Tężec
Łać. Tetanus
Niem. Starkkrampf
Ang. lockjaw
Tężec
Łać. Tetanus
Niem. Starkkrampf
Ang. lockjaw
Tężec
łać. Tetanus
niem. Starkkrampf
ang. Lockjaw
Jest to ostra i zwykle o ciężkim
przebiegu choroba zakaźna i niezaraźliwa
egzotoksyny (o charakterze neurotoksyn)
Tężec
Tężec występuje na całym świecie.
Zasięg geograficzny laseczki tężca
obejmuje regiony o ciepłym i umiarkwanym
klimacie, gdzie znajdują się gleby bogate w
substancje organiczne.
Przeżywalność w glebie warunkuje odczyn
gleby I wilgotność powietrza.
Tężec
Zwierzęciem najczęściej chorującym na
tężec jest
koń, który jest też naturalnym nosicielem
Inne zwierzęta, jak choćby psy, koty,
bydło i świnie są mniej wrażliwe.
Podatny na zakażenie jest człowiek
. Wskaźnik zachorowalości w Europie wynsi
0,5/100000, a w Afryce 28/100000. W
Polsce w 1999 roku zarejestrowano 21, a w
2000 14 zachorowań na
Tężec
orzęsiona laseczka wytwarzająca
umieszczone na końcach laseczki.
Kolonie Clostridium tetani przypominają
wyglądem splot nici.
Rozwój drobnoustroju możliwy jest tylko
dzięki wytworzeniu środowiska o niskim Eh.
Tężec
Niskie Eh powoduje uwolnienie
tetanospazminy zewnątrzkomórkowej.
Następnie depolimeryzacja tej czsteczki
uaktywnia jej działanie biologiczne
Tężec
W miejscu wniknięcia -
zranieniu lub skaleczeniu, następuje proces
drobnoustrojami tlenowymi, które zużywając
tlen wytworzą warunki korzystne do rozwoj
u laseczek tężca.
Odmianę staanowi tężec skrytogenny.
Tężec
W wyniku zakażenia powstała toksyna
wiązana jest przez gangliozydy w
komórkach nerwowych – fenomen
Wassermana-Takaki.
Toksyna po osiągnięciu zakończeń
nerwowych –
aksionami alfa przechodzi do –
gałązeki brzusznych rogów brzusznych
rdzenia kręgowego, gdzie jest kumulowana
i wyzwala dwa przeciwstawne mechanizmy
działania.
Tężec
Tetanospazmina wędruje do zakończeń
presynaptycznych, gdzie blokuje uwalnianie
inhibitorów neuroprzekaźnikowych -
Tężec
Okres inkubacji zależny jest od
bramy wajścia I od 1-2 dni do kilku
tygodni.
Przy zakażeniu kończyn okres
inkubacji wynosi ok 10 dni.
Im krótszy okres inkubacji tym
cięższy przebieg.
Wyznacznikiem orjentacyjnym
prognozy klinicznej jest tzw. czas
przedprężeniowy.
Tężec
Piersze objawy są nietypowe.
Z rozwinięta postacią
charakterystyczną cechą jest
sztywność mięśni szkieletowych
(tężec uogólniony – tetanus
splanchnicus, tetanus
descendens). Możemy także
wyróżnić sztywność części mięśni
(tetanus partialis, tetanus
ascendens).
Obawy najsilniej wyraż koń a
najsłabiej przeżuwacz.
Tężec
Możemy wyróżnić 4 formy
kliniczne:
Lekki
Średni
Ciężki
Piorunujący
Rokowanie z reguły jest złe ze
względu na wysoką śmiertelnść.
Tężec
Rozpoznanie:
objawy,
przebieg kliniczny,
wartość diagnostyczną ma
określenie poziomu
keratofosfokinazy we krwi,
izolacja C. tetani jest trudna i
zwykle nie wykonywana.
Tężec
Diagnostyka różnicowa:
Tężec
Leczenie:
Polega na zahamowaniu
namnażania drobnoustroju w ranie
i wstrzymanie rozwoju toksyny,
bądź jej neutralizacja w stanie
wolnym lub związanym.
Tężec
Profilaktyka
Ograniczenie wpływu czyników
predysponujących, przestrzeganie
zasad aseptyki,
antybiotykoprofilaktyka.
Stosowanie surowicy
antytoksycznej.
Stosowanie anatoksyny.