Prowadzenie działalności gospodarczej przez osoby zagraniczne

Ustanie bytu prawnego

przedsiębiorcy

(przekształcenie

przedsiębiorcy – uwagi

ogólne, likwidacja, upadłość

przedsiębiorcy)

Adresat ustawy

• Przepisy

ustawy

stosuje

się

dłużników  będących  przedsiębiorcami,
jeżeli  ustawa  nie  stanowi  inaczej,  czyli
do  osób  fizycznych,  osób  prawnych,
jednostek

organizacyjnych

nieposiadających      osobowości
prawnej,   którym   ustawa   przyznaje
zdolność   prawną,   jeżeli prowadzą we
własnym

imieniu

działalność

gospodarczą lub zawodową (art.5 ust 1 i
2).

Wyłączenie upadłości

• Nie można ogłosić upadłości: Skarbu

Państwa,

jednostek

samorządu

terytorialnego,

publicznych

samodzielnych      zakładów      opieki
zdrowotnej,      instytucji      i      osób
prawnych  utworzonych     w     drodze
ustawy      oraz      utworzonych      w
wykonaniu      obowiązku      nałożonego
ustawą  (NBP,  Lasy  Państwowe,  PLL
„LOT”, PKP itp.) (art.  6 ustawy).

Dłużnik niewypłacalny

• Upadłość ogłasza się w stosunku do dłużników,

który stał się niewypłacalny (art. 10).

• Dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje

swoich wymagalnych zobowiązań (art. 11 ust 1)
z tym, że dłużnika będącego osobą prawną albo
jednostką

organizacyjną

nieposiadającą

osobowości      prawnej,      której      odrębna
ustawa   przyznaje   zdolność   prawną,   uważa
  się   za niewypłacalnego także wtedy gdy jego
zobowiązania przekroczą wartość jego majątku,
nawet  wówczas  gdy  na  bieżąco  reguluje  te
zobowiązania (art. 11 ust 2).

Oddalenie wniosku

• Sąd może oddalić wniosek o ogłoszenie

upadłości,      jeżeli      opóźnienie      w      wykonaniu
zobowiązań   nie   przekracza   trzech   miesięcy,   a
suma   niewykonanych   zobowiązań   nie przekracza
10  %  wartości  bilansowej  przedsiębiorstwa  dłużnika
(art. 12 ust 1) z tym, że przepisu ust 1 nie stosuje się
jeżeli  niewykonanie  zobowiązań  ma  charakter  trwały
albo  gdy  oddalenie  wniosku  może  spowodować
pokrzywdzenie wierzycieli (ust 2).

• Mimo zaistnienia przesłanek upadłości sąd oddali

wniosek  o  ogłoszenie  upadłości,  jeżeli      majątek
niewypłacalnego      dłużnika      nie      wystarcza      na
zaspokojenie   kosztów postępowania (art. 13 ust 1).

Oddalenie wniosku

• Sąd może oddalić wniosek w razie

stwierdzenia,  że  majątek  dłużnika  jest
obciążony  hipoteką,      zastawem,
zastawem   rejestrowym,   zastawem
skarbowym   w   takim   stopniu,   że
pozostały  majątek  nie  wystarczy  na
zaspokojenie  kosztów  postępowania
(art. 13 ust 2).

Rodzaje upadłości

• Postępowanie upadłościowe przewiduje

następujące rodzaje upadłości:

- Upadłość obejmująca likwidację majątku

upadłego

- Upadłość z możliwością zawarcia układu

z pozbawieniem dłużnika zarządu
majątkiem

- Upadłość z możliwością zawarcia układu

z pozostawieniem dłużnikowi prawa
zarządu majątku

Postępowanie układowe

• Postępowanie układowe stosuje się, gdy zostanie

uprawdopodobnione, że w drodze układu
wierzyciele zostaną zaspokojeni w wyższym
stopniu,

niż

zostaliby

zaspokojeni

przeprowadzeniu postępowania upadłościowego
obejmującego likwidację majątku dłużnika (art.
14 ust 1).

• Postępowania upadłościowego nie prowadzi

się, gdy z uwagi na dotychczasowe
zachowanie dłużnika nie ma pewności, że układ
będzie wykonany, chyba że propozycje układowe
przewidują układ likwidacyjny (art. 14 ust 2).

Badanie wniosku

• Wniosek o ogłoszenie upadłości składa się do sądu

   rejonowego,   gospodarczego, właściwego   dla   położenia
    zakładu      głównego      dłużnika.      Sąd      bada      najpierw
wniosek   pod względem   formalno-prawnym   a   następnie
    rozpatruje      jego      zasadność      merytoryczną      na
posiedzeniu  niejawnym  lub  na  rozprawie.  Postanowieniu
upadłości  sąd  wydaje  w  terminie  dwóch  miesięcy  od  daty
złożenia  wniosku.  Sąd  może  dopuścić  dowód  z  opinii
biegłego  w  celu  zbadania  stanu  przedsiębiorstwa  oraz
zachowania terminu do złożenia wniosku. Jeżeli   są   widzi
możliwość      zawarcia      układu      zwołuje      wstępne
zgromadzenie  wierzycieli,  które  wypowiada  się  co  do
dalszego

postępowania,

wybiera

radę

wierzycieli,

wypowiada się co do osoby syndyka, nadzorcy sądowego
lub zarządcy.

Zabezpieczenie majątku

• Po złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości

przez      dłużnika      sąd      niezwłocznie  dokonuje
zabezpieczenia            jego      majątku      przez
ustanowienie      tymczasowego      nadzoru  sądowego.
Jeżeli  dłużnik  nie  wykonuje  poleceń  tymczasowego
nadzoru lub istnieje obawa, że ukrywał swój majątek
lub  inaczej  działał  na  szkodę  wierzycieli,  sąd
wyznacza  zarządcę  tymczasowego,  kontrolującego
czynności dłużnika przekraczającego zwykły zarząd.

• Wniosek o ogłoszenie upadłości ma inną treść gdy

składa go dłużnik a inną treść, gdy składa wierzyciel
lub wspólnicy, likwidator, organ założycielski itp.

Wniosek dłużnika

• Obowiązek złożenia wniosku ma dłużnik w ciągu dwóch

tygodni  od  dnia,  w  którym  wystąpiła      podstawa      do
ogłoszenia   upadłości.   Jeżeli   dłużnikiem   jest   osoba
prawna      lub  jednostka  posiadająca  zdolność  prawną,
obowiązek powyższy spoczywa na każdym, kto ma prawo
ją  reprezentować,  pod  rygorem  odpowiedzialności  za
szkodę wyrządzoną wskutek niezgłoszenia   wniosku   w
terminie.

• Wniosek zgodnie z treścią art. 22 musi zawierać:
• oznaczenie dłużnika, oznaczenie miejsca w którym

znajduje  się  przedsiębiorstwo  lub  inny  majątek
dłużnika,          wskazanie          okoliczności,          które
uzasadniają          wniosek          i          ich  uprawdopodobnienie
(art. 22) oraz ew. propozycje układowe (art.24).

Postanowienie o upadłości

• Uwzględniając wniosek o ogłoszeniu upadłości

sąd wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości w
którym (art. 51) wymienia dłużnika, określa sposób
prowadzenia

postępowania,

określa

zakres

sprawozdania  zarządu  przez  upadłego  jeżeli  jest
możliwość zawarcia układu, wzywa wierzycieli upadłego
do zgłoszenia wierzytelności w terminie 1-3 miesięcy,
wzywa   osoby   którym   służą   prawa   i   roszczenia
osobiste      do      dłużnika      na  nieruchomości  do  ich
zgłoszenia w terminie 1-3 miesięcy, wyznacza sędziego-
komisarza  oraz  syndyka  albo  nadzorcę  sądowego  i
zarządce  (gdy  układ).  Ogłoszeniu  o  upadłości
upublicznia  się  w  Monitorze  Sądowym  i  Gospodarczym
oraz  dzienniku  o  zasięgu  lokalnym.  O  ogłoszeniu
upadłości zawiadamia się izbę skarbowa i ZUS.

Majątek upadłego

• Upadły przede wszystkim w razie likwidacji jego

majątku      ma      obowiązek      jego  wydania  (to  samo
członek  organu  osoby  prawnej)  syndykowi,  a  w  razie
układu  udzielać  sędziemu-  komisarzowi  i  nadzorcy
wszelkich wyjaśnień.

• Z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje

się masą upadłości. Nie wchodzi do   masy   upadłości
(art.   63)   mienie   wyłączone   z   egzekucji   według
przepisów      kodeksu  cywilnego,      wynagrodzenia      za
pracę      upadłego      w      części      nie      podlegającej
zajęciu,      mienie  wyłączone  uchwałą  zgromadzenia
wierzycieli, nieściągalne wierzytelności oraz niezbywalne
ruchomości wyłączone przez sędziego – komisarza.

• Majątek ustala się przez spis inwentarza i oszacowanie.

Majątek upadłego

• Domniemywa się, że rzeczy znajdują się

posiadaniu

upadłego

dniu

ogłoszenia  upadłości  należą  do  majątku
upadłego  –  jest  to  domniemanie
wzruszalne  i  można  uzyskać  wyłączeniu
postanowieniem  sędziego  –  komisarza,
które jest zaskarżone do sądu.

• Ogłoszenie

upadłości

powoduje

niemożność

obciążania

majątku

hipoteką i ustawami (art. 81).

Zakończenie postępowania

• Postępowanie upadłościowe kończy się:
- Zawarciem układu (art. 267-305)
- Likwidacją masy upadłości i podziałem

funduszy (art. 335-337)

- Umorzeniem postępowania, gdy nie dochodzi

do  zaspokojenia  wierzycieli  (art.  361-367)  z
tym, że sąd może orzec o umorzeniu w całości
lub w części  zobowiązań upadłego,  które nie
zostały   zaspokojone,   jeżeli   upadły   jest
osoba      fizyczną      i      zachodziły      wyjątkowe
okoliczności niezależnych od niego (art. 369).

Zakończenie dziaalności

• W przypadku indywidualnie prowadzonej działalności

sytuacja jest najprostsza - decyzja należy do
przedsiębiorcy, który składa wniosek o wykreślenie z
ewidencji działalności gospodarczej.

• Jeśli chodzi o spółkę cywilną, wniosek o wykreślenie

powinien złożyć każdy wspólnik w swoim imieniu.

• Natomiast sytuacja spółek posiadających osobowość

prawną

jest

odmienna

–

likwidacja

jest

konsekwencją rozwiązania stosunku spółki, która
dokonuje

się

odrębnym

postępowaniem

likwidacyjnym mającym na celu spieniężenie
majątku spółki i zakończenia działalności

zakończenie

Czynności, które powinien podjąć podatnik zgłaszając likwidację działalności

gospodarczej w urzędzie skarbowym:

1) złożyć odpowiedni formularz zgłoszenia aktualizacyjnego (NIP-3 dla osób fizycznych i
NIP-2 dla osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nie mających osobowości
prawnej będących podatnikiem lub płatnikiem)

2) do zgłoszenia aktualizacyjnego dotyczącego likwidacji działalności gospodarczej
należy dołączyć urzędowo poświadczone (upoważniony pracownik US przyjmujący
zgłoszenie dokonuje poświadczenia za zgodność z przedstawionymi dokumentami) kopie
dokumentów potwierdzające likwidację:

• w przypadku osób fizycznych oraz spółek osobowych; wykreślenie z ewidencji
działalności gospodarczej wszystkich wspólników, aneksu dotyczącego rozwiązania
umowy spółki osobowej, zaświadczenie o wykreśleniu numeru REGON,
• w przypadku spółek które posiadają wpisy do rejestrów, stosowne wykreślenia bądź
likwidacje dokonane w tych rejestrach, zaświadczenie o wykreśleniu numeru REGON

3) w momencie dokonywania likwidacji do w/w zgłoszenia należy również dołączyć:
• wypełniony druk VAT-Z, jeżeli podmiot był zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT -
zgłoszenie to stanowi dla naczelnika urzędu skarbowego podstawę do wykreślenia
podatnika z rejestru jako podatnika VAT,
• wypełniony druk NIP-D - informację o wystąpieniu wspólników ze spółek osobowych.

Definicja osoby zagranicznej i
przedsiębiorcy zagranicznego

• 2) osoba zagraniczna:

a) osobę fizyczną nieposiadającą obywatelstwa

polskiego,

    b)    osobę prawną z siedzibą za granicą,

    c)    jednostkę organizacyjną niebędącą osobą prawną

posiadającą zdolność prawną, z siedzibą za granicą;

• 3) przedsiębiorca zagraniczny - osobę zagraniczną

wykonującą działalność gospodarczą za granicą;

Kategorie podmiotów

1) Osoby zagraniczne z państw

członkowskich    Unii    Europejskiej,    państw
członkowskich  Europejskiego Porozumienia  o
Wolnym  Handlu  (EFTA)  -  stron  umowy  o
Europejskim    Obszarze    Gospodarczym    oraz
osoby  zagraniczne  z  państw  niebędących
stronami  umowy  o  Europejskim  Obszarze
Gospodarczym,  które  mogą    korzystać    ze
swobody    przedsiębiorczości    na    podstawie
umów    zawartych    przez    te    państwa    ze
Wspólnotą    Europejską    i    jej    państwami
członkowskimi

Kategorie podmiotów

2) cudzoziemcy, obywatele innych

państw niż podmioty przynależące do
EOG, którzy na mocy indywidualnych
aktów administracji wydanych przez
polskie

organy

administracji

publicznej uzyskują szczególny status
prawny, np. status uchodźcy oraz
członkowie rodzin obywateli UE

3) pozostali

Podjęcie działalności

gospodarczej

• Art.. 13 podmioty przynależące do

EOG  mogą    podejmować    i
wykonywać    działalność  gospodarczą
na  takich  samych  zasadach  jak
obywatele polscy.

• Nakaz

traktowania

narodowego

podmiotów przynależących do EOG

Podmioty traktowane jak obywatele

polscy

• Osoby fizyczne posiadające obywatelstwo

jednego z państw EOG

• Osoby prawne i pozostałe j.o.posiadające

zdolność prawną założone zgodnie z
ustawodawstwem państwa EOG i mające
statutową

siedzibę,

zarząd

główne

przedsiębiorstwo na terenie EOG

• Podmioty przynależące do innych państw niż

EOG, o ile wiążą ich stosowne umowy z UE i
jej państwami członkowskim (np. umowa
stowarzyszeniowa)

Cudzoziemcy posiadający

szczególny status prawny

Art.. 13 2. Obywatele innych państw niż wymienione w ust. 1, którzy:

  1)  posiadają w Rzeczypospolitej Polskiej:

    a)    zezwolenie na osiedlenie się,

    b)    zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich,

    c)    zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone w związku z

okolicznością,

o której mowa w art. 53 ust. 1 pkt 7, 13, 14 lub 16 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o
cudzoziemcach (Dz.U. z 2006 r. Nr 234, poz. 1694, z późn. zm.),

    d)    zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone, przybywającemu na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przebywającemu na tym terytorium w celu
połączenia z rodziną, członkowi rodziny w rozumieniu art. 53 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13
czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, osób, o których mowa w lit. a, b, e i f,

Cudzoziemcy posiadający

szczególny status prawny

e) status uchodźcy,
f) ochronę uzupełniającą,

g) zgodę na pobyt tolerowany,
h) zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony i pozostają w związku małżeńskim,

zawartym z obywatelem polskim zamieszkałym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

2)    korzystają w Rzeczypospolitej Polskiej z ochrony czasowej,

  3)    posiadają ważną Kartę Polaka,

  4)    są członkami rodziny, w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o

wjeździe na

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli

państw

członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz.U. Nr 144, poz. 1043, z 2007 r. Nr

120,

poz. 818, z 2008 r. Nr 216, poz. 1367 oraz z 2010 r. Nr 81, poz. 531), dołączającymi do

obywateli

państw, o których mowa w ust. 1, lub przebywającymi z nimi

Cudzoziemcy posiadający

szczególny status prawny

• mogą podejmować i wykonywać

działalność gospodarczą na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
na takich samych zasadach jak
obywatele polscy.

Pozostałe osoby

zagraniczne

• Art.. 13 ust. 3 mają prawo do

podejmowania

wykonywania

działalności   gospodarczej   wyłącznie
w   formie   spółki:   komandytowej,
komandytowo-akcyjnej,   z ograniczoną
odpowiedzialnością  i  akcyjnej,  a  także
do  przystępowania  do  takich  spółek
oraz  obejmowania  bądź  nabywania  ich
udziałów  lub  akcji,  o  ile  umowy
międzynarodowe nie stanowią inaczej.

Oddziały

• Art. 85
• 1. Dla wykonywania działalności gospodarczej na

terytorium RP przedsiębiorcy zagraniczni mogą, na zasadzie
wzajemności, o ile ratyfikowane umowy międzynarodowe nie
stanowią inaczej, tworzyć oddziały z siedzibą na terytorium RP

• 2. Do tworzenia oddziałów przez przedsiębiorców

zagranicznych   z państw członkowskich   Unii Europejskiej,
państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących
do  Unii Europejskiej oraz państw niebędących stronami
umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, którzy mogą
korzystać ze swobody przedsiębiorczości na podstawie umów
zawartych przez te państwa ze Wspólnotą Europejską i jej
państwami członkowskimi

Przedmiot działalności

• Art. 86
• Przedsiębiorca zagraniczny tworzący

oddział może wykonywać
działalność gospodarczą wyłącznie
w zakresie przedmiotu działalności
przedsiębiorcy zagranicznego.

Wpis do rejestru

• Art. 88
• Przedsiębiorca

zagraniczny

może

rozpocząć  działalność  w  ramach
oddziału po uzyskaniu wpisu oddziału
do  rejestru  przedsiębiorców.  Zasady
wpisu  do  rejestru  przedsiębiorców
określają  przepisy  odrębnej ustawy.

Obowiązki przedsiębiorcy

• Art. 90.
Przedsiębiorca zagraniczny, który utworzył oddział, jest

obowiązany:

1) używać do oznaczenia oddziału oryginalnej nazwy

przedsiębiorcy  zagranicznego  wraz  z przetłumaczoną  na
język    polski    nazwą    formy    prawnej    przedsiębiorcy    oraz
dodaniem wyrazów "oddział w Polsce";

2) prowadzić dla oddziału oddzielną rachunkowość w

języku polskim zgodnie z przepisami o rachunkowości;

3) zgłaszać ministrowi właściwemu do spraw gospodarki

wszelkie zmiany stanu faktycznego i prawnego

Wpis do rejestru przedstawicielstw

• Art. 96.]

1. Utworzenie przedstawicielstwa wymaga

wpisu      do      rejestru      przedstawicielstw
przedsiębiorców  zagranicznych,  zwanego  dalej
"rejestrem  przedstawicielstw",  prowadzonego
przez ministra właściwego do spraw gospodarki.

2. Wpisu do rejestru przedstawicielstw dokonuje

się na podstawie złożonego wniosku i zgodnie
z jego treścią.

Samorząd gospodarczy

• Ustawa z 22.03.1989 o rzemiośle (T.j.

Dz.U. z 2002 r. Nr 112, poz. 979 z
późn. zm)

• Ustawa z 30.05.1989 r. o

samorządzie zawodowym niektórych
podmiotów gospodarczych (Dz. U. Nr
35, poz. 194 z późn. zm.)

• Ustawa z 30.05.1989 r. o izbach

gospodarczych (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr
84, poz. 710)

Izby gospodarcze

• Izby mogą tworzyć przedsiębiorcy bez

względu na zakres ich działalności oraz
formę

organizacyjnoprawną

(branża,

region)

• Izba może być utworzona przez co

najmniej 50 przedsiębiorców na obszarze
działania tworzonej izby, obejmującej
obszar województwa (powyżej woj. – 100)

• KIG

–

130

organizacji/300.000

przedsiębiorców

Zadania izby

• Wspieranie inicjatyw gospodarczych
• Wspieranie

rozwoju

kształcenia

zawodowego

• Organizowanie

sądownictwa

polubownego

• Reprezentowanie interesów swych

członków

przez

delegowanie

przedstawicieli

organów

państwowych i wydawanie opinii

Samorząd rzemiosła

• Rzemiosłem jest zawodowe wykonywanie

działalności gospodarczej przez osobę
fizyczną, z udziałem kwalifikowanej pracy
własnej tej osoby i na jej rachunek przy
zatrudnieniu do 20 pracowników

• Do rzemiosła nie zalicza się działalności

handlowej,

gastronomicznej,

transportowej, usług hotelarskich, usług
przy wykonywaniu wolnych zawodów,
usług

leczniczych

oraz

działalności

artystów plastyków i fotografików

Samorząd rzemiosła

• Podstawową organizacją rzemiosła jest

cech (branża, region)

• Izby rzemieślnicze
• Związek Rzemiosła Polskiego: 490

cechów,

271

spółdzielni

rzemieślniczych,

izb/

300.000

zakładów/1,5 mln osób

Samorząd zawodowy niektórych

przedsiębiorców

• Przedsiębiorcy prowadzący

działalność w zakresie handlu,
gastronomii i usług, transportu oraz
innych rodzajów działalności mogą
tworzyć:

• Zrzeszenia handlu i usług,
• Zrzeszenia transportu
• Inne organizacje przedsiębiorców

Samorząd zawodowy niektórych

przedsiębiorców

• Zrzeszenia mogą zostać utworzone

jeśli z inicjatywą wystąpi co najmniej
50 przedsiębiorców

• Transport – 200
• Zrzeszenia tworzą ogólnokrajowe

reprezentacje (co najmniej 10
zrzeszeń)

• Naczelna Rada Zrzeszeń Handlu i

Usług

Document Outline