Za cele strategiczne polityki bezpieczeństwa prowadzonej przez władze i Rzeczypospolitej można uznać:

• Utrzymanie nominalnej suwerenności państwa polskiego przy równoczesnym deficycie realnej niezależności politycznej (patronat mocarstw zewnętrznych towarzyszący elekcjom na tron polski, jak również procesowe panowania poszczególnych władców zwłaszcza w XVIII wieku)

• Powiększacie własnego potencjału militarnego, czego nieudanymi próbami były kolejne formy rekrutacji i systemu jej finansowania armii.

• Umacnianie międzynarodowej pozycji państwa polskiego- mimo spektakularnych sukcesów militarnych (Orsza, Kircholm, Wiedeń) - przy równoczesnej elekcyjności władców i sukcesywnie rosnących wpływach mocarstw sąsiednich w wewnętrzne sprawy polski, nie mogło przynieść zakładanych efektów.

Efektywność polityki bezpieczeństwa omawianego okresu mimo pewnych sukcesów natury militarnej w wymiarze strategicznym- stopniowo spadała. Do jej istotniejszych przejawów należy

• Sukcesywne ograniczanie suwerenności państwa poprzez utratę jego kolejnych terytoriów;

• Doraźność i koniunkturalizm zagranicznego wymiaru polityki bezpieczeństwa Rzeczypospolitej będące następstwem elekcyjnego charakteru władzy królewskiej.

• Nieskuteczność trwałych sojuszy o wymiarze strategicznym (limitowanych w czasie przez panowania poszczególnych władców)

• Stopniowa utrata realnych atrybutów centralnej władzy państwowej (królewskiej) na rzecz szlachty i magnaterii, co znacząco osłabiło bezpieczeństwo państwa polskiego zarówno w wymiarze zewnętrznym jak i wewnętrznym

• Rosnące zacofanie gospodarcze całego kraju będące jednym z kosztów utrzymania przywilejów szlacheckich

Zdaniem jednego z największych autorytetów w dziedzinie strategii -Karlavon Clausewitza - jedną z zasadniczych przyczyn upadku rzeczpospolitej pod koniec XVIII w. był:

BRAK JEJ WŁASNEJ STRATEGII PAŃSTWOWEJ W OBSZARZE BEZPIECZEŃSTWA… !

Szerzejzob. C. von Clausewitz, O wojnie, Lublin 1995, s. 448-450.

MIEJSCE POLSKI W POWERSALSKIEJ Europie w latach 1919-1939

Wojciech Roszkowki (Andrzej Albert), Historia polski przeczytać na temat 1 wojny światowej

SPRAWA POLSKA NA ZACHODZIE W 1918 R.

OŚWIDCZENIE PREMIERA BRYTYJSKIEGO Davida Lloyd George'a z 5 stycznia 1918 r. że niepodległa Polska stanowi „konieczność dla bytu Europy Zachodniej”

8 stycznia 1918 r. - WYGŁOSZENIE 14-punktowego ORĘDZIA PRZEZ PREZYDENTA USA - Wilsona - pkt. 13

„… Powinno być stworzone niepodległe państwo polskie, które powinno obejmować ziemie zamieszkane przez ludność bezsprzecznie polską, mieć zapewniony wolny i bezpieczny dostęp do morza; jego niezawisłość polityczna i całość terytorialna winna być zagwarantowana układem międzynarodowym”

Po utracie sojuszu rosyjskiego państwa Ententy prowadziły tajne rokowania z Austro-Węgrami, ofiarując im ziemie polskie sprzed 1772 r. w zamian za wystąpienie z sojuszu z Niemcami- fiasko rozmów.

3 czerwca 1918 r. rządy państw Ententy ponownie WYPOWIEDZIAŁY SIĘ ZA NIEPODLEGŁOŚCIĄ POLSKI.

SKUTKI I WOJNY ŚWIATOWEJ (27 lipca 1914- 11 listopada 1918)

Polityczne:

• Zmiana relacji między państwami europejskimi a resztą świata;

• Zmniejszenie roli europy w świecie;

• Rozpad Austro-Węgier, rozbiór Turcji, ograniczenie obszaru Rosji, osłabienie pozycji Niemiec;

• Utworzenie nowych Państw (Austrii, Czechosłowacji*, Estonii, Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców- później Jugosławia, Litwy) Finlandii, Łotwy;

• Przewrócenie państwowości Polski, Węgier.

Gospodarcze:

• Zubożenie państw prowadzących wojnę (bogacenie się państw pozaeuropejskich - USA (dlatego, że udzielały kredytów i Japonia);

• Rozwój nowych sposobów (technologii) produkcji i wynalazczość;

• Wzrost własnej produkcji (wojennej);

• Wzrost importu;

• Zadłużenia walczących państw.

SKUTKI SPOŁECZNE I WOJNY ŚWIATOWEJ

W wojnie udział wzięło 70 mln ludzi- zginęło około 10 mln

• FRUSTRACJA szerokich mas ludności państw biorących udział w wojnie;

• UPADEK AUTORYTETU państwa, wyznań i kościołów;

• Problem przetrwania milionów JEŃCÓW WOJENNYCH;

• Problem OSIEDLANIA SIĘ I PRACY MILIONÓW UCHODŹCÓW w różnych regionach świata;

• Masowe BEZROBOCIE, NĘDZA I GŁÓD;

• POGORSZENIE SIĘ SYTUACJI MATERIALNEJ najuboższych grup społecznych;

• Rozszerzanie się idei i programów ANARCHISTYCZNYCH I SOCJALISTYCZNYCH;

• Brak poszanowania WŁASNOŚCI PRYWATNEJ.

Konferencja pokojowa w Paryżu

(18 stycznia 1918 r.)

Z UDZIAŁEM 26 ZWYCIĘSKICH PAŃSTW

TRAKTAT POKOJOWY Z NIEMACAMI

(28 czerwca 1919 r.) POSTANOWIENIA:

• Obciążenie Niemiec odpowiedzialnością za wybuch wojny;

• Konieczność płacenia państwom poszkodowanym odszkodowania - REPARACJI WOJENNYCH;

• Niemcy zostają rozbrojone ( 100 tys., bez ciężkiej broni);

• Utrata kolonii i znacznych obszarów w europie ( na rzecz Czechosłowacji, Francji i Polski);

• GDAŃSK - status wolnego miasta;

• Zapowiedź plebiscytów na terenach niejednolitych narodowo;

• Zneutralizowany pas na pograniczu z Francją;

• Zagłębie Sarry odłączone od Rzeszy - po 15 latach - plebiscyt.