2. Nerwowa regulacja pracy serca 

 

Do serca dochodzą włókna przywspółczulne z nerwu błędnego – cholinergiczne i współczulne 

ze zwojów pnia współczulnego – adrenergiczne. 

Włókna przywspółczulne z nerwu błędnego docierają do węzła zatokowo-przedsionkowego i 

przedsionkowo-komorowego. Na zakończeniach tych włókien wydziela się mediator chemiczny w 

postaci acetylocholiny. 

 

Włókna współczulne biegną ze zwoju gwiaździstego, szyjnego górnego, szyjnego 

środkowego oraz IV i V zwoju piersiowego, wchodząc w skład splotu sercowego.  Nerwy współczulne 

docierają do całego układu przewodzącego przedsionków i komór (przywspółczulne tylko do 

przedsionków). Na ich zakończeniach wydziela się noradrenalina. 

Pobudzenie nerwów błędnych lub podanie acetylocholiny powoduje: 

•

 

Ujemny efekt chronotropowy – zwolnienie akcji serca do zatrzymania włącznie, 

poprzez hamowanie depolaryzacji spoczynkowej  

•

 

Ujemny efekt dromotropowy – zmniejszenie szybkości przewodzenia w węźle 

przedsionkowo-komorowym aż do całkowitego zablokowania 

 

Pobudzenie układu współczulnego lub podanie amin katecholowych powoduje: 

•

 

Dodatni wpływ chronotropowy – przyspieszenie akcji  serca, poprzez przyspieszenie 

narastania powolnej spoczynkowej depolaryzacji 

•

 

Dodatni wpływ dromotropowy – zwiększenie szybkości przewodnictwa w obrębie 

węzła przedsionkowo-komorowego 

•

 

Dodatni wpływ inotropowy – zwiększenie siły skurczu mięśnia sercowego 

•

 

Dodatni wpływ batmotropowy – zwiększenie pobudliwości mięśnia sercowego, 

obniżając spoczynkowy próg pobudliwości 

 

Bibliografia: 

Władysław Z. Traczyk – Fizjologia człowieka w zarysie (str. 274-276) 

K. Kucharczyk, M.  Nowak – Anatomia i fizjologia człowieka (str, 302-303)