„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
MINISTERSTWO EDUKACJI
NARODOWEJ
Barbara Siepracka
Stosowanie przepisów prawa podczas wykonywania prac
geologicznych 311[12].Z3.06
Poradnik dla nauczyciela
Wydawca
Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy
Radom 2007
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
1
Recenzenci:
mgr inŜ. Jolanta Odzimek
mgr Janina Rudzińska
Opracowanie redakcyjne:
dr inŜ. Barbara Siepracka
Konsultacja:
mgr inŜ. Andrzej Kacperczyk
Poradnik stanowi obudowę dydaktyczną programu jednostki modułowej 311[12].Z3.06
„Stosowanie przepisów prawa podczas wykonywania prac geologicznych”, zawartego
w modułowym programie nauczania dla zawodu technik geolog.
Wydawca
Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2007
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
2
SPIS TREŚCI
1.
Wprowadzenie
3
2.
Wymagania wstępne
5
3.
Cele kształcenia
6
4.
Przykładowe scenariusze zajęć
7
5.
Ćwiczenia
11
5.1.
Rola prawa w ochronie zasobów naturalnych. Przepisy wykonawcze
11
5.1.1.
Ć
wiczenia
11
5.2.
Przepisy Prawa górniczego i geologicznego obowiązujące podczas
wykonywania prac i dokumentacji geologicznej. Prawo budowlane
i wodne
13
5.2.1.
Ć
wiczenia
13
5.3.
Sporządzanie dokumentacji do prowadzenia prac podlegających
przepisom Prawa geologicznego i górniczego
16
5.3.1.
Ć
wiczenia
16
5.4.
Podstawy prawne poszukiwania i wydobycia surowców mineralnych
z szelfu morskiego i dna oceanicznego
18
5.4.1.
Ć
wiczenia
18
6.
Ewaluacja osiągnięć ucznia
7.
Literatura
21
35
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
3
1. WPROWADZENIE
Przekazujemy Państwu Poradnik dla nauczyciela, który będzie pomocny w prowadzeniu
zajęć dydaktycznych w szkole kształcącej w zawodzie
technik geolog. W poradniku
zamieszczono:
−
wymagania wstępne, wykaz umiejętności, jakie uczeń powinien mieć juŜ ukształtowane,
aby bez problemów mógł korzystać z poradnika,
−
cele kształcenia, wykaz umiejętności, jakie uczeń ukształtuje podczas pracy
z poradnikiem,
−
przykładowe scenariusze zajęć,
−
przykładowe ćwiczenia ze wskazówkami do realizacji, zalecanymi metodami nauczania–
uczenia oraz środkami dydaktycznymi,
−
ewaluację osiągnięć ucznia, przykładowe narzędzie pomiaru dydaktycznego,
−
literaturę uzupełniającą.
Wskazane jest, aby zajęcia dydaktyczne były prowadzone róŜnymi metodami ze
szczególnym uwzględnieniem aktywizujących metod nauczania.
Formy organizacyjne pracy uczniów mogą być zróŜnicowane, począwszy od
samodzielnej pracy uczniów do pracy zespołowej.
Jako pomoc w realizacji jednostki modułowej dla uczniów przeznaczony jest Poradnik
dla ucznia. Nauczyciel powinien ukierunkować uczniów na właściwe korzystanie z poradnika
do nich adresowanego.
Materiał nauczania (w Poradniku dla ucznia) podzielony jest na rozdziały, które
zawierają podrozdziały. Podczas realizacji poszczególnych rozdziałów wskazanym jest
zwrócenie uwagi na następujące elementy:
−
materiał nauczania – w miarę moŜliwości uczniowie powinni przeanalizować
samodzielnie. Obserwuje się niedocenianie przez nauczycieli niezwykle waŜnej
umiejętności, jaką uczniowie powinni bezwzględnie posiadać – czytanie tekstu ze
zrozumieniem,
−
pytania sprawdzające mają wykazać, na ile uczeń opanował materiał teoretyczny i czy
jest przygotowany do wykonania ćwiczeń. W zaleŜności od tematu moŜna zalecić
uczniom samodzielne odpowiedzenie na pytania lub wspólne z całą grupą uczniów,
w formie dyskusji opracowanie odpowiedzi na pytania. Druga forma jest korzystniejsza,
poniewaŜ nauczyciel sterując dyskusją moŜe uaktywniać wszystkich uczniów oraz
w trakcie dyskusji usuwać wszelkie wątpliwości,
−
dominującą rolę w kształtowaniu umiejętności oraz opanowaniu materiału spełniają
ć
wiczenia. W trakcie wykonywania ćwiczeń uczeń powinien zweryfikować wiedzę
teoretyczną oraz opanować nowe umiejętności. Przedstawiono dosyć obszerną
propozycję ćwiczeń wraz ze wskazówkami o sposobie ich przeprowadzenia,
uwzględniając róŜne moŜliwości ich realizacji w szkole. Nauczyciel decyduje, które
z zaproponowanych ćwiczeń jest w stanie zrealizować przy określonym zapleczu
technodydaktycznym szkoły. Prowadzący moŜe równieŜ zrealizować ćwiczenia, które
sam opracował,
−
sprawdzian postępów stanowi podsumowanie rozdziału, zadaniem uczniów jest
udzielenie odpowiedzi na pytania w nim zawarte. Uczeń powinien samodzielnie czytając
zamieszczone w nim stwierdzenia potwierdzić lub zaprzeczyć opanowanie określonego
zakresu materiału. JeŜeli wystąpią zaprzeczenia, nauczyciel powinien do tych zagadnień
wrócić, sprawdzając czy braki w opanowaniu materiału są wynikiem niezrozumienia
przez ucznia tego zagadnienia, czy niewłaściwej postawy ucznia w trakcie nauczania.
W tym miejscu jest szczególnie waŜna rola nauczyciela, gdyŜ od postawy nauczyciela,
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
4
sposobu prowadzenia zajęć zaleŜy między innymi zainteresowanie ucznia. Uczeń
niezainteresowany materiałem nauczania, wykonywaniem ćwiczeń nie nabędzie w pełni
umiejętności załoŜonych w jednostce modułowej. NaleŜy rozbudzić wśród uczniów tak
zwaną „ciekawość wiedzy”. Potwierdzenie przez ucznia opanowania materiału nauczania
rozdziału moŜe stanowić podstawę dla nauczyciela do sprawdzenia wiedzy i umiejętności
ucznia z tego zakresu. Nauczyciel realizując jednostkę modułową powinien zwracać
uwagę na predyspozycje ucznia, ocenić, czy uczeń ma większe uzdolnienia manualne,
czy moŜe lepiej radzi sobie z rozwiązywaniem problemów teoretycznych,
−
testy zamieszczone w rozdziale Ewaluacja osiągnięć ucznia zawierają zadania z zakresu
całej jednostki modułowej i naleŜy je wykorzystać do oceny uczniów, a wyniki
osiągnięte przez uczniów powinny stanowić podstawę do oceny pracy własnej
nauczyciela realizującego tę jednostkę modułową. KaŜdemu zadaniu testu przypisano
określoną liczbę moŜliwych do uzyskania punktów (0 lub 1 punkt). Ocena końcowa
uzaleŜniona jest od ilości uzyskanych punktów. Nauczyciel moŜe zastosować test według
własnego projektu oraz zaproponować własną skalę ocen. NaleŜy pamiętać, Ŝeby tak
przeprowadzić proces oceniania ucznia, aby umoŜliwić mu jak najpełniejsze wykazanie
swoich umiejętności.
Metody polecane do stosowania podczas kształcenia modułowego to:
−
pokaz,
−
ć
wiczenie,
−
przewodniego tekstu.
311[12].Z3
Składniki skorupy ziemskiej
311[12].Z3.01
Rozpoznawanie makroskopowe minerałów
311[12].Z3.02
Rozpoznawanie makroskopowe skał
311[12].Z3.03
Dokumentowanie form występowania złóŜ
311[12].Z3.04
Określanie rodzajów i warunków powstania złóŜ
na obszarze Polski
311[12].Z3.05
Poszukiwanie, rozpoznawanie i dokumentowanie złóŜ
311[12].Z3.06
Stosowanie przepisów prawa podczas
wykonywania prac geologicznych
Schemat układu jednostek modułowych
311[12].Z3.07
Stosowanie programów komputerowych
w pracach geologiczno-dokumentacyjnych
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
5
2.
WYMAGANIA WSTĘPNE
Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć:
−
określać zakres nauk geologicznych i pokrewnych oraz wykazywać ich wzajemne
związki i zaleŜności,
−
wyjaśniać podstawowe definicje i pojęcia geologii złoŜowej,
−
dokonywać podziału kopalin według róŜnych kryteriów,
−
charakteryzować znaczenie poszczególnych surowców dla gospodarki,
−
obsługiwać komputer,
−
wykorzystywać techniki komputerowe w pracy zawodowej,
−
rozpoznawać i nazywać formy występowania złóŜ surowców stałych, wód i bituminów,
−
wyjaśniać cechy pułapek ropno-gazowych,
−
określać wpływ formy występowania złóŜ na metodykę poszukiwania i zagospodarowania
złóŜ surowców uŜytecznych,
−
korzystać z róŜnych źródeł informacji prawnej geologicznej,
−
przestrzegać przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpoŜarowej,
−
organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii,
−
współpracować w grupie.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
6
3.
CELE KSZTAŁCENIA
W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć:
−
określić znaczenie prawa geologicznego w ochronie zasobów naturalnych,
−
posłuŜyć się podstawowymi przepisami z zakresu prawa geologicznego i górniczego,
−
dokonać analizy przepisów prawa określających warunki prowadzenia prac
geologicznych,
−
zastosować przepisy prawa dotyczące wykonywania prac geologicznych i górniczych,
−
określić wymagania warunkujące prowadzenie prac geologicznych,
−
wykonać prace geologiczne zgodnie przepisami prawa geologicznego i górniczego,
−
określić rodzaje zagroŜeń wynikających z działalności górniczej i geologicznej
prowadzonej niezgodnie z przepisami prawa górniczego i geologicznego,
−
określić procedurę uzyskania zezwolenia na korzystanie z naturalnych surowców stałych
i wód,
−
posłuŜyć się dokumentacją geologiczną,
−
określić kwalifikacje osób prowadzących dozór i nadzór geologiczny,
−
skorzystać z przepisów prawa wodnego i budowlanego,
−
określić podstawy prawne wydobycia surowców z szelfu morskiego i dna oceanicznego,
−
zastosować przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpoŜarowej oraz
ochrony środowiska podczas wykonywania prac geologicznych.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
7
4.
PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ
Scenariusz zajęć 1
Osoba prowadząca
…………………………………….………….
Modułowy program nauczania:
Technik geolog 311[12]
Moduł:
Składniki skorupy ziemskiej 311[12].Z3
Jednostka modułowa:
Stosowanie przepisów prawa podczas wykonywania
prac geologicznych 311[12].Z3.06
Temat: Przepisy Prawa górniczego i geologicznego.
Cel ogólny: Nabycie umiejętności określania źródeł Prawa geologicznego w Polsce.
Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń powinien umieć:
−
wskazać źródła Prawa geologicznego w Polsce,
−
zastosować akty prawne do wykonywanych zadań geologicznych i górniczych,
−
wyjaśnić rolę prawa w ochronie zasobów naturalnych,
−
wyjaśnić źródła prawa budowlanego i wodnego,
−
wyjaśnić co to jest Kodeks postępowania administracyjnego.
Metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
przypadku,
−
ć
wiczenia.
Formy organizacyjne pracy uczniów:
−
uczniowie pracują w grupach 2-osobowych.
Uczestnicy: uczniowie kształcący się w zawodzie technik geolog.
Czas: 2 godziny dydaktyczne.
Środki dydaktyczne:
−
Ustawa Prawa geologicznego i górniczego,
−
Kodeks postępowania administracyjnego,
−
papier formatu A4, pisaki.
Przebieg zajęć:
1.
Wprowadzenie.
2.
Przedstawienie celów zajęć.
3.
Realizacja tematu:
−
nauczyciel wymienia i określa główne akty prawne,
−
nauczyciel wyjaśnia procedurę stanowienia prawa geologicznego w Polsce,
−
nauczyciel wyjaśnia zasady Kodeksu Postępowania Administracyjnego,
−
na przykładzie wybranego problemu analizuje określoną sytuację (decyzję
administracyjną),
−
uczniowie dostają opis przypadku do przeanalizowania,
−
dokonują analizy, określają podstawy prawne wydanej decyzji administracyjnej,
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
8
−
nauczyciel sprawdza, poprawność wykonanego zadania, wskazuje popełnione błędy,
−
w trakcie wykonywania zadań nauczyciel, udziela wskazówek i koryguje błędy
popełniane przez uczniów.
4.
Po wykonanym zadaniu, uczniowie oddają pobrane materiały do nauczyciela oraz
porządkują swoje stanowisko pracy.
Faza końcowa
Podsumowanie zajęć:
−
podziękowanie za aktywny udział w zajęciach,
−
ocena poprawności wykonanych zadań,
−
ocena aktywności uczniów podczas zajęć.
Ewaluacja:
−
anonimowe ankiety o zrealizowanych zajęciach.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
9
Scenariusz zajęć 2
Osoba prowadząca
…………………………………….………….
Modułowy program nauczania:
Technik geolog 311[12]
Moduł:
Składniki skorupy ziemskiej 311[12].Z3
Jednostka modułowa:
Stosowanie przepisów prawa podczas wykonywania prac
geologicznych 311[12].Z3.06
Temat: Sporządzanie dokumentacji do prowadzenia prac podlegających przepisom Prawa
geologicznego i górniczego.
Cel ogólny: Umiejętność przygotowania dokumentacji geologicznej.
Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń powinien umieć:
−
posłuŜyć się przepisami Prawa górniczego i geologicznego podczas wykonywania prac
dokumentacji geologicznej,
−
rozróŜnić dokumentacje geologiczną, hydrogeologiczną i geologiczno-inŜynierską,
−
określić rodzaj dokumentów potrzebnych do złoŜenia właściwym Organom,
−
określić kategorie rozpoznania złóŜ,
−
przygotować zestaw dokumentów koncesyjnych.
Metody nauczania-uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenia.
Formy organizacyjne pracy uczniów:
−
uczniowie pracują w grupach 2-osobowych.
Czas trwania zajęć: 2 godziny dydaktyczne.
Uczestnicy: uczniowie kształcący się w zawodzie technik geolog.
Środki dydaktyczne
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze,
−
komputer z dostępem do Internetu,
−
papier formatu A4, pisaki.
Przebieg zajęć:
1.
Wprowadzenie.
2.
Przedstawienie celów zajęć.
3.
Realizacja tematu:
−
nauczyciel przypomina definicję kopaliny w rozumieniu Ustawy,
−
nauczyciel przypomina jak klasyfikuje się kopaliny,
−
nauczyciel wyjaśnia jakie dokumenty potrzebne są do uzyskania koncesji na
wydobywanie kopalin,
−
uczniowie dostają wydruki wzorów dokumentów i analizują je,
−
wyszukują i zestawiają pakiet dokumentacji geologicznej złoŜą,
−
nauczyciel sprawdza, poprawność wykonanego zadania, wskazuje popełnione błędy,
−
w trakcie wykonywania zadań nauczyciel, udziela wskazówek i koryguje błędy
popełniane przez uczniów.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
10
4.
Po wykonanym zadaniu, uczniowie oddają wzory dokumentacji oraz porządkują swoje
stanowisko pracy.
Faza końcowa
Praca domowa:
Na podstawie róŜnych źródeł informacji i sieci Internet, sporządź wykaz dokumentów do
uruchomienia eksploatacji określonej kopaliny.
Podsumowanie zajęć:
−
podziękowanie za aktywny udział w zajęciach,
−
ocena poprawności wykonanych zadań,
−
ocena aktywności uczniów podczas zajęć.
Ewaluacja:
−
anonimowe ankiety o zrealizowanych zajęciach.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
11
5. ĆWICZENIA
5.1. Rola prawa w ochronie zasobów naturalnych. Przepisy
wykonawcze
5.1.1. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Określ, które spośród wymienionych obok organów są organami administracji
geologicznej.
starostowie, wójtowie, Prezes WyŜszego Urzędu Górniczego
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres
i technikę wykonania. Z literatury zawartej w Poradniku dla ucznia uczniowie powinni
przeczytać fragment dotyczący tematu. Przeanalizować tekst i odpowiedzieć na zadane
pytanie.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
odszukać w materiałach dydaktycznych wiadomości na temat administracji geologicznej
w Polsce,
2)
dokonać analizy wiadomości,
3)
rozpoznać kto spośród wymienionych jest organem administracji geologicznej,
4)
zapisać wynik na kartce.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
literatura zgodna z wykazem w poradniku.
Ćwiczenie 2
Wypisz obszary działania Prawa geologicznego i górniczego w Polsce i rodzaje badań,
jakie naleŜy wykonać przed przystąpieniem do prac geologicznych pod kątem ochrony
ś
rodowiska. Wyniki zamieść w tabelce - rubryka 1 – rodzaj badań przed przystąpieniem do
poszukiwań, a w rubryce 2 rodzaj badań, jakie naleŜy wykonać dla ochrony środowiska.
Badania
przed przystąpieniem do poszukiwań
Badania
dla ochrony środowiska
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres
i technikę wykonania. Uczniowie powinni przeanalizować tekst zawarty w Materiale
nauczania, odszukać odpowiednie zagadnienia w celu uzasadnienia odpowiedzi.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
12
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
odszukać odpowiednie zagadnienia w materiale nauczania,
2)
przeanalizować otrzymany tekst,
3)
uzasadnić odpowiedź.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
literatura zgodna z wykazem w poradniku.
Ćwiczenie 3
Narysuj schemat administracji geologicznej w Polsce z uwzględnieniem administracji
geologicznej w Twojej miejscowości.
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania oraz przypomnieć schemat administracji geologicznej Państwa.
Następnie odszukać w Internecie stronę swojego miasta, gminy. Wybrać schemat Urzędu
Miejskiego i odnaleźć geologa miejskiego. Następnie zaznaczyć, w jakim pionie znajduje się
geolog miejski,
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
odszukać schemat w materiałach nauczania i w Internecie odszukać na stronie Urzędu
Miasta schemat organizacyjny Urzędu Miejskiego,
2)
przeanalizować schematy,
3)
zaznaczyć w jakim pionie znajduje się geolog miejski,
4)
przedstawić schemat.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
13
5.2.
Przepisy Prawa górniczego i geologicznego obowiązujące
podczas wykonywania prac i dokumentacji geologicznej.
Prawo budowlane i wodne
5.2.1. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Zaproponuj i wykonaj w formie planu przygotowanie potrzebnej dokumentacji
koncesyjnej.
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania, przeanalizować, jakie dokumenty będą im potrzebne do
realizacji dokumentacji koncesyjnej.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
przeczytać Materiał nauczania – rozdział 4.2 Poradnik dla ucznia.
2)
dokonać wyboru dokumentów potrzebnych do uzyskania koncesji,
3)
przeanalizować wyszukane materiały,
4) przygotować plan dokumentacji koncesyjnej.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, długopis,
−
literatura zgodna z wykazem w poradniku,
−
materiały piśmiennicze.
Ćwiczenie 2
Wyjaśnij na podstawie wiadomości i rysunku zaleŜność granic i własności złoŜa od
sposobu eksploatacji.
Rysunek do ćwiczenia 1 [24, s. 31]
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
14
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania zastanowić się czyją własnością są kopaliny we wnętrzu ziemi,
czyją poza granicami działki, czyją na powierzchni ziemi a czyją w granicach działki.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
odszukać w materiałach nauczania i Ustawie Prawo geologiczne i górnicze (Internet)
przepisów prawnych dotyczących granic złóŜ i własności,
2)
dokonać analizy podanych informacji,
3)
na podstawie analizy uzasadnić odpowiedź.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
Ćwiczenie 3
Na podstawie obowiązujących przepisów znajdź w Internecie ustawy: Prawo wodne
i prawo budowlane i odpowiedz na pytania:
Czy przepisy Prawa geologicznego i górniczego obejmują m. in.:
−
wykonywanie prac geologicznych?
−
korzystanie z wód podziemnych?
−
ochrona środowiska w związku z wykonywaniem prac geologicznych i wydobywaniem
kopalin?
−
ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych?
Prawo Geologiczne i górnicze
Prawo budowlane
Prawo wodne
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania, następnie odnaleźć w Internecie Ustawy: Prawo wodne i Prawo
budowlane wyszukać odpowiedzi na pytania.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1) odszukać Ustawę Prawo geologiczne i górnicze, Prawo wodne i Prawo budowlane,
2) wyszukać fragmenty pozwalające odpowiedzieć na pytania,
3) uzasadnić odpowiedź.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
15
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze, Prawo wodne i Prawo budowlane,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
16
5.3. Sporządzanie
dokumentacji
do
prowadzenia
prac
podlegających przepisom Prawa geologicznego i górniczego
5.3.1. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Przygotuj część tekstową dokumentacji geologicznej złoŜa kopalin stałych.
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania i w Internecie wyszukać tekst Ustawy Prawo geologiczne
i górnicze. NaleŜy zwrócić uwagę na informacje dotyczące części tekstowej geologicznej
dokumentacji złoŜa kopalin stałych. Wybrać ze wzorów dokumentów potrzebne do
przygotowania dokumentacji i uzasadnić odpowiedź.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
przeczytać Materiał nauczania – rozdział 4.3 Poradnik dla ucznia,
2)
odszukać i przeanalizować przepisy dotyczące sporządzania dokumentacji geologicznej,
3)
dokonać analizy tekstu, wybrać wzory potrzebnych dokumentów,
4)
przygotować dokumentację.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
Ćwiczenie 2
Przygotuj część graficzną dokumentacji geologicznej złoŜa kopalin stałych.
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania i w Internecie wyszukać tekst Ustawy Prawo geologiczne
i górnicze. NaleŜy zwrócić uwagę na informacje dotyczące części graficznej geologicznej
dokumentacji złoŜa kopalin stałych. Wybrać ze wzorów dokumentów potrzebne do
przygotowania dokumentacji i uzasadnić odpowiedź.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1) przeczytać Materiał nauczania – rozdział 4.3 Poradnik dla ucznia,
2) odszukać i przeanalizować przepisy dotyczące sporządzania dokumentacji geologicznej,
3) dokonać analizy tekstu, wybrać wzory potrzebnych dokumentów,
4) przygotować dokumentację.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
17
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
Ćwiczenie 3
Na podstawie Ustaw: Prawo geologiczne i górnicze, Prawo budowlane i Prawo wodne,
określ cele i zadania ochrony prawnej w poszukiwaniach badaniach złóŜ.
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia uczniowie powinni przeczytać fragment
rozdziału Materiał nauczania a z Internetu wyszukać teksty potrzebnych Ustaw.
Przeanalizować pytanie i odpowiedź.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1) przeczytać Materiał nauczania – rozdział 4.3 Poradnik dla ucznia,
2) odszukać i przeanalizować przepisy dotyczące sporządzania dokumentacji geologicznej
i ochrony prawnej,
3) dokonać analizy tekstu, wybrać wzory potrzebnych zagadnień,
4) zanotować odpowiedź.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
18
5.4. Podstawy prawne poszukiwania i wydobycia surowców
mineralnych z szelfu morskiego i dna oceanicznego
5.4.1. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Wyszukaj na stronach internetowych Dziennik Ustaw z 2002 r. Nr 59 poz. 543,
przeczytaj i wypisz znaczenia słów: „Obszar”, „Organizacja”, „zanieczyszczenie środowiska
morskiego”. Na konturowej mapie świata (prowizorycznymi liniami) zaznacz strefy: morza
terytorialnego, strefę przybrzeŜną, wyłączną strefę ekonomiczną, obszar morza otwartego,
wynikające z Konwencji.
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres
i technikę wykonania. Natomiast uczeń powinien odszukać w Internecie dziennik Ustaw
z 2002 r. Nr 59 poz. 543, przeczytać definicje podanych haseł, wypisać odpowiedzi.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
przeczytać Materiał nauczania – rozdział 4.4 Poradnik dla ucznia,
2)
odszukać w Internecie Dziennik Ustaw z 2002 r. Nr 59 poz. 543,
3)
odszukać i przeanalizować tekst dotyczący cytowanych słów,
4)
określić strefy występujące zgodnie z Konwencją na obszarze morza,
5)
dokonać analizy tekstu,
6)
nanieść na mapę konturową świata wymienione strefy, wpisać dane liczbowe, wyjaśnić
znaczenie cytowanych wyrazów.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
konturowa mapa świata,
−
papier formatu A4, flamastry,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
19
Ćwiczenie 2
Na podstawie mapy wypisz, jakie kopaliny stałe zalegają na dnie mórz i oceanów.
Następnie odszukaj w prawie morskim przepisów, które decydują o ich wydobyciu.
Rysunek do ćwiczenia 2
[23, s. 38]
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres i technikę
wykonania. Uczeń powinien przeczytać fragment z Poradnika dotyczący pytania.
Przeanalizować rysunek, wypisać kopaliny, a następnie wyjaśnić, jakie przepisy prawne
decydują o ich wydobyciu.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
przeczytać Materiał nauczania – rozdział 4.4 Poradnik dla ucznia,
2)
odszukać tekst i przeanalizować mapę,
3)
wypisać kopaliny i akty prawne decydujące o ich wydobyciu,
4)
uzyskane wyniki przedyskutować z kolegami.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
literatura.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
20
Ćwiczenie 3
Na podstawie rysunku opisz r
ozmieszczenie zasobów: gazu ziemnego i ropy naftowej
na
dnie mórz i oceanów wyjaśnij, jakie przepisy decydują o ich wydobyciu.
Rysunek do ćwiczenia 3 [23, s. 48]
Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do ćwiczenia nauczyciel powinien omówić jego zakres i technikę
wykonania. Uczeń zaś powinien przeczytać fragment z Poradnika dotyczący pytania.
Przeanalizować rysunek, wypisać rozmieszczenie zasobów ropy naftowej i gazu ziemnego na
dnie mórz i oceanów, a następnie wyjaśnić, jakie przepisy prawne decydują o ich wydobyciu.
Sposób wykonania ćwiczenia
Uczeń powinien:
1)
przeczytać polecenie zawarte w ćwiczeniu,
2)
odszukać na mapie rozmieszczenie złóŜ ropy naftowej i gazu na dnie mórz i oceanów,
3)
wyjaśnić przepisy prawne dotyczące wydobycia tych kopalin z dna morskiego,
4)
uzyskane wyniki przedyskutuj z kolegami.
Zalecane metody nauczania–uczenia się:
−
wykład,
−
dyskusja dydaktyczna,
−
ć
wiczenie.
Ś
rodki dydaktyczne:
−
papier formatu A4, flamastry,
−
stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
21
6. EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA
Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego
TEST 1
Test dwustopniowy do jednostki modułowej „Stosowanie przepisów prawa
podczas wykonywania prac geologicznych”
Test składa się z 20 zadań wielokrotnego wyboru, z których:
−−−−
zadania 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 11, 12, 13, 14, 16, 18, 19, 20 są z poziomu podstawowego,
−−−−
zadania 8, 10, 15, 17 są z poziomu ponadpodstawowego.
Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt
Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak
uczeń otrzymuje 0 punktów.
Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzymuje następujące
oceny szkolne:
−−−−
dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 8 zadań z poziomu podstawowego,
−−−−
dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 11 zadań z poziomu podstawowego,
−−−−
dobry – za rozwiązanie 16 zadań, w tym co najmniej 1 z poziomu ponadpodstawowego,
−−−−
bardzo dobry – za rozwiązanie 18 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu
ponadpodstawowego.
Klucz odpowiedzi: 1. d, 2. a, 3. a, 4. c 5. a, 6. d, 7. a, 8. a, 9. a, 10. b, 11. c,
12. b 13. d, 14. a, 15. c, 16. a, 17. b, 18. d, 19. a, 20. a
Plan testu
Nr
zad.
Cel operacyjny
(mierzone osiągnięcia ucznia)
Kategoria
celu
Poziom
wymagań
Poprawna
odpowiedź
1
Zdefiniować pojęcie akt wykonawczych ustawy
Prawo geologiczne i górnicze
A
P
d
2
Wyjaśnić, do kogo naleŜą złoŜa stanowiące część
składową nieruchomości gruntowej
B
P
a
3
Wyjaśnić, na jakiej zasadzie w granicach
określonych przez ustawy moŜe korzystać ze złoŜa
Skarb Państwa
B
P
a
4
Określić, w jakim terminie wykonawca ma zgłosić
zamiar przystąpienia do robót
B
P
c
5
Wymienić, jakie dane powinny być zawarte
w zgłoszeniu zamiaru przystąpienia do
wykonywania robót geologicznych
A
P
a
6
Określić, po jakim czasie wygasa koncesja
B
P
d
7
Wyjaśnić, w jakiej proporcji i komu przypadają
wpływy z opłat koncesyjnych
B
P
a
8
Przeanalizować, w jakim celu sporządza się.
dokumentację geologiczną
C
PP
a
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
22
9
Określić, z jakich dokumentów składa się część
opisowa
B
P
a
10 Przeanalizować, w jakim celu sporządza się
dokumentację hydrogeologiczną
C
PP
b
11 Określić, kto udziela koncesji w zakresie
poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania
kopalin podstawowych
B
P
c
12 Określić, kto udziela koncesji w zakresie
poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania
solanek, wód leczniczych i termalnych
B
P
b
13 Określić, kto udziela koncesji
na poszukiwanie,
rozpoznawanie i wydobywanie kopalin pospolitych
B
P
d
14 Wyjaśnić, jaka kara grozi za wykonywanie prac
geologicznych bez koncesji
B
P
b
15 Scharakteryzować obowiązki przedsiębiorcy
w przypadku likwidacji zakładu górniczego
C
PP
c
16 Określić, kto wyraŜa zgodę na wydobywanie
kopalin w z dna morza
B
P
a
17 Scharakteryzować zakres szelfu kontynentalnego
państw nadbrzeŜnych
C
PP
a
18 Określić, do jakiej odległości od linii brzegowej
sięga szelf kontynentalny
B
P
d
19 Określić czy wszystkie państwa mają dostęp do
morza otwartego
B
P
a
20 Wyjaśnić czy wszystkie państwa mogą prowadzić
morskie badania naukowe
B
P
a
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
23
Przebieg testowania
Instrukcja dla nauczyciela
1.
Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z wyprzedzeniem co najmniej
jednotygodniowym.
2.
Przygotuj odpowiednią liczbę testów.
3.
Zapewnij samodzielność podczas rozwiązywania zadań.
4.
Zapoznaj uczniów z instrukcją przed rozpoczęciem.
5.
Jeśli są jakieś wątpliwości co do zrozumienia instrukcji wyjaśnij wątpliwości.
6.
Pamiętaj o czasie przeznaczonym na rozwiązanie testu i nie przekraczaj go.
7.
Kilka minut przed zakończeniem testu przypomnij uczniom o zbliŜającym się czasie
zakończenia udzielania odpowiedzi.
Instrukcja dla ucznia
1.
Przeczytaj uwaŜnie instrukcję.
2.
Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.
Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
4.
Test zawiera 20 zadań. Do kaŜdego zadania dołączone są 4 moŜliwości odpowiedzi.
Tylko jedna jest prawidłowa.
5.
Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce
znak X. W przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć kółkiem, a następnie
ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową.
6.
Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
7.
Jeśli udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie
na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas.
8.
Na rozwiązanie testu masz 35 min.
Powodzenia!
Materiały dla ucznia:
−−−−
instrukcja,
−−−−
zestaw zadań testowych,
−−−−
karta odpowiedzi.
ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH
1. Aktami wykonawczymi do ustawy Prawo geologiczne i górnicze są
a)
normy branŜowe.
b)
ustawa prawo ochrony środowiska.
c)
Kodeks postępowania administracyjnego.
d)
rozporządzenie ministra właściwego do spraw środowiska.
2.
ZłoŜa kopalin nie stanowiące części składowych nieruchomości gruntowej są własnością
a)
Skarbu Państwa.
b)
Gminy.
c)
przedsiębiorcy.
d)
miasta.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
24
3. W granicach określonych przez ustawy, Skarb Państwa moŜe, z wyłączeniem innych
osób, korzystać ze złóŜ kopalin oraz rozporządzać prawem do nich przez
a)
ustanowienie uŜytkowania górniczego.
b)
pisemn
ą
zgodę wojewody.
c)
pisemn
ą
zgodę starosty.
d)
zezwolenie wydane przez geologa miejskiego.
4. Wykonawca ma zgłosić zamiar przystąpienia do robót w terminie
a)
miesiąca.
b)
1 roku.
c)
najpóźniej na dwa tygodnie przed zamierzonym terminem rozpoczęcia prac.
d)
pół roku.
5. W zgłoszeniu zamiaru przystąpienia do wykonywania robót geologicznych naleŜy
zawrzeć
a)
termin rozpoczęcia i zakończenia robót, podstawowe dane dotyczące prac
geologicznych, dane dotyczące osób sprawujących dozór i kierownictwo tych prac,
b)
rodzaj, ilość i jakość rozpoznanych kopalin.
c)
hydrogeologiczne warunki występowania złoŜa.
d)
termin zakończenia robót.
6. Koncesja na wydobywanie kopalin wygasa
a)
po 40 latach.
b)
po 3 miesiącach.
c)
po 2 latach.
d)
z upływem czasu na jaki była wydana.
7. Wpływy z opłat koncesyjnych są dochodami
a)
30% gmina, 70% NFOŚiGW.
b)
60% gmina, 40% NFOŚiGW.
c)
100% Skarb Państwa.
d)
50% przedsiębiorca, 50% gmina.
8. Dokumentację geologiczną sporządzą się w celu
a)
określenia granic złoŜa, jego zasobów oraz jego geologicznych warunków
występowania.
b)
określenia geograficznego połoŜenia złoŜa.
c)
określenia własności prawnej do złoŜa.
d)
określenia właściciela zasobów.
9. Część opisowa dokumentacji geologicznej składa się z
a)
opisu stanu rozpoznania złoŜa.
b)
załączników.
c)
wyników badań specjalistycznych.
d)
mapy geologicznej złoŜa.
10. Dokumentację hydrologiczną sporządza się w celu
a) określenia warunków geologicznych.
b) ustalenia zasobów wód podziemnych i określenia warunków hydrogeologicznych.
c) określenia stanu rozpoznania złoŜa.
d) określenia własności prawnej do złoŜa.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
25
11.
Koncesji w zakresie poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania kopalin
podstawowych udziela
a)
starosta.
b)
wojewoda.
c)
minister właściwy do spraw środowiska.
d)
geolog.
12. Koncesji w zakresie poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania solanek, wód
leczniczych i termalnych oraz innych kopalin leczniczych zaliczonych do kopalin
podstawowych udziela
a)
burmistrz.
b)
minister właściwy do spraw środowiska.
c)
wojewoda.
d)
geolog miejski.
13. Koncesji na poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin pospolitych, jeŜeli
jednocześnie spełnione są odpowiednio następujące wymagania: obszar zamierzonej
działalności nie przekroczy powierzchni 2 ha, wydobycie kopaliny w roku
kalendarzowym nie przekroczy 20 000 m
3
, działalność będzie prowadzona bez uŜycia
materiałów wybuchowych udziela
a)
minister.
b)
wojewoda.
c)
główny geolog kraju.
d)
starosta.
14. Kto bez wzmaganej koncesji prowadzi prace geologiczne i górnicze podlega karze
a)
aresztu.
b)
aresztu albo grzywny.
c)
grzywny.
d)
ograniczeniu wolności do 2 lat.
15. W przypadku likwidacji zakładu górniczego przedsiębiorca zobowiązany jest do
a)
zlikwidowania tylko części naziemnej przedsiębiorstwa.
b)
zlikwidowania tylko parku maszynowego.
c)
zabezpieczenia niewykorzystanej części kopaliny.
d)
zasypania miejsca po złoŜu.
16. Zgoda na wydobywanie kopalin z dna morza uzaleŜniona jest od decyzji
a)
państwa nadbrzeŜnego.
b)
ONZ.
c)
Unii Europejskiej.
d)
Organizacji.
17. Szelf
kontynentalny obejmuje
a)
dno morskie
i podziemie obszarów podmorskich.
b)
powierzchnie wybrzeŜa.
c)
brzeg morski.
d)
rejon w, którym występują kopaliny.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
26
18. Szelf
kontynentalny sięga
a)
24 Mm odległ
ości od podstawowej linii brzegowej
.
b)
12 Mm odległ
ości od podstawowej linii brzegowej
.
c)
100 Mm
odległ
ości od podstawowej linii brzegowej.
d)
200 Mm odległ
ości od podstawowej linii brzegowej
.
19. Morze otwarte jest dostępne dla
a)
wszystkich państw
bez względu na połoŜenie i dostęp do morza
.
b)
państw nadbrzeŜnych.
c)
państw członków Unii Europejskiej.
d)
państw członków ONZ.
20.
Prawo do prowadzenia morskich badań naukowych mają
a)
wszystkie państwa
bez względu na połoŜenie i dostęp do morza.
b)
państwa nadbrzeŜne.
c)
państwa członkowie Unii Europejskiej.
d)
państw członkowie ONZ.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
27
KARTA ODPOWIEDZI
Imię i nazwisko ...............................................................................
Stosowanie przepisów prawa podczas wykonywania prac geologicznych
Zakreśl poprawną odpowiedź.
Nr
zadania
Odpowiedź
Punkty
1
a
b
c
d
2
a
b
c
d
3
a
b
c
d
4
a
b
c
d
5
a
b
c
d
6
a
b
c
d
7
a
b
c
d
8
a
b
c
d
9
a
b
c
d
10
a
b
c
d
11
a
b
c
d
12
a
b
c
d
13
a
b
c
d
14
a
b
c
d
15
a
b
c
d
16
a
b
c
d
17
a
b
c
d
18
a
b
c
d
19
a
b
c
d
20
a
b
c
d
Razem:
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
28
TEST 2
Test dwustopniowy do jednostki modułowej „Stosowanie przepisów prawa
podczas wykonywania prac geologicznych”
Test składa się z 20 zadań wielokrotnego wyboru, z których:
−−−−
zadania 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 15, 17, 20, są z poziomu podstawowego,
−−−−
zadania, 7, 14, 18, 19, są z poziomu ponadpodstawowego.
Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt
Za kaŜdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak
uczeń otrzymuje 0 punktów.
Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzymuje następujące
oceny szkolne:
−−−−
dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 8 zadań z poziomu podstawowego,
−−−−
dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 11 zadań z poziomu podstawowego,
−−−−
dobry – za rozwiązanie 16 zadań, w tym co najmniej 1 z poziomu ponadpodstawowego,
−−−−
bardzo dobry – za rozwiązanie 18 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu
ponadpodstawowego.
Klucz odpowiedzi: 1. a, 2. a, 3. a, 4. d, 5. a, 6. c, 7. b, 8. a, 9. a, 10. c, 11. d,
12. a, 13. b, 14. b, 15. a, 16. c, 17. a, 18. a, 19. a, 20. a
Plan testu
Nr
zad.
Cel operacyjny
(mierzone osiągnięcia ucznia)
Kategoria
celu
Poziom
wymagań
Poprawna
odpowiedź
1
Sklasyfikować kopaliny
A
P
a
2
Rozpoznać, które z wód nie naleŜą wg ustawy do
kopalin
A
P
a
3
Zdefiniować nazwę przedsiębiorca wg ustawy
A
P
a
4
Określić, jakiej części dokumentu nie zawiera część
tekstowa dokumentacji geologicznej wykonywanej
w przypadku zmiany dokumentacji
B
P
d
5
Określić, jakie dokumenty składają się na część
graficzną dokumentacji w przypadku jej zmiany
B
P
a
6
Wyjaśnić, czego nie zawiera strona tytułowa
dokumentacji
B
P
c
7
Scharakteryzować miejsce w dokumentacji
wyników opróbowywania złoŜa oraz wyników
badań specjalistycznych (geologiczno-
inŜynierskich, hydrogeologicznych i gazowych)
C
PP
b
8
Zdefiniować znaczenie słowa „Obszar”
A
P
a
9
Wyjaśnić, jakie naleŜy przygotować załączniki do
koncesji
B
P
a
10 Określić, w jakim czasie wygasa koncesja
B
P
c
11 Określić, kto otrzymuje kopie dokumentów
koncesyjnych
B
P
d
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
29
12 Określić, jaki procent przeznacza przedsiębiorca
wydobywający kopaliny w systemie odkrywkowym
wg wymagań ustawy na fundusz likwidacji zakładu
górniczego
B
P
a
13 Określić, jakiej ilości kopalin wydobytych w ciągu
roku kalendarzowego nie moŜe przekroczyć
przedsiębiorca, który posiada koncesję na
poszukiwanie, rozpoznanie i wydobywanie kopalin
pospolitych
B
P
b
14 Scharakteryzować, jakiego obszaru nie moŜe
przekroczyć przedsiębiorca posiadający koncesję na
poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie
kopalin pospolitych
C
PP
b
15 Wyjaśnić, jaki organ wyznacza granice: obszaru
koncesyjnego I terenu górniczego
B
P
a
16 Wyjaśnić, jaki czas ma na przyjęcie dokumentacji
organ administracji geologicznej
B
P
c
17 Określić, kiedy Sejm Polski ratyfikował Konwencję
Narodów Zjednoczonych o prawie morza
B
P
a
18 Scharakteryzować, jakie prawa przyznaje
wykonawcy Organizacja
C
PP
a
19 Scharakteryzować, do czego otrzymuje prawo
wykonawca, który przedłoŜył plan pracy
obejmujący tylko etap badań
C
PP
a
20 Wyjaśnić, kto sprawuje kontrolę nad Obszarem
B
P
a
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
30
Przebieg testowania
Instrukcja dla nauczyciela
1.
Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z wyprzedzeniem co najmniej
jednotygodniowym.
2.
Przygotuj odpowiednią liczbę testów.
3.
Zapewnij samodzielność podczas rozwiązywania zadań.
4.
Zapoznaj uczniów z instrukcją przed rozpoczęciem.
5.
Jeśli są jakieś wątpliwości, co do zrozumienia instrukcji, wyjaśnij wątpliwości.
6.
Pamiętaj o czasie przeznaczonym na rozwiązanie testu i nie przekraczaj go.
7.
Kilka minut przed zakończeniem testu przypomnij uczniom o zbliŜającym się czasie
zakończenia udzielania odpowiedzi.
Instrukcja dla ucznia
1.
Przeczytaj uwaŜnie instrukcję.
2.
Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.
Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
4.
Test zawiera 20 zadań. Do kaŜdego zadania dołączone są 4 moŜliwości odpowiedzi.
Tylko jedna jest prawidłowa.
5.
Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce
znak X. W przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć kółkiem, a następnie
ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową.
6.
Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
7.
Jeśli udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie
na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas.
8.
Na rozwiązanie testu masz 35 min.
Powodzenia!
Materiały dla ucznia:
−−−−
instrukcja,
−−−−
zestaw zadań testowych,
−−−−
karta odpowiedzi.
ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH
1. Wg Ustawy Prawo górnicze i geologiczne kopaliny dzielą się na
a)
podstawowe i pospolite.
b)
uŜyteczne i główne.
c)
lokalne i światowe.
d)
pospolite, rzadkie i bardzo rzadkie.
2. Wg Ustawy Prawo górnicze i geologiczne
kopalinami nie są
a)
wody podziemne.
b)
solanki.
c)
wody lecznicze.
d)
wody termalne.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
31
3. Wg Ustawy przedsiębiorcą jest
a)
podmiot posiadający koncesję na prowadzenie działalności regulowanej ustawą.
b)
kaŜdy kto chce prowadzić wydobycie kopalin.
c)
kaŜdy kto chce prowadzić poszukiwania.
d)
geolog prowadzący badania geologiczne.
4. Część tekstowa dokumentacji geologicznej wykonywanej w przypadku zmiany
dokumentacji nie zawiera
a)
strony tytułowej dokumentacji, karty informacyjnej.
b)
kategorii kwalifikacji prac geologicznych, daty sporządzenia dokumentacji.
c)
opisu zadania geologicznego, charakterystyki graficznej dokumentowanego obszaru.
d)
karty informacyjnej, mapy przeglądowej.
5.
Na część graficzną dokumentacji geologicznej wykonywanej w przypadku zmiany
dokumentacji składają się między innymi
a)
mapy przeglądowe, mapy geologiczno-gospodarcze i hydrogeologiczne.
b)
profile geologiczne, wyrobiska górnicze i wnioski.
c)
charakterystyki geograficzne dokumentowanego obszaru, mapy sytuacyjno-
wysokościowe i mapy geologiczno-inŜynierskie.
d)
mapy specjalne, zestawienia wyników i karta informacyjna.
6. Strona tytułowa dokumentacji geologicznej nie zawiera
a)
nazwy i adresu podmiotu, który finansuje wykonanie dokumentacji.
b)
daty sporządzania dokumentacji.
c)
wypunktowanych miejsc pobrania próbek geologicznych.
d)
nazwy i adresu podmiotu wykonującego prace geologiczne.
7. Wyniki opróbowania złoŜa oraz wyniki badań specjalistycznych (geologiczno-
inŜynierskich, hydrogeologicznych i gazowych) naleŜy umieścić w
a)
załącznikach.
b)
dodatku do dokumentacji geologicznej eksploatowanego złoŜa kopaliny stałej.
c)
dzienniki prac.
d)
bazie danych geologicznych.
8. „Obszar" oznacza znajdujące się poza granicami jurysdykcji państwowej
a)
dno mórz i oceanów oraz ich podziemie.
b)
obszar państwa nadbrzeŜnego.
c)
linię brzegową państwa nadbrzeŜnego.
d)
powierzchnię państwa nadbrzeŜnego.
9. Załącznikiem do koncesji powinny być
a)
mapy z naniesionymi granicami obszaru i terenu górniczego.
b)
przekroje geologiczne.
c)
opisy terenu górniczego.
d)
mapy hydrologiczne.
10. Koncesja wydana na podstawie Ustawy nie wygasa, wówczas, gdy
a)
upłynął czas, na jaki została wydana.
b)
stała się bezprzedmiotowa.
c)
nie minął czas wydania koncesji.
d)
doszło do zrzeczenia się koncesji.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
32
11. Kopie decyzji koncesyjnych otrzymują
a)
pracownicy administracji geologicznej i nadzoru górniczego.
b)
osoby współpracujące z nadzorem górniczym i administracją geologiczną.
c)
regionalni przedstawiciele nadzoru górniczego i administracji geologicznej.
d)
miejscowe organy administracji geologicznej i nadzoru górniczego.
12.
Przedsiębiorca, który uzyskał koncesję na wydobywanie kopaliny systemem
odkrywkowym zobowiązany jest do przeznaczenia na fundusz równowartość likwidacji
zakładu górniczego
a)
10% naleŜnej
opłaty eksploatacyjnej.
b)
30%
naleŜnej
opłaty eksploatacyjnej.
c)
40%
naleŜnej
opłaty eksploatacyjnej.
d)
80%
naleŜnej
opłaty eksploatacyjnej.
13. Jeśli przedsiębiorca posiada koncesję na poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie
kopalin pospolitych to wydobycie kopalin w ciągu roku kalendarzowego nie moŜe
przekroczyć
a)
10 000 m
3
.
b)
20 000 m
3
.
c)
5 000 m
3
.
d)
100 000 m
3
.
14. Jeśli przedsiębiorca posiada koncesję na poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie
kopalin pospolitych to obszar działalności nie moŜe przekroczyć:
a)
1 ha.
b)
2 ha.
c)
5 ha.
d)
10 ha.
15. Granice obszaru koncesyjnego i terenu górniczego wyznacza
a)
organ koncesyjny, w uzgodnieniu z Prezesem WyŜszego Urzędu Górniczego.
b)
Starosta.
c)
Wojewoda.
d)
Minister Środowiska.
16. Organ administracji geologicznej ma na przyjęcie dokumentacji koncesyjnej
a)
6 miesiące.
b)
1 miesiąc.
c)
2 miesięce.
d)
2 tygodnie.
17. Sejm Polski ratyfikował Konwencje Narodów Zjednoczonych o prawie morza w
a)
2002 r
b)
1998 r.
c)
1995 r.
d)
1982 r.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
33
18. Organizacja zgodnie ze swoimi normami, regułami i procedurami, przyznaje
wykonawcy, wyłączne prawo do
a)
badań i eksploatacji określonych kategorii zasobów na obszarze wskazanym w planie
pracy.
b)
badań i eksploatacji wszystkich zasobów.
c)
badań wszystkich zasobów.
d)
eksploatacji wszystkich zasobów.
19. JeŜeli jednak wnioskodawca przedstawia do zatwierdzenia plan pracy obejmujący tylko
etap badań, to
a)
otrzymuje prawo do wykonania tylko badań.
b)
otrzymuje prawo badań i eksploatacji wszystkich kopalin w obszarze.
c)
otrzymuje prawo eksploatacji wszystkich kopalin w obszarze.
d)
nie otrzymuje prawo badań i eksploatacji kopalin w obszarze.
20. Kontrolę nad działalnością w Obszarze ma
a)
Organizacja.
b)
ONZ.
c)
Unia Europejska.
d)
Państwa nadbrzeŜne.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
34
KARTA ODPOWIEDZI
Imię i nazwisko ...............................................................................
Stosowanie przepisów prawa podczas wykonywania prac geologicznych
Zakreśl poprawną odpowiedź.
Nr
zadania
Odpowiedź
Punkty
1
a
b
c
d
2
a
b
c
d
3
a
b
c
d
4
a
b
c
d
5
a
b
c
d
6
a
b
c
d
7
a
b
c
d
8
a
b
c
d
9
a
b
c
d
10
a
b
c
d
11
a
b
c
d
12
a
b
c
d
13
a
b
c
d
14
a
b
c
d
15
a
b
c
d
16
a
b
c
d
17
a
b
c
d
18
a
b
c
d
19
a
b
c
d
20
a
b
c
d
Razem:
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
35
7. LITERATURA
1.
BaŜyński J., Drągowski A., Frankowski Z., Kaczyński R., Rybicki S., Wysokiński L.:
Zasady sporządzania dokumentacji geologiczno-inŜynierskich. Ministerstwo Środowiska
i PIG, Warszawa 1999
2.
Dąbrowski S., Górski J., Kapuściński J., Przybyłek J., Szczepański A.: Metodyka
zasobów eksploatacyjnych ujęć zwykłych wód podziemnych. Poradnik metodyczny.
Przedsiębiorstwo Geologiczne POLGEOL S.A. HYDROONSULT Sp. z.o.o., Warszawa
2004
3.
Gruszczyk H.: Metodyka poszukiwań złóŜ kopalin stałych. Wydawnictwo Geologiczne,
Warszawa 1986
4.
Gugała Z.:
ZłoŜa kopalin – wycena (część I)
http://www.ssrm.kielce.pl/aktualnosci/biuletyn3.html
5.
http://wshiu.poznan.pl/pliki/wyklad_04_podstawy_prawne.doc
6.
http://www.rcie.lodz.pl/dokumenty/broszury/cie/informator_o_ochronie_srodowiska.pdf
7.
http://www.studenci.wwshe.edu.pl/wyklady/gotowce/marzena/ekologia.doc
8.
Jabłońska M.: Tysiące odpadów. Biuletyn Górniczy, Ekologia, nr 11-12, 2004,
http://www.giph.com.pl/bg/2004_11-12/odpady.html
9.
Kicki J: Formalno - prawne aspekty działalności geologiczno-górniczej – klasyfikacja
zasobów”, http://www.szkola.min-an.krakow.pl/wyklady/download/wyk_02.ppt#282,44
10.
Kodeks postępowania administracyjnego
11.
http://pl.wikipedia.org/wiki/Kodeks_post%C4%99powania_administracyjnego
12.
Konstytucja PRL
13.
Konwencja Narodów Zjednoczonych o prawie morza. Dz.U. nr 59, poz. 543 z 2002 r. cz.
VI Szelf kontynentalny
14.
Kubiak K.: Piractwo i terroryzm morski. Nowe wyzwania dla bezpieczeństwa
międzynarodowego. http://www.wns.dswe.pl/fileadmin/user_upload/wszechnica/04.pdf
15.
Nieć M., Jędrzejewska A., Sałaciński R., Stefanowicz J.A., Uberman R.: Problemy prawa
geologicznego i górniczego oraz moŜliwe i niezbędne kierunki jego zmian Przegląd
Geologiczny, vol. 55, nr 2, 2007
16.
Nieć M.:
Z
działalności administracji geologicznej.
Przegląd Geologiczny, vol. 53, nr 6,
2005
17.
Prawo geologiczne. Dział I Przepisy ogólne
http://www.eljot.slupsk.net/prawo.php?od=1&do=175&prawo=g&zal=1
18.
Prawo geologiczne. Dział II Prace geologiczne. Rozdział 1.
http://www.eljot.slupsk.net/prawo.php?od=176&do=296&prawo=g&zal=1
19.
Przegląd Geologiczny, vol. 53, nr 12, 2005
20.
Radwanek-Bąk B.: Podstawy waloryzacji złóŜ kopalin skalnych dla ich ochrony”
Przegląd Geologiczny, vol. 53, nr 5, 2005
21.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 lipca 2005 r. w sprawie szczegółowych
wymagań, jakim powinny odpowiadać dokumentacje geologiczne złóŜ kopalin Na
podstawie art. 50 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne
i górnicze (Dz. U. Nr 27)
22.
Stan bezpieczeństwa i higieny pracy w górnictwie zwalczanie zagroŜenia pyłami
szkodliwymi dla zdrowia w kopalniach węgla kamiennego. Materiały na posiedzenie
Rady Ochrony Pracy 19 kwiecień 2007 r
23.
Szachułowicz J.: Prawo wodne komentarz. Wydawnictwo prawnicze Lexis nexis sp. z.o.
24.
Szamałek K.: Perspektywy zagospodarowania kopalin oceanicznych. Studium
Międzynarodowe – International Realations nr 3-4 (t. 34)/2006
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
36
25.
Szamałek K.: Podstawy geologii gospodarczej i gospodarki surowcami mineralnymi
Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007
26.
Trembecki A. S.: Szacowanie zasobów złóŜ surowców mineralnych. Wydawnictwo
Geologiczne, 1974
27.
Ustawa Prawo wodne
28.
Ustawa Prawo budowlane
29.
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947
30.
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze” Dz. U. z 1 marca 1994
31.
Wojtczak K.: Nowelizacja prawa geologicznego i górniczego,
http://www.pgi.gov.pl/pdf/pg_2005_07_03.pdf
32.
Zarys zmian w prawie geologicznym i górniczym http://www.swiat-kamienia.pl/pl/index.
php?option=com_content&task=view&id=334&Itemid=35
Czasopisma:
−
Lex Polski Serwer Prawa
−
Przegląd Geologiczny
−
Górnictwo Odkrywkowe
−
Technika Poszukiwań Geologicznych
Literatura metodyczna
1.
Dretkiewicz-Więch J.: ABC nauczyciela przedmiotów zawodowych. Operacyjne cele
kształcenia. Zeszyt 32. CODN, Warszawa 1994
2.
Ornatowski T., Figurski J.: Praktyczna nauka zawodu. ITeE, Radom 2000