background image

Organizacja Rządowej 

Administracji 

Centralnej

background image

Ustawy regulujące funkcjonowanie administracji 
wskazują jednostki powołane do wykonywania 
określonych zadań, precyzują ich status prawny, 
strukturę, tryb powoływania, nadzór, zadania i 
kompetencje. Nie istnieje jeden akt prawny normujący 
budowę całej administracji rządowej w Polsce; nie ma 
także prawnej definicji organu administracji publicznej. 
W nauce prawa administracyjnego znajdziemy natomiast 
definicję, zgodnie z którą organ administracji:
stanowi wyodrębnioną organizacyjnie część aparatu 
administracji publicznej, tworzoną na podstawie prawa i 
w sposób przez prawo przewidziany;
działa w imieniu i na rachunek państwa;
z reguły jest uprawniony do stosowania środków 
władczych;
wykonuje zadania publiczne z zakresu administracji;
działa w ramach przyznanych mu przez prawo 
kompetencji.

background image
background image

 Administrację rządową można 
podzielić, ze względu na zakres 
jej działania, na administrację 
rządową centralną 
(Prezes 
Rady Ministrów, Rada Ministrów, 
ministrowie oraz centralne 
organy administracji rządowej) 
oraz na administrację rządową 
terenową 
(wojewoda i podległe 
mu służby, organy administracji 
niezespolonej). 

background image

Administracja rządowa składa 

się z organów naczelnych i 

centralnych.

background image

Organy naczelne to przede 
wszystkim Rada Ministrów, 
Prezes Rady Ministrów oraz 
ministrowie i szefowie komitetów 
wchodzący w skład Rady 
Ministrów, obsługiwani przez 
urzędy, zwane ministerstwami.

background image

MINISTER:

1. Składa PRM wniosek o nadanie 
urzędowi centralnemu statutu, 

2. Składa PRM wniosek o powołanie i 
odwołanie kierownika urzędu 
centralnego,

3. Powołuje zastępców kierownika 
urzędu centralnego, 

4. Wykonuje w stosunku do urzędu 
centralnego funkcje kontrolne.

background image

Prezes rady Ministrów 

sprawuje nadzór nad

Głównym Urzędem Statystycznym,
 Polskim Komitetem Normalizacyjnym
Urzędem Ochrony Konkurencji i 

Konsumentów

 Agencją bezpieczeństwa Wewnętrznego
Agencją Wywiadu
 Urzędem Służby Cywilnej.

background image

Organy centralne to organy 
jednoosobowe noszące najczęściej 
nazwy: prezes, przewodniczący, 
szef, główny inspektor, kierownik, 
dyrektor generalny, dyrektor. 
Przepisy prawa określają je jako 
centralne organy administracji 
rządowej podległe bezpośrednio 
organom naczelnym i przez nie 
nadzorowane, których właściwość 
obejmuje teren całego państwa

background image

Do UC zalicza się: Komendanta 
Głównego Policji, Straży, Służb Celnych, 
Generalnego dyrektora dróg krajowych, 
autostrad, Komisja Papierów 
Wartościowych i Giełd, Prezes GUS, 
szef ABW, itp.

background image

Centralne organy administracji nie 
wchodzą w skład rządu, poza wyjątkami 
określonymi w ustawach. Nie są też 
organami terenowymi, ponieważ ich 
właściwość miejscowa rozciąga się na 
obszar całego kraju. Centralne organy 
administracji rządowej są tworzone w 
drodze aktów rangi ustawy, wyjątkowo 
aktem niższego rzędu. Tworzenie i 
znoszenie jest procesem ciągłym, to też 
lista tych organów nie jest stała. Ich 
tworzenie nie ma bezpośrednich 
podstaw w konstytucji.

background image

Podział organów centralnych 
ze względu na skład osobowy:

1. Jednoosobowe – zaletą jest koncentracja 

odpowiedzialności. 

Decyzje taktyczne – wdrażanie celów strategicznych w życie.

Organy jednoosobowe mogą i powinny korzystać z kolegialnej 
metody działania w postaci korzystania z doradców, 
ekspertów, fachowców.

2. Kolegialne – zaletą jest możliwość ścierania poglądów, 

obiektywność rozstrzygnięć, natomiast wadą rozmycie 
odpowiedzialności.

Decyzje strategiczne – wyznaczanie celów, kierunków 
działania polityki w określonych dziedzinach działalności.

Kolegialność – to cecha organu (więcej osób wspólnie 
podejmuje rozstrzygnięcie) oraz metoda działania 
(konieczność współpracy wielu osób)

background image

Różnice i powiązania 
(podobieństwa) pomiędzy 
organami centralnymi a 
naczelnymi:

background image

Wspólną cechą jest to, że działają na 
terenie całego kraju.

Naczelne KIERUJĄ lub NADZORUJĄ 
organy centralne.

Różnica jest w funkcji- naczelne bardziej 
rządzą niż administrują, a centralne tylko 
administrują.

W sferze normotwórczej organy centralne 
wydają jedynie zarządzenia

Naczelne stanowią zarówno prawo 
powszechne, jak i wewnętrzne, a 
centralne jedynie wewnętrzne.

background image

Funkcje urzędów 

centralnych

współtworzenie polityki rządowej,

wydawanie aktów prawnych,

rozstrzyganie konkretnych spraw w 
drodze aktów administracyjnych,

sprawowanie kontroli i nadzoru

background image

Za najbardziej typowe 

urzędy centralne uważa się

inspekcje, prowadzące kontrolę przestrzegania 
ustanowionych standardów w określonej dziedzinie 
działalności,

urzędy regulacyjne, wydające licencje na 
prowadzenie różnego typu działalności i 
sprawdzające poprawność wykonywania warunków 
tych licencji,

urzędy standaryzacyjne i certyfikacyjne,

urzędy nadzorcze nad pewnymi sferami działalności,

urzędy wykonujące specjalne zadania publiczne,

urzędy świadczące usługi publiczne.

background image

Bibliografia

1. J.Boć – „Prawo administracyjne”, Kolonia Limited 2010, 
wyd. 13 poprawione

2.  E. Ochendowski – „Prawo administracyjne”, Toruń 2009

3. Wojciech Jakubowski , Konstanty A. Wojtaszczyk  - 
„SPOŁECZEŃSTWO I POLITYKA. PODSTAWY NAUK 
POLITYCZNYCH”

4. http://www.arslege.pl

background image

Dziękujemy za uwagę 

:*

Przygotowali:

- Suszycka Joanna

- Suszycka Natalia

- Sarlej Milena

- Sycz Monika

- Serwin Anita

- Sokołowski Jakub

- Szczęsny Gaweł


Document Outline