POBIERANIE I ODDAWANIE WODY PRZEZ KOMÓRKĘ ROŚLINNĄ:

- PĘCZNIENIE

- DYFUZJA

- OSMOZA

PĘCZNIENIE: ( imbicja) zjawisko uwadniania (hydratacji) koloidów hydrofilowych w efekcie uwadniania cząstek koloidowych zwiększa się odległość pomiędzy nimi i tym samym zwiększa się objętość pęczniejącego ciała lub substancji.

Podczas oddawania wody przez koloidy zachodzi zjawisko odwrotne- zmniejsza się odległość pomiędzy cząstkami i zmniejsza się objętość.

Wysuszone koloidy posiadają znaczny zasób energii potencjalnej dlatego pierwsze porcje wody mogą wchłaniać z siłą przekraczającą nawet 1000 atmosfer; uwalnia się przy tym energia kinetyczna lub ciepło.

Na szybkość pęcznienia w znacznym stopniu wpływa temp, podwyższenie temp wpływa na zwiększenie szybkości pęcznienia, jednak nie ma wpływu na stopień pęcznienia, czyli maksymalną ilość jaką mogą przyłączyć cząstki koloidowe.

Pęcznieniu podlegają występujące w komórce koloidy hydrofilowe, takie jak celuloza, pektyny, hemiceluloza, skrobia, niektóre białka.

Cząsteczki wody dyfundują pomiędzy micele koloidów, rozsuwają je, a zatem zwiększają nie tylko masę, ale i objętość.

Siły ssące pęczniejących koloidów mogą osiągać ogromne wartości, zwłaszcza jeżeli koloid został w wysokim stopniu odwodniony.

DYFUZJA- zjawisko samorzutnego przemieszczania się cząsteczek jednej substancji względem cząsteczki drugiej substancji w obrębie danej fazy i w kierunku spadku (gradientu) stężenia. Dyfuzja jest wynikiem ruchów molekularno-kinetycznych, a jej następstwem jest równomierne rozmieszczenie cząsteczek w obrębie danej fazy.

Szybkość dyfuzji- jest uzależniona w głównej mierze od gęstości ośrodka ( odległość pomiędzy cząsteczkami), najszybciej zachodzi w gazach, wolniej w cieczach, a najwolniej w ciałach stałych.

W ośrodku o tej samej gęstości szybkość dyfuzji zależy od temperatury i wielkości cząsteczek. Temperatura decyduje o energii kinetycznej cząsteczek i tym samym o szybkości ich poruszania.

Szybkość poruszania się cząsteczek zależy również od ich wielkości i stopnia ich uwodnienia: większe cząsteczki ( o większej średnicy) są mniej ruchliwe.

OSMOZA- jest rodzajem ograniczonej dyfuzji.

Zjawisko to polega na dyfuzji cząsteczek wody przez błony oddzielające roztwory o różnym potencjale osmotycznym.

Cząsteczki wody dyfundują z roztworu o wyższym potencjale chemicznym wody do roztworu o niższym potencjale chemicznym wody lub inaczej roztworu o niższym potencjale osmotycznym do roztworu o wyższym potencjale osmotycznym.

Wszystkie substancje, które rozpuszczają się w wodzie, tworzą roztwory rzeczywiste, są osmotycznie czynne, zatem każdy roztwór rzeczywisty posiada pewien ściśle określony potencjał osmotyczny