HEPATITIS CONTAGIOSA CANIS / ZAKAŹNE ZAP WĄTROBY / CHOROBA RUBARTHA
Zaraźliwa choroba wirusowa z objawami zap wątroby i zaburzeń ze str p pok
Wrażliwe: lisy, wilki, kojoty, skunksy, szopy. U innych mięsożernych i Ca zakażenie ma przebieg bezobjawowy.
Czynnik etiologiczny: CAV 1 (Canine Adenovirus 1) – rodzina Adenoviridae;
rodzaj Mastadenovirus
Źródła: chore Ca i bezobjawowi nosiciele
Drogi wydalania wirusa: mocz, kał, ślina
Drogi wniknięcia: jama nosowa, gardło, spojówki. W późnym okresie ciąży może przejść przez łożysko – noworodki uogólnione zakażenie
CAV1 obecny w wydalinach i płynach ustrojowych przez 35 dni po wystapieniu objawów --- chyba, że trafi do kanalikach nerkowych – do 12 miesięcy z moczem
Patogeneza
Wniknięcie ---> krypty migdałków/ płytki Peyera ---> regionalne węzły chłonne ---> krwioobieg ---> wiremia ---> zakażenie kom śródbłonkowych i miąższowych: wątroba, nerki, śledziona, płuca, mózg.
Przewlekłe zmiany w nerkach i zmętnienie rogówki (blue eye) – efekt rcji kompleksów immunologicznych po przechorowaniu ostrej/ subklinicznej postaci.
U lisów powinowactwo do tkanki nerwoeje. Przebiega z objawami posocznicy i zapalenia mózgu oraz rdzenia kręgowego i określana jest jako zakaźne zapalenie mózgu i rdzenia lisów. – nadmierna pubidliwość, konwulsje, drgawki mięśniowe, porażenia.
Objawy kliniczne
O przebiegu klinicznym zazwyczaj u Ca < 1 rok – duża śmiertelność. W miocie zakażonych szczeniąt 30 – 40%
Chorują również starsze, nieszczepione Ca.
Nadostra postać: Ca padają w ciągu 3 – 4 h bez objawów
Łagodna postać:
- gorączka 40 oC, dwufazowa, 1 – 6 dni
- utrata łaknienia, posmutnienie, senność
- zap migdałków, ok 3 dni
- gorączce trwającej 1 dzień towarzyszy tylko leukopenia
Te objawy mogą być tak słabo zaznaczone, że właściciel ich nie zauważa. Panika gdy:
zapalenie jagodówki – 1-2 tyg --> obrzęk i zmętnienie rogówki (blue eye). Niebieskie oko jest często jedynym objawem zakażenia.
Ostra postać:
- utrata łaknienia, gorączka, apatia, powiększenie węzłów
- niekiedy powiększenie wątroby
- zap spojówek z silną nadwrażliwością na światło
- wymioty
- krwawa biegunka
- punkcikowate/ rozlane wybroczyny na bł śluz
- przedłużenie czasu krzepnięcia krwi: krwawienie dziąseł wokół zębów mlecznych, spontaniczne powstanie krwiaków
- drgawki i śpiączka mogą pojawić się na każdym etapie choroby jako następstwo wybroczyn w mózgu albo encefalopatii wątrobowej
Podostra postać:
- wzrost temp, utrata łaknienia, posmutnienie, senność
- obrzęk węzłów chłonnych
- przyśpieszenie tętna i oddechów
- niechęć do poruszania
- blade bł śluz
- powłoki brzuszne napięte
- niekiedy powiększona wątroba
- leukopenia przez cały czas trwania gorączki
Postać przewlekła:
- u Ca o niskim mianie Ab matczynych eksponowanych na CAV 1
- czasem współistnienie z wirusem nosówk
AP
Zazwyczaj na tyle patognomiczne, że styknie.
Obrzęk tk podskórnej okolicy głowy i szyi i śledziony
Ostre i rozległe zap migdałków
Pow węzły chłonne: przekrwienie/ wybroczyny/ obrzęk
Jama brzuszna: płyn żółty do czerwonego
Bł surowicze narządów wew: punkcikowate i pasmowate wybroczyny
Wątroba:
- powiększona i przekrwiona
- ciemno zabarwiona
- drobne ogniska martwicy
- żółte ogniska rozmiękania
- torebka pokryta złogami włóknika
Pęcherzyk żółciowy: rozdęty, ściana zgrubiała nawet do 1 cm
Nerki: białe ogniska świadczące o zap śródmiąższowym (niekiedy) oraz zawały krwawe
Serce: rozstrzeń
Oddechowy: Nieżyt URT + zapalenie i obrzęk płuc
Pokarmowy: wybroczyny błony śluzowej gardła, żołądka i jelit
*U lisów obserwujemy przekrwienie i wybroczyny w oponach mózgu, czasami w mózgu i rdzeniu; wybroczyny w różnych narządach, zapalenie migałków, żołądka, jelit i płuc a także żółtaczka
HP
Wybroczyny wokół włośniczek i drobnych naczyć zylnych w mózgu
się złogi kompleksów immunologicznyw (okres zdrowienia)
Zap jagodówki oka u części ozdrowieńców
Wątroba:
Zwyrodnienie tłuszczowe hepatocytów,
Śródzrazikowe martwice komórek
Rozszerzenie i przekrwienie przestrzeni Dissego
Wylewy krwi
WĄTROBA MA WYGLĄD PSTRY I MOZAIKOWY
Zmiany zapalne bardzo rzadkie
Ciałka wtrętowe zasadochłonne w jądrach komórek wątrobowych i gwiaździstych sąsiadujących z martwicą – są to ciałka wtrętowe typu B (cowdry) – Greena lub Rubartha.
Powstają z połłączenia bazofilnej substancji z chromatyną jądrową i występują w centrum komórki w postaci homogennej masy lub licznych, oddzielonych od siebie ciałek
Spotykamy je też w śródbłonku małych naczyń mózgu, kłębkach nerkowch
Mózg
Ogniska martwicowe, wylewy krwi, wybroczyny wokół włośniczek i drobnych naczyć zylnych w mózgu
Zmiany zapalne bardzo rzadkie (jak już to limfohistiocytarne mierne nacieki)
*U lisów OUN przekrwienie i wybroczyny, drobnoogniskowe, nieropne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, rzadziej hipoksemiczne uszkodzenie komórek zwojowych oraz okołonaczyniowe nacieki zapalne z udziałem neutrofili. Mogą występować też małe ogniska rozpadu osłonek mielinowych.
Diagnostyka różnicowa:
Leptospira interrogans serowar gripporyphosa; Leptospira icterohaemorrhagiae;; Wirus acydofilnego zap wątroby; CAV 2
Parwowiroza; Nosówka; Koronawirusowe zap żołądka i jelit; Salmonelloza; Zatrucia, np warfaryną; Ostre zaparcie
Leptospiry i wirus acydofilnego zap wątroby --> przewlekłe zap wątroby
CAV 2 --> kaszel i wyciek z nosa
Parwowiroza --> zap jelit ostżej przebiega
Nosówka --> zaburzenia ze str oddechowego i porażenia, konwulsje, drżenie mięśni
LEPTOSPIROSIS / CHOROBA STUTTGARCKA / TYFUS PSI
Zakaźna, zaraźliwa choroba bakteryjna. Przebiega subklinicznie lub z objawami żółtaczki, hemoglobinurii, poronieniami i rodzeniem się słabego potomstwa.
Największe nasilenie w krajach o ciepłym klimacie i dużych hodowlach.
Niebezpieczna zoonoza!!!
Czynnik etiologiczny: liczne serotypy Leptospira, które charakteryzują się cienkim spiralnym kształtem i intensywnym ruchem.
U Ca najczęściej: L canicola; L gripporyphosa; L icterohaemorrhagiae
Fe naturalna odporność
Źródło zakażenia: gryzonie (bezobjawowi nosiciele) + chore zwierzęta
Drogi wydalania: mocz, mleko, nasienie
Drogi wniknięcia: w czasie kopulacji, droga płciowa lub alimentarna (błony śluzowe i uszkodzona skóra zakazony pokarm)
Patogeneza
Wniknięcie --> dzięki własnemu, aktywnemu ruchowi dostają się do krwioobiegu --> bakteremia --> wszytskie narządy (namnażanie) i powstanie Ab które powodują ich lizę i uwalnianie hematoksyn --> stadium toksyczne leptospir brak w krwi ale są w kanalikach krętych nerek out z moczem
Nietóre szczepy zdolność uszkadzania RBC --> hemoglobinuria, hemoglobinemia, niedokrwistość i żółtaczka
Intoksykacja --> uszkodzenie naczyń krwionośnych i kom narządów miąższowych + zaburzenia OUN +martwica błon śluzowych i skóry
Obecnośc ich w nerkach prowadzi do śródmiąższowego zapalenia z objawem niewydolności i narasającej mocznicy. Serce – niewydolność krążenia. Atonia przewodu pokarmowego na skutek zaburzeń układu nerwowego. Ronienia ale tylko u Su i Bo.
Objawy kliniczne:
U młodych wyraźne objawy kliniczne, stare bezobjawowo.
Trzy postaci choroby: żółtaczkowa, uremiczna i żołądkowo – jelitowa
Postać żółtaczkowa:
gł przez ten L ictero
wysoka gorączka, szybko spada do normy lub poniżej
żółtaczka od 4 dnia choroby – po kilku dniach zażółcenie widać nawet na podbrzuszu i wew stronie ud
Postać uremiczna:
gł L canicola
starsze Ca
krótkotrwały skok gorączki, osowiałość, brak apetytu, biegunka, wymioty, wzmożone pragnienie
grzbiet wygięty, chód sztywny, okolice lędźwi przy ucisku bolesne
bł śluz jamy ustnej i języka: nadżerki przekształcające się w owrzodzenia i zmiany martwicze
biegunka i wymioty --> odwodnienie i wyczerpanie --> uposledzenie czynnosci nerek --> skąpomocz, bezmocz, mocznica
Postać żołądko – jelitowa
objawy podobne jak w uremicznej, ale bardziej nasilone i długotrwałe wymioty z biegunką
Zmiany Ap w leptospirozie psiej (tyfus psi, choroba stuttgarcka) leptospira canicola:
AP:
ŻOŁĄDEK – krwotoczne zapalenie,BŚ obrzęknięta, pofałdowana, ciemnoczerwona/brudnobrązowa. Zawartość żołądka to skąpy, brdnoczerwony śluzowaty płyn o zapachu czosnku.
JELITA – błona śluzowa ostre zapalenie, przekrwienie, obrzęk, pokrycie śluzem; mogą wystąpić wpochwienia jako następstwo miejscowego odcinkowego porażenia mięśniówki
WĄTROBA – wybroczyny i ogniska zwyrodnienia tłuszczowego + obrzęk
NERKI – przekrwienie, śródmiąższowe zapalenie. Gliński: ogniska martwicy na powierzchni i powiększenie narządu
PŁUCA
– ogniska nieżytowego zapalenia płuc,
SERCE –
zwyrodnienie
OBRZĘK – śledziona i węzły chłonne
! JAMA USTNA: wrzodziejące zapalenie błony śuzowej (dziąsły, policzki, wargi, brzegi języka) drobne szarożółte lub szarobrązowe ogniska martwicowe, które szybko rozpadają się i w tych miejscach powstają nadżerki i owrzodzenia, otoczone wałem przekrwionej i obrzękłej błony śluzowej. +foetor ex ore, krwawienia z dziąseł, zapalenie migałków, wybroczyny; ewentualnie – martwica koncówki języka, ma on wtedy brązowe zabarwienie
Leptospira icterohaemorrhagiae – choroba Weila, zakaźna żółtaczka psów, lisów srebrzystych, kotów i prosiąt
AP:
Żółtaczka,
Śledziona – ostry obrzęk
Diagnostyka
różnicowa: Nosówka
z postacią żołądkowo – jelitową Toksoplazmoza Listerioza Zatrucia
PŁUCA – jak spryskane krwią, czasami zawały krwawe
HP:
Ogniska martwicze w wątrobie,
Nerkoza kłębków nerkowch,
Nacieki
limfohistiocytarne w tkance śródmiąższowej nerek,
W
śledzionie zanik komórek siateczki i nacieki zapalne z neutrofilami
i bazofilami
+
-Skaza krwotoczna
-Martwica błon śluzowych