I N S T R U K C J A

Badania kontrolne narzędzi ręcznych o napędzie elektrycznym w czasie eksploatacji

Elektronarzędzia, w zależności od sposobu i czasu użytkowania, dzielimy na trzy grupy.

  1. Elektronarzędzia kategorii użytkowania I oznacza elektronarzędzie eksploatowane dorywczo, kilkakrotnie w ciągu jednej zmiany, które jest zwracane do wypożyczalni.

  2. Elektronarzędzia kategorii użytkowania II oznacza elektronarzędzie eksploatowane często w ciągu jednej zmiany, które nie jest zwracane do wypożyczalni.

  3. Elektronarzędzia kategorii użytkowania III oznacza elektronarzędzie eksploatowane w sposób ciągły na więcej niż jednej zmianie zainstalowane na stałe, np. w linii produkcyjnej lub montażowej .

Pracodawca zobowiązany jest do:

  1. Prowadzenia regularnych badań kontrolnych elektronarzędzi będących w eksploatacji, zgodnie z wymaganiami.

  2. Zapewnienia użytkownikowi elektronarzędzia pełnego bezpieczeństwa przed porażeniem elektrycznym i urazami mechanicznymi.

  3. W szczególności użytkownika należy zapoznać:

    1. Z fabryczną instrukcją obsługi dołączoną do elektronarzędzia.

    2. Z postanowieniami normy w zakresie wymaganych badań kontrolnych, terminów ich przeprowadzania i procedury postępowania.

    3. Z podstawowymi środkami ochrony stosowanymi przy posługiwaniu się elektronarzędziami, zwłaszcza I klasy stopnia zabezpieczenia przed porażeniem.

    4. Dla elektronarzędzi kategorii użytkowania III należy opracować instrukcje stanowiskowe zawierające informacje dotyczące sposobu posługiwania się danym elektronarzędziem, ze szczególnym uwzględnieniem wymagań z zakresu bezpieczeństwa pracy.

    5. Gniazdka do których elektronarzędzia są podłączane powinny być wykonane zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami.

    6. Elektronarzędzia I klasy (według stopnia zabezpieczenia przed porażeniem elektrycznym) mogą być podłączone tylko do gniazdek z prawidłowo wykonaną instalacją ochronną (z przewodem ochronnym), odpowiedniej kontroli wymagają również wszelkiego rodzaju stosowane przedłużacze.

    7. Elektronarzędzi I klasy nie należy stosować do pracy w warunkach o dużej wilgotności na konstrukcjach stalowych itp.

      1. Dla prawidłowej organizacji systemu badań kontrolnych elektronarzędzi należy:

        1. Klasyfikować eksploatowane elektronarzędzia z uwzględnieniem stanowisk pracy według kategorii użytkowania.

        2. Założyć dla każdego elektronarzędzia kartotekę, w której odnotowywane będą terminy badań kontrolnych i ich wyniki oraz terminy następnych badań. W kartotece należy również odnotować rodzaj uszkodzeń, przeprowadzone naprawy itp.

        3. Zorganizować i wyposażyć w niezbędne pomoce i aparaturę stanowisko do badań kontrolnych.

        4. Wyznaczyć i upoważnić pracowników mających odpowiednie kwalifikacje do prowadzenia badań kontrolnych. Pracownicy ci powinni mieć odpowiednią znajomość z zakresu konstrukcji, obsługi i badań elektronarzędzi oraz mieć umiejętności prowadzenia wywiadu z użytkownikami elektronarzędzia na temat pracy tych urządzeń i stwierdzonych usterek.

        5. Należy wyznaczyć pracowników do prowadzenia fachowego instruktażu z zakresu obsługi i konserwacji elektronarzędzi.

UWAGA : Prowadzenie badań kontrolnych dysponent może zlecić innym upoważnionym do tego celu jednostkom, np. służbom serwisowym itp.

Badania kontrolne elektronarzędzi są prowadzone jako:

Badania bieżące, które należy wykonywać każdorazowo przed wydaniem elektronarzędzia do eksploatacji i po jego zwrocie do wypożyczalni oraz - w przypadku elektronarzędzi zaliczanych do II i III kategorii użytkowania - przed rozpoczęciem prac na danej zmianie.

Badania okresowe, które należy wykonać:

  1. Co 6 miesięcy dla elektronarzędzi zaliczanych do kategorii użytkowania I.

  2. Co 4 miesiące dla elektronarzędzi zaliczanych do kategorii użytkowania II.

  3. Co 2 miesiące dla elektronarzędzi zaliczanych do kategorii użytkowania III.

  4. Po każdej zaistniałej sytuacji mogącej mieć wpływ na bezpieczeństwo użytkowania elektronarzędzia (upadek, zawilgocenie itp.).

WAŻNE : Podane wyżej terminy badań okresowych należy skrócić o połowę dla elektronarzędzi pracujących w warunkach zwiększonego niebezpieczeństwa uszkodzenia mechanicznego eksploatowanych w pomieszczeniach zapylonych, zawilgoconych, na rusztowaniach itp.

Program badań bieżących obejmuje:

  1. Oględziny zewnętrzne (stwierdzenie czy elektronarzędzie jest oczyszczone, kompletne, ma czytelną tabliczkę znamionową, elementy obudowy nie są uszkodzone, wtyczka nie jest uszkodzona, a przewód przyłączeniowy odpowiada wymaganiom i jest zabezpieczony przed wysuwaniem, działanie elementów sterujących jest prawidłowe, osłony, uchwyty i zaciski narzędzi roboczych są prawidłowe i nie ma wycieków smaru wskazujących na uszkodzenie uszczelnień).

  2. Sprawdzenie biegu jałowego (włączenie elektronarzędzia do sieci i kontrola pracyprzez około 5-10 sekund.)

  3. Wynik badań należy uznać za dodatni, jeżeli w stosunku do ocenianych elementów i zespołów (metodą subiektywną) nie stwierdzono uchybień i uszkodzeń.

Program badań okresowych obejmuje:

  1. Oględziny zewnętrzne.

  2. Demontaż i oględziny wewnętrzne.

  3. Pomiar rezystancji izolacji.

  4. Sprawdzenie obwodu ochronnego.

  5. Sprawdzenie biegu jałowego.

Pomiar rezystancji izolacji należy wykonać na elektronarzędziu zimnym, łącznie z przewodem przyłączeniowym, napięciem stałym o wartości 500V, przy czym odczyt powinien nastąpić po upływie 1 minuty od chwili przyłożenia napięcia.

Sprawdzenie obwodu ochronnego polega na oględzinach żył przewodu przyłączeniowego, pomiarze spadku napięcia między stykiem ochronnym wtyczki, a badaną dostępną częścią metalową elektronarzędzia przy zasilaniu prądem przemiennym o napięciu nie przekraczającym 12V i natężeniu równym 1,5 prądu znamionowego, jednak nie mniejszym niż 25A. Rezystancja obliczona z wartości prądu i spadku napięcia nie powinna przekraczać 0,1Ω.

Wynik próby należy uznać za dodatni, jeżeli spełnione są wyżej wymienione wymagania .

1