FARMAKOTERAP
IA
choroby wrzodowej
żołądka i XII-cy
FARMAKOTERAP
IA
choroby wrzodowej
żołądka i XII-cy
Budowa i funkcja
żołądka
funkcje
magazyn pokarmu
odkażanie pokarmu przy
pomocy HCl (150
mM,1-0.5%)
trawienie - komórki
główne -
pepsyna i lipaza
żołądkowa
resorpcja niektórych
substancji
np.H2O i
alkohol
produkcja czynnika
wewnętrznego
Castle'a
Choroba wrzodowa
Objawy kliniczne
- nawracający
ból
w
nadbrzuszu
- bolesność
uciskowa
- zgaga
- nudności,
wymioty
- wzdęcie
Czynniki
prowokujące
nadużywanie
alkoholu,
kawy, przypraw,
nikotyny
przyjmowanie GS,
NLPZ
predyspozycje
genetyczne
Choroba wrzodowa
Czynniki obronne
- prawidłowa regulacja
wydzielania kwasu solnego
i pepsyny
- sok żołądkowy o
prawidłowym
składzie
- wydzielanie HCO3-
- odpowiednie stężenie
endogennych
prostaglandyn w błonie
śluzowej żołądka (odnowa
błony,
unaczynienie)
- działanie naskórkowego
czynnika
wzrostu EGF
- prawidłowe krążenie w
śluzówce
Czynniki
agresji:
wysokie stężenie
jonów H+ w
świetle żołądka
aktywność pepsyn
żołądkowych
zarzucanie żółci
do
żołądka
zakażenie H. pylori
Choroba wrzodowa
Powikłania
stały ból
fusowate lub krwawe wymioty
dysfagia, stenoza odźwiernika
biegunka,
krwawienie z odbytu,
utrata masy ciała, wyniszczenie
limfadenopatia
hepatomegalia, żółtaczka
niedokrwistość
Regulacja wydzielania
soku żołądkowego
faza głodowa - 20 %
stymulowana widokiem, zapachem, żuciem,
połykaniem
f
aza żołądkowa – 70 %
stymulowana bodźcami mechanicznymi i
chemicznymi
pokarmu
f
aza jelitowa
stymulowana przez produkty hydrolizy
białek
i rozciągnięcie jelita
Regulacja wydzielania
soku żołądkowego
nerwowa
– ukł. przywspółczulny
ACh
hormonalna
– kom. endokrynne
APUD
gastryna, 5-HT,
somatostatyna, motylina
histamina
– kom. tuczne bł.
śluzowej
żołądka
pokarm
– produkty hydrolizy
białek
Komórka okładzinowa
wydzielanie H+
Leki wpływające na
wydzielanie
kwasu
solnego
inhibitory pompy protonowej
=
IPP
omeprazol, pantoprazol, lanzoprazol,
rabeprazol
blokery rec. H2
cymetydyna, ranitydyna, famotydyna
bloker rec. M
-
pirenzepina
blokery rec. G
-
proglumid
Leki wspomagające
leczenie
stanu zapalnego górnego
odcinka przewodu
pokarmowego
Leki osłaniające
4 x dziennie
koloidalny cytrynian bizmutawy
sukralfat
śluzy roślinne – lukrecja, malwa,
len, zboża
Leki neutralizujące
związki glinu i magnezu
Analogi prostaglandyny E
mizoprostol 4 x 0,2 mg
Leki wspomagające leczenie
choroby wrzodowej żołądka
i XII-cy
uspokajająco - p/lękowe
alprazolam, medazepam
p/depresyjne z komponentą
p/lękową
opipramol, tianeptyna, SSRI
ziołowe leki uspakajające
Leczenie zakażenia H.
pylori
-laktamy –
amoksycylina
1,0 2 x/d lub
0,5 3x/d
makrolidy –
klarytromycyna
0,25 2 x/d lub
0,5 3x/d
nitroimidazole -
metronidazol
0,5 2 x/d
tynidazol
0,5 2 x/d
tetracykliny –
doksycyklina
0,1 2 x /d
tetracyklina
0,5 4 x/d
eradykacja
- po 7 dniach usunięcie Hp. z p.
pokarmowego
ewakuacja
- jest skuteczna, jeśli 4 tyg. po
leczeniu
test
ujemny (
nie stwierdzając obecności
Hp.)
Schematy eradykacji
Hp.
Ia - 7 dni, w przypadku nawrotów
10-14 dni
amoksycylina + klarytromycyna +
IPP
Ib – jw.
klarytromycyna + metronidazol +
IPP
II – jw..
koloidalny cytrynian bizmutawy
4 x 2 tabl.
+ tetracyklina 4 x 0,5 /
doksycyklina 2 x 0,1
+ metronidazol + IPP
Inhibitory pompy
protonowej
objawy dz.
hamowanie wydzielania jonu wodorowego
z kom. okładzinowej w fazie podstawowego
i stymulowanego wydzielania
wskazania
choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy
profilaktycznie podczas stosowania GS i
NLPZ
Inhibitory pompy
protonowej
omeprazol 10; 20 mg (C)
lansoprazol 15; 30 mg (B) 2x/dobę
doustnie
pantoprazol 20; 40 mg (B) poza
posiłkami
rabeprazol 10; 20 mg (B)
esomeprazol
iv – omeprazol, pantoprazol,
esomeprazol
Inhibitory pompy
protonowej
dz. niepożądane
często
bóle i zawroty głowy
, bóle brzucha,
mniej często
, zaburzenia snu,
równowagi
reakcje alergiczne
rzadko
suchość błon śluzowych , zapalenie przewodu
pokarmowego
reakcje alergiczne i fotoalergiczne
bóle mięśni i stawów
Inhibitory pompy
protonowej
przeciwwskazania
nadwrażliwość lub nietolerancja
I trymestr ciąży, później b. ostrożnie
laktacja
ostrożnie
interakcje farmakokinetyczne -
omeprazol
Leki blokujące rec. H2
objawy dz.
hamowanie podstawowego i
stymulowanego
wydzielania kwasu
solnego
wskazania
* choroba wrzodowa XII-cy - 1x
przed snem
* choroba wrzodowa żołądka -
jw
* Z. Zollingera-Ellisona - co 6
godz. 1-2 tabl.
* refluks żołądkowo-przełykowy
* inne choroby wywołane
nadmiernym
wydzielaniem kw. solnego
Leki blokujące rec. H2
dawkowanie indywidualne, wg.
wskazań
- w chorobie wrzodowej
leczenie
nie powinno przekraczać 8
tyg.
cymetydyna tabl. 0,2 amp. 0,2
ranitydyna tabl. 0,15; 0,3;
syrop; amp. 0,05
famotydyna tabl. 20mg; 40mg
amp. 0,02
Leki blokujące rec. H2
dz. niepożądane
bóle głowy, zmęczenie
suchość w ustach, brak łaknienia
rzadko biegunka, wymioty, wzdęcia
reakcje skórne
hamowanie CYP zwolnienie metabolizmu
leków –
cymetydyna, słabiej ranitydyna
środki ostrożnośći !!!
wykluczyć przed rozpoczęciem terapii
nowotwór żołądka
przedłużona terapia tylko pod kontrolą
lekarską
nie podawać w czasie ciąży i laktacji
Koloidalny cytrynian
bizmutawy
tabl. powlekane 4 x 0,12
działanie
osłaniające - z białek wysięku tworzy osłonę
nad nadżęrką lub wrzodem
odkażające – niszczenie m/i H.pylori
stymuluje ziarninowanie, bliznowacenie
i gojenie wrzodu
dz. niepożądane
nudności, wymioty, ciemne stolce, zaciemnienie
języka, zębów
p/wskazania
nadwrażliwość, niewydolność nerek, ciąża
nie pić mleka, nie spożywać białek, Ca2+, Mg2+
Leki neutralizujące
węglan sodu i wapnia
p/wsk. –
wzdęcia, reakcja wydzielania H+ „z odbicia”
związki glinu koloidalne
–
wodorotlenek,
węglan,
hydroksyaminooctan, glicynian
działają wolniej, pH do 3 – 4,5, powodują zaparcia
związki magnezu
–
węglan, tlenek, trójkrzemian,
wodorotlenek
działają wolniej, pH do 3 – 5, działają
przeczyszczająco
związki glinowo-magnezowe
–
dz. długo, pH
3,5 - 4
hydrotalcyt
,
magaldrat
dziękuję za
uwagę