiej,  po  czym  podciąga  się  ją  w  górę  za  pomocą  przyczepionej  linki.  Koniec  linki
nawija  się  na kołowrót umieszczony  na  wierzchu komina. Zaprawa wypełnia nieszczelności,
zaś płyta zaciera i wygładza spoiny, jak na poniższym rysunku.

Rys. 14 . Zacieranie szczelin w przewodzie kominowym: 1 – kołowrót, 2 – linka, 3 – warstwa zaprawy,
4 – szczeliny, 5 – płyta gumowa, 6 – klocek drewniany [9 s. 184]

Drugi przyrząd składa się z dwóch ułożonych na krzyż sprężyn materacowych, na które

nakłada się dwa kawałki płótna brezentowego. Przyrząd ten zwany rapownicą wprowadza się
do przewodu, zaczepia na lince, po czym wlewa z góry najpierw wodę (dla zwilżenia cegły),
a następnie tyle rzadkiej zaprawy, aby powstał słup wysokości około 30 cm.

Za pomocą drążka umieszczonego w otworze ponad miejscem uszkodzonym,

a działającego jak lewar, przeciąga się przyrząd przez przewód zapełniając w ten sposób
nieszczelności. Po przeciągnięciu całego odcinka przewodu należy operację powtórzyć
używając rzadkiej zaprawy w celu wygładzania ścian. Przewód uszczelniony tym przyrządem
uzyskuje przekrój okrągły.

Wynalazca przyrządu zaleca przecierać przewód odcinkami po jednej kondygnacji.

W tym celu na każdym piętrze trzeba wykuć otwór na wysokości około 1 m od podłogi, który
po zakończeniu pracy zamurowuje się.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 15. Zacieranie szczelin w przewodzie kominowym: 1 – rzadka zaprawa zduńska, 2 – drążek [9 s. 184]

Uszczelnianie komina od wewnątrz poprzez pokrywanie jego ścianek zawiesiną glinianą

czy zaprawą – nie przynoszą dobrych rezultatów, gdyż pokrywające komin od środka tłuste
osady uniemożliwiają trwałe związanie zaprawy z podłożem.

4.8.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1.  Na czym polega szlamowanie przewodów kominowych?
2.  W jaki sposób można wykryć nieszczelności między ściankami przewodów kominowych?
3.  W jaki sposób wylepiamy nieszczelne przewody kominowe?
4.  Jakimi przyrządami można wylepić przewody kominowe?

4.8.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Sprawdź drożność i szczelność przewodu kominowego oraz dokonaj niezbędnych napraw

i uszczelnień metodą szlamowania lub wylepiania.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  przejść szkolenie stanowiskowe,
2)  zorganizować stanowisko pracy do wykonania ćwiczenia,
3)  dobrać materiały, narzędzia, sprzęt i środki ochrony indywidualnej,
4)  sprawdzić drożność przewodów kominowych za pomocą kuli kominiarskiej,
5)  sprawdzić szczelność ścianek przewodów kominowych za pomocą światła,
6)  ustalić miejsca ewentualnych nieszczelności,
7)  wykonać niezbędne naprawy,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

8) uporządkować stanowisko pracy,
9) zaprezentować wykonane ćwiczenie wskazując na trudności,
10) sformułować wnioski i ocenić swoją pracę

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

przewody kominowe,

−

komplet niezbędnych narzędzi i sprzętu,

−

materiały do naprawy przewodów,

−

ubranie robocze i rękawice.

4.8.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) sprawdzić drożność przewodu kominowego?



2) sprawdzić szczelność przewodu kominowego?



3) ustalić miejsca nieszczelności przewodu kominowego?



4) wykonać

naprawę

nieszczelności

przewodu

kominowego

metodą

szlamowania?



„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5. SPRAWDZIAN OSIĄGNIĘĆ

Instrukcja dla ucznia

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję.
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
4.  Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi.
5.  Test składa się z 21 zadań.
6.  Wybraną  odpowiedź  zakreśl  kółkiem.  Jeśli  uważasz,  że  pomyliłeś  się  i  wybrałeś

nieprawidłową odpowiedź, to przekreśl ją znakiem X i otocz kółkiem prawidłową
odpowiedź.

7.  Zadania 1 – 15 zawierają cztery odpowiedzi, z których tylko jedna jest poprawna.
8.  W zadaniach 16 – 21 uzupełnij zdania.
9.  Ogółem możesz uzyskać 21 punktów. Każde zadanie to jeden punkt.
10. Po rozwiązaniu testu, sprawdź swoje wyniki z nauczycielem.
11. Na rozwiązanie zadań masz 45 minut.

Powodzenia

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

1. Usuwając gruz z pokoju na pierwszej kondygnacji można:

a)  zrzucać gruz bezpośrednio przez otwory okienne,
b)  składować gruz na klatce schodowej,
c)  składować gruz na balkonie,
d)  zastosować zsuwnicę.

2. Remontowaną instalację kominową można zacząć użytkować, gdy:

a)  stwierdzimy, że funkcjonuje prawidłowo,
b)  dokonamy próby drożności przewodów,
c)  zakończymy roboty budowlane,
d)  zostanie wykonany jej odbiór.

3. Okresowe czyszczenie przewodów dymowych należy wykonywać:

a)  co najmniej jeden raz w roku,
b)  co najmniej dwa razy w roku,
c)  co najmniej cztery razy w roku,
d)  gdy zachodzi taka potrzeba.

4. Wylot kanału umieszczony w bocznej ścianie komina, to wylot przewodu:

a)  wentylacyjnego,
b)  spalinowego,
c)  specjalnego,
d)  dymowego.

5. Na stromym dachu do komina można podejść po:

a)  umieszczonej na dachu schodni,
b)  wyznaczonych dachówkach,
c)  ławie kominiarskiej,
d)  łatach dachowych.

6. Skorodowane spoiny przed naprawą należy:

a)  wzmocnić,
b)  zwilżyć,
c)  usunąć,
d)  zakleić.

7. Konserwacja przewodów kominowych obejmuje czynności polegające na:

a)  modernizacji i unowocześnianiu przewodów kominowych,
b)  przeróbkach i naprawach przewodów kominowych,
c)  czyszczeniu, uszczelnianiu i regulacji urządzeń,
d)  wymianie wkładów kominowych.

8. Kreozot, to związek chemiczny, który:

a)  zapobiega gromadzeniu się sadzy,
b)  uszczelnia komin z cegły,
c)  powoduje korozję stali,
d)  niszczy komin z cegły.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

9. Przewody z wkładami stalowymi nadają się do prowadzenia kanałów:

a)  tylko wentylacyjnych,
b)  tylko dymowych,
c)  spalinowych lub dymowych,
d)  wszelkiego rodzaju.

10. Wykładziny elastyczne tniemy za pomocą:

a)  nożyc do blachy,
b)  nożyczek,
c)  spawarki,
d)  pilnika.

11. Drzwiczki wycierowe powinny być:

a)  zaślepione,
b)  ażurowe,
c)  szczelne,
d)  gładkie.

12. Wewnętrzne powierzchnie przewodów kominowych należy uszczelnić:

a)  zaczynem glinianym,
b)  zaprawą cementową,
c)  zaprawą zduńską,
d)  gładzią gipsową.

13. Najbardziej narażoną częścią, na zniszczenie komina jest:

a)  przewód kominowy,
b)  komin nad dachem,
c)  otwór wylotowy,
d)  jego fundament.

14. Na nieogrzewanym poddaszu należy:

a)  zróżnicować grubość komina na jego wysokości,
b)  nie zmieniać grubości komina,
c)  zmniejszyć grubość komina,
d)  pogrubić komin.

15. Elastyczne wykładziny kominowe należy czyścić:

a)  jedynie metodami mechanicznymi,
b)  głównie metodami chemicznymi,
c)  tylko przez spłukiwanie wodą,
d)  dowolnie wybraną metodą.

Uzupełnij zdania

16. Podczas murowania przewodów kominowych w otworze wyczystkowym należy

umieścić …………………….., po której opadająca zaprawa zsuwa się na zewnątrz.

17. Uszkodzony tynk, którym wykończony jest komin, należy ……… , a powierzchnię

odpylić i zagruntować zaczynem cementowym.

18. Jeżeli przewody kominowe nie biegną prosto, to stosujemy ………tak zwane spiro.
19. Środki chemiczne czyszczące przewody kominowe mają mniejszą skuteczność

gdy komin jest ……………… .

20. Przy wysokości komina poniżej …… m, możemy nie wypełniać przestrzeni pomiędzy

wykładziną a wymurówką komina.

21. Szlamowanie ……………. przekrój przewodu kominowego

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko..........................................................................................

„

Wykonywanie konserwacji i napraw przewodów kominowych”

Zakreśl poprawną odpowiedź, wpisz brakujące części zdania.

zadania

Odpowiedź

Punkty

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

Razem

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. LITERATURA

1. Adamie T., Mirski J.: Utrzymanie zasobów budowlanych. WSiP, Warszawa1999.
2. Francuz W. M., Sokołowska R.: Bezpieczeństwo i higiena pracy na budowie. KWP Bud-

Ergon Warszawa 1998.

3. Kettler K.: Murarstwo część 1. REA, Warszawa 2002
4. Krygier K., Cieślowski S.: Instalacje sanitarne cz.2. Podręcznik dla szkoły zasadniczej

i technikum. WSiP, Warszawa 1998

5. Lochner D., Ploss W.: Izolacje cieplne i przeciwdźwiękowe w domkach jednorodzinnych.

ARKADY, Warszawa 1986

6. Martinek W., Szymański E.: Murarstwo i tynkarstwo. Technologia. WSiP,

Warszawa 1999

7.  Mirski J., Łącki K.: Budownictwo z technologią część 2. WSiP, Warszawa 1998
8.  Nowy Poradnik majstra budowlanego. Warszawa. ARKADY, 2003, 2005
9.  Paradistal  J.:  Roboty  zduńskie.  Część  1.  Państwowe  Wydawnictwa  Szkolnictwa

Zawodowego, Warszawa 1960

10. Słowiński Z.: Technologia budownictwa część 2. Podręcznik dla technikum. WSiP,

Warszawa 1992

11. Poradnik majstra budowlanego. ARKADY, Warszawa 1992
12. Urban L.: Murarstwo i tynkarstwo. Technologia. WSiP, Warszawa 1997
13. Miesięcznik "Izolacje" numer 4/2002
14. Miesięcznik „Ładny dom” numer specjalny: Remont i modernizacja 1/2006
15. Miesięcznik: Materiały Budowlane nr 7/2002
16. Miesięcznik: Murator nr 1/2003
17. Kwartalnik: Kominiarz Polski nr 4/97 (październik – grudzień)
18. Kwartalnik: Kominiarz Polski nr 1/99 (styczeń – marzec)
19. Strony internetowe:

−

www.budujemydom.pl

−

www.e-instalacje

−

www.kominiarz.org.pl

−

www.muratorplus.pl

−

www.wrzesnia.com.pl

Polskie Normy

1. PN-EN-1443:2005. Kominy – wymagania ogólne.
2. PN-EN-1507:2006. Wentylacja. Przewody wentylacyjne. Szczelność. Wymagania

i badania.

3. PN-89/B-10425 Przewody dymowe, spalinowe i wentylacyjne murowane z cegły.

Wymagania techniczne i badania przy odbiorze.

4. BN-85/4817-12 Osprzęt piecowy i kuchenny. Rury zapiecowe.