LEKI STOSOWANE WE WSTRZASIE:

• PLYNY KRWIOZASTEPCZE (KRYSTALOIDY, KOLOIDY)

• KREW I PREPARATY KRWI

KRYSTALOIDY- wodne roztwory:

1. Soli mineralnych: NaCl, KCl, CaCl2, MgCl2

2. Soli kwasow organicznych- octan sodu, mleczan sodu, cytrynian sodu

3. Niskocząsteczkowych węglowodanów

Są tanie i pozbawione wszelkich reakcji uczuleniowych na ich przetoczenie.

Stosowane preparaty:

1. Sol fizjologiczna- 0,9% roztwor wodny NaCl

2. Płyn wieloelektrolitowy tzw PWE lub płyn fizjologiczny- wodny roztwor izotoniczny, do nawadniania i suplementacji niedoborow elektrolitow. Sklad NaCl, KCl, CaCl2, MgCl2, octan sodu, cytrynian sodu.

3. Plyn Singera mleczanowy lub bezmleczanowy- sklad elektrolitowy podobny do powyższego poza tym ze brak MgCl2 i inne dawki jonow. Zamiast octanu sodu czy cytrynianu sodu jest jak nazwa wskazuje mleczan sodu. Mleczan może być wykorzystywany w wątrobie w procesie utleniania i glukoneogenezy. Proces ten zużywa wolny H+ do produkcji glikogenu i dwuwęglanów, które to wlasnie sluza jako bufor przeciwdziałający kwasicy będącej istotnym elementem np. wstrzasu kardiogennego

KOLOIDY

• Wodne roztwory substancji wielkocząsteczkowych, najczęściej polimerow glukozy lub pochodnych zelatyny

• W przeciwieństwie do krystaloidow

• Pozostaja dłużej w osoczu, nie przechodząc szybko do tkanek

• Lepiej uzupełniają straty osocza

• Są droższe

• Wszystkie mogą powodowac reakcje uczuleniowe ze wstrzasem anafilaktycznym włącznie

• Niektóre upośledzają krzepniecie(dekstrany) lub mogą utrudniac oznaczenie grup krwi

• Preparaty:

• Dekstrany:

• Wytwarzane przez bakterie Leuconostoc mesenterioides z roztworow zawierających sacharoze

• Preparaty z roznymi wielkościami czasteczek: Dekstran 40(40000Da), Dekstran 70(70000Da)

• Dekstrany podaje się w pozniejszych fazach wstrzasu

• Poprawia się szczególnie we wstrząsie przeplyw w mikrokrazeniu, agregaty z krwinek czerwonych zostaja rozpuszczone, zmniejsza się lepkość krwi

• Przy większych dawkach może dojsc do zaburzen krzepniecia

• Czasteczki >50000( Dekstran 50) najpierw musza być rozłożone by moc być wydalone przez nerki

• Skrobia Hydroksyetylowana (HES)

• Podobne właściwości co dekstran, tylko mniejszy wpływ na układ krzepniecia i rzadsze ale za to ciezsze reakcje anafilaktyczne

• Nie przeszkadza w oznaczaniu grup krwi

• Żelatyna

• Albuminy

W lecznictwie krew stosowana jest w postaci preparatow krwiozastępczych;

• Krew pelna

• Masa erytrocytarna

• Świeżo mrozone osocze- wstrzasy naczyniowe

• „Sztuczna krew”-Flucosol DA( 20% roztwor) + komora hiperbaryczna + tlen przez maske ( podajemy gdy nie ma grup krwi)

Krystaloidy czy koloidy podajemy gdy utrata krwi jest mniejsza niż 2l. Przy większej utracie trzeba podac plyny które transportuja tlen takie jak krew pelna.

2