CZAS TERAŹNIEJSZY (PRÄSENS)

KURS CZASU TERAŹNIEJSZEGO DLA OPORNYCH

Czasowniki w języku polskim w bezokoliczniku zakończone są na końcówkę -ć, a w języku niemieckim na -en (lub rzadko na -n).

Przykłady bezokoliczników w jęz. polskim: iść, spać, leżeć, pisać, wisieć, jeść

Przykłady bezokoliczników w jęz. niemieckim: kommen, wohnen, spielen

Każdy bezokolicznik składa się z tematu i końcówki, na przykład kommen (komm- to temat, a -en to końcówka), wohnen (wohn - to temat, a -en to końcówka) itd.

Czas teraźniejszy w języku niemieckim tworzymy poprzez dodanie do tematu bezokolicznika odpowiednich końcówek. Każdej osobie jest przyporządkowana końcówka według schematu:

Według tej prostej zasady odmienia się większość czasowników. Oto przykłady praktycznego zastosowania tej reguły.

(komm - to temat, a -en to końcówka bezokolicznika)

ich komme - ja pochodzę

du kommst - ty pochodzisz

er/sie/es kommt - on/ona/ono pochodzi

wir kommen - my pochodzimy

ihr kommt - wy przychodzicie

sie kommen - oni/one przychodzą

Sie kommen - Pan/Pani przychodzi, Państwo przychodzą

(wohn - to temat, a -en to końcówka bezokolicznika)

ich wohne - ja mieszkam

du wohnst - ty mieszkasz

er/sie/es wohnt - on/ona/ono mieszka

wir wohnen - my mieszkamy

ihr wohnt - wy mieszkacie

sie wohnen - oni/one mieszkają

Sie wohnen - Pan/Pani mieszka, Państwo mieszkają

(spiel- to temat, a -en to końcówka bezokolicznika)

du spielst - ty grasz

er/sie/es spielt - on/ona/ono gra

wir spielen - my gramy

ihr spielt - wy gracie

sie spielen - oni/one grają

Sie spielen - Pan/Pani gra, Państwo grają

W tabeli z ogólną zasadą pojawił się zapis, że w przypadku osoby „du” dodaje się czasem końcówkę -est, osoby „er/sie/es” oraz „ihr końcówkę -et. Kiedy to robimy?

Jest na to przepis: temat bezokolicznika musi kończyć się na -t, -d (lub rzadziej na -ffn, -tm, -chn. W podręczniku DACHfenster już w pierwszych rozdziałach pojawiły się takie czasowniki, na przykład „arbeiten”- pracować lub „reiten” - jeździć konno. Oto ich odmiany:

arbeit - to temat bezokolicznika, a -en - to końcówka

du arbeitest (przyznajcie, że arbeitst byłoby ciężkie do wymówienia)

REITEN - JEŹDZIĆ KONNO

reit - to temat bezokolicznika, a -en - to końcówka

du reitest (przyznajcie, że reitst byłoby ciężkie do wymówienia)

Nie byłoby reguły bez wyjątków. Takim przypadkiem są bezokoliczniki, których temat kończy się na -ß, -z, -ss, -x, np. czasownik „heißen” - nazywać się lub „tanzen” - tańczyć, które pojawiają się na początku podręcznika.

HEIßEN - nazywać się

heiß- to temat bezokolicznika (kończy się akurat na literę ß), a -en to końcówka

du heißt !!! (końcówka -t, a nie jak to wynika z reguły -st)

tanz- to temat bezokolicznika (kończy się akurat na literę z), a -en to końcówka

du tanzt !!! (końcówka -t, a nie jak to wynika z reguły -st)

Inaczej zachowują się czasowniki, które w bezokoliczniku kończą się na -eln. Jest to sytuacja bardzo rzadko, niemniej jednak w podręczniku pojawił się zwrot „Poster sammeln” - zbierać plakaty, gdzie sammeln jest właśnie bezokolicznikiem zakończonym na -eln.

sammel - to temat bezokolicznika, a wyjątkowo samo -n to końcówka

ich sammle !!! (dodajemy zwyczajnie końcówkę e, ale drugie -e, które było w temacie znika)

Podsumowując znamy już odmianę czasowników regularnych, czyli umiemy odmienić większość istniejących czasowników. Poznaliśmy też kilka czasowników, które odmieniają się trochę inaczej: arbeiten, reiten, tanzen, heißen, sammeln. Na szczęście wyjątki te dotyczą tylko niektórych osób.

PORADY na sprawdzian!!!

- zapamiętaj, że do każdej osoby pasuje inna końcówka

- naucz się osób i schematu końcówek

- uważaj, żeby końcówki dodawać do tematu bezokolicznika (czyli czasownika bez -en), a nie do całego wyrazu. To jest chyba najczęstsza pomyłka na sprawdzianach.

Istnieją też czasowniki nieregularne, ale to już zupełnie inna bajka…

ich (ja)	-e
du (ty)	-st (lub rzadziej -est)
er (on)	-st (lub rzadziej - et)
sie (ona)
es (ono)
wir (my)	en
ihr (wy)	-t (lub rzadziej -et)
sie (oni, one)	en
Sie (Pan, Pani, Państwo)	en