Kompetencje opiekuna osoby starszej i niepełnosprawnej

Opiekun to osoba powołana do sprawowania opieki dla innej osoby, gdy ta takiej opieki potrzebuje. Opiekun powinien zadbać o potrzeby życiowe osoby oddanej mu pod opiekę.

Rolą opiekuna jest pomoc podopiecznym w czynnościach życia codziennego, sprawowanie opieki w każdej sytuacji oraz aktywizowanie podopiecznego z wykorzystaniem rehabilitacji lub terapii zajęciowej. Dbanie o pacjenta i jego otoczenie, akceptowanie i poszanowanie godności osobistej, jego zamiłowań i nawyków, to podstawy dobrej opieki. Opiekun niesie pomoc, wspiera i zajmuje się chorymi w ich własnym domu. Pomaga im dbać o higienę osobistą, utrzymywać dobre stosunki rodzinne, uczy rodzinę pogodzić się i radzić z chorobą bliskiej osoby. Obowiązkiem każdego opiekuna jest zachowanie tajemnicy zawodowej.

Kompetencje i charakterystyka dobrego opiekuna

Dobry opiekun, niekoniecznie musi być pielęgniarką. Posiadając odpowiedni zasób wiedzy i doświadczenie, aby pomóc choremu. Uczestniczenie w szkoleniach pozwoli opiekunowi również na rozpoznanie zagrożeń zdrowotnych u pacjenta, ustalenie niezbędnego zakresu pomocy i szybkie reagowanie w potrzebie. Bycie opiekunem osoby starszej to coś więcej niż praca. Poza kompetencjami niezbędna jest cierpliwość, odporność psychiczna, intuicja, empatia, wrażliwość i odpowiedzialność. Stały kontakt wzrokowy z chorym, rozmowa, informowanie o wykonywanych czynnościach przyczynia się do nawiązania i utrzymania lepszego kontaktu z chorym, pomaga obserwować pacjenta, a co za tym idzie dostrzec nawet najmniejsze zmiany zdrowotne. Doświadczony opiekun potrafi właściwie zorganizować opiekę, aby móc przygotować podopiecznego do samoopieki i samopielęgnacji. Potrafi wykonać toaletę całego ciała, zmienić bieliznę osobistą i pościelową pacjenta, zadbać o higienę otoczenia, zmierzyć ciśnienie tętnicze krwi, temperaturę, a także zastosować profilaktykę przeciwodleżynową u pacjenta obłożnie chorego. Zmiany zachodzące w organizmie u osób starszych stwarzają możliwości zaspokajania potrzeb bio-psycho-społecznych i duchowych traktując każdego podopiecznego w sposób indywidualny.

Do zadań i kompetencji opiekuna osoby starszej należy:

• nawiązywanie kontaktu z podopiecznym

• diagnozowanie potrzeb, problemów, warunków życia osoby starszej i udzielanie pomocy w ich zaspokajaniu

• ocenianie sprawności podopiecznego w wykonywaniu codziennych czynności oraz utrzymania higieny osobistej i otoczenia

• pomoc osobie starszej w codziennych czynnościach domowych

• opracowanie z podopiecznym indywidualnego planu działania

• współpraca ze specjalistami świadczącymi usługi na rzecz osób starszych

• udzielanie wsparcia emocjonalnego osobie starszej i jej rodzinie

Usługi o charakterze gospodarczym:

• dokonywanie zakupów

• porządkowanie mieszkania

• załatwianie spraw w instytucjach

Pomoc w postaci usług opiekuńczych przyznawana jest na wniosek klienta pomocy społecznej po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego przez pracownika socjalnego i ustaleniu przez niego wskazań do uzyskania pomocy w charakterze usług gospodarczych.

Usługi o charakterze pielęgnacyjnym:

• mycie

• ubieranie

• karmienie

• przeprowadzanie lub przemieszczanie z łóżka na fotel itp.

• pomoc w zakresie czynności życia codziennego itp

Usługi opiekuńcze:

• pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych,

• opieka higieniczna – zalecona przez lekarza

• pielęgnacja

• zapewnienie kontaktu z otoczeniem