background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 1 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

ROZDZIAŁ 14 

 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 2 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

S

SS

t

tt

r

rr

o

oo

n

nn

a

aa

 

  

c

cc

e

ee

l

ll

o

oo

w

w

w

o

oo

 

  

p

pp

o

oo

z

zz

o

oo

s

ss

t

tt

a

aa

w

w

w

i

ii

o

oo

n

nn

a

aa

 

  

p

pp

u

uu

s

ss

t

tt

a

aa

 

  

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 3 

 

 

14.  SKOKI SPADOCHRONOWE 

 

14.1  OGÓLNE ZASADY EKSPLOATACJI SPADOCHRONÓW 

 

14.1.1  Osoba używająca spadochron jest obowiązana: 

 

a)  zapewnić, aby każdy spadochron będący w jej dyspozycji był używany zgodnie z 

instrukcją danego spadochronu, z zachowaniem wszystkich określonych przez tą 
instrukcję ograniczeń; 

b)  stosować się do zasad określonych przez organizatora skoku; 
c)  używać do skoku lub lotu sprzęt spadochronowy w wymaganym dla niego stanie 

technicznym. 

Organizator skoków może w zależności od potrzeb opracować regulamin, który powinien 
zawierać wszystkie zasady ujęte w niniejszej instrukcji lub je podwyższać, ale nigdy nie 
obniżać. 
 

14.2   ORGANIZACJA SKOKÓW SPADOCHRONOWYCH  

I ZRZUTÓW 

 

14.2.1 OGÓLNE ZASADY ORGANIZACJI SKOKÓW I ZRZUTÓW

 

 

14.2.2  W  celu  bezpiecznego  i  prawidłowego  wykonywania  zadań  związanych  z 

przygotowaniem  i przeprowadzaniem  skoków  lub  zrzutów,  ich  organizator 
zobowiązany  jest  do  takiej  organizacji  skoków  lub  zrzutów,  która  zapewnia  co 
najmniej: 

 

1)  przeprowadzenie analizy warunków meteorologicznych, uzyskanie i zastosowanie 

informacji o ograniczeniach ruchu lotniczego, uzyskanie stosownych zezwoleń ze 
strony służb ruchu lotniczego, jeżeli są wymagane; 

2)  wyłożenie odpowiednich znaków, jeżeli są wymagane przepisami; 
3)  sporządzenie listy załadowczej na dany wylot; 
4)  że  na  pokładzie  statku  powietrznego  podczas  wykonywania  skoków  lub  zrzutów 

znajdują się osoby wpisane na listę załadowczą; 

5)  wpisanie  na  listę  załadowczą  ucznia-skoczka  pod  warunkiem  posiadania  przez 

niego  nadzoru  instruktora  spadochronowego  prowadzącego  w  danym  skoku 
szkolenie; 

6)  przechowywanie dokumentacji związanej ze skokami; 
7)  że  osoby  biorące  udział  w  zrzutach  lub  skokach  i  ich  organizacji  zapoznały  się 

odpowiednio  z instrukcjami  oraz  określonymi  przez  organizatora  zasadami 
organizacji,  zasadami  wykonywania  zrzutów,  skoków  i  lotów  a  w  szczególności 
takimi jak: 

-  ruch kołowy i pieszy w miejscu organizacji skoków; 
-  organizacja wejścia na pokład statku powietrznego; 
-  kolejność wykonywania skoków i zrzutów; 
-  planowany rejon skoków i zrzutów; 
-  minimalna planowana wysokość zawiśnięcia na otwartym spadochronie; 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 4 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

-  strefy opadania; 
-  miejsca lądowania i kierunki podejścia do lądowania; 
-  sposób postępowania w sytuacjach incydentów i wypadków; 

 

8)  że w przypadku skoków ucznia-skoczka, a także udostępniania spadochronów na 

skoki, będą używane tylko spadochrony dopuszczone do skoków i ułożone przez 
uprawnione osoby; 

9)  wyznaczenie  i  udział  niezbędnych  osób  funkcyjnych  odpowiednio  do  rodzaju 

planowanych skoków lub zrzutów; 

10)  wyznaczenie rejonu skoków lub zrzutu oraz rejonu zniżania statku powietrznego, 

z  którego  wykonuje  się skoki  lub  zrzuty  poza  obszarem  opadania  spadochronów    
z uwzględnieniem przypadku niezamierzonego, zbyt wczesnego lub zbyt późnego 
otwarcia spadochronów; 

11)  zgłoszenie incydentów i wypadków właściwym organom i służbom; 

 
14.2.3  OSOBY FUNKCYJNE 

 

14.2.3.1    Odpowiednio do rodzaju planowanych zrzutów lub  skoków wymagane są  

      odpowiednie osoby funkcyjne: 

14.2.3.2    Kierownik skoków - do kierowania ich przebiegiem podczas niżej wymienionych 
                 rodzajów skoków. 

1) 

podczas pokazów lotniczych; 

2) 

przy  wykonywaniu  skoków  jednocześnie  z  więcej  niż  jednego  statku 
powietrznego; 

3) 

przy  wykonywaniu  skoków  z  więcej  niż  jednego  statku  powietrznego  w 
jednym najściu; 

4) 

przy wykonywaniu skoków z więcej niż dwóch statków powietrznych; 

5) 

z wysokości powyżej 5000 m wysokości bezwzględnej; 

6) 

w nocy; 

7) 

na wodę; 

8) 

podczas zawodów; 

9) 

w  sytuacjach  nie  wymienionych  powyżej,  jeżeli  organizator  uzna  to  za 
konieczne. 

14.2.3.3 Na  kierownika  skoków  lub  jego  zastępcę  może  być  wyznaczony  instruktor 

spadochronowy; 

 

14.2.3.4 Kierownik  skoków  jest  odpowiedzialny  za  kierowanie  skokami,  w  tym  za  analizę 

warunków meteorologicznych, uzyskanie i zastosowanie informacji o ograniczeniach 
ruchu  lotniczego,  uzyskanie  stosownych  zezwoleń  ze  strony  służb  ruchu  lotniczego 
jeżeli są wymagane, oznaczenie punktu odniesienia rejonu lądowania spadochronów - 
jeżeli  wymaga  tego  rodzaj  skoków  lub  zrzutów,  poinstruowanie  pilotów  w  zakresie 
niezbędnym do dokonania zrzutów przedmiotów lub skoczków, udzielenie informacji 
o  obowiązujących  zasadach  i  kolejności  zrzutu,  jeżeli  organizator  nie  wyznaczy 
innych osób odpowiedzialnych za te zadania. 

 
 

background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 5 

 

14.2.3.5 Kierownik  lotów  -  do  kierowania  lotami  podczas  zrzutów  lub  niżej  wymienionych 

rodzajów skoków: 

 

1)  z udziałem ucznia-skoczka;

  

2)  gdy skoki wykonuje się w więcej niż jednym najściu; 
3)  przy  wykonywaniu  skoków  z  więcej  niż  jednego  statku  powietrznego  i  gdy  co 

najmniej dwa z tych statków są w powietrzu; 

4)  w nocy; 
5)  z zamierzonym lądowaniem statku powietrznego przed lądowaniem skoczków w 

rejonie stwarzającym możliwość kolizji ze skoczkiem; 

6)  podczas lotów innych statków powietrznych; 
7)  w sytuacjach nie wymienionych wyżej, jeżeli organizator uzna to za konieczne. 

 

14.2.3.6  Kierownik  lotów  jest  odpowiedzialny  za  kierowanie  lotami,  przy  czym  jest 

obowiązany  informować  kierownika  skoków  o  zaistniałych  nieprawidłowościach 
i ograniczeniach w ruchu lotniczym. 

 

14.2.3.7 Jedna  osoba  może  pełnić  funkcję  kierownika  skoków  i  kierownika  lotów 

jednocześnie pod warunkiem, że jest ona instruktorem spadochronowym, a zrzut lub 
skoki  wykonuje się z nie więcej niż dwóch statków powietrznych. 

 

14.2.3.8  Funkcję  kierownika  lotów  mogą  pełnić  osoby,  które  ukończyły  odpowiednie 

szkolenie w zakresie kierowania lotami. 

 

14.2.3.9 Jeżeli  ze  względu  na  rodzaj  wykonywanych  skoków  obecność  kierownika  skoków 

nie jest konieczna, jego obowiązki w zakresie analizy warunków meteorologicznych, 
uzyskania  i  zastosowania  informacji  o  ograniczeniach  ruchu  lotniczego,  uzyskania 
stosownych  zezwoleń  ze  strony  służb  ruchu  lotniczego  jeżeli  są  wymagane, 
oznaczenie punktu odniesienia rejonu lądowania spadochronów - jeżeli wymaga tego 
rodzaj  skoków  lub  zrzutów,  poinstruowanie  pilotów  w  zakresie  niezbędnym  do 
dokonania  zrzutów  przedmiotów  lub  skoczków,  należą  do  kierownika  lotów,  jeżeli 
organizator nie wyznaczy innych osób odpowiedzialnych za te zadania. 

 

14.2.3.10 

W  czasie  wykonywania  skoków  lub  zrzutów  kierownik  lotów  i  kierownik 

skoków  powinni  przebywać  w  miejscu  umożliwiającym  prawidłowe  pełnienie 
obowiązków. 

 

14.2.3.11 

W  przypadku  uzasadnionej  potrzeby  chwilowego  opuszczenia  swego 

stanowiska przez kierownika skoków lub kierownika lotów wyznacza on na ten czas 
swego zastępcę spośród osób posiadających odpowiednie uprawnienia. 

 

14.2.3.12 

Przed przyjęciem zastępstwa wyznaczona osoba jest obowiązana zapoznać się 

z całokształtem  spraw  związanych  z  prowadzeniem  skoków  lub  zrzutów  w  czasie 
zastępowania. 

 

14.2.3.13 

Jeżeli  ze  względu  na  rodzaj  wykonywanych  skoków  obecność  kierownika 

skoków  i  kierownika  lotów  nie  jest  konieczna,  ich  obowiązki  w  zakresie  analizy 
warunków meteorologicznych, uzyskania i zastosowania informacji o ograniczeniach 
ruchu  lotniczego,  uzyskania  stosownych  zezwoleń  ze  strony  służb  ruchu  lotniczego 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 6 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

jeżeli  są  wymagane,  oznaczenie  punktu  odniesienia  rejonu  lądowania  skoczków  - 
jeżeli  wymaga  tego  rodzaj  skoków  oraz  określenie  planowanego  miejsca  lądowania 
skoczków,  należą  do  dowódcy  statku  powietrznego.  W  tym  przypadku  Szef 
Wyszkolenia wyznacza osobę odpowiedzialną za sporządzenie listy załadowczej. 

 

14.2.3.14 

Jeżeli  ze  względu  na  rodzaj  wykonywanych  skoków  obecność  kierownika 

skoków i kierownika lotów nie jest konieczna, muszą być spełnione także następujące 
warunki: 

 

 

1)  za decyzję o zrzucie skoczków odpowiedzialny jest pilot wywożący skoczków; 
2)  za decyzję o miejscu  zrzutu skoczków decydują skoczkowie; 
3)  statek  powietrzny  wywożący  skoczków  posiada  sprawne  środki  łączności 

radiowej, na częstotliwości właściwej dla miejsca wykonywania skoków. 

14.2.3.15 

Wyrzucający  –  do  kierowania  z  pokładu  statku  powietrznego  zrzutem  lub 

kierowania wyskokiem skoczków podczas niżej wymienionych rodzajów skoków: 

 

1)  skoków nocnych; 
2)  skoków na wodę; 
3)  skoków uczniów – skoczków; 
4)  w  sytuacjach  nie  wymienionych  wyżej,  jeżeli  organizator  uzna  to  za 

konieczne. 

 

14.2.3.16 

Na wyrzucającego podczas skoków spadochronowych lub zrzutów może być 

wyznaczony skoczek spadochronowy zawodowy lub skoczek spadochronowy który 
odbył przeszkolenie zgodne z programem szkolenia spadochronowego. 

 

14.2.3.17 

Wyrzucający jest odpowiedzialny za określenie miejsca skoku lub zrzutu, 

zapięcie do liny pokładowej lin desantowych i lin automatów spadochronowych,      
w przypadkach koniecznych odpięcie tych lin lub podanie komendy do ich odpięcia, 
podanie skoczkowi komendy do skoku. 

 

14.3  ZABEZPIECZENIE SKOKÓW LUB ZRZUTÓW 

 

14.3.1  Organizator powinien zapewnić zabezpieczenie podczas wykonywania skoków lub  
             zrzutów nie mniejsze niż: 

 

1)  posiadanie  podczas  wykonywania  skoków  spadochronowych  lub  zrzutów 

możliwości  kontaktu  telefonicznego  lub  radiowego  z  najbliższą  placówką 
pogotowia  lub  dysponować  w  miejscu  wykonywania  skoków  zabezpieczeniem 
medycznym  poprzez  obecność  ratownika  wraz  ze  środkami  przystosowanymi  do 
transportu  i  wyposażeniem  niezbędnym  dla  okazania  pierwszej  pomocy 
medycznej; 

2)  podczas  skoków  na  lotnisku  lub  wykonywania  zrzutów,  oznaczony  punkt 

odniesienia rejonu lądowania skoczków lub przedmiotów - krzyż i litera “T” oraz 
posiadanie wskaźnika kierunku wiatru lub wyznacznika kierunku lądowania; 

3)  jeżeli  ze  względu  na  rodzaj  skoków  lub  zrzutów  wymagana  jest  obecność 

kierownika skoków lub kierownika lotów: 

 

background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 7 

 

a)  podczas 

wykonywania 

skoków 

lub 

zrzutów 

posiadanie 

do 

natychmiastowego użycia sprzętu sygnalizacyjnego; 

b)  podczas  wykonywania  skoków  posiadanie  dwustronnej  łączności  ze 

statkiem powietrznym lub ustalonych znaków sygnalizacyjnych; 

c)  podczas  wykonywania  zrzutów  posiadanie  dwustronnej  łączności  ze 

statkiem powietrznym i ustalonych znaków sygnalizacyjnych. 

 

14.3.1  Organizator  skoków  może  ustalić  własne  znaki  wytyczające  miejsca  lądowania 

spadochronów oraz kierunki podejścia do lądowania jako nadrzędne nad wskazaniami 
wskaźnika kierunku wiatru. 

 

14.4  PODSTAWOWE DOKUMENTY OPERACYJNE SKOKÓW LUB 

ZRZUTÓW 

 

14.4.1  Podstawowym dokumentem operacyjnym niezbędnym podczas wykonywania skoków 

lub zrzutów jest „Planowa tablica – Lista skoków”  -  lista załadowcza osób mających 
wejść na pokład statku powietrznego oraz zrzucanych przedmiotów. 

 

14.4.2  Lista załadowcza powinna zawierać, co najmniej następujące dane: 

 

1)  nazwę organizatora; 
2)  nazwisko i imię skoczka lub pasażera; 
3)  planowaną wysokość skoku lub zrzutu; 
4)  typ  i  oznaczenie  statku  powietrznego,  z  którego  będą  wykonywane  skoki  lub 

zrzuty; 

5)  datę i miejsce planowanego wykonywania skoków lub zrzutów; 
6)  numer kolejny wylotu; 
7)  adnotację o wykonaniu lub nie wykonaniu skoku dokonaną po lądowaniu skoczka; 
8)  nazwisko,  imię  i  podpis  kierownika  lotów  /  skoków,  jeżeli  jego  obecność  jest 

wymagana; 

9)  nazwisko, imię i podpis osoby odpowiedzialnej za sporządzenie listy załadowczej. 

 

14.4.3  W  przypadku  skoków  ucznia-skoczka,  skoków  z pasażerem  tandemu,  lub  lotu 

pasażera  nie  wykonującego  skoków,  lub  zrzutu  przedmiotów  lista  załadowcza,  o 
której mowa w powinna zawierać ponadto: 

 

1)  w rubryce ucznia-skoczka nazwisko oraz podpis instruktora odpowiedzialnego za 

niego w tym skoku; 

2)  w rubryce pasażera wykonującego skok z instruktorem w tandemie nazwisko oraz 

podpis tego instruktora; 

3)  jednoznaczne  określenie  charakteru  lotu:  uczeń-skoczek,  pasażer  tandemu  lub 

pasażer; 

4)  określenie przedmiotu zrzutu, spadochronu i nazwisko oraz podpis wyrzucającego 

kierującego  zrzutem; 

 

14.4.4  Zamieszczanie  na  liście  załadowczej  podpisów  instruktora  szkolącego  ucznia  - 

skoczka  lub  wykonującego  skok  z  pasażerem  nie  jest  konieczne,  jeżeli  fakt  nadzoru 
nad uczniem - skoczkiem, poświadczenie ułożenia spadochronu, odpowiedzialność za 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 8 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

pasażera lub wykonanie zrzutu przedmiotu ze spadochronem, jednoznacznie wynika z 
innych  dokumentów,  a w szczególności:  wyszkoleniowych,  związanych  z 
wypożyczonym lub użytkowanym spadochronem i innych oświadczeń. 

 

14.4.5  Organizator  skoków  jest  zobowiązany  zapewnić  taką  organizację  skoków,  aby 

wszystkie dokumenty zostały sporządzone i podpisane przed wykonaniem skoku lub 
zrzutu. 

 

14.4.6  W przypadku listy załadowczej, ewidencji związanej z udostępnianiem spadochronów 

lub  innych  ewidencji,  sporządzanych  w  formie  elektronicznej,  dopuszcza  się  ich 
zbiorczy  wydruk  na  koniec  dnia,  jednak  w  takim  przypadku  należy  sporządzić  i 
podpisać nie później niż przed wykonaniem skoku lub zrzutu, stosowne oświadczenia 
na dany dzień lotny, zapewniające potwierdzenie odpowiedzialności wynikającej z list 
załadowczych oraz innych dokumentów. 

 

14.5  DOKUMENTY SKOCZKA I SPRZĘTU SPADOCHRONOWEGO 

 

14.5.1  Podczas  skoków  lub  zrzutów  właściwe  licencje,  świadectwa  kwalifikacji  skoczka 

spadochronowego,  dokumenty  spadochronów  lub  dokumenty  równoważne  skoczek 
powinien mieć przy sobie, lub w miejscu znanym i dostępnym organizatorowi. 

 

14.6  WYKONYWANIE LOTÓW PODCZAS ZRZUTÓW LUB SKOKÓW 

SPADOCHRONOWYCH  

 

14.6.1  OBOWIĄZKI PILOTA WYWOŻĄCEGO 

 

14.6.1.1 

Pilot  wywożący  przed  rozpoczęciem  skoków  lub  zrzutów  ma  obowiązek 

zapoznać się z zasadami organizacji oraz warunkami wykonywania skoków i zrzutów 
w danym dniu. 

 

14.6.1.2 

Podczas lotu statku powietrznego, z którego pokładu planuje się wykonywanie 

skoków  spadochronowych,  załoga  jest  obowiązana  mieć  przygotowane  do  użycia 
spadochrony lub inne środki odpowiednie dla danego typu statku powietrznego. 

 

14.6.1.3 

Osoby niezwiązane bezpośrednio z wykonywaniem skoków spadochronowych 

mogą  być  zabierane  na  pokład  statku  powietrznego,  o  ile  wyposażenie  tego  statku 
pozwala  na  zapewnienie  im  bezpieczeństwa  podczas  skoków  lub  są  wyposażone  w 
spadochron ratowniczy oraz zostały poinstruowane o sposobie jego użycia. Za decyzje 
w  sprawie  tych  osób,  instruktaż,  sprawdzenie  ważności  ułożenia  i  gotowości 
spadochronów  do  użycia  oraz  zapewnienie  tym  osobom  bezpieczeństwa  także  po 
wyskoku  skoczków,  odpowiedzialny  jest  dowódca  statku  powietrznego,  jeżeli 
organizator skoków nie wyznaczył innych osób odpowiedzialnych za te zadania. 

 

14.6.1.4 

Podczas  wykonywania  zrzutów,  osoby  znajdujące  się  na  pokładzie  statku 

powietrznego  są  obowiązane  mieć  założone  i  przygotowane  do  użycia  spadochrony 
natomiast załoga obowiązana jest mieć przygotowane do użycia spadochrony lub inne 
środki  odpowiednie  dla  danego  typu  statku  powietrznego.  Podczas  zrzutów  na 
pokładzie mogą znajdować się tylko osoby biorące udział w zrzutach. 

 

background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 9 

 

14.6.1.5 

W  przypadku  stwierdzenia  złego  samopoczucia  członka  załogi,  skoczka  lub 

pasażera  tandemu,  albo  stwierdzenia  innej  sytuacji  zagrażającej  bezpieczeństwu  na 
pokładzie statku powietrznego, pilot obowiązany jest przerwać wykonywanie zadania 
i wylądować tak szybko jak to jest możliwe. 

 

14.6.1.6 

Statki powietrzne nie mogą przelatywać w odległości mniejszej niż 200 m od 

opadających spadochronów, a lądowanie przed ich przyziemieniem może nastąpić po 
uprzednim  uzyskaniu  zgody  od  kierownika  lotów  lub  skoków,  w  bezpiecznej 
odległości od przewidywanego miejsca lądowania spadochronów. 

 

14.6.1.7 

Jeżeli  skoki  lub  zrzuty wykonuje  się  z  kilku  statków  powietrznych,  które  nie 

lecą w szyku, nad punktem zrzutu może znajdować się tylko jeden statek powietrzny. 

 

14.6.1.8 

Zniżanie  statku  powietrznego,  z  którego  wykonuje  się  skoki  powinno  być 

wykonywane  poza  obszarem  opadania  spadochronów  z  uwzględnieniem  sytuacji 
niezamierzonego,  zbyt  wczesnego  lub  zbyt  późnego  otwarcia  spadochronu. 
Lądowanie  statku  powietrznego  w  przypadku  braku  łączności  powinno  odbyć  się  w 
rejonie nie stwarzającym możliwości kolizji ze spadochronem. 

 

14.6.1.9 

Jeżeli przed lotem nie poczyniono innych uzgodnień organizacyjnych dowódca 

statku powietrznego jest odpowiedzialny za sporządzenie listy załadowczej oraz za to, 
kto znajduje się na pokładzie statku powietrznego podczas skoków lub zrzutów. 

 

14.6.1.10 

Jeżeli  skoki  wykonywane  są  bez  obecności  kierownika  skoków  i  kierownika 

lotów,  ich  obowiązki  w  zakresie  analizy  warunków  meteorologicznych,  uzyskania  i 
zastosowania  informacji  o  ograniczeniach  ruchu  lotniczego,  uzyskania  stosownych 
zezwoleń  ze  strony  służb  ruchu  lotniczego  jeżeli  są  wymagane,  oznaczenie  punktu 
odniesienia  rejonu  lądowania  skoczków  -  jeżeli  wymaga  tego  rodzaj  skoków  oraz 
określenie  planowanego  miejsca  lądowania  skoczków,  należą  do  dowódcy  statku 
powietrznego,  jeżeli  organizator  nie  wyznaczy  innych  osób  odpowiedzialnych  za  te 
zadania. 

 

14.6.2  PRZYGOTOWANIE STATKU POWIETRZNEGO DO WYWOŻENIA 
             SKOCZKÓW LUB ZRZUTÓW 

 

14.6.2.1 

Statek powietrzny używany do wykonywania skoków musi być przygotowany 

w  sposób  zapewniający  prawidłowe  przewiezienie  skoczka  do  miejsca  zrzutu  i 
wyjście skoczka z pokładu statku powietrznego. 

 

14.6.3 RÓWNOCZESNE WYKONYWANIE LOTÓW I SKOKÓW LUB ZRZUTÓW 

 

14.6.3.1 Dopuszcza się wykonywanie skoków spadochronowych lub zrzutów na lotnisku, na 
  

  którym są organizowane w tym czasie loty innych statków powietrznych, jeżeli: 

 

1)  instrukcja użytkowania danego lotniska nie zabrania wykonywania równocześnie 

lotów statków powietrznych i skoków lub zrzutów; 

2)  organizator  skoków  lub  organizator  lotów  posiada  łączność  albo  środki 

umożliwiające koordynowanie lotów wszystkich statków powietrznych; 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 10 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

3)  w  czasie  skoków,  zrzutu,  opadania  i  lądowania  spadochronów,  statki  powietrzne 

nie uczestniczące w zrzutach przedmiotów i skoczków znajdują się w bezpiecznej 
odległości od toru opadania spadochronów; 

4)  w  miejscu  planowanego  lądowania  skoczków  lub  przedmiotów  nie  odbywa  się 

ruch  statków  powietrznych  z  włączonymi  silnikami  lub  rozruch  silników  i  ich 
próba; 

5)  statki  powietrzne  z  których  wykonuje  się  skoki  lub  zrzuty  posiadają 

dwukierunkową  łączność  radiową  z  kierownikiem  lotów  i  uzgodnione  znaki 
sygnalizacyjne. 

 

14.6.3.2 Dowódcy  statków  powietrznych  innych  niż  uczestniczące  w  lotach  i  skokach  lub 

zrzutach,  zbliżając  się  do  lotniska  z  zamiarem  lądowania,  muszą  otrzymać  od 
kierownika  lotów  lub  pilota  wywożącego  skoczków  informacje  o  wykonywanych 
skokach lub zrzutach i dalsze zbliżanie dokonywać zgodnie z jego wskazówkami. 

 

14.6.3.3 W  przypadku  utraty  łączności  radiowej,  dowódcy  statków  powietrznych  są 

obowiązani stosować się do sygnałów oraz znaków wyłożonych na ziemi. 

 

  

14.7  WYKONYWANIE SKOKÓW SPADOCHRONOWYCH  

 I ZRZUTÓW 

 

14.7.1  Podczas  lotu  statku  powietrznego,  z  którego  pokładu  planuje  się  wykonywanie 

skoków  spadochronowych,  skoczkowie  znajdujący  się  na  tym  pokładzie,  są 
obowiązani  mieć  założone  i przygotowane  do  użycia  spadochrony,  pasażer  tandemu 
założoną i zapiętą uprząż. 

 

14.7.2  Skoki  spadochronowe  bez  nadzoru  instruktora  spadochronowego  może  wykonywać 

skoczek 

spadochronowy 

posiadający 

świadectwo 

kwalifikacji 

skoczka 

spadochronowego. 

 

14.7.3  Skoczek  spadochronowy  powinien  zapewnić,  aby  do  skoku  był  używany  tylko 

spadochron posiadający aktualne dokumenty dopuszczające do eksploatacji. 

 

14.7.4  Osoba  posiadająca  dokumenty  uprawniające  do  wykonywania  skoków 

spadochronowych bez nadzoru instruktora, wydane w innym kraju może wykonywać 
na  terenie  Rzeczpospolitej  Polskiej  skoki  ze  spadochronem  jako  skoczek 
spadochronowy przy spełnieniu łącznie następujących warunków: 

 

a)  spadochron  z  którym  wykonuje  skoki  ma  aktualne  dokumenty 

stwierdzające  stan  techniczny  i  prawny  sprzętu  spadochronowego 
pozwalający  na  wykonywanie  skoków  w  kraju,  który  wydał  temu 
skoczkowi  dokumenty  uprawniające  do  wykonywania  skoków 
spadochronowych bez nadzoru instruktora; 

b)  spadochron  główny,  z  którym  wykonuje  skoki  jest  układany  przez  tego 

skoczka osobiście; 

c)  spadochron zapasowy musi być ułożony przez osoby upoważnione zgodnie 

z przepisami tamtego kraju lub zgodnie z polskimi przepisami; 

d)  skoki wykonuje zgodnie z niniejszymi przepisami; 

background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 11 

 

 

14.7.5  Zmuszenie  osoby  do  wykonania  skoku  jest,  niedozwolone,  chyba,  że  pozostanie  na 

pokładzie  statku  powietrznego  zagraża  jej  bezpieczeństwu  lub  bezpieczeństwu 
pozostałych osób znajdujących się na pokładzie. 

 
14.7.6  Oddzielenie  się  skoczka  od  statku  powietrznego  lub  zrzut  może  nastąpić  w 

określonym wcześniej rejonie zapewniającym lądowanie w zaplanowanym miejscu. 

 
14.7.7  Skoczek  zobowiązany  jest  otworzyć  spadochron  na  takiej  wysokości  na  takiej 

wysokości  jaką  określi  organizator  skoków,  jednak  z  takim  wyliczeniem,  aby 
planowane napełnienie czaszy nastąpiło nie niżej niż 300 m nad rzeźbą terenu. 

 
14.7.8  Zaleca się, aby nie wykonywać skoków przy prędkości wiatru mierzonej przy ziemi,  

większej  niż  prędkość  postępowa  w  locie  poziomym  spadochronu  szybującego 
używanego  w  tym  skoku  przez  skoczka.  Dla  pozostałych  spadochronów  prędkość 
wiatru nie może być większa niż 6 m/s. 

 
14.7.9  W  celu  określenia  rejonu  zrzutu

 

z  pokładu  statku  powietrznego  może  zostać 

wyrzucona  sonda  mająca  prędkość  opadania  zbliżoną  do  prędkości  opadania 
spadochronu służąca do oceny wielkości zniesienia przez wiatr. 

 

14.7.10 W przypadku, gdy kontynuowanie skoków lub zrzutów narusza bezpieczeństwo ich 

wykonywania lub bezpieczeństwo osób trzecich, należy niezwłocznie je przerwać. 

 

14.7.11 Żaden  zrzut  lub  skok  z  wyjątkiem  ratowniczego  nie  może  się  odbyć  jeżeli  jego 

prawidłowe wykonanie stwarza z założenia bezpośrednie zagrożenie dla osób trzecich 
lub ich mienia. 

 

14.8   WYPOSAŻENIE SKOCZKA I PASAŻERA TANDEMU PODCZAS 

 SKOKÓW ZE STATKÓW POWIETRZNYCH 

 

14.8.1  Obowiązkowym  wyposażeniem  skoczka  spadochronowego  podczas  skoków  ze 

statków powietrznych jest: 

 

1)  komplet spadochronów (główny i zapasowy); 
2)  nóż; 
3)  ubranie i obuwie stosowne do rodzaju wykonywanych skoków; 
4)  wysokościomierz  lub  sygnalizator  akustyczny  lub  stoper  przy  skokach  z 

opóźnieniem w otwarciu spadochronu większym niż 10 sekund, 

5)  urządzenie  do  automatycznego  otwarcia  spadochronu  (AAD),  w  przypadku  gdy 

skoczek  nie  uczyni  tego  samodzielnie  jest  obowiązkowe  w  skokach  uczniów  – 
skoczków  i  skokach  tandemowych,  a  zalecane  dla  wszystkich  skoczków 
niezależnie od ich poziomu wyszkolenia. 

 

14.8.2  Skoczek  spadochronowy  może  mieć  przy  sobie  w  czasie  wykonywania  skoku 

dodatkowe wyposażenie, przyrządy lub przedmioty wynikające z rodzaju skoku. 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 12 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

14.8.3  Obowiązkowym  wyposażeniem  pasażera  tandemu  podczas  skoków  ze  statku 

powietrznego jest: 

1)  okulary ochronne; 
2)  ubranie stosowne do rodzaju wykonywanych skoków 

 

14.8.4 INNE WYMAGANIA I OGRANICZENIA PODCZAS NIEKTÓRYCH RODZAJÓW 
  

SKOKÓW 

 

14.8.4.1Skoki  spadochronowe  z  wysokości  powyżej  4.000  m  n.p.m.  może  wykonywać 

skoczek,  który  posiada ważne  orzeczenie lekarskie  o  pozytywnym  wyniku  badań  w 
komorze niskich ciśnień i spełnione są wymogi dotyczące zaopatrzenia skoczków w 
tlen  na  pokładzie  samolotu,  lub  jeżeli  wysokość  i  rodzaj  skoku  tego  wymaga,  to 
również wyposażenia w tlen również w czasie skoku. 

 

14.8.4.2 Z planowanym lądowaniem w terenie przygodnym mogą być wykonywane gdy: 

1)  skoki  wykonywane  są  przy  użyciu  spadochronów  umożliwiających  manewry 

poziome, 

2)  spełnione są wymogi zawarte w Programie Szkolenia Spadochronowego 

 

14.8.4.3 Skoki na wodę mogą być wykonywane gdy: 

1)  głębokość wody w miejscu zamierzonego lądowania jest nie mniejsza niż 2 m. 
2)  brzegi akwenu umożliwiają bezpieczne lądowanie; 
3)  temperatura wody jest powyżej 14 

0

C, 

4)  na  wyznaczonym  do  skoków  akwenie,  w  miejscu  ustalonym  przez  kierownika 

skoków,  znajdują  się  odpowiednie  środki  ratownicze  umożliwiające  podjęcie  z 
wody  skoczków  i  spadochronów.  Zanim  statek  powietrzny opuszczą  skoczkowie 
wyskakujący  w  kolejnym  najściu  wszyscy  skoczkowie  i  ich  spadochrony 
pozostający w wodzie muszą być z niej podjęci 

5)  skoczkowie  wykonujący  skoki  do  wody  muszą  być  wyposażeni  w  kamizelki 

ratunkowe,  nie  powodujące  ograniczeń  w  możliwości  posługiwania  się 
spadochronami. 

6)  spełnione są wymogi zawarte w Programie Szkolenia Spadochronowego. 

 

14.8.4.4 Skoki nocne mogą być wykonywane gdy: 

1)  prędkość  wiatru  nie  przekracza  6  m/s  przy  ziemi,  a    w  warstwie  opadania 

prędkości  postępowej  spadochronu  w  locie  poziomym  dla  spadochronów 
szybujących; 

2)  prędkość  wiatru  nie  przekracza  4  m/s  przy  ziemi  i  w  warstwie  opadania  dla 

pozostałych spadochronów; 

3)  spełnione są wymogi zawarte w Programie Szkolenia Spadochronowego. 

background image

Aeroklub 

Polski 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Rozdział 14 

 

Wydanie z 
25.04.2004 r. 
Zmiana Nr: 0 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

14 – 13 

 

14.8.4.5 Skoki  pokazowe  mogą  być  wykonywane  zgodnie  z  programem  pokazów 

zatwierdzonym przez Prezesa Urzędu. 

14.8.4.6 Skoki podczas zawodów sportowych mogą być wykonywane zgodnie z regulaminem 

zawodów opracowanym przez organizatora zawodów. 

14.8.4.7 Regulamin  zawodów  nie  może  wykraczać  poza  niniejsze  przepisy  z  wyjątkiem 

osobnej zgody udzielonej przez Urząd Lotnictwa Cywilnego. 

14.8.4.8 Jeżeli  w  sąsiedztwie  lotniska,  na  którym  wykonywane  są  skoki  spadochronowe, 

znajdują się wody (rzeka, jezioro, morze) wówczas bezpieczeństwo podczas skoków 
zapewnia się środkami i w sposób określony w instrukcji użytkowania tego lotniska. 

 

14.8.5 DODATKOWE WYMAGANIA PODCZAS SKOKÓW UCZNIA – SKOCZKA 

 

14.8.5.1 Uczeń skoczek może wykonywać skoki ze spadochronem tylko pod nadzorem 
  

  instruktora spadochronowego. 

 

14.8.5.2 O  doborze  sprzętu  i  jego  zakwalifikowaniu  do  szkolenia,  decyduje  instruktor  na 

podstawie  Programu  Szkolenia  Spadochronowego,  własnej  wiedzy  i  doświadczenia 
oraz ogólnie przyjętych sposobów postępowania. 

 

14.8.5.3 Uczniom - skoczkom zabrania się wykonywania skoków: 

 

1)  poniżej wysokości 600 m nad rzeźbą terenu; 
2)  powyżej 5.000 m n.p.m.; 
3)  w nocy; 
4)  na wodę; 
5)  z planowanym lądowaniem w terenie przygodnym; 
6)  podczas pokazów lotniczych; 

 

14.9  POSTĘPOWANIE W SYTUACJACH NIEBEZPIECZNYCH 

 

14.9.1  Jeżeli podczas skoku, spadochron zaczepi się o statek powietrzny i skoczek zawiśnie, 

jest  on  obowiązany  uwolnić  się  od  zaczepionej  czaszy  i  ratować  na  pozostałym 
spadochronie. 

 

14.9.2  Postępowanie w sytuacjach niebezpiecznych podczas wykonywania skoków, powinno 

być  zgodne  z  zaleceniami  producenta  spadochronu  oraz  własną  wiedzą  i 
doświadczeniem. 

 

14.9.3  Załoga  i  wszystkie  osoby  znajdujące  się  na  pokładzie  statku  powietrznego 

wyposażone w spadochrony, w przypadku, gdy dalszy lot lub lądowanie na tym statku 
zagraża  ich  życiu,  są  obowiązane  opuścić  pokład  statku  powietrznego,  wykonując 
skok przymusowy (ratowniczy) ze spadochronem. 

 

14.9.4  Skok  przymusowy  ze  statku  powietrznego  wykonuje  się  po  komendzie  dowódcy 

statku  powietrznego  lub  bez  tej  komendy,  jeżeli  dalsze  przebywanie  na  pokładzie 
statku  powietrznego  stwarza  zagrożenie  dla  życia  lub  wydanie  tej  komendy  nie  jest 
możliwe. 

 

background image

Rozdział 14 

INSTRUKCJA WYKONYWANIA  

LOTÓW i SKOKÓW 

AEROKLUBU POLSKIEGO

 

Aeroklub 

Polski 

 

14 – 14 

SKOKI SPADOCHRONOWE 

Wydanie z 

25.04.2004 r. 

Zmiana Nr: 0 

 

14.10 ODPOWIEDZIALNOŚĆ 

 

14.10.1 ODPOWIEDZIALNOŚĆ SKOCZKA I INSTRUKTORA

 

 

14.10.1.1Uczeń – skoczek oraz pasażer tandemu powinien zostać poinformowany przez  

instruktora  o niebezpieczeństwie  i  ryzyku  poniesienia  obrażeń  lub  śmierci  podczas     
wykonywania  skoku,  a  także  o  braku  możliwości  udzielenia  pomocy  podczas 
wykonywania skoku. 

 

14.10.1.2 Uczeń – skoczek oraz pasażer tandemu, w szczególności powinni zostać zapoznani 

z  ostrzeżeniami  oraz  zrzeczeniem  się  odpowiedzialności  przez  niektórych 
producentów  umieszczonymi  na  czaszy  i  w  instrukcji  spadochronu  oraz  braku 
możliwości  zagwarantowania  prawidłowego  działania  spadochronu  nawet  przy 
właściwym jego przygotowaniu do skoku. 

 

14.10.1.3 Za  ocenę  gotowości  do  skoku  a  w  szczególności:  użycie  spadochronów 

posiadających  dopuszczenie  do  skoków  i ważne  ułożenie,  ważność  dokumentacji 
osobistej  skoczka,  kompletność  oraz  gotowość  do  użycia  spadochronów  i 
wyposażenia,  prawidłowość  nałożenia  spadochronu  oraz  wybór  rodzaju 
wykonywanego skoku, odpowiedzialny jest: 

 

1)  w przypadku skoczka spadochronowego – skoczek osobiście; 
2)  w  przypadku  ucznia  -  skoczka  spadochronowego  -  instruktor  spadochronowy 

prowadzący jego szkolenie w danym skoku; 

 

14.10.1.4 W 

przypadku 

niekomercyjnego 

użyczenia 

spadochronu 

skoczkom 

spadochronowym  za  stan  techniczny  spadochronu  oraz  jego  przygotowanie  do 
skoku,  w  tym  kontrolę  dokumentów,  ponosi  odpowiedzialność  skoczek 
spadochronowy, który wykonuje skok, niezależnie czy spadochron był mu użyczany 
w stanie ułożonym do skoku czy nie. 

 

14.10.1.5 Za  decyzję  o  wykonaniu  oraz  poprawne  wykonanie  skoku,  odpowiedzialność 

ponosi sam skoczek (uczeń-skoczek). 

 

14.10.1.6 Na  listę  załadowczą  może  zgłosić  ucznia  -  skoczka  jedynie  instruktor 

spadochronowy odpowiedzialny za skoczka w danym skoku. 

 

14.10.1.7 Uczeń  -  skoczek  nie  ma  prawa  wykonać  skoku,  jeżeli  na  dany  skok  nie  zapewnił 

sobie nadzoru instruktora spadochronowego. 

 

14.11  SYGNAŁY STOSOWANE PODCZAS SKOKÓW  
             SPADOCHRONYWCH LUB ZRZUTÓW 

 

14.11.1  Niezależnie od wymienionych w Instrukcji sygnałów, kierownik lotów i kierownik 

skoków ma prawo stosować dodatkowo inne umowne sygnały, jeżeli nie kolidują z 
ustalonymi sygnałami podanymi w niniejszych lub odrębnych przepisach. 

 

14.11.2  Z dodatkowymi sygnałami należy zapoznać przed rozpoczęciem skoków, osoby 

biorące udział w wykonywaniu oraz organizacji skoków spadochronowych. 

   Tablica sygnałów stosowanych podczas skoków spadochronowych i zrzutów  
   stanowi załącznik Nr 7.