Bitwa pod Grunwaldem Jana Matejki- analiza

podręcznik, str. 100-101

1. Powstanie obrazu:

1. długie przygotowania do pracy malarskiej:

- analiza kroniki Jana Długosza, kroniki Marcina Bielskiego

- współpraca z historykami ( specjalistami dziedziny wojskowości XV- wiecznej )

- pobyt na polach grunwaldzkich ( szkice terenu)

- praca nad obrazem 1875-1879

- rozmiary płótna: 426 cm wysokości i 987 cm szerokości

2. Bitwa pod Grunwaldem Jana Matejki arcydziełem „ku pokrzepieniu serc” rodaków żyjących pod zaborami - tzw. malarstwo historyczne, nawiązanie do wspaniałych wydarzeń z dziejów Ojczyzny, by podnieść na duchu naród pod zaborami, bardzo często nie dbało o wiarygodność historyczną

1. symbolika obrazu:

- postać św. Stanisława nad polem bitwy, patrona Polski

- wielkiego mistrza krzyżackiego Ulricha von Jungingena atakują chłopi Polak i Litwin, ten drugi włócznią św. Maurycego ( przekazaną Bolesławowi Chrobremu na zjeździe gnieźnieńskim przez cesarza Ottona III), który był symbolem Rzeszy Niemieckiej i patronem akcji misyjnych.

b. najważniejsze elementy obrazu:

• postać króla Władysława Jagiełły, który nie brał udział w bitwie, dowodził nią z pagórka

• postać księcia Witolda- centralna postać obrazu, obrany w czerwony żupan, bez zbroi, unosi miecz i tarczę w geście triumfu

• postać wielkiego mistrza krzyżackiego Ulricha von Jungingena, który odpiera atak dwóch piechur. Jeden z nich trzyma w ręku włócznię św. Maurycego

• postać komtura Świecia Henryka von Plauen, który w rzeczywistości nie brał udziału w bitwie i dowodził obroną Malborka

• postacie słynnych polskich rycerzy epoki: Zawisza Czarny i Zyndram z Maszkowic

3. Losy obrazu:

1. obraz w roku 1880 był wystawiany w Paryżu

2. od roku 1902 płótno w warszawskiej Zachęcie

3. w okresie I wojny światowej przechowywane w muzeum w Moskwie

4. powrót do kraju płótna w roku 1922 - muzeum w Warszawie

5. bezskuteczne poszukiwania obrazu w okresie okupacji przez hitlerowców( wyznaczyli nawet nagrodę)- prof. Władysław Woyda pracownik muzeum ukrył płótno przewiezione z Warszawy do Lublina ( zostało zakopane)

6. ekspozycja obrazu w Muzeum Narodowym w Warszawie, obecnie poddany konserwacji, w zastępstwie w muzeum można podziwiać obraz w 3 D