Integracja europejska 25.10

9. prawo pierwotne niepisane

Akty prawne, które nie przyjmują formy pisemnej.

I prawo zwyczajowe: powstaje w wyniku stosowania pewnej stałej normy braku sprzeciwy wobec jej stosowania ze strony teoretyków i praktyków prawa; nieuchwytny jest moment kiedy norma zwyczajowa zmienia się w normę prawną

II ogólne zasady prawa: normy prawne, które stosowane są we wszystkich dziedzinach prawa (reguły interpretacyjne, np. prawo nie działa wstecz, nikt nie jest sędzią we własnej sprawie); problemem mogą być różne kultury prawa

10. prawo pochodne

• Tworzone przez organy UE

• Akty prawa pochodnego muszą być zgodne z normami

Klasyfikacja prawa pochodnego ze względu na zakres terytorialnego oddziaływania norm prawnych

1. Zewnętrzne

2. Wewnętrzne

Ad a)

Na terytorium państw członkowskich UE i innego podmiotu/ innych podmiotów

Ad b)

Jedynie na terytorium UE

11. prawo pochodne zewnętrzne a wewnętrzne

Prawo pochodne wewnętrzne:

• Rozporządzenie (odpowiednik ustawy)- abstrakcyjne normy prawne (wielokrotne)

• Dyrektywa- określone cele, które mają być osiągnięte (realizacja indywidualnie wg państw)

• Decyzja (odpowiednik decyzji administracyjnej)- normy konkretne

• Zalecenie akt niewiążący

• Opinia akt niewiążący

Prawo pochodne zewnętrzne:

Umowy międzynarodowe zawierane przez UE.

Klasyfikacja ze względu na przedmiot regulacji

I umowy stowarzyszeniowe: b. szeroko rozumiana współpraca, celem stowarzyszenia- członkostwo

II umowy o partnerstwie i współpracy (PCA): dot. nieograniczonej liczby pól współpracy, ale z państwami poza unijnymi (i nie dążącymi do członkostwa)

III umowy handlowe: Parlament UE nie włączony do negocjacji, dot. zasad handlu między UE a resztą

12. hierarchia aktów prawa pochodnego

• Z nazwy aktu prawnego nie wynika jego miejsce w hierarchii

• Miejsce w hierarchii i cel danego aktu zawarte w preambule każdego aktu

• Hierarchia między prawem pierwotnym, a pochodnym

• Hierarchia w prawie pochodnym

Hierarchia:

I prawo pochodne zewnętrzne (umowy międzynarodowe zawarte przez UE)

II akty o charakterze podstawowym: akt uchwalony wyłącznie na podstawie traktatów (akt niewykonawczy)

III akty wykonawcze (rozporządzenia/ dyrektywy/ decyzje na podstawie aktu nietraktatowego)

13. prawo instytucjonalne a materialne

Klasyfikacja wg przedmiotu regulacji:

1. prawo instytucjonalne: zespół norm prawnych EU regulujących relacje między organami UE

2. prawo materialne: zespół norm prawa UE regulujących inne zagadnienia, niż relacje między organami UE, np. regulacja tzw. jednolitego rynku (swobodny przepływ dóbr, usług, osób, kapitału), regulacja dot. funkcjonowania polityk szczegółowych

14. struktura instytucjonalna UE

• nie można kategorii organu utożsamiać z instytucją

• organy składają się z instytucji

organy:

I instytucje:

• Parlament Europejski

• Rada Europejska

• Rada

• Komisja Europejska (lub po prostu Komisja)

• Trybunał Sprawiedliwości UE (nie to samo co Trybunał Sprawiedliwości)

• Europejski Bank Centralny

• Trybunał Obrachunkowy

II organy doradcze

• Komitet Ekonomiczno- Społeczny

• Komitet Regionów

III organy pozostałe

• Organy pozostałe samoistne (nie są częścią/ nie wykonują zleceń innego organu): Europejski Bank Inwestycyjny

• Organy pozostałe niesamoistne:

• Części składowe innych organów: komitety, grupy robocze

• Organy wykonujące zadania zlecone rzez inne organy (nie będące ich częścią): agencje

15. geneza Rady Europejskiej

1975- powstała, ale nie powstała Rada Europejska (powstała nieformalnie): wykształciła się z wcześniejszych „spotkań na szczycie” (prezydentów lub premierów państw członkowskich)- do końca 1974 były nieformalne i nie miały charakteru regularnego

Od 1975- spotkania zaczęły być regularne (min. 2 razy w roku), lecz ciągle nieformalne, nazwa „Rada Europejska”- grudzień 1974

1987- jednolity akt europejski- Rada Europejska wpisana do traktatów- wtedy stała się organem wspólnot

2009- Rada Europejska staje się instytucją wspólnot

16. struktura Rady Europejskiej

Rada Europejska= szefowie państw/ rządów państw członkowskich*+ przewodniczący Rady Europejskiej + przewodniczący Komisji Europejskiej

W obradach uczestniczą również:

• Wysoki przedstawiciel Unii ds. polityki bezpieczeństwa i spraw zagranicznych

• Przewodniczący Parlamentu UE

• 1 członek rządu każdego państwa członkowskiego (minister) i 1 członek Komisji Europejskiej- tylko na zaproszenie szefów rządów i przewodniczących (w praktyce ich tam nie ma)

Uprawnienia do podejmowania decyzji: jedynie członkowie Rady Europejskiej

Decyzje:

1. Głosowanie- uczestniczyć mogą jedynie członkowie państw lub rządów, stosowane b. rzadko, nie głosują przewodniczący Rady Europejskiej ani przewodniczący Komisji Europejskiej

2. Konsensus- przewodniczący Rady Europejskiej odczytuje projekt decyzji i pyta, czy nikt nie sprzeciwia się jej podjęciu- uczestniczy cała Rada Europejska

** szefowie państw lub rządów: to, kto reprezentuje państwo, zależy od konstytucji danego państwa- zawsze szef władzy wykonawczej/ zdecydowana większość państw (21) wysyła premierów/ Cypr i Francja- zawsze wysyłają prezydenta/ Bułgaria, Rumunia, Litwa, Polska do 2009 r, Finlandia- brak stałej praktyki