Jacek Soplica - nowy typ bohatera

Głównym przedstawicielem patriotyzmu jest w Panu Tadeuszu - Jacek Soplica.

• jest to bohater jakiego nie spotykaliśmy dotychczas w poznanych utworach romantycznych

• znamienną cechą tej postaci jest dynamiczność jej charakteru i osobowości

• poznajemy go jako „zawadiackiego paliwodę”, którego gorąca miłość, porywczość temperamentu i doznana krzywda doprowadziła do zbrodni

• do zabicia stolnika rozpoczyna się w duszy Jacka przełom moralny, który wypali w nim ogniem cierpień przywary szlacheckie i osobiste i wykuje zeń rycerza walki o wolność narodu

• nie będzie to już ten typ polityka, ktory publicznie wygłasza hasła patriotyczne i postępowe, a w życiu osobistym kieruje się egoizmem klasowym jak Horeszko, ani samotny bojownik w rodzaju Konrada Wallenroda. Jacek Soplica działa wśród mas szlachty zaściankowej i chłopstwa(ks. IV wrs. 277-452)

• pobudza ich patriotyzm

• organizuje powstanie

• jest to działacz polityczny zespalający w sobie patriotyzm ze szczerym demokratyzmem

• znała ten typ działacza Polska od czasów Kościuszkowskich, dopiero jednak z Jackiem Soplicą wkroczył on do poezji

Czy Jacek Soplica jest bohaterem romantycznym ?

I tak i nie. Najlepiej określić go jako nietypowego bohatera romantycznego. Część życiorysu Jacka Soplicy pasuje do schematu bohatera romantycznego:

• I etap: młodość bohatera

• odbiega od typowego układu - Spolica jest zawadiaką, hula, bierze udział w sejmikach - zupełnie nie pasuje do portretu uduchowionego, samotnego, wrażliwego poety.

• Lecz miłość Jacka do Ewy Horeszkówny jest nieszczęśliwa. Uczucie nie może zrealizować się w małżeństwie - zostaje zerwane ręką ojca panny.

• W życiu Jacka Soplicy dokonuje się metamorfoza po zabójstwie Horeszki (nie po odmowie Horeszków ręki Ewy)

• Spolica przemienia się w ks. Robaka (przeistoczenie zaznaczone zminą imienia)

• Jako ks. Robak, bohater nosi wiele cech romantycznych.

• Teraz jest

• samotny,

• waleczny,

• tajemniczy,

• jest bojownikiem o sprawy kraju,

• działa w ukryciu,

• Lecz nie działa jednostkowo, nie bierze całej idei wyzwolenia na siebie, przeciwnie jego działalność jest racjonalna, jest jednym z wielu emisarjuszy, przygotowuje powstanie na Litwie.

• Poza tym nietypowa dla bohatera romantycznego jest

• skromność ks. Robaka

• nie ma tu cienia wywyższenia się ponad tłumy,

przeciwnie jest głęboka pokora (imię Robak)

• i szczera pokuta.