Cechy wspólne i różnice człowieka i małp człekokształtnych

Małpy człekokształtne (Hominoidea) - rodzina małp wąskonosych obejmująca największe z żyjących współcześnie małpy. Najczęściej rodzinę tę dzieli się na dwie podrodziny: gibonowate i orangowate. Współcześnie żyjącymi małpami człekokształtnymi są goryl , szympans , bonobo z Afryki i orangutan z Azji.

Budowa stopy u człowieka i i małp

Cechy wspólne ludzi i małp człekokształtnych:

• chwytne dłonie, 5 palczasta dłoń i paznokcie

• taki sam układ zębów ( w każdej połowie szczęki 2 siekacze, 1 kieł, 2 przedtrzonowce i 3 trzonowce)

• stadne życie

• genomy człowieka i szympansa składają się w co najmniej 95% z takiej samej informacji genetycznej.

• sekwencje aminokwasowe hemoglobiny ludzkiej i szympansa są identyczne

• wzrok skierowany do przodu

• białka osocza krwi nie różnią sie prawie wcale

• zredukowany, niechwytny ogon (lub jego brak)

• silny rozwój mózgu

Budowa dłoni u człowieka i i małp

Oraz co odróżnia człowieka od małp człekokształtnych:

• dwunożność oraz całkowicie pionowa postawa

• dużo mniejsze owłosienie ciała

• szerokie kości biodrowe

• łukowato wysklepiona stopa ułatwiająca chodzenie

• kły nie wystają poza linię zgryzu

• kończyny górne (ręce) całkowicie pozbawione funcji lokomocyjnej

• większy mózg a co za tym idzie, większa mózgoczaszka

• brak wałów nadoczodołowych

Czaszka człowieka i goryla - już na pierwszy rzut oka widoczne jest różnica w wielkości części mózgowej obu czaszek oraz w stopniu wysunięcia do przodu części twarzowej.

W porównaniu ze szkieletem małp człekokształtnych szkielet człowieka ujawnia wyraźne różnice, które odzwierciedlają jego zdolność do przyjęcia wyprostowanej postawy i poruszania się na dwóch nogach. Te różnice są też obrazem zmian siedliskowych pierwszych hominidów, które przeszły od nadrzewnego trybu życia w puszczach do spędzania, co najmniej części czasu na ziemi. Różnice budowy szkieletu dotyczą większej krzywizny kręgosłupa, umożliwiającej lepszą równowagę ciała. Miednica człowieka jest krótsza i okrąglejsza, co dostarcza lepszych miejsc przyczepu mięśni wykorzystywanych do poruszania się w pozycji pionowej. Otwór czaszki, przez który przechodzi rdzeń przedłużony, zwany otworem wielkim, znajduje się u małp człekokształtnych z tyłu czaszki. U człowieka natomiast otwór wielki znajduje się w środku podstawy czaszki, co pozwala na ułożenie głowy odpowiednio do postawy wyprostowanej. Wydłużenie się nóg w stosunku do rąk i przesunięcie palucha w ten sposób, że staje się on równoległy do pozostałych palców stopy, jest następnym przejawem przystosowania się pierwszych hominidów do dwunożności. Innym ważnym kierunkiem ewolucji człowieka było powiększenie się rozmiarów mózgu w stosunku do wielkości ciała. Ponadto nie występują w czaszce człowieka charakterystyczne dla małp człekokształtnych wydatne wały kostne, wznoszące się nad oczodołami, zwane wałami nadoczodołowymi. Czaszka człowieka, utrzymująca się pionowo na szczycie kręgosłupa, nie zwisa do przodu jak u innych ssaków, u których muszą ją podtrzymywać potężne mięśnie karkowe.